ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ತವ ಸ್ತನ್ಯಂ ಮನ್ಯೇ ಧರಣಿಧರಕನ್ಯೇ ಹೃದಯತಃ
ಪಯಃಪಾರಾವಾರಃ ಪರಿವಹತಿ ಸಾರಸ್ವತಮಿವ ।
ದಯಾವತ್ಯಾ ದತ್ತಂ ದ್ರವಿಡಶಿಶುರಾಸ್ವಾದ್ಯ ತವ ಯತ್
ಕವೀನಾಂ ಪ್ರೌಢಾನಾಮ್ ಅಜನಿ ಕಮನೀಯಃ ಕವಯಿತಾ ॥ 75 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
तव स्तन्यं मन्ये धरणिधरकन्ये हृदयतः
पयःपारावारः परिवहति सारस्वतमिव ।
दयावत्या दत्तं द्रविडशिशुरास्वाद्य तव यत्
कवीनां प्रौढानाम् अजनि कमनीयः कवयिता ॥ 75 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
tava stanyaṃ manye dharaṇidharakanye hṛdayataḥ
payaḥpārāvāraḥ parivahati sārasvatamiva |
dayāvatyā dattaṃ draviḍaśiśurāsvādya tava yat
kavīnāṃ prauḍhānām ajani kamanīyaḥ kavayitā || 75 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ತವ ಸ್ತನ್ಯಂ (तव स्तन्यं, tava stanyaṃ) = ನಿನ್ನ ಎದೆಹಾಲು (your milk)
- ಮನ್ಯೇ (मन्ये, manye) = ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ (I fancy)
- ಧರಣಿಧರಕನ್ಯೇ (धरणिधरकन्ये, dharaṇidharakanye) = ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳೇ (O daughter of the mountain king)
- ಹೃದಯತಃ (हृदयतः, hṛdayataḥ) = ಹೃದಯದಿಂದ (from your heart)
- ಪಯಃಪಾರಾವಾರಃ (पयःपारावारः, payaḥpārāvāraḥ) = ಹಾಲಿನ ಕಡಲು (the ocean of milk)
- ಪರಿವಹತಿ (परिवहति, parivahati) = ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ (wells up)
- ಸಾರಸ್ವತಂ ಇವ (सारस्वतम् इव, sārasvatam iva) = ಸರಸ್ವತಿಯ ವಾಗ್ವೈಭವವೇ ಆಗಿ (as the very stream of Sarasvati’s eloquence)
- ದಯಾವತ್ಯಾ (दयावत्या, dayāvatyā) = ಕರುಣಾಮಯಿಯಾದ ನಿನ್ನಿಂದ (by you in your compassion)
- ದತ್ತಂ (दत्तं, dattaṃ) = ಕೊಟ್ಟ (given)
- ದ್ರವಿಡಶಿಶುಃ (द्रविडशिशुः, draviḍaśiśuḥ) = ದ್ರಾವಿಡ ಶಿಶು (the Dravida child)
- ಆಸ್ವಾದ್ಯ (आस्वाद्य, āsvādya) = ಸವಿದು (having tasted)
- ತವ ಯತ್ (तव यत्, tava yat) = ನಿನ್ನ ಆ ಹಾಲನ್ನು (that milk of yours)
- ಕವೀನಾಂ ಪ್ರೌಢಾನಾಮ್ (कवीनां प्रौढानाम्, kavīnāṃ prauḍhānām) = ಪ್ರೌಢ ಕವಿಗಳ ನಡುವೆ (among the great poets)
- ಅಜನಿ (अजनि, ajani) = ಆದನು (became)
- ಕಮನೀಯಃ (कमनीयः, kamanīyaḥ) = ಮನೋಹರನಾದ (of rare charm)
- ಕವಯಿತಾ (कवयिता, kavayitā) = ಕವಿ (a poet)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳೇ, ನಿನ್ನ ಎದೆಹಾಲು ನಿನ್ನ ಹೃದಯದಿಂದ ಉಕ್ಕಿ ಹರಿಯುವ, ಸರಸ್ವತಿಯ ವಾಗ್ವೈಭವವೇ ಆಗಿರುವ ಹಾಲಿನ ಕಡಲು ಎಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕರುಣಾಮಯಿಯಾದ ನೀನು ಕೊಟ್ಟ ಆ ಹಾಲನ್ನು ಸವಿದ ದ್ರಾವಿಡ ಶಿಶು ಪ್ರೌಢ ಕವಿಗಳ ನಡುವೆ ಮನೋಹರ ಕವಿಯಾದನು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Daughter of the mountain king, I fancy that your milk is an ocean of milk welling up from your heart as the very stream of Sarasvati’s eloquence. For the Dravida child who tasted it, given by you in your compassion, became a poet of rare charm among the great poets.
ಶ್ಲೋಕ 75ರ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಧಿವಿಧಾನಗಳ ವಿವರಗಳುTraditional ritual details for shloka 75
- ಫಲ (ಸಿದ್ಧಿ)Result
- ಸ್ಮರಣಶಕ್ತಿ, ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಕೀರ್ತಿ ಮತ್ತು ಕವಿತ್ವMemory, concentration, renown and poetic gift
- ಬೀಜ ಮಂತ್ರBeeja mantra
- ಸಂ, ಸುತ್ತಲೂ ಐಂ, ಕ್ಲೀಂ, ಸೌಃsaṃ, with aiṃ, klīṃ, sauḥ around
- ಯಂತ್ರYantra
- ಚಿನ್ನದ ತಗಡಿನ ಮೇಲೆ ಬರೆದ ಯಂತ್ರDrawn on a gold plate
ಪಾರಂಪರಿಕ ಚಿತ್ರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪುನರ್ರಚಿತ ಯಂತ್ರದ ಚಿತ್ರ.
- ದಿಕ್ಕುDirection
- ಈಶಾನ್ಯಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಕುಳಿತುSitting facing north-east
- ಜಪJapa count
- ಒಟ್ಟು 12000 ಬಾರಿ12,000 times in all
- ಅವಧಿDuration
- 3 ದಿನ3 days
- ನೈವೇದ್ಯNaivedya / offering
- ಹೆಸರುಬೇಳೆ ಮತ್ತು ಮೆಣಸು ಹಾಕಿ ಬೇಯಿಸಿದ ಅನ್ನ, ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಜೇನುತುಪ್ಪRice cooked with green gram and pepper, fruits and honey
ಈ ವಿವರಗಳು ಮೂಲ ‘ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರಿ’ಯಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲೇ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸುತ್ತೇವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೂ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಯಂತ್ರ, ಬೀಜಮಂತ್ರ, ನಿಗದಿತ ಜಪಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯು ನಂತರದ ಶತಮಾನಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯದಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಈ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿವರಗಳು ಒಂದು ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದೊಂದು ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ದಾಖಲೆಯಷ್ಟೇ ಹೊರತು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.These details are not part of the original Saundarya Lahari, as we wish to state clearly at the outset. Associating each verse with a specific yantra, a seed syllable (bija mantra), a required chanting count (japa count), and a resulting benefit is a practice that evolved in later centuries. Furthermore, these technical details vary slightly from one text to another. This compilation represents a record of a traditional practice rather than any form of medical advice.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲ ಗ್ರಂಥಗಳು. ಆಕರಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆ ಇರುವಲ್ಲಿ, ಗೊಂದಲವಿಡದೆ ಎರಡೂ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ.Sources: Several traditional texts. Where these sources differ, both versions have been provided here for completeness.

