ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಕಿಂ ಪುನರ್ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಃ ಪುಣ್ಯಾ ಭಕ್ತಾ ರಾಜರ್ಷಯಸ್ತಥಾ।
ಅನಿತ್ಯಮಸುಖಂ ಲೋಕಮಿಮಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ ಭಜಸ್ವ ಮಾಮ್ ॥ 33 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
किं पुनर्ब्राह्मणाः पुण्या भक्ता राजर्षयस्तथा।
अनित्यमसुखं लोकमिमं प्राप्य भजस्व माम् ॥ 33 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
kiṃ punarbrāhmaṇāḥ puṇyā bhaktā rājarṣayastathā|
anityamasukhaṃ lokamimaṃ prāpya bhajasva mām || 33 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಕಿಂ ಪುನಃ (किं पुनः, kiṃ punaḥ) = ಇನ್ನು ಹೇಳುವುದೇನು (how much more then)
- ಪುಣ್ಯಾಃ ಬ್ರಾಹ್ಮಣಾಃ (पुण्याः ब्राह्मणाः, puṇyāḥ brāhmaṇāḥ) = ಪುಣ್ಯಶಾಲಿಗಳಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು (the virtuous brahmanas)
- ತಥಾ ಭಕ್ತಾಃ ರಾಜರ್ಷಯಃ (तथा भक्ताः राजर्षयः, tathā bhaktāḥ rājarṣayaḥ) = ಹಾಗೆಯೇ ಭಕ್ತರಾದ ರಾಜರ್ಷಿಗಳು (and the devoted royal sages)
- ಅನಿತ್ಯಮ್ ಅಸುಖಮ್ ಇಮಂ ಲೋಕಂ ಪ್ರಾಪ್ಯ (अनित्यम् असुखम् इमं लोकं प्राप्य, anityam asukham imaṃ lokaṃ prāpya) = ಅನಿತ್ಯವಾದ, ಸುಖವಿಲ್ಲದ ಈ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ನೀನು (having come into this passing, joyless world)
- ಮಾಂ ಭಜಸ್ವ (मां भजस्व, māṃ bhajasva) = ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸು (worship me)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಹೀಗಿರುವಾಗ ಪುಣ್ಯಶಾಲಿಗಳಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಹಾಗೆಯೇ ಭಕ್ತರಾದ ರಾಜರ್ಷಿಗಳು ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಇನ್ನು ಹೇಳುವುದೇನು? ಅನಿತ್ಯವಾದ, ಸುಖವಿಲ್ಲದ ಈ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದಿರುವ ನೀನು ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
How much more, then, the virtuous brahmanas and the devoted royal sages. Having come into this passing, joyless world, worship me.
ಶ್ಲೋಕ 9.33ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 9.33
ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ವಾದ ಇಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣವಾಗುತ್ತದೆ: ಶಾಸ್ತ್ರದ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದವರೂ ಪರಮ ಗತಿಯನ್ನು ಸೇರುವಾಗ, ಅದೆಲ್ಲ ಇರುವವರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶಯವೇನು? ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ‘ರಾಜರ್ಷಿ’ಗಳನ್ನು ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಎಂದು ಬಿಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ಮಾತನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅರ್ಜುನನ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸುತ್ತಾರೆ: ನೀನೂ ಒಬ್ಬ ರಾಜರ್ಷಿ, ಆದ್ದರಿಂದ ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸು.
Here the argument of the previous verse is completed: if even those without access to scripture reach the highest goal, what doubt can there be for those who have it all? Sridhara Swami explains the ‘royal sages’ as kshatriyas. Ramanuja turns the words straight towards Arjuna: you too are a royal sage, so worship me.
ಈ ಲೋಕಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ಎರಡು ವಿಶೇಷಣಗಳು ‘ಅನಿತ್ಯ’ ಮತ್ತು ‘ಅಸುಖ’. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ಇದು ಕ್ಷಣಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಒಡೆಯುವ, ಸುಖವಿಲ್ಲದ ಲೋಕ. ಆದರೆ ಅವರ ಒತ್ತು ಮುಂದಿನ ಮಾತಿನ ಮೇಲೆ: ಬದುಕಿನ ಪರಮ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಾಧನವಾದ ದುರ್ಲಭ ಮನುಷ್ಯಜನ್ಮ ಸಿಕ್ಕಿದೆ, ಅದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸು. ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರಿಗೆ ‘ಅಸುಖ’ ಎಂದರೆ ಮೂರು ಬಗೆಯ ತಾಪಗಳಿಂದ ಪೀಡಿತ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಎರಡು ಪದಗಳಿಂದ ಎರಡು ಪಾಠ ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ: ಅನಿತ್ಯವಾದ್ದರಿಂದ ತಡಮಾಡಬೇಡ, ಅಸುಖವಾದ್ದರಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯೇ ಸುಖ ಹುಡುಕುವ ಶ್ರಮ ಬಿಟ್ಟು ನನ್ನನ್ನು ಭಜಿಸು. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.
The two words given to this world are ‘anitya’, passing, and ‘asukha’, joyless. For Shankara it is a world that breaks apart moment by moment and has no joy. But his weight falls on what follows: you have gained a human birth, rare and the very means to life’s highest aims, so use it. For Ramanuja ‘joyless’ means afflicted by the three kinds of suffering. Sridhara Swami draws two lessons from the two words: because it is passing, do not delay, and because it is joyless, give up the labour of seeking joy here and worship me. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
‘ಅನಿತ್ಯ, ಅಸುಖ’ ಎಂಬ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ನಿರಾಶೆ ಇಲ್ಲ. ಬದುಕು ಚಿಕ್ಕದು ಎಂಬ ಅರಿವು ಅದನ್ನು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಆಹ್ವಾನ.
There is no despair in the words ‘passing, joyless’. The awareness that life is short is an invitation to use it meaningfully.
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ರೋಗಿಗಳ ನಡುವೆ ದೀರ್ಘ ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವರಿಗೆ ಈ ಅರಿವು ಬೇಗ ಬರುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯವಾದುದನ್ನು ನಾವು ಮುಂದೂಡಬಾರದು: ಹಿರಿಯರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಮಾತು, ಕೇಳಬೇಕಾದ ಕ್ಷಮೆ, ಹೇಳಬೇಕಾದ ಕೃತಜ್ಞತೆ, ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
Those who have worked long among patients in hospitals come to this awareness early. We should not postpone what matters: a word with an elder, the forgiveness we need to ask, the thanks we need to give, the prayer the heart needs.