ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಮಾಂ ಚ ಯೋಽವ್ಯಭಿಚಾರೇಣ ಭಕ್ತಿಯೋಗೇನ ಸೇವತೇ।
ಸ ಗುಣಾನ್ಸಮತೀತ್ಯೈತಾನ್ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯಾಯ ಕಲ್ಪತೇ ॥ 26 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
मां च योऽव्यभिचारेण भक्तियोगेन सेवते।
स गुणान्समतीत्यैतान्ब्रह्मभूयाय कल्पते ॥ 26 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
māṃ ca yo’vyabhicāreṇa bhaktiyogena sevate|
sa guṇānsamatītyaitānbrahmabhūyāya kalpate || 26 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಃ ಚ ಮಾಂ ಅವ್ಯಭಿಚಾರೇಣ (यः च मां अव्यभिचारेण, yaḥ ca māṃ avyabhicāreṇa) = ಯಾರು ನನ್ನನ್ನು ಅಚಲವಾದ (and one who serves me with unswerving)
- ಭಕ್ತಿಯೋಗೇನ ಸೇವತೇ (भक्तियोगेन सेवते, bhaktiyogena sevate) = ಭಕ್ತಿಯೋಗದಿಂದ ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೋ (yoga of devotion)
- ಸಃ ಏತಾನ್ ಗುಣಾನ್ ಸಮತೀತ್ಯ (सः एतान् गुणान् समतीत्य, saḥ etān guṇān samatītya) = ಅವನು ಈ ಗುಣಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದಾಟಿ (he, going fully beyond these gunas)
- ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯಾಯ ಕಲ್ಪತೇ (ब्रह्मभूयाय कल्पते, brahmabhūyāya kalpate) = ಬ್ರಹ್ಮಭಾವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾಗುತ್ತಾನೆ (becomes fit for becoming Brahman)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಯಾರು ಅಚಲವಾದ ಭಕ್ತಿಯೋಗದಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಸೇವಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಈ ಗುಣಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದಾಟಿ ಬ್ರಹ್ಮಭಾವಕ್ಕೆ ಅರ್ಹನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
And one who serves me with the unswerving yoga of devotion, going fully beyond these gunas, becomes fit for becoming Brahman.
ಶ್ಲೋಕ 14.26ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 14.26
ಅರ್ಜುನನ ಮೂರನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆ, ‘ಹೇಗೆ ದಾಟುತ್ತಾನೆ’, ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಇಲ್ಲಿ: ಅಚಲ ಭಕ್ತಿ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಇದಕ್ಕೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಕಾರಣ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: ‘ನಾನ್ಯಂ ಗುಣೇಭ್ಯಃ ಕರ್ತಾರಂ’ (14.19) ಎಂಬ ಪ್ರಕೃತಿ ಆತ್ಮಗಳ ವಿವೇಕದ ಚಿಂತನೆಯೊಂದರಿಂದಲೇ ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟಲಾಗದು, ಏಕೆಂದರೆ ಅನಾದಿ ಕಾಲದಿಂದ ಬಂದ ವಿರುದ್ಧ ವಾಸನೆಗಳು ಅದನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಬಹುದು. ಸತ್ಯಸಂಕಲ್ಪನೂ ಪರಮಕಾರುಣಿಕನೂ ಆದ ಅವನನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನು ಅವುಗಳನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾನೆ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳೂ ಇದನ್ನು ‘ಕಥಂ’ ಪ್ರಶ್ನೆಯ ಉತ್ತರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ‘ಚ’ ಪದಕ್ಕೆ ‘ನನ್ನನ್ನೇ’ ಎಂಬ ಒತ್ತು ಕೊಡುತ್ತಾರೆ.
Arjuna’s third question, ‘how does he pass beyond’, is answered here: unswerving devotion. Ramanuja gives a notable reason: the gunas cannot be crossed by reflecting on the distinction of prakriti and the self, as in ‘nanyam gunebhyah kartaram’ (14.19), alone, since impressions to the contrary, running from beginningless time, may obstruct it. One who takes refuge in him, whose will is always true and whose compassion is supreme, crosses them. Sridhara Swami too calls this the answer to the question ‘how’, and reads the word ‘cha’ as ‘me alone’.
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ‘ಮಾಂ’ ಅನ್ನು ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಹೃದಯದಲ್ಲಿರುವ ಈಶ್ವರ ನಾರಾಯಣ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ಸಂನ್ಯಾಸಿಯಾಗಲಿ ಕರ್ಮಿಯಾಗಲಿ ಈ ದಾರಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಎಂದು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ‘ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯ’ ಅವರಿಗೆ ಬ್ರಹ್ಮವೇ ಆಗುವುದು, ಮೋಕ್ಷ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ಅರ್ಥ ವಿಶಿಷ್ಟ: ‘ಬ್ರಹ್ಮಭೂಯ’ ಎಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮದೇವ ಅಥವಾ ಪ್ರಕೃತಿಯಂತೆ ಭಗವಂತನಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾಗುವುದು, ಅಷ್ಟೇ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಲ್ಲ, ಪ್ರಿಯತ್ವ ಮಾತ್ರ. ಬದ್ಧರಾಗಲಿ ಮುಕ್ತರಾಗಲಿ ರಮೆಯಷ್ಟು ಹರಿಗೆ ಪ್ರಿಯರಲ್ಲ ಎಂಬ ಪದ್ಮಪುರಾಣದ ಮಾತನ್ನು ಅವರು ಉದ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಭೇದಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಪು ಕೊಡುವುದು ಈ ಪುಟದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ.
Shankara takes ‘me’ as the Lord Narayana dwelling in the hearts of all beings, and notes that this path is for all, renunciate or man of action. ‘Brahmabhuya’ for him is becoming Brahman itself, liberation. Madhva’s sense is distinctive: ‘brahmabhuya’ is becoming dear to the Lord as Brahma or prakriti are, not to that same degree, but dearness itself. He quotes the Padma Purana: bound or released, none is as dear to Hari as Rama, that is, Lakshmi. It is not the work of this page to judge between these differences.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಮಾತು ಒಂದು ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸತ್ಯವನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಹಳೆಯ ಅಭ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಬದಲಿಸಲು ತಿಳಿವಳಿಕೆಯೊಂದೇ ಸಾಲದು. ಧೂಮಪಾನ ಹಾನಿಕರ ಎಂದು ಗೊತ್ತಿದ್ದೂ ಬಿಡಲಾಗದವರು ಅನೇಕ.
Ramanuja’s word also states a psychological truth: understanding alone is not enough to change old habits. Many know smoking is harmful and still cannot give it up.
ಅಂಥ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಆಸರೆ ಬೇಕು: ನಂಬಿಕೆ, ಆಪ್ತರ ಬೆಂಬಲ, ಗುಂಪಿನ ಸಹಾಯ, ವೈದ್ಯರ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಆಸರೆ ಕೇಳುವುದು ದೌರ್ಬಲ್ಯವಲ್ಲ, ಜಾಣತನ.
Such change needs support: faith, the backing of those close to us, group help, a doctor’s treatment. Asking for support is not weakness but wisdom.