ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಗುಣಾನೇತಾನತೀತ್ಯ ತ್ರೀಂದೇಹೀ ದೇಹಸಮುದ್ಭವಾನ್।
ಜನ್ಮಮೃತ್ಯುಜರಾದುಃಖೈರ್ವಿಮುಕ್ತೋಽಮೃತಮಶ್ನುತೇ ॥ 20 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
गुणानेतानतीत्य त्रीन्देही देहसमुद्भवान्।
जन्ममृत्युजरादुःखैर्विमुक्तोऽमृतमश्नुते ॥ 20 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
guṇānetānatītya trīndehī dehasamudbhavān|
janmamṛtyujarāduḥkhairvimukto’mṛtamaśnute || 20 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ದೇಹೀ ದೇಹಸಮುದ್ಭವಾನ್ (देही देहसमुद्भवान्, dehī dehasamudbhavān) = ದೇಹಿ, ದೇಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ (the embodied one, arising with the body)
- ಏತಾನ್ ತ್ರೀನ್ ಗುಣಾನ್ ಅತೀತ್ಯ (एतान् त्रीन् गुणान् अतीत्य, etān trīn guṇān atītya) = ಈ ಮೂರು ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟಿ (transcending these three gunas)
- ಜನ್ಮಮೃತ್ಯುಜರಾದುಃಖೈಃ ವಿಮುಕ್ತಃ (जन्ममृत्युजरादुःखैः विमुक्तः, janmamṛtyujarāduḥkhaiḥ vimuktaḥ) = ಹುಟ್ಟು, ಸಾವು, ಮುಪ್ಪು, ದುಃಖಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ (freed from birth, death, old age and sorrow)
- ಅಮೃತಮ್ ಅಶ್ನುತೇ (अमृतम् अश्नुते, amṛtam aśnute) = ಅಮೃತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ (attains immortality)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ದೇಹಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಈ ಮೂರು ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟಿದ ದೇಹಿ, ಹುಟ್ಟು, ಸಾವು, ಮುಪ್ಪು, ದುಃಖಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ ಅಮೃತತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Transcending these three gunas, from which the body arises, the embodied one is freed from birth, death, old age and sorrow, and attains immortality.
ಶ್ಲೋಕ 14.20ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 14.20
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಒಂದು ಪದವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ: ‘ಜೀವನ್ನೇವ’, ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ. ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟುವುದು ಸತ್ತ ಮೇಲಿನ ಮಾತಲ್ಲ, ಇದೇ ದೇಹದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಜ್ಞಾನಿ ಹುಟ್ಟು ಸಾವು ಮುಪ್ಪುಗಳ ದುಃಖದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ ಅಮೃತವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ‘ದೇಹಸಮುದ್ಭವ’ ಅವರಿಗೆ ದೇಹದ ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಬೀಜವಾದ ಗುಣಗಳು. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಗುಣಗಳಿಂದ ಬರುವ ಎಲ್ಲ ಅನರ್ಥಗಳು ನಿಂತು ಅವನು ಕೃತಾರ್ಥನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
Shankara stresses one word: ‘jivann eva’, while still living. Transcending the gunas is not a matter for after death: while in this very body the knower is freed from the sorrow of birth, death and old age and tastes immortality. ‘Dehasamudbhava’ for him means the gunas that are the seed of the body’s birth. Sridhara Swami says all the harm that comes from the gunas ceases and he has fulfilled his purpose.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ ಗುಣಗಳನ್ನು ದಾಟುವುದು ಎಂದರೆ ಅವುಗಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆಯಾದ, ಜ್ಞಾನದ ಒಂದೇ ಆಕಾರದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಕಾಣುವುದು. ಆಗ ಅವನು ಅಮೃತವಾದ ಆತ್ಮವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ, ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ‘ಮದ್ಭಾವ’ ಇದೇ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರು ಈ ಎರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಅವರ ಮಾತು ಹಿಂದಿನ ಪುಟದಲ್ಲಿದೆ.
According to Ramanuja transcending the gunas means seeing the self as other than them, of the single form of knowledge. Then he experiences the immortal self, and this is the ‘my state’ of the previous verse. Madhva explains these two verses together, and his words are on the previous page.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
‘ಜರಾ’, ಮುಪ್ಪು, ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಮುಪ್ಪನ್ನು ತಡೆಯಲಾಗದು, ಆದರೆ ಅದರ ದುಃಖವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು: ಚಟುವಟಿಕೆ, ಕಲಿಕೆ, ಸಮಾಜದ ನಂಟು, ನಿಯಮಿತ ಆರೋಗ್ಯ ತಪಾಸಣೆ.
‘Jara’, old age, is in the list. Old age cannot be stopped, but its sorrow can be lessened: activity, learning, ties with the community, and regular health check-ups.
ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರ ‘ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ’ ಮಾತು ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಒಂದು ಆಹ್ವಾನ: ಶಾಂತಿಯನ್ನು ನಾಳೆಗೆ ಮುಂದೂಡಬೇಕಿಲ್ಲ, ಇಂದೇ ಅದರ ರುಚಿ ಸಾಧ್ಯ.
Shankara’s ‘while still living’ is an invitation to elders: peace need not be postponed to tomorrow, its taste is possible today.