ನಟರಾಜಾಷ್ಟಕಂ: ತಾಂಡವದ ಲಯದ ಸ್ತುತಿ

ಇದೊಂದು ನೃತ್ಯಪತಿಯಾದ ನಟರಾಜನನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ಅಷ್ಟಕ. ಎಂಟು ಶ್ಲೋಕಗಳ ನಂತರ ಒಂಬತ್ತನೆಯದು ಫಲವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸಾಲುಗಳು ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಒಂದೇ ಬಗೆಯ ಅಕ್ಷರಗಳು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುವುದರಿಂದ ಹಾಡಿದಾಗ ಕುಣಿತದ ಲಯ ಕೇಳಿಸುತ್ತದೆ.

This is an ashtaka in praise of Nataraja, lord of the dance. After eight verses, the ninth speaks of the fruit. The lines are long and similar sounds recur, so that when sung the rhythm of the dance can be heard.

ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಹಲವು ರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಕಥೆಗಳು ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪಾಠ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಲಿಪ್ಯಂತರ, ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕದ ಅರ್ಥ ಇದೆ.

In each line many forms and stories of Shiva follow one another. This page gives the text in Kannada, Devanagari and Roman transliteration, and the meaning of each verse.

---

ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)

ಕುಂಜರಚರ್ಮಕೃತಾಂಬರಮಂಬುರುಹಾಸನಮಾಧವಗೇಯಗುಣಂ
ಶಂಕರಮಂತಕಮಾನಹರಂ ಸ್ಮರದಾಹಕಲೋಚನಮೇಣಧರಂ ।
ಸಾಂಜಲಿಯೋಗಿಪತಂಜಲಿಸನ್ನುತಮಿಂದುಕಲಾಧರಮಬ್ಜಮುಖಂ
ಮಂಜುಲಶಿಂಜಿತರಂಜಿತಕುಂಚಿತವಾಮಪದಂ ಭಜ ನೃತ್ಯಪತಿಂ ॥ 1 ॥

ಪಿಂಗಲತುಂಗಜಟಾವಲಿಭಾಸುರಗಂಗಮಮಂಗಲನಾಶಕರಂ
ಪುಂಗವವಾಹಮುಮಾಂಗಧರಂ ರಿಪುಭಂಗಕರಂ ಸುರಲೋಕನತಂ ।
ಭೃಂಗವಿನೀಲಗಲಂ ಗಣನಾಥಸುತಂ ಭಜ ಮಾನಸ ಪಾಪಹರಂ
ಮಂಗಲದಂ ವರರಂಗಪತಿಂ ಭವಸಂಗಹರಂ ಧನರಾಜಸಖಂ ॥ 2 ॥

ಪಾಣಿನಿಸೂತ್ರವಿನಿರ್ಮಿತಿಕಾರಣಪಾಣಿಲಸಡ್ಡಮರೂತ್ಥರವಂ
ಮಾಧವನಾದಿತಮರ್ದಲನಿರ್ಗತನಾದಲಯೋದ್ಧೃತವಾಮಪದಂ ।
ಸರ್ವಜಗತ್ಪ್ರಲಯಪ್ರಭುವಹ್ನಿವಿರಾಜಿತಪಾಣಿಮುಮಾಲಸಿತಂ
ಪನ್ನಗಭೂಷಣಮುನ್ನತಸನ್ನುತಮಾನಮ ಮಾನಸ ಸಾಂಬಶಿವಂ ॥ 3 ॥

ಚಂಡಗುಣಾನ್ವಿತಮಂಡಲಖಂಡನಪಂಡಿತಮಿಂದುಕಲಾಕಲಿತಂ
ದಂಡಧರಾಂತಕದಂಡಕರಂ ವರತಾಂಡವಮಂಡಿತಹೇಮಸಭಂ ।
ಅಂಡಕರಾಂಡಜವಾಹಸಖಂ ನಮ ಪಾಂಡವಮಧ್ಯಮಮೋದಕರಂ
ಕುಂಡಲಶೋಭಿತಗಂಡತಲಂ ಮುನಿವೃಂದನುತಂ ಸಕಲಾಂಡಧರಂ ॥ 4 ॥

