ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ದೈವೀ ಹ್ಯೇಷಾ ಗುಣಮಯೀ ಮಮ ಮಾಯಾ ದುರತ್ಯಯಾ।
ಮಾಮೇವ ಯೇ ಪ್ರಪದ್ಯಂತೇ ಮಾಯಾಮೇತಾಂ ತರಂತಿ ತೇ ॥ 14 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
दैवी ह्येषा गुणमयी मम माया दुरत्यया।
मामेव ये प्रपद्यन्ते मायामेतां तरन्ति ते ॥ 14 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
daivī hyeṣā guṇamayī mama māyā duratyayā|
māmeva ye prapadyante māyāmetāṃ taranti te || 14 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಏಷಾ ಗುಣಮಯೀ ಮಮ ಮಾಯಾ (एषा गुणमयी मम माया, eṣā guṇamayī mama māyā) = ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ನನ್ನ ಮಾಯೆ (this maya of mine, made of the gunas)
- ದೈವೀ ಹಿ ದುರತ್ಯಯಾ (दैवी हि दुरत्यया, daivī hi duratyayā) = ದೈವೀ, ದಾಟಲು ಕಷ್ಟವಾದದ್ದು (is divine and hard to cross)
- ಯೇ ಮಾಮ್ ಏವ ಪ್ರಪದ್ಯಂತೇ (ये माम् एव प्रपद्यन्ते, ye mām eva prapadyante) = ಯಾರು ನನ್ನನ್ನೇ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತಾರೋ (those who take refuge in me alone)
- ತೇ ಏತಾಂ ಮಾಯಾಂ ತರಂತಿ (ते एतां मायां तरन्ति, te etāṃ māyāṃ taranti) = ಅವರು ಈ ಮಾಯೆಯನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾರೆ (they cross over this maya)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಗುಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ನನ್ನ ದೈವೀ ಮಾಯೆಯನ್ನು ದಾಟುವುದು ಕಷ್ಟ. ಯಾರು ನನ್ನನ್ನೇ ಶರಣು ಹೊಂದುತ್ತಾರೋ ಅವರು ಈ ಮಾಯೆಯನ್ನು ದಾಟುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
This divine maya of mine, made of the gunas, is hard to cross. Those who take refuge in me alone cross over this maya.
ಶ್ಲೋಕ 7.14ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 7.14
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಗೀತೆಯ ಶರಣಾಗತಿ ಬೋಧನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಮಾಯೆ ದಾಟಲು ಕಷ್ಟ, ಆದರೆ ದಾರಿ ಇಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲ. ‘ಮಾಮೇವ’, ನನ್ನನ್ನೇ ಎಂಬ ಪದದ ‘ಏವ’ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ.
This is one of the key verses of the Gita’s teaching of surrender. Maya is hard to cross, but not without a way. The ‘eva’ in ‘mam eva’, me alone, is what matters here.
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಮಾಯೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸ್ವಭಾವಭೂತ ಶಕ್ತಿ, ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವಂಥದ್ದು. ಎಲ್ಲ ಧರ್ಮಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟು, ತಮ್ಮ ಆತ್ಮವೇ ಆದ ಆ ಮಾಯಾವಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಆಶ್ರಯಿಸುವವರು ಸಂಸಾರಬಂಧನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದುತ್ತಾರೆ.
For Shankara maya is Vishnu’s own power, which deludes all beings. Those who set aside all dharmas and take refuge wholly in the wielder of maya, who is their own self, are freed from the bondage of samsara.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ಮಾಯಾ’ ಪದದ ಬಗ್ಗೆ ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ನಿಲುವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಮಾಯಾ ಎಂದರೆ ಮಿಥ್ಯೆ ಅಲ್ಲ. ಅದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಲ್ಲ ನಿಜವಾದ ಶಕ್ತಿ, ಸತ್ತ್ವ ರಜಸ್ ತಮೋಮಯವಾದ ಪ್ರಕೃತಿ. ಅದು ಭಗವಂತನ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಮರೆಮಾಡಿ, ಪ್ರಾಕೃತ ವಸ್ತುಗಳೇ ಭೋಗ್ಯ ಎಂಬ ಬುದ್ಧಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಪರಮ ಕಾರುಣಿಕನನ್ನು ಶರಣು ಹೋಗುವುದೇ ಅದರಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ದಾರಿ.
Ramanuja makes his central position on the word ‘maya’ clear here: maya does not mean the unreal. It is a real power that produces wondrous effects, prakriti made of sattva, rajas and tamas. It hides the Lord’s nature and makes material things seem the only things worth enjoying. Taking refuge in the supremely compassionate one is the way out of it.
ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ‘ದೈವೀ’ ಪದವನ್ನು ‘ದಿವ್’ ಧಾತುವಿನಿಂದ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಸೃಷ್ಟಿ ಮೊದಲಾದ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನಾಡುವ ದೇವನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅದು ಅತಿ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮ ರುದ್ರರಿಗೂ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಅನುಗ್ರಹವಿಲ್ಲದೆ ದಾಟಲಾಗದ್ದು. ಗುರು ಮೊದಲಾದವರನ್ನು ವಂದಿಸುವುದನ್ನೂ ಅವರಲ್ಲಿರುವ ಭಗವಂತನಿಗೇ ಸಮರ್ಪಿಸುವುದು ‘ಮಾಮೇವ ಪ್ರಪದ್ಯಂತೇ’ಯ ಭಾಗ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
Madhva derives ‘daivi’ from the root ‘div’: because it belongs to the Lord who plays the game of creation and the rest, it is exceedingly powerful, and even Brahma and Rudra cannot cross it without Vishnu’s grace. Offering even one’s salutations to the guru and others to the Lord within them is, he says, part of ‘mam eva prapadyante’.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ದಾಟಲು ಕಷ್ಟವಾದ ನದಿಯಂತೆ. ಧೂಮಪಾನ ಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ಗೊತ್ತಿರುವವರೂ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಅದರ ಕಡೆಗೆ ಹೋಗುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ನಿದರ್ಶನ. ‘ಗೊತ್ತಿದ್ದರೆ ಸಾಕು’ ಎಂಬುದು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಸಾಲುವುದಿಲ್ಲ.
Habits are like a river that is hard to cross. People who know they should stop smoking and still go back to it again and again are one example. ‘Knowing is enough’ is often not enough.
ದಿನನಿತ್ಯದ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಶರಣಾಗತಿಯ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರತಿಬಿಂಬವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಒಬ್ಬರೇ ಗೆಲ್ಲಲಾಗದ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ವೈದ್ಯರ, ಕುಟುಂಬದ ಅಥವಾ ಬೆಂಬಲ ಗುಂಪಿನ ನೆರವಿನಿಂದ ಗೆದ್ದವರು ಅನೇಕರಿದ್ದಾರೆ. ‘ನನ್ನೊಬ್ಬನಿಂದ ಆಗದು’ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ದಾಟುವಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ.
A small reflection of surrender can be seen in everyday life. Many have overcome, with the help of a doctor, family or a support group, a habit they could not beat alone. Admitting ‘I cannot do this by myself’ is often the first step of the crossing.