ತುರಿಕೆಯನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಕೆರೆದರೆ ಮತ್ತೆ ಕೆರೆಯಬೇಕೆನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ಕೆಲವು ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ಹಾಗೆಯೇ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವೇ ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಂಥ ಒಂಬತ್ತು ಸಂಗತಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ತುರಿಕೆಯೂ ಒಂದು.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಉದ್ಯೋಗಃ ಕಲಹಃ ಕಂಡೂರ್ದ್ಯೂತಂ ಮದ್ಯಂ ಪರಸ್ತ್ರಿಯಃ
ಆಹಾರೋ ಮೈಥುನಂ ನಿದ್ರಾ ಸೇವನಾತ್ತು ವಿವರ್ಧತೇ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
उद्योगः कलहः कण्डूर्द्यूतं मद्यं परस्त्रियः
आहारो मैथुनं निद्रा सेवनात्तु विवर्धते
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
udyogaḥ kalahaḥ kaṇḍūrdyūtaṃ madyaṃ parastriyaḥ
āhāro maithunaṃ nidrā sevanāttu vivardhate
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಉದ್ಯೋಗಃ (उद्योगः, udyogaḥ) = ಪ್ರಯತ್ನ (effort)
- ಕಲಹಃ (कलहः, kalahaḥ) = ಜಗಳ (quarrel)
- ಕಂಡೂರ್ದ್ಯೂತಂ (कण्डूर्द्यूतं, kaṇḍūrdyūtaṃ) = ತುರಿಕೆ ಮತ್ತು ಜೂಜು (ಕಂಡೂಃ + ದ್ಯೂತಂ) (itching and gambling (kandu + dyutam))
- ಮದ್ಯಂ (मद्यं, madyaṃ) = ಮದ್ಯ (strong drink)
- ಪರಸ್ತ್ರಿಯಃ (परस्त्रियः, parastriyaḥ) = ಬೇರೆಯವರ ಹೆಂಡತಿಯರ ಸಂಗ (the wives of others)
- ಆಹಾರೋ (आहारो, āhāro) = ಆಹಾರ (ಆಹಾರಃ) (food (aharah))
- ಮೈಥುನಂ (मैथुनं, maithunaṃ) = ದಾಂಪತ್ಯ ಸಂಗ, ಮೈಥುನ (sexual union)
- ನಿದ್ರಾ (निद्रा, nidrā) = ನಿದ್ರೆ (sleep)
- ಸೇವನಾತ್ತು (सेवनात्तु, sevanāttu) = ಆಚರಣೆಯಿಂದಲೇ (ಸೇವನಾತ್ + ತು) (by indulgence indeed (sevanat + tu))
- ವಿವರ್ಧತೇ (विवर्धते, vivardhate) = ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ (grows)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಪ್ರಯತ್ನ, ಜಗಳ, ತುರಿಕೆ, ಜೂಜು, ಮದ್ಯ, ಪರಸ್ತ್ರೀ ಸಂಗ, ಆಹಾರ, ಮೈಥುನ ಮತ್ತು ನಿದ್ರೆ, ಇವು ಒಂಬತ್ತೂ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದಷ್ಟೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Effort, quarrel, itching, gambling, drink, the company of other mens wives, food, sexual union and sleep: all nine grow the more one indulges in them.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯವು ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟವು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಇವೆ. ಪ್ರಯತ್ನ ಬೆಳೆಯುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದೇ, ಜೂಜು ಬೆಳೆಯುವುದು ಅಪಾಯ. ಶ್ಲೋಕ ಗುಣದೋಷಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸದೆ ಒಂದೇ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ: ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವುದು.
The list mixes good things with bad. Effort growing is good, gambling growing is a danger. The verse does not sort virtue from fault. It points to one trait alone: growing by practice.
ತುರಿಕೆ ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಚ್ಚರಿ. ಇದರಿಂದ ಶ್ಲೋಕ ನೀತಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ದೇಹದ ಅನುಭವವನ್ನೂ ನೋಡಿ ಹೇಳಿದೆ ಎಂದು ಅನ್ನಿಸುತ್ತದೆ.
Itching is a slight surprise on this list. It suggests that the verse speaks from bodily experience and not only from moral teaching.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 156. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 156. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಯಾವ ಅಭ್ಯಾಸ ಬೆಳೆಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಯಾವುದನ್ನು ಬೆಳೆಯಲು ಬಿಡಬಾರದು ಎಂದು ಆರಿಸುವುದೇ ಬದುಕಿನ ಕೌಶಲ. ಪ್ರತಿದಿನದ ಸಣ್ಣ ತೀರ್ಮಾನಗಳೇ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ.
Choosing which habit to grow and which not to let grow is a skill of living. The small decisions of each day shape a habit.
ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವುದು ಬದುಕಿನ ಒಂದು ಗಮನ ಮಾತ್ರ, ಆರೋಗ್ಯ ಸಲಹೆ ಅಲ್ಲ. ಯಾವ ಅಭ್ಯಾಸ ಹಿತ ಯಾವುದು ಅಹಿತ ಎಂದು ತಿಳಿಯಲು ತಜ್ಞರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಬಹುದು.
What is said here is an observation about living, not health advice. To learn which habit helps and which harms, one can seek expert advice.