ವ್ಯಾಘ್ರಪದಾನತಮುಗ್ರತರಾಸುರವಿಗ್ರಹಮರ್ದಿಪದಾಂಬುರುಹಂ
ಶಕ್ರಮುಖಾಮರವರ್ಗಮನೋಹರನೃತ್ಯಕರಂ ಶ್ರುತಿನುತ್ಯಗುಣಂ ।
ವ್ಯಗ್ರತರಂಗಿತದೇವಧುನೀಧೃತಗರ್ವಹರಾಯತಕೇಶಚಯಂ
ಭಾರ್ಗವರಾವಣಪೂಜಿತಮೀಶಮುಮಾರಮಣಂ ಭಜ ಶೂಲಧರಂ ॥ 5 ॥

ಆಸುರಶಕ್ತಿವಿನಾಶಕರಂ ಬಹುಭಾಸುರಕಾಯಮನಂಗರಿಪುಂ
ಭೂಸುರಸೇವಿತಪಾದಸರೋರುಹಮೀಶ್ವಮಕ್ಷರಮುಕ್ಷಧೃತಂ ।
ಭಾಸ್ಕರಶೀತಕರಾಕ್ಷಮನಾತುರಮಾಶ್ವರವಿಂದಪದಂ ಭಜ ತಂ
ನಶ್ವರಸಂಸೃತಿಮೋಹವಿನಾಶಮಹಸ್ಕರದಂತನಿಪಾತಕರಂ ॥ 6 ॥

ಭೂತಿಕರಂ ಸಿತಭೂತಿಧರಂ ಗತನೀತಿಹರಂ ವರಗೀತಿನುತಂ
ಭಕ್ತಿಯುತೋತ್ತಮಮುಕ್ತಿಕರಂ ಸಮಶಕ್ತಿಯುತಂ ಶುಭಭುಕ್ತಿಕರಂ ।
ಭದ್ರಕರೋತ್ತಮನಾಮಯುತಂ ಶ್ರುತಿಸಾಮನುತಂ ನಮ ಸೋಮಧರಂ
ಸ್ತುತ್ಯಗುಣಂ ಭಜ ನಿತ್ಯಮಗಾಧಭವಾಂಬುಧಿತಾರಕನೃತ್ಯಪತಿಂ ॥ 7 ॥

ಶೂಲಧರಂ ಭವಜಾಲಹರಂ ನಿಟಿಲಾಗ್ನಿಧರಂ ಜಟಿಲಂ ಧವಲಂ
ನೀಲಗಲೋಜ್ವಲಮಂಗಲಸದ್ಗಿರಿರಾಜಸುತಾಮೃದುಪಾಣಿತಲಂ ।
ಶೈಲಕುಲಾಧಿಪಮೌಲಿನತಂ ಛಲಹೀನಮುಪೈಮಿ ಕಪಾಲಧರಂ
ಕಾಲವಿಷಾಶಮನಂತಮಿಲಾನುತಮದ್ಭುತಲಾಸ್ಯಕರಂ ಗಿರಿಶಂ ॥ 8 ॥

ಚಿತ್ತಹರಾತುಲನೃತ್ತಪತಿಪ್ರಿಯವೃತ್ತಕೃತೋತ್ತಮಗೀತಿಮಿಮಾಂ
ಪ್ರಾತರುಮಾಪತಿಸನ್ನಿಧಿಗೋ ಯದಿ ಗಾಯತಿ ಭಕ್ತಿಯುತೋ ಮನಸಿ ।
ಸರ್ವಸುಖಂ ಭುವಿ ತಸ್ಯ ಭವತ್ಯಮರಾಧಿಪದುರ್ಲಭಮತ್ಯಧಿಕಂ
ನಾಸ್ತಿ ಪುನರ್ಜನಿರೇತಿ ಚ ಧಾಮ ಸ ಶಾಂಭವಮುತ್ತಮಮೋದಕರಂ ॥ 9 ॥

ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari

कुंजरचर्मकृतांबरमंबुरुहासनमाधवगेयगुणं
शंकरमंतकमानहरं स्मरदाहकलोचनमेणधरं ।
सांजलियोगिपतंजलिसन्नुतमिंदुकलाधरमब्जमुखं
मंजुलशिंजितरंजितकुंचितवामपदं भज नृत्यपतिं ॥ 1 ॥

पिंगलतुंगजटावलिभासुरगंगममंगलनाशकरं
पुंगववाहमुमांगधरं रिपुभंगकरं सुरलोकनतं ।
भृंगविनीलगलं गणनाथसुतं भज मानस पापहरं
मंगलदं वररंगपतिं भवसंगहरं धनराजसखं ॥ 2 ॥

पाणिनिसूत्रविनिर्मितिकारणपाणिलसड्डमरूत्थरवं
माधवनादितमर्दलनिर्गतनादलयोद्धृतवामपदं ।
सर्वजगत्प्रलयप्रभुवह्निविराजितपाणिमुमालसितं
पन्नगभूषणमुन्नतसन्नुतमानम मानस सांबशिवं ॥ 3 ॥

चंडगुणान्वितमंडलखंडनपंडितमिंदुकलाकलितं
दंडधरांतकदंडकरं वरतांडवमंडितहेमसभं ।
अंडकरांडजवाहसखं नम पांडवमध्यममोदकरं
कुंडलशोभितगंडतलं मुनिवृंदनुतं सकलांडधरं ॥ 4 ॥

व्याघ्रपदानतमुग्रतरासुरविग्रहमर्दिपदांबुरुहं
शक्रमुखामरवर्गमनोहरनृत्यकरं श्रुतिनुत्यगुणं ।
व्यग्रतरंगितदेवधुनीधृतगर्वहरायतकेशचयं
भार्गवरावणपूजितमीशमुमारमणं भज शूलधरं ॥ 5 ॥

आसुरशक्तिविनाशकरं बहुभासुरकायमनंगरिपुं
भूसुरसेवितपादसरोरुहमीश्वमक्षरमुक्षधृतं ।
भास्करशीतकराक्षमनातुरमाश्वरविंदपदं भज तं
नश्वरसंसृतिमोहविनाशमहस्करदंतनिपातकरं ॥ 6 ॥

भूतिकरं सितभूतिधरं गतनीतिहरं वरगीतिनुतं
भक्तियुतोत्तममुक्तिकरं समशक्तियुतं शुभभुक्तिकरं ।
भद्रकरोत्तमनामयुतं श्रुतिसामनुतं नम सोमधरं
स्तुत्यगुणं भज नित्यमगाधभवांबुधितारकनृत्यपतिं ॥ 7 ॥

शूलधरं भवजालहरं निटिलाग्निधरं जटिलं धवलं
नीलगलोज्वलमंगलसद्गिरिराजसुतामृदुपाणितलं ।
शैलकुलाधिपमौलिनतं छलहीनमुपैमि कपालधरं
कालविषाशमनंतमिलानुतमद्भुतलास्यकरं गिरिशं ॥ 8 ॥

चित्तहरातुलनृत्तपतिप्रियवृत्तकृतोत्तमगीतिमिमां
प्रातरुमापतिसन्निधिगो यदि गायति भक्तियुतो मनसि ।
सर्वसुखं भुवि तस्य भवत्यमराधिपदुर्लभमत्यधिकं
नास्ति पुनर्जनिरेति च धाम स शांभवमुत्तममोदकरं ॥ 9 ॥

IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration

kuṃjaracarmakṛtāṃbaramaṃburuhāsanamādhavageyaguṇaṃ
śaṃkaramaṃtakamānaharaṃ smaradāhakalocanameṇadharaṃ |
sāṃjaliyogipataṃjalisannutamiṃdukalādharamabjamukhaṃ
maṃjulaśiṃjitaraṃjitakuṃcitavāmapadaṃ bhaja nṛtyapatiṃ || 1 ||

piṃgalatuṃgajaṭāvalibhāsuragaṃgamamaṃgalanāśakaraṃ
puṃgavavāhamumāṃgadharaṃ ripubhaṃgakaraṃ suralokanataṃ |
bhṛṃgavinīlagalaṃ gaṇanāthasutaṃ bhaja mānasa pāpaharaṃ
maṃgaladaṃ vararaṃgapatiṃ bhavasaṃgaharaṃ dhanarājasakhaṃ || 2 ||

pāṇinisūtravinirmitikāraṇapāṇilasaḍḍamarūttharavaṃ
mādhavanāditamardalanirgatanādalayoddhṛtavāmapadaṃ |
sarvajagatpralayaprabhuvahnivirājitapāṇimumālasitaṃ
pannagabhūṣaṇamunnatasannutamānama mānasa sāṃbaśivaṃ || 3 ||

caṃḍaguṇānvitamaṃḍalakhaṃḍanapaṃḍitamiṃdukalākalitaṃ
daṃḍadharāṃtakadaṃḍakaraṃ varatāṃḍavamaṃḍitahemasabhaṃ |
aṃḍakarāṃḍajavāhasakhaṃ nama pāṃḍavamadhyamamodakaraṃ
kuṃḍalaśobhitagaṃḍatalaṃ munivṛṃdanutaṃ sakalāṃḍadharaṃ || 4 ||

vyāghrapadānatamugratarāsuravigrahamardipadāṃburuhaṃ
śakramukhāmaravargamanoharanṛtyakaraṃ śrutinutyaguṇaṃ |
vyagrataraṃgitadevadhunīdhṛtagarvaharāyatakeśacayaṃ
bhārgavarāvaṇapūjitamīśamumāramaṇaṃ bhaja śūladharaṃ || 5 ||

āsuraśaktivināśakaraṃ bahubhāsurakāyamanaṃgaripuṃ
bhūsurasevitapādasaroruhamīśvamakṣaramukṣadhṛtaṃ |
bhāskaraśītakarākṣamanāturamāśvaraviṃdapadaṃ bhaja taṃ
naśvarasaṃsṛtimohavināśamahaskaradaṃtanipātakaraṃ || 6 ||

bhūtikaraṃ sitabhūtidharaṃ gatanītiharaṃ varagītinutaṃ
bhaktiyutottamamuktikaraṃ samaśaktiyutaṃ śubhabhuktikaraṃ |
bhadrakarottamanāmayutaṃ śrutisāmanutaṃ nama somadharaṃ
stutyaguṇaṃ bhaja nityamagādhabhavāṃbudhitārakanṛtyapatiṃ || 7 ||

śūladharaṃ bhavajālaharaṃ niṭilāgnidharaṃ jaṭilaṃ dhavalaṃ
nīlagalojvalamaṃgalasadgirirājasutāmṛdupāṇitalaṃ |
śailakulādhipamaulinataṃ chalahīnamupaimi kapāladharaṃ
kālaviṣāśamanaṃtamilānutamadbhutalāsyakaraṃ giriśaṃ || 8 ||

cittaharātulanṛttapatipriyavṛttakṛtottamagītimimāṃ
prātarumāpatisannidhigo yadi gāyati bhaktiyuto manasi |
sarvasukhaṃ bhuvi tasya bhavatyamarādhipadurlabhamatyadhikaṃ
nāsti punarjanireti ca dhāma sa śāṃbhavamuttamamodakaraṃ || 9 ||

ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ

• 1 ಆನೆಯ ಚರ್ಮವನ್ನು ಉಡುಪಾಗಿ ಧರಿಸಿದ, ಬ್ರಹ್ಮ ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣು ಗುಣಗಳನ್ನು ಹಾಡುವ, ಯಮನ ಗರ್ವ ಅಡಗಿಸಿದ ಶಂಕರ. ಕಾಮನನ್ನು ಸುಟ್ಟ ಕಣ್ಣು, ಜಿಂಕೆ ಹಿಡಿದ ಕೈ, ಕೈಜೋಡಿಸಿದ ಯೋಗಿ ಪತಂಜಲಿಯಿಂದ ಸ್ತುತಿ, ಚಂದ್ರಕಲೆಯ ಶಿರ, ಕಮಲದಂತಹ ಮುಖ. ಸಿಹಿಯಾಗಿ ಝಣಗುಟ್ಟುವ ಎತ್ತಿದ ಎಡಪಾದದ ನೃತ್ಯಪತಿಯನ್ನು ಭಜಿಸು, ಓ ಮನವೇ.
  Shankara wears an elephant hide as his garment, his virtues are sung by Brahma and Vishnu, and he humbled the pride of Yama. His eye burned Kama, his hand holds a deer, Patanjali the yogi praises him with joined palms, he bears the crescent moon and has a lotus face. O mind, worship the lord of the dance, whose raised left foot is lovely with sweet tinkling anklets.
• 2 ಹೊಂಬಣ್ಣದ ಎತ್ತರದ ಜಟೆಗಳ ನಡುವೆ ಗಂಗೆ ಹೊಳೆಯುವ, ಅಮಂಗಳವನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವ, ಎತ್ತು ಏರುವ, ಉಮೆಯನ್ನು ಅರ್ಧದೇಹದಲ್ಲಿ ಧರಿಸಿದ, ಶತ್ರುಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವ, ದೇವಲೋಕ ನಮಿಸುವ ಸ್ವಾಮಿ. ದುಂಬಿಯಂತೆ ಕಡುನೀಲ ಕಂಠ, ಗಣಪತಿಯ ತಂದೆ. ಪಾಪ ಹರಿಸುವ, ಮಂಗಳ ಕೊಡುವ, ರಂಗಪತಿಯಾದ, ಸಂಸಾರಬಂಧ ಕಳೆಯುವ, ಕುಬೇರನ ಸಖನನ್ನು ಭಜಿಸು, ಓ ಮನವೇ.
  Among his tall tawny matted locks the Ganga shines. He destroys what is inauspicious, rides the bull, bears Uma as half of his body, breaks his foes and is bowed to by the world of the gods. His throat is dark blue like a bee, and he is the father of Ganesha. O mind, worship him who takes away sin, gives blessing, is lord of the stage, severs the bonds of worldly existence and is the friend of Kubera.
• 3 ಪಾಣಿನಿಯ ಸೂತ್ರಗಳ ರಚನೆಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಡಮರುವಿನ ನಾದ ಕೈಯಿಂದ ಹೊಮ್ಮುವ, ಮಾಧವ ಬಾರಿಸಿದ ಮದ್ದಳೆಯ ನಾದದ ಲಯಕ್ಕೆ ಎಡಪಾದ ಎತ್ತಿದ, ಸರ್ವಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಳಯದ ಒಡೆಯನಾದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದ, ಉಮೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂತೋಷಿಸುವ, ಹಾವನ್ನು ಆಭರಣವಾಗಿ ಧರಿಸಿದ ಸಾಂಬಶಿವನನ್ನು, ಶ್ರೇಷ್ಠರು ಸ್ತುತಿಸುವವನನ್ನು, ಓ ಮನವೇ, ನಮಿಸು.
  From his hand comes the sound of the damaru, from which tradition says Panini’s sutras arose. He raises his left foot to the rhythm of the mridangam that Madhava plays. He is the lord of the dissolution of all the world, holds fire in his hand, delights with Uma and wears serpents as ornaments. O mind, bow to Sambashiva, whom the exalted praise.
