ಇದು ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರ ಎಂಬ ಯತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವ ಸ್ತೋತ್ರ. ಪಂಚರತ್ನ ಎಂದರೆ ಐದು ರತ್ನಗಳು. ಆದರೆ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಆರು ಶ್ಲೋಕಗಳಿವೆ. ಮೊದಲ ಐದು ಅವರ ದರ್ಶನದ ಪರಿಣಾಮ, ಅವರ ಸ್ವರೂಪ ಮತ್ತು ಒಂದು ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಆರನೆಯದು ಪಠಿಸುವವರಿಗೆ ಅವರ ಕರುಣೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
This is a hymn in praise of a yati named Sadashivendra. Pancharatna means five jewels, yet the source has six verses. The first five speak of the effect of seeing him, his nature and one incident. The sixth says that those who recite it receive his compassion.
ಮೂಲದ ಕೊನೆಯ ಟಿಪ್ಪಣಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಇದನ್ನು ಶ್ರೀ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಶಿವಾಭಿನವ ನೃಸಿಂಹ ಭಾರತೀ ಮಹಾಸ್ವಾಮಿಗಳು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಠ್ಯವೇ ತೋರಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನಾವು ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇವೆ: ಅವರು ಯತಿ, ಪರಮಶಿವೇಂದ್ರರ ಕರಕಮಲದಿಂದ ಜನಿಸಿದವರು.
According to the closing note of the source, Sri Sachchidananda Shivabhinava Nrisimha Bharati Mahaswami composed it. About Sadashivendra we say only what the text shows: he is a yati, born of the lotus hand of Paramashivendra.
ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)
ಯತ್ಸಂದರ್ಶನಮಾತ್ರಾದ್ಭಕ್ತಿರ್ಜಾತಾಪ್ಯವಿದ್ಧಕರ್ಣಸ್ಯ ।
ತತ್ಸಂದರ್ಶನಮಧುನಾ ಕೃತ್ವಾ ನೂನಂ ಕೃತಾರ್ಥೋಽಸ್ಮಿ ॥ 1 ॥
ಯೋಽನಿಶಮಾತ್ಮನ್ಯೇವ ಹ್ಯಾತ್ಮಾನಂ ಸಂದಧದ್ವೀಥ್ಯಾಮ್ ।
ಭಸ್ಮಚ್ಛನ್ನಾನಲ ಇವ ಜಡಾಕೃತಿಶ್ಚರತಿ ತಂ ನೌಮಿ ॥ 2 ॥
ಯಸ್ಯ ವಿಲೋಕನಮಾತ್ರಾಚ್ಚೇತಸಿ ಸಂಜಾಯತೇ ಶೀಘ್ರಮ್ ।
ವೈರಾಗ್ಯಮಚಲಮಖಿಲೇಷ್ವಪಿ ವಿಷಯೇಷು ಪ್ರಣೌಮಿ ತಂ ಯಮಿನಮ್ ॥ 3 ॥
ಪುರತೋ ಭವತು ಕೃಪಾಬ್ಧಿಃ ಪುರವೈರಿನಿವಿಷ್ಟಮಾನಸಃ ಸೋಽಯಮ್ ।
ಪರಮಶಿವೇಂದ್ರಕರಾಂಬುಜಸಂಜಾತೋ ಯಃ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರೋ ಮೇ ॥ 4 ॥
ಉನ್ಮತ್ತವತ್ಸಂಚರತೀಹ ಶಿಷ್ಯಸ್ತವೇತಿ ಲೋಕಸ್ಯ ವಚಾಂಸಿ ಶೃಣ್ವನ್ ।
ಖಿದ್ಯನ್ನುವಾಚಾಸ್ಯ ಗುರುಃ ಪುರಾಹೋ ಹ್ಯುನ್ಮತ್ತತಾ ಮೇ ನ ಹಿ ತಾದೃಶೀತಿ ॥ 5 ॥
ಪಂಚಕಮೇತದ್ಭಕ್ತ್ಯಾ ಶ್ಲೋಕಾನಾಂ ವಿರಚಿತಂ ಲೋಕೇ ।
ಯಃ ಪಠತಿ ಸೋಽಪಿ ಲಭತೇ ಕರುಣಾಂ ಶೀಘ್ರಂ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರಸ್ಯ ॥ 6 ॥
ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari
यत्संदर्शनमात्राद्भक्तिर्जाताप्यविद्धकर्णस्य ।
तत्संदर्शनमधुना कृत्वा नूनं कृतार्थोऽस्मि ॥ 1 ॥
योऽनिशमात्मन्येव ह्यात्मानं संदधद्वीथ्याम् ।
भस्मच्छन्नानल इव जडाकृतिश्चरति तं नौमि ॥ 2 ॥
यस्य विलोकनमात्राच्चेतसि संजायते शीघ्रम् ।
वैराग्यमचलमखिलेष्वपि विषयेषु प्रणौमि तं यमिनम् ॥ 3 ॥
पुरतो भवतु कृपाब्धिः पुरवैरिनिविष्टमानसः सोऽयम् ।
परमशिवेंद्रकरांबुजसंजातो यः सदाशिवेंद्रो मे ॥ 4 ॥
उन्मत्तवत्संचरतीह शिष्यस्तवेति लोकस्य वचांसि शृण्वन् ।
