ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಯಃ ಸರ್ವತ್ರಾನಭಿಸ್ನೇಹಸ್ತತ್ತತ್ಪ್ರಾಪ್ಯ ಶುಭಾಶುಭಮ್।
ನಾಭಿನಂದತಿ ನ ದ್ವೇಷ್ಟಿ ತಸ್ಯ ಪ್ರಜ್ಞಾ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಾ ॥ 57 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
यः सर्वत्रानभिस्नेहस्तत्तत्प्राप्य शुभाशुभम्।
नाभिनन्दति न द्वेष्टि तस्य प्रज्ञा प्रतिष्ठिता ॥ 57 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
yaḥ sarvatrānabhisnehastattatprāpya śubhāśubham|
nābhinandati na dveṣṭi tasya prajñā pratiṣṭhitā || 57 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಃ (यः, yaḥ) = ಯಾರು (he who)
- ಸರ್ವತ್ರ (सर्वत्र, sarvatra) = ಎಲ್ಲೆಡೆ (everywhere)
- ಅನಭಿಸ್ನೇಹಃ (अनभिस्नेहः, anabhisnehaḥ) = ಅಂಟಿಲ್ಲದವನು (without clinging)
- ತತ್ ತತ್ ಪ್ರಾಪ್ಯ (तत् तत् प्राप्य, tat tat prāpya) = ಅದನ್ನೋ ಇದನ್ನೋ ಪಡೆದು (on meeting this or that)
- ಶುಭಾಶುಭಮ್ (शुभाशुभम्, śubhāśubham) = ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನೋ ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನೋ (good or bad)
- ನ ಅಭಿನಂದತಿ (न अभिनन्दति, na abhinandati) = ಹಿಗ್ಗುವುದಿಲ್ಲ (does not rejoice)
- ನ ದ್ವೇಷ್ಟಿ (न द्वेष्टि, na dveṣṭi) = ದ್ವೇಷಿಸುವುದಿಲ್ಲ (does not recoil)
- ತಸ್ಯ (तस्य, tasya) = ಅವನ (his)
- ಪ್ರಜ್ಞಾ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತಾ (प्रज्ञा प्रतिष्ठिता, prajñā pratiṣṭhitā) = ಪ್ರಜ್ಞೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ (wisdom is established)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅಂಟಿಲ್ಲದವನು, ಒಳ್ಳೆಯದನ್ನೋ ಕೆಟ್ಟದ್ದನ್ನೋ ಪಡೆದಾಗ ಹಿಗ್ಗದವನು, ದ್ವೇಷಿಸದವನು, ಅವನ ಪ್ರಜ್ಞೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
He who clings nowhere, who neither rejoices nor recoils on meeting the good or the bad, has his wisdom established.
ಶ್ಲೋಕ 2.57ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 2.57
ಅರ್ಜುನನ ಮೊದಲ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ, ಅಂದರೆ ‘ಹೇಗೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಾನೆ’ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಇದೇ ಉತ್ತರ ಎಂದು ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಳ್ಳೆಯದು ಸಿಕ್ಕಾಗ ಹೊಗಳುವುದಿಲ್ಲ, ಕೆಟ್ಟದ್ದು ಸಿಕ್ಕಾಗ ನಿಂದಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಸಾಕ್ಷಿಯಂತೆ ಮಾತಾಡುತ್ತಾನೆ.
Sridhara Swami marks this as the answer to Arjuna’s first question, how does he speak. On getting the pleasant he does not praise it, on getting the unpleasant he does not condemn it; he speaks only as a witness.
ಅನಭಿಸ್ನೇಹ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ: ದೇಹ ಮತ್ತು ಜೀವದ ಮೇಲೂ ಅಂಟಿಲ್ಲದವನು. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಇದನ್ನು ಪ್ರಿಯರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಉದಾಸೀನ ಎಂದು ಓದುತ್ತಾರೆ.
Shankaracharya extends the word anabhisneha: without clinging even to body and life. Ramanujacharya reads it as being unmoved in the matter of those dear to us.
ಸ್ನೇಹ ಎಂಬ ಪದದ ಮೂಲ ಅರ್ಥ ಎಣ್ಣೆ, ಅಂಟು. ಹಾಗಾಗಿ ಅನಭಿಸ್ನೇಹ ಎಂದರೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಲ್ಲದವನು ಎಂದಲ್ಲ, ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದವನು ಎಂದು. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಇಡೀ ಶ್ಲೋಕ ನಿಷ್ಠುರತೆಯ ಉಪದೇಶದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
The root sense of sneha is oil, stickiness. So anabhisneha does not mean without love but without adhesion. Lose that distinction and the whole verse begins to look like a counsel in hardness.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಕಾಳಜಿ ಇಲ್ಲದಿರುವುದು ಎರಡು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಂಗತಿಗಳು. ಮೊದಲನೆಯದು ಒಂದು ಸ್ಥಿರತೆ, ಎರಡನೆಯದು ಒಂದು ಕೊರತೆ.
Not clinging and not caring are two different things. The first is a steadiness, the second a lack.
ಒಳ್ಳೆಯ ವೈದ್ಯರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಅವರು ರೋಗಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಪೂರ್ಣ ಕಾಳಜಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಪ್ರತಿ ವರದಿಗೂ ಏರಿಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಸ್ಥಿರತೆಯೇ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಆಸರೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
You can see it in a good doctor. The care for the patient is complete, and yet there is no rising and falling with each report. That steadiness is what the family leans on.