• 4 ಉಗ್ರ ಗುಣಗಳುಳ್ಳ, ವಿರೋಧಿ ಮಂಡಲಗಳನ್ನು ಮುರಿಯುವುದರಲ್ಲಿ ಪಂಡಿತನಾದ, ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿದ, ಯಮನನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸಿದ, ದಂಡ ಹಿಡಿದ ಕೈಯವನಾದ, ಚಿನ್ನದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ತಾಂಡವದಿಂದ ಅಲಂಕೃತನಾದ, ಗರುಡವಾಹನನ ಗೆಳೆಯ, ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಸಂತೋಷ ಕೊಡುವ, ಕಿವಿಯ ಕುಂಡಲಗಳಿಂದ ಕೆನ್ನೆ ಶೋಭಿಸುವ, ಮುನಿಸಮೂಹ ಸ್ತುತಿಸುವ, ಸಕಲ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡವನ್ನು ಧರಿಸಿದವನನ್ನು ನಮಿಸು.
  Bow to him who has fierce qualities and is skilled at shattering hostile circles, who bears the crescent moon, who ended Yama and holds the staff, who is adorned by the great tandava in the golden hall, who is friend of the one whose mount is Garuda, who gladdens Arjuna, whose cheeks glow with his earrings, whom bands of sages praise and who upholds the whole cosmic egg.
• 5 ವ್ಯಾಘ್ರಪಾದ ಮುನಿ ನಮಿಸಿದ, ಉಗ್ರ ಅಸುರನ ದೇಹವನ್ನು ತುಳಿದ ಪಾದಕಮಲದ, ಇಂದ್ರ ಮುಂತಾದ ದೇವತೆಗಳ ಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವ, ಶ್ರುತಿ ಹೊಗಳುವ ಗುಣಗಳ, ಅಲೆಯೇರಿದ ಆಕಾಶಗಂಗೆಯ ಗರ್ವ ಅಡಗಿಸುವ ಉದ್ದ ಕೇಶರಾಶಿಯ, ಪರಶುರಾಮ ಮತ್ತು ರಾವಣ ಪೂಜಿಸಿದ, ಉಮೆಯ ಪ್ರಿಯನಾದ, ಶೂಲಧಾರಿಯಾದ ಈಶನನ್ನು ಭಜಿಸು.
  Worship the Lord whom the sage Vyaghrapada bowed to, whose lotus foot crushes the body of a fierce asura, who dances a dance that charms Indra and the gods, whose virtues the Veda praises, whose long mass of hair humbles the pride of the surging heavenly Ganga, whom Parashurama and Ravana worshipped, who is Uma’s beloved and carries the trident.
• 6 ಅಸುರರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ದೇಹದ, ಕಾಮನ ವೈರಿಯಾದ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಪಾದಕಮಲ ಸೇವಿಸುವ, ಅಕ್ಷರನಾದ ಈಶ್ವರ, ಎತ್ತಿನ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿದ, ಸೂರ್ಯ ಚಂದ್ರರ ಕಣ್ಣಿನ, ಕಷ್ಟವಿಲ್ಲದ, ಸೂರ್ಯನ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಉದುರಿಸಿದವನನ್ನು ಭಜಿಸು. ನಶ್ವರ ಸಂಸಾರದ ಮೋಹವನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವ ಅವನನ್ನು ಭಜಿಸು. ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಕೆಲವು ಪದಗಳ ಅರ್ಥ ಖಚಿತವಿಲ್ಲ, ಇದು ಸಾರಾಂಶ.
  Worship him who destroys the power of the asuras, whose body is radiant, who is the enemy of Kama, whose lotus feet Brahmins serve, the imperishable Lord who rests on the bull, whose eyes are the sun and the moon, who is free of distress and who struck out the teeth of the sun. Worship him who destroys the delusion of this perishable worldly round. Some words of this verse are uncertain in meaning, and this is the gist.
