ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂಜರಿಕೆಯಿಂದ ಹಾಡಿದ ಹುಡುಗಿಗೆ ಶಿಕ್ಷಕರು ಒಂದು ಮೆಚ್ಚುಗೆಯ ಮಾತು ಹೇಳಿದರೆ, ಮರುದಿನದ ಹಾಡು ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಧ್ವನಿ ಅದೇ, ಧೈರ್ಯ ಬೇರೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದನ್ನೇ ಚಿನ್ನಕ್ಕೆ ಹಚ್ಚುವ ಲೇಪದ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದ ಗುಣವೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತಿನಿಂದ ಹೊಳಪು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇದರ ತಿರುವು.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಸಹಜೋಽಪಿ ಗುಣಃ ಪುಂಸಾಂ ಸಾಧುವಾದೇನ ವರ್ಧತೇ
ಕಾಮಂ ಸುರಸಲೇಪೇನ ಕಾಂತಿಂ ವಹತಿ ಕಾಂಚನಮ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
सहजोऽपि गुणः पुंसां साधुवादेन वर्धते
कामं सुरसलेपेन कान्तिं वहति काञ्चनम्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
sahajo’pi guṇaḥ puṃsāṃ sādhuvādena vardhate
kāmaṃ surasalepena kāntiṃ vahati kāñcanam
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸಹಜೋಽಪಿ (सहजोऽपि, sahajo’pi) = ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದದ್ದಾದರೂ (ಸಹಜಃ + ಅಪಿ) (even if inborn (sahajah + api))
- ಗುಣಃ (गुणः, guṇaḥ) = ಗುಣ (a merit)
- ಪುಂಸಾಂ (पुंसां, puṃsāṃ) = ಮನುಷ್ಯರ (of men)
- ಸಾಧುವಾದೇನ (साधुवादेन, sādhuvādena) = ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತಿನಿಂದ, ಮೆಚ್ಚುಗೆಯಿಂದ (by good words, by praise)
- ವರ್ಧತೇ (वर्धते, vardhate) = ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ (grows)
- ಕಾಮಂ (कामं, kāmaṃ) = ಖಂಡಿತವಾಗಿ (indeed)
- ಸುರಸಲೇಪೇನ (सुरसलेपेन, surasalepena) = ಒಳ್ಳೆಯ ರಸದ ಲೇಪದಿಂದ (by a coating of a fine essence)
- ಕಾಂತಿಂ (कान्तिं, kāntiṃ) = ಕಾಂತಿಯನ್ನು (lustre)
- ವಹತಿ (वहति, vahati) = ಧರಿಸುತ್ತದೆ (bears)
- ಕಾಂಚನಮ್ (काञ्चनम्, kāñcanam) = ಚಿನ್ನ (gold)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದ ಗುಣವೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತಿನ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯಿಂದ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ರಸದ ಲೇಪ ಹಚ್ಚಿದಾಗ ಚಿನ್ನ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಕಾಂತಿ ತಾಳುವಂತೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Even an inborn merit in men grows through kind words of praise, just as gold, when coated with a fine essence, certainly takes on lustre.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಸುರಸಲೇಪ ಎಂದರೆ ಒಳ್ಳೆಯ ರಸದ ಲೇಪ. ಚಿನ್ನಕ್ಕೆ ಹೊಳಪು ಕೊಡುವ ಯಾವುದೋ ಕಸುಬಿನ ರಸಾಯನ ಎಂದು ಇಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಆ ಲೇಪದ ಹೆಸರನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
Surasalepa means a coating of a fine essence. We read it as some goldsmith’s preparation that brings out lustre. The verse does not name the coating exactly.
ಇಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನ ಈಗಾಗಲೇ ಚಿನ್ನ, ಲೇಪ ಅದನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೇ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗುಣವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಇರುವ ಗುಣವನ್ನು ಹೊರಗೆ ತರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದೇ ಚಿತ್ರದ ಸೂಕ್ಷ್ಮ.
The gold is already gold, and the coating does not create it. Likewise praise does not create a merit but brings out the one that is there. That is the subtlety of the image.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 168. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 168. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಕಿರಿಯ ವೈದ್ಯರ ಮೊದಲ ಯಶಸ್ವಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ನಂತರ ಹಿರಿಯರೊಬ್ಬರು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತು ಹೇಳಿದರೆ, ಮುಂದಿನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಕೈ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬೋಧಕರು ಇದನ್ನು ನೆನಪಿಡಬಹುದು.
When a senior says a kind word after a junior doctor’s first successful procedure, the hand is steadier on the next. Teachers may do well to remember this.
ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಎಂದರೆ ಖಾಲಿ ಹೊಗಳಿಕೆಯಲ್ಲ. ಇಲ್ಲದ ಗುಣಕ್ಕೆ ಲೇಪ ಹಚ್ಚಿದರೆ ಅದು ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಸುತ್ತದೆ.
Praise does not mean empty flattery. A coating over a merit that is not there fades within days.