खिद्यन्नुवाचास्य गुरुः पुराहो ह्युन्मत्तता मे न हि तादृशीति ॥ 5 ॥
पंचकमेतद्भक्त्या श्लोकानां विरचितं लोके ।
यः पठति सोऽपि लभते करुणां शीघ्रं सदाशिवेंद्रस्य ॥ 6 ॥
IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration
yatsaṃdarśanamātrādbhaktirjātāpyaviddhakarṇasya |
tatsaṃdarśanamadhunā kṛtvā nūnaṃ kṛtārtho’smi || 1 ||
yo’niśamātmanyeva hyātmānaṃ saṃdadhadvīthyām |
bhasmacchannānala iva jaḍākṛtiścarati taṃ naumi || 2 ||
yasya vilokanamātrāccetasi saṃjāyate śīghram |
vairāgyamacalamakhileṣvapi viṣayeṣu praṇaumi taṃ yaminam || 3 ||
purato bhavatu kṛpābdhiḥ puravairiniviṣṭamānasaḥ so’yam |
paramaśiveṃdrakarāṃbujasaṃjāto yaḥ sadāśiveṃdro me || 4 ||
unmattavatsaṃcaratīha śiṣyastaveti lokasya vacāṃsi śṛṇvan |
khidyannuvācāsya guruḥ purāho hyunmattatā me na hi tādṛśīti || 5 ||
paṃcakametadbhaktyā ślokānāṃ viracitaṃ loke |
yaḥ paṭhati so’pi labhate karuṇāṃ śīghraṃ sadāśiveṃdrasya || 6 ||
ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ
- 1 ಯಾರ ದರ್ಶನ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಕಿವಿ ಚುಚ್ಚದವನಿಗೂ ಭಕ್ತಿ ಹುಟ್ಟಿತೋ, ಆ ದರ್ಶನವನ್ನು ಈಗ ಮಾಡಿ ನಾನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಕೃತಾರ್ಥನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ಕಿವಿ ಚುಚ್ಚದವನು ಎಂದರೆ ಉಪದೇಶ ಕೇಳದವನು ಎಂದೂ ಅರ್ಥ ಸಾಧ್ಯ.
By the mere sight of whom devotion arose even in one whose ears are unpierced, having now had that very sight I am truly fulfilled. Unpierced ears can also mean one who has not heard instruction. - 2 ಯಾವನು ಯಾವಾಗಲೂ ಆತ್ಮನಲ್ಲಿಯೇ ಆತ್ಮನನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಭಸ್ಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಅಗ್ನಿಯಂತೆ ಜಡನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾನೋ, ಅವನಿಗೆ ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
I bow to him who ever fixes the Self in the Self alone and walks the road in the form of a dullard, like a fire covered with ash. - 3 ಯಾರನ್ನು ನೋಡುವ ಮಾತ್ರದಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ವಿಷಯಗಳ ಮೇಲೂ ಅಚಲ ವೈರಾಗ್ಯ ಬೇಗ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೋ, ಆ ಯತಿಗೆ ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ.
I bow to that ascetic by the mere sight of whom unshaken dispassion towards all objects quickly arises in the mind. - 4 ಪುರವೈರಿಯಾದ ಶಿವನಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸು ನೆಟ್ಟ, ಕೃಪೆಯ ಸಾಗರವಾದ, ಪರಮಶಿವೇಂದ್ರರ ಕರಕಮಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ಈ ನನ್ನ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರರು ನನ್ನೆದುರು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷರಾಗಲಿ.