• 7 ವೈಭವ ಕೊಡುವ, ಬಿಳಿ ಭಸ್ಮ ಧರಿಸಿದ, ಅನೀತಿಯನ್ನು ಹರಿಸುವ, ಸುಂದರ ಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಸ್ತುತಿಸುವ, ಭಕ್ತರಿಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಮುಕ್ತಿ ಕೊಡುವ, ಸಮಾನ ಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ, ಶುಭ ಭೋಗ ಕೊಡುವ, ಮಂಗಳಕರ ಹೆಸರುಳ್ಳ, ಶ್ರುತಿ ಮತ್ತು ಸಾಮವೇದ ಹೊಗಳುವ, ಚಂದ್ರನನ್ನು ಧರಿಸಿದವನನ್ನು ನಮಿಸು. ಅಗಾಧ ಭವಸಾಗರದಿಂದ ದಾಟಿಸುವ ನೃತ್ಯಪತಿಯನ್ನು ನಿತ್ಯ ಭಜಿಸು.
  Bow to him who bestows prosperity, wears white ash, takes away unrighteousness, is praised in fine songs, gives supreme liberation to the devoted, has equal power, grants good enjoyment, bears auspicious names, is praised by the Veda and the Sama chants and wears the moon. Worship always the lord of the dance, who carries us across the fathomless ocean of becoming.
• 8 ತ್ರಿಶೂಲಧಾರಿಯಾದ, ಸಂಸಾರದ ಬಲೆಯನ್ನು ಹರಿಸುವ, ಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಯುಳ್ಳ, ಜಟಾಧಾರಿಯಾದ, ಶುಭ್ರನಾದ, ನೀಲಕಂಠದಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ, ಗಿರಿರಾಜನ ಮಗಳ ಮೃದು ಕೈಯನ್ನು ಹಿಡಿದ, ಹಿಮಾಲಯದ ಶಿರ ನಮಿಸುವ, ಕಪಾಲಧಾರಿಯಾದ ಅವನ ಬಳಿಗೆ ನಾನು ವಂಚನೆಯಿಲ್ಲದೆ ಬರುತ್ತೇನೆ. ಕಾಲಕೂಟ ವಿಷ ಶಮನ ಮಾಡಿದ, ಅನಂತನಾದ, ಭೂಮಿ ನಮಿಸುವ, ಅದ್ಭುತ ಲಾಸ್ಯ ಮಾಡುವ ಗಿರೀಶನೇ.
  He carries the trident, tears the net of worldly existence, has fire on his forehead and matted hair, and is white. His blue throat shines, he holds the soft hand of the mountain king’s daughter, the Himalaya’s crest bows to him, and he bears the skull. I come to him without guile. He quelled the Kalakuta poison, is endless, is bowed to by the earth and performs the wondrous lasya dance. O Girisha.
• 9 ಮನ ಸೆಳೆಯುವ, ಸರಿಸಾಟಿಯಿಲ್ಲದ ನೃತ್ಯಪತಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾದ, ಛಂದಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ ಈ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಗೀತೆಯನ್ನು ಬೆಳಗ್ಗೆ ಉಮಾಪತಿಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹಾಡುವವನಿಗೆ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಸುಖ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ, ದೇವೇಂದ್ರನಿಗೂ ಕಷ್ಟವಾದುದು ಅತಿಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಜನ್ಮವಿಲ್ಲ, ಶಾಂಭವ ಉತ್ತಮ ಧಾಮ ಸೇರುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಮೂಲ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
  The text says that for one who, in the morning, in the presence of Uma’s lord and with devotion in his mind, sings this excellent song, which charms the heart, is dear to the matchless lord of the dance and is set in verse, all happiness on earth comes, even more than what is hard for the chief of the gods to obtain. There is no further birth, and he reaches the supreme abode of Shambhu.

