ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಯಸ್ತ್ವಿಂದ್ರಿಯಾಣಿ ಮನಸಾ ನಿಯಮ್ಯಾರಭತೇಽರ್ಜುನ।
ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯೈಃ ಕರ್ಮಯೋಗಮಸಕ್ತಃ ಸ ವಿಶಿಷ್ಯತೇ ॥ 7 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
यस्त्विन्द्रियाणि मनसा नियम्यारभतेऽर्जुन।
कर्मेन्द्रियैः कर्मयोगमसक्तः स विशिष्यते ॥ 7 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
yastvindriyāṇi manasā niyamyārabhate’rjuna|
karmendriyaiḥ karmayogamasaktaḥ sa viśiṣyate || 7 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಃ ತು (यः तु, yaḥ tu) = ಆದರೆ ಯಾರು (but he who)
- ಇಂದ್ರಿಯಾಣಿ (इन्द्रियाणि, indriyāṇi) = ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು (the senses)
- ಮನಸಾ ನಿಯಮ್ಯ (मनसा नियम्य, manasā niyamya) = ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ (having restrained with the mind)
- ಆರಭತೇ (आरभते, ārabhate) = ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೋ (begins)
- ಅರ್ಜುನ (अर्जुन, arjuna) = ಓ ಅರ್ಜುನ (O Arjuna)
- ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯೈಃ (कर्मेन्द्रियैः, karmendriyaiḥ) = ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ (with the organs of action)
- ಕರ್ಮಯೋಗಮ್ (कर्मयोगम्, karmayogam) = ಕರ್ಮಯೋಗವನ್ನು (karma yoga)
- ಅಸಕ್ತಃ (असक्तः, asaktaḥ) = ಅಂಟಿಲ್ಲದವನಾಗಿ (unattached)
- ಸಃ ವಿಶಿಷ್ಯತೇ (सः विशिष्यते, saḥ viśiṣyate) = ಅವನು ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ (he excels)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಆದರೆ ಅರ್ಜುನ, ಯಾರು ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿ, ಅಂಟಿಲ್ಲದವನಾಗಿ ಕರ್ಮೇಂದ್ರಿಯಗಳಿಂದ ಕರ್ಮಯೋಗವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನು ಶ್ರೇಷ್ಠನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
But Arjuna, the one who restrains the senses with the mind and, unattached, sets out on karma yoga with the organs of action, he excels.
ಶ್ಲೋಕ 3.7ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 3.7
ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ವಿರುದ್ಧ ಚಿತ್ರ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಹಿಂದಿನವನು ಕೈಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದ, ಇವನು ಮನಸ್ಸನ್ನು ಹಿಡಿದು ಕೈಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ.
This is the mirror image of the previous verse. That man had bound his hands and let his mind go. This one has caught his mind and let his hands work.
ಅವನು ಯಾರಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಆಚಾರ್ಯರ ನಡುವೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಭೇದವಿದೆ. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ ಅವನು ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ಮಿಥ್ಯಾಚಾರಿಗಿಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ ಅವನು ಜ್ಞಾನನಿಷ್ಠನಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಜಾರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಕಡಿಮೆ.
There is a notable difference between the acharyas over whom he excels. For Shankara he excels the false actor of the previous verse. For Ramanuja he excels even the man standing in knowledge, because on his road a slip is far less likely.
ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಫಲ ಏನು ಎಂಬುದನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ಚಿತ್ತಶುದ್ಧಿಯಿಂದ ಅವನೇ ಜ್ಞಾನಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಎರಡು ದಾರಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗುತ್ತವೆ.
Sridhara Swami adds what comes of it: through the purity of mind this very man becomes a knower. The two roads meet here.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಇಂದ್ರಿಯಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದಲ್ಲ, ದಿಕ್ಕು ತೋರಿಸುವುದು. ಇದು ಅಡಗಿಸುವಿಕೆಗೂ ಶಿಸ್ತಿಗೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ. ಅಡಗಿಸಿದ್ದು ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಾಗ ಸಿಡಿಯುತ್ತದೆ, ದಿಕ್ಕು ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.
Not killing the senses but giving them a direction. This is the difference between suppression and discipline. What is suppressed bursts out when the chance comes; what is directed gets work done.
ಅಭ್ಯಾಸದ ಮೇಜಿನ ಮುಂದೆ ಕೂತು ಗಂಟೆ ಕಳೆದವನಿಗಿಂತ, ಮನಸ್ಸನ್ನು ಪುಸ್ತಕದ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಅರ್ಧ ಗಂಟೆ ಓದಿದವನು ಮುಂದೆ. ಅಳತೆ ಕೂತ ಸಮಯದ್ದಲ್ಲ, ನಿಂತ ಮನಸ್ಸಿನದು.
Half an hour of reading with the mind held on the page beats an hour spent sitting at the desk. The measure is not the time seated but the mind that stayed.