May this Sadashivendra of mine be present before me, an ocean of grace with his mind set on Shiva, foe of the cities, and born of the lotus hand of Paramashivendra. - 5 ನಿನ್ನ ಶಿಷ್ಯ ಹುಚ್ಚನಂತೆ ಇಲ್ಲಿ ಅಲೆಯುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂಬ ಜನರ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಕೇಳಿ, ಇವರ ಗುರು ಒಮ್ಮೆ ಬೇಸರದಿಂದ ಹೇಳಿದರು: ಅಯ್ಯೋ, ನನ್ನ ಹುಚ್ಚು ಅಂತಹದಲ್ಲ. ಮಾತು ಯಾರಿಗೆ ಹೇಳಿದ್ದು ಎಂದು ಪಠ್ಯ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
Hearing the words of people that your disciple wanders here like a madman, his guru once said with distress: alas, my madness is not of that kind. The text does not say to whom the words were spoken. - 6 ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಈ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪಂಚಕವನ್ನು ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಯಾರು ಪಠಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರೂ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರರ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಶೀಘ್ರ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
The verse says that whoever in the world recites this group of verses, composed in devotion, also quickly gains the compassion of Sadashivendra.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn
ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಮೂಲದ ಕೊನೆಯ ಟಿಪ್ಪಣಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು ಶೃಂಗೇರಿ ಜಗದ್ಗುರು ಶ್ರೀ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಶಿವಾಭಿನವ ನೃಸಿಂಹ ಭಾರತೀ ಮಹಾಸ್ವಾಮಿಗಳು ರಚಿಸಿ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರರನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಾವು ಅದನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಕಾಲವನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
According to the closing note of the source on the website of the Sringeri Sri Sharada Peetham, this hymn was composed by Sri Sachchidananda Shivabhinava Nrisimha Bharati Mahaswami, Jagadguru of Sringeri, in praise of Sadashivendra. We follow that and give no date.
ಹೆಸರು ಪಂಚರತ್ನ ಎಂದಿದ್ದರೂ ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಆರು ಶ್ಲೋಕಗಳಿವೆ. ಶ್ಲೋಕ 6 ತನ್ನನ್ನು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪಂಚಕ ಎಂದು ಕರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಐದರ ಗುಂಪು. ಪಠ್ಯದ ಪ್ರಕಾರ ಸದಾಶಿವೇಂದ್ರರು ಯತಿ ಮತ್ತು ಪರಮಶಿವೇಂದ್ರರ ಶಿಷ್ಯ ಎಂಬುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚನ್ನು ನಾವು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
Though the name says pancharatna, the source has six verses. Verse 6 calls itself a panchaka of verses, a group of five. Beyond what the text shows, that Sadashivendra is a yati and the disciple of Paramashivendra, we say nothing.
ಈ ಪಾಠವನ್ನು ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಯ ಮೂಲದಿಂದ ಯಂತ್ರವತ್ತಾಗಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಕೆಲವು ಪದಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಗುಣಿತದ ಸಣ್ಣ ಲೋಪಗಳಿರಬಹುದು. ಶ್ಲೋಕ 5ರಲ್ಲಿ ಮಾತಾಡುವವರು ಗುರು ಎಂದು ನಾವು ಓದಿದ್ದೇವೆ, ಮತ್ತು ಶ್ಲೋಕ 1ರ ಅವಿದ್ಧಕರ್ಣ ಪದಕ್ಕೆ ಎರಡು ಅರ್ಥ ಸಾಧ್ಯ.
The text was converted mechanically from a Roman letter original into Kannada, so small spelling slips in some words are possible. In verse 5 we read the speaker as the guru, and the word aviddhakarna in verse 1 can carry two senses.
ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಕಿಕ್ಕಿರಿದ ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ತಳ್ಳಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಕಿಟಕಿಯ ಪಕ್ಕ ಶಾಂತವಾಗಿ ಪುಸ್ತಕ ಓದುತ್ತಿರುವ ಒಬ್ಬರನ್ನು ನೆನೆಯಿರಿ. ಅವರು ಜಗತ್ತಿನಿಂದ ಓಡಿಹೋಗಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಒಳಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಒಂದು ಸ್ಥಿರತೆಯಿದೆ.
Think of someone reading quietly by the window of a crowded bus while everyone jostles. They have not run from the world, but inside them is a steadiness of their own.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಭಸ್ಮದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಅಗ್ನಿಗೆ ಹೋಲಿಸುತ್ತದೆ: ಹೊರಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯ, ಒಳಗೆ ಬೆಳಕು. ಗದ್ದಲದ ದಿನದಲ್ಲಿ ನಮಗೂ ಅಂತಹ ಒಂದು ಒಳಮೂಲೆಯ ನೆನಪು ಬೇಕಾಗಬಹುದು.
The hymn likens such a person to a fire covered with ash: ordinary outside, glowing within. On a noisy day we too may need the memory of such an inner corner.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