---

ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn

ಈ ಅಷ್ಟಕ ಚಿದಂಬರದ ನಟರಾಜನ ಕಥೆಗಳನ್ನು ನೆನೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ. ಶ್ಲೋಕ 2ರ “ರಂಗಪತಿ”, ಶ್ಲೋಕ 4ರ “ಹೇಮಸಭೆ” (ಚಿನ್ನದ ಸಭೆ) ಮತ್ತು ಶ್ಲೋಕ 5ರ ವ್ಯಾಘ್ರಪಾದ ಇದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಊರನ್ನು ಹೆಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ.

We take the ashtaka to recall the stories of Nataraja at Chidambaram. The rangapati of verse 2, the hemasabha (golden hall) of verse 4 and Vyaghrapada in verse 5 point that way, but the verses do not name the place.

ಕರ್ತೃವನ್ನು ಮೂಲ ಹೆಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಕಾಲವನ್ನೂ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಯಾವುದನ್ನೂ ಹೇಳಿಲ್ಲ.

The source names no author and gives no date, so we say nothing on either.

ಪಾಠವನ್ನು ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಉದ್ದ ಸಾಲುಗಳ ಅನುಪ್ರಾಸ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಹಲವು ಪದಗಳಿಗೆ ಎರಡು ಅರ್ಥ ಸಾಧ್ಯ. ಅಂತಹ ಕಡೆ ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಶ್ಲೋಕ 4 ಮತ್ತು 6ರಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪದಗಳ ಅರ್ಥ ಸಂದೇಹಾಸ್ಪದ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಶ್ಲೋಕ 4ರ “ಅಂಡಕರಾಂಡಜವಾಹಸಖಂ” ಮತ್ತು ಶ್ಲೋಕ 6ರ “ಈಶ್ವಮಕ್ಷರಮುಕ್ಷಧೃತಂ”.

We give the text as it stands on the website of the Sringeri Sri Sharada Peetham. The long lines are thick with alliteration, so many words allow two readings. In such places we give the main sense. Some words in verses 4 and 6 are doubtful, for example andakarandajavahasakham in verse 4 and ishvamaksharamukshadhritam in verse 6.

ಶ್ಲೋಕ 9 ಒಂದು ಫಲಶ್ರುತಿ. ಅದು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಮೂಲದಂತೆ ಹೇಳಿದ್ದೇವೆ.

Verse 9 is a phalashruti, and we report what it says as the text says it.

ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ನರ್ತಕಿ ವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಕಾಲಿಡುವಾಗ ಪ್ರತಿ ಹೆಜ್ಜೆಯೂ ಒಂದೇ ಲಯದಲ್ಲಿ, ಒಂದೇ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಅದು ಅಭ್ಯಾಸದ ಫಲ. ನಟರಾಜನ ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಉದ್ದ ಸಾಲುಗಳೂ ಹಾಗೆಯೇ ಒಂದೇ ಲಯದಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತವೆ.

When a dancer steps onto the stage, every step falls in the same rhythm and with the same weight. It is the fruit of practice. The long lines of this hymn to Nataraja likewise move in a single rhythm.

ನಮ್ಮ ದಿನವೂ ಒಂದು ಲಯ ಹಿಡಿದರೆ ಕೆಲಸಗಳು ಹಗುರವಾಗುತ್ತವೆ. ಏಳುವ, ತಿನ್ನುವ, ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ವಿಶ್ರಮಿಸುವ ಸಮಯಗಳನ್ನು ಹಾಗೆ ಜೋಡಿಸೋಣ.

If our day finds a rhythm, the tasks grow lighter. We can arrange our times for rising, eating, working and resting in that way.

---