ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಧ್ಯಾಯತೋ ವಿಷಯಾನ್ಪುಂಸಃ ಸಂಗಸ್ತೇಷೂಪಜಾಯತೇ।
ಸಂಗಾತ್ಸಂಜಾಯತೇ ಕಾಮಃ ಕಾಮಾತ್ಕ್ರೋಧೋಽಭಿಜಾಯತೇ ॥ 62 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
ध्यायतो विषयान्पुंसः सङ्गस्तेषूपजायते।
सङ्गात्सञ्जायते कामः कामात्क्रोधोऽभिजायते ॥ 62 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
dhyāyato viṣayānpuṃsaḥ saṅgasteṣūpajāyate|
saṅgātsañjāyate kāmaḥ kāmātkrodho’bhijāyate || 62 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಧ್ಯಾಯತಃ (ध्यायतः, dhyāyataḥ) = ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುವ (of one who dwells on)
- ವಿಷಯಾನ್ (विषयान्, viṣayān) = ವಿಷಯಗಳನ್ನು (objects)
- ಪುಂಸಃ (पुंसः, puṃsaḥ) = ಪುರುಷನಿಗೆ (of a person)
- ಸಂಗಃ (सङ्गः, saṅgaḥ) = ಅಂಟು (attachment)
- ತೇಷು (तेषु, teṣu) = ಅವುಗಳಲ್ಲಿ (to them)
- ಉಪಜಾಯತೇ (उपजायते, upajāyate) = ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ (arises)
- ಸಂಗಾತ್ (सङ्गात्, saṅgāt) = ಅಂಟಿನಿಂದ (from attachment)
- ಸಂಜಾಯತೇ ಕಾಮಃ (सञ्जायते कामः, sañjāyate kāmaḥ) = ಕಾಮ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ (desire is born)
- ಕಾಮಾತ್ (कामात्, kāmāt) = ಕಾಮದಿಂದ (from desire)
- ಕ್ರೋಧಃ ಅಭಿಜಾಯತೇ (क्रोधः अभिजायते, krodhaḥ abhijāyate) = ಕ್ರೋಧ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ (anger arises)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಚಿಂತಿಸುತ್ತಿರುವವನಿಗೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಟು ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಅಂಟಿನಿಂದ ಕಾಮ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ, ಕಾಮದಿಂದ ಕ್ರೋಧ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
In one who dwells on objects, attachment to them arises. From attachment desire is born, and from desire, anger.
ಶ್ಲೋಕ 2.62ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 2.62
ಗೀತೆಯ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಏಣಿ ಇಲ್ಲಿಂದ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಶುರುವಾಗುವುದು ದೊಡ್ಡದೇನೂ ಅಲ್ಲ, ಕೇವಲ ಒಂದು ಯೋಚನೆ.
The most famous ladder in the Gita begins here. What begins it is nothing large, only a thought.
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಪ್ರತಿ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ಧ್ಯಾನ ಎಂದರೆ ಪದೇ ಪದೇ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತಂದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಸಂಗ ಎಂದರೆ ಪ್ರೀತಿ, ಕಾಮ ಎಂದರೆ ತೃಷ್ಣೆ, ಮತ್ತು ಆ ತೃಷ್ಣೆಗೆ ಯಾವುದೋ ಅಡ್ಡಿ ಬಂದಾಗ ಕ್ರೋಧ. ಕ್ರೋಧ ಹುಟ್ಟುವುದು ಬಯಕೆಯಿಂದಲ್ಲ, ತಡೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಬಯಕೆಯಿಂದ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ.
Shankaracharya opens each step finely: dwelling means bringing a thing to mind again and again, attachment is fondness, desire is thirst, and anger arises when that thirst is obstructed by something. The fine point is that anger is born not of wanting but of wanting blocked.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಕಾಮ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸೊಗಸಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ: ಸಂಗದ ಪಕ್ವ ಸ್ಥಿತಿಯೇ ಕಾಮ. ಯಾವ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದ ಮೇಲೆ ಮನುಷ್ಯ ಆ ವಿಷಯವನ್ನು ಅನುಭವಿಸದೆ ಇರಲಾರನೋ ಅದು ಕಾಮ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಅರವತ್ತೆರಡು ಮತ್ತು ಅರವತ್ತಮೂರನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೇ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ.
Ramanujacharya gives desire a beautiful definition: desire is the ripened state of attachment. It is the state on reaching which a person can no longer remain without having the thing. Madhvacharya comments on verses 62 and 63 together.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಈ ಏಣಿಯನ್ನು ಒಂದು ಸಂಜೆಯಲ್ಲೇ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಒಂದು ಜಾಹೀರಾತು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ, ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ, ಬೇಕೆನಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಯಾರಾದರೂ ಬೇಡವೆಂದರೆ ಸಿಟ್ಟು ಬರುತ್ತದೆ.
The ladder can be watched in a single evening. An advertisement catches the eye, it comes back to mind again and again, it becomes wanted, and when someone says no, anger arrives.
ಏಣಿಯ ಕೆಳಗಿನ ಮೆಟ್ಟಿಲಲ್ಲಿ ಇಳಿಯುವುದು ಸುಲಭ. ಕೋಪದ ಹಂತದಲ್ಲಿ ತಡೆಯುವುದು ಕಷ್ಟ, ಪದೇ ಪದೇ ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಸುಲಭ. ಗೀತೆ ಬೆರಳಿಡುವುದು ಆ ಮೊದಲ ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ಮೇಲೆ.
It is easier to step off the ladder at the bottom. Stopping at anger is hard; stopping at the stage of returning to it again and again is easy. The Gita puts its finger on that first rung.