ಶನಿವಾರದ ಪೂಜೆಯಲ್ಲಿ, ಶನಿ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶನೈಶ್ಚರ ಧ್ಯಾನ ಶ್ಲೋಕ ಇದು.
ಕಾಡಿಗೆಯಂತೆ ಕಪ್ಪಾದ ಬಣ್ಣ, ಸೂರ್ಯನ ಮಗ, ಯಮನ ಅಣ್ಣ ಎಂದು ಶನಿಯ ರೂಪವನ್ನು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ನೀಲಾಂಜನಸಮಾಭಾಸಂ ರವಿಪುತ್ರಂ ಯಮಾಗ್ರಜಮ್ ।
ಛಾಯಾಮಾರ್ತಾಂಡಸಂಭೂತಂ ತಂ ನಮಾಮಿ ಶನೈಶ್ಚರಮ್ ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
नीलाञ्जनसमाभासं रविपुत्रं यमाग्रजम् ।
छायामार्ताण्डसम्भूतं तं नमामि शनैश्चरम् ॥
ಶ್ಲೋಕ (IAST)
nīlāñjanasamābhāsaṃ raviputraṃ yamāgrajam |
chāyāmārtāṇḍasambhūtaṃ taṃ namāmi śanaiścaram ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ನೀಲಾಂಜನಸಮಾಭಾಸಮ್ (नीलाञ्जनसमाभासम्, nīlāñjanasamābhāsam) = ಕಪ್ಪು ಕಾಡಿಗೆಯಂತೆ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳವನನ್ನು (the one whose lustre is like dark collyrium)
- ರವಿಪುತ್ರಮ್ (रविपुत्रम्, raviputram) = ಸೂರ್ಯನ ಮಗನನ್ನು (the son of the Sun)
- ಯಮಾಗ್ರಜಮ್ (यमाग्रजम्, yamāgrajam) = ಯಮನ ಅಣ್ಣನನ್ನು (the elder brother of Yama)
- ಛಾಯಾಮಾರ್ತಾಂಡಸಂಭೂತಮ್ (छायामार्ताण्डसम्भूतम्, chāyāmārtāṇḍasambhūtam) = ಛಾಯಾದೇವಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನನ್ನು (the one born of Chhaya and Surya)
- ತಮ್ ನಮಾಮಿ ಶನೈಶ್ಚರಮ್ (तम् नमामि शनैश्चरम्, tam namāmi śanaiścaram) = ಆ ಶನೈಶ್ಚರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ (I bow to that Shanaishchara)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಕಪ್ಪು ಕಾಡಿಗೆಯಂತೆ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ಸೂರ್ಯನ ಮಗನಾದ, ಯಮನ ಅಣ್ಣನಾದ, ಛಾಯಾದೇವಿ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯನಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಆ ಶನೈಶ್ಚರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
I bow to that Shanaishchara, whose lustre is like dark collyrium, the son of the Sun, the elder brother of Yama, born of Chhaya and Surya.
ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಬಗ್ಗೆAbout this verse
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಶನಿ ಸ್ತೋತ್ರ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನ ಶ್ಲೋಕವಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಶನಿಯ ರೂಪ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ.
This verse appears as a dhyana verse at the head of Shani stotra collections, briefly introducing his form and lineage.
ಶನಿಯನ್ನು ಭಯದ ದೇವತೆಯಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಕಾಣದೆ, ಸೂರ್ಯಪುತ್ರನಾಗಿ, ನ್ಯಾಯದ ಅಣ್ಣನಾಗಿ ನಮಿಸುವ ಗೌರವದ ಭಾವ ಇಲ್ಲಿದೆ.
Rather than seeing Shani only as a deity of fear, this verse bows to him with respect as the Sun’s son and the brother of justice itself.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where versions differ, we have noted it here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಕಷ್ಟದ ಕಾಲವನ್ನು ಶಿಕ್ಷೆಯಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಅಲ್ಲ, ನ್ಯಾಯ ಕಲಿಸುವ ಪಾಠವಾಗಿಯೂ ಕಾಣುವ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಶನಿಯ ಈ ಧ್ಯಾನ ಶ್ಲೋಕ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
This dhyana verse is a reminder to see hard times not merely as punishment but as a lesson in fairness.

