ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಆತ್ಮಸಂಭಾವಿತಾಃ ಸ್ತಬ್ಧಾ ಧನಮಾನಮದಾನ್ವಿತಾಃ।
ಯಜಂತೇ ನಾಮಯಜ್ಞೈಸ್ತೇ ದಂಭೇನಾವಿಧಿಪೂರ್ವಕಮ್ ॥ 17 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
आत्मसम्भाविताः स्तब्धा धनमानमदान्विताः।
यजन्ते नामयज्ञैस्ते दम्भेनाविधिपूर्वकम् ॥ 17 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
ātmasambhāvitāḥ stabdhā dhanamānamadānvitāḥ|
yajante nāmayajñaiste dambhenāvidhipūrvakam || 17 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಆತ್ಮಸಂಭಾವಿತಾಃ ಸ್ತಬ್ಧಾಃ (आत्मसम्भाविताः स्तब्धाः, ātmasambhāvitāḥ stabdhāḥ) = ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುವ, ಬಾಗದ (self-esteemed and stubborn)
- ಧನಮಾನಮದಾನ್ವಿತಾಃ (धनमानमदान्विताः, dhanamānamadānvitāḥ) = ಹಣ ಮತ್ತು ಗೌರವದ ಮದದಿಂದ ಕೂಡಿದ (full of the pride and intoxication of wealth)
- ತೇ ನಾಮಯಜ್ಞೈಃ ಯಜಂತೇ (ते नामयज्ञैः यजन्ते, te nāmayajñaiḥ yajante) = ಅವರು ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ (they perform sacrifices in name only)
- ದಂಭೇನ ಅವಿಧಿಪೂರ್ವಕಮ್ (दम्भेन अविधिपूर्वकम्, dambhena avidhipūrvakam) = ಡಂಭದಿಂದ, ವಿಧಿಯಿಲ್ಲದೆ (with hypocrisy, disregarding the rules)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಹೊಗಳಿಕೊಳ್ಳುವ, ಯಾರಿಗೂ ಬಾಗದ, ಹಣ ಮತ್ತು ಗೌರವದ ಮದದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅವರು ಡಂಭದಿಂದ, ವಿಧಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಯಜ್ಞ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Self-esteemed and stubborn, full of the pride and intoxication of wealth, they perform sacrifices in name only, with hypocrisy, disregarding the rules.
ಶ್ಲೋಕ 16.17ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 16.17
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ‘ಆತ್ಮಸಂಭಾವಿತ’ ವಿವರಣೆ ಚುರುಕು: ಎಲ್ಲ ಗುಣಗಳುಳ್ಳವರೆಂದು ತಮ್ಮಿಂದಲೇ ಗೌರವಿಸಿಕೊಂಡವರು, ಸಜ್ಜನರಿಂದಲ್ಲ. ‘ಸ್ತಬ್ಧ’ರು ಯಾರ ಮುಂದೆಯೂ ತಲೆಬಾಗದವರು. ‘ನಾಮಯಜ್ಞ’ ಹೆಸರಿಗಷ್ಟೇ ಯಜ್ಞ, ವಿಧಿಯ ಅಂಗಗಳಿಲ್ಲದೆ, ಧರ್ಮದ ಬಾವುಟ ಹಾರಿಸುವ ಡಂಭದಿಂದ.
Shankara’s explanation of ‘atmasambhavita’ is sharp: those esteemed as possessing every virtue by themselves, not by the good. The ‘stabdha’ are those who bow before no one. ‘Namayajna’ is sacrifice in name only, without the parts the rules require, done with the hypocrisy of flying the flag of dharma.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ನಾಮಯಜ್ಞ’ಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಥ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: ‘ಯಜ್ಞ ಮಾಡಿದವನು’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಪಡೆಯುವುದೊಂದೇ ಉದ್ದೇಶವಾದ ಯಜ್ಞಗಳು. ‘ಸ್ತಬ್ಧ’ರನ್ನು ತಮ್ಮನ್ನು ಪರಿಪೂರ್ಣರೆಂದು ತಿಳಿದು ಏನನ್ನೂ ಮಾಡದವರು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಹಿಂದಿನ ‘ಯಕ್ಷ್ಯೇ’ ಮನೋರಥ ಡಂಭ ಅಹಂಕಾರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು, ಸಾತ್ತ್ವಿಕವಲ್ಲ ಎಂದು ತೋರಿಸಲು ಈ ಎರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳು. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.
Ramanuja gives ‘namayajna’ another sense: sacrifices whose only aim is to gain the name ‘one who has sacrificed’. He calls the ‘stabdha’ those who think themselves complete and do nothing. According to Sridhara Swami these two verses show that the earlier wish, ‘I shall sacrifice’, is full of hypocrisy and ego and is not sattvic. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಅದ್ದೂರಿ ಸಮಾರಂಭಗಳಿಗಾಗಿ ಸಾಲ ಮಾಡಿ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಅದನ್ನು ತೀರಿಸುವ ಕುಟುಂಬಗಳು ಅನೇಕ. ಆಚರಣೆಯ ಮೌಲ್ಯ ಅದರ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಲ್ಲ, ಅದರ ಭಾವದಲ್ಲಿ.
Many families borrow for lavish ceremonies and spend years repaying. The worth of a ritual lies not in its cost but in its spirit.
‘ಸ್ತಬ್ಧ’, ಬಾಗದವರು. ತಪ್ಪನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು, ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳಲು ಬಾಗುವುದು ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಉಳಿಸುತ್ತದೆ.
‘Stabdha’, those who do not bend. Bending to admit a mistake or to ask forgiveness saves relationships.