ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ಸಿನಿಮಾಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕೋ ಓದಬೇಕೋ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಯಾವ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೂ ಹೊಸದಲ್ಲ.
ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ ಅದೇ ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಎರಡು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ, ಎರಡು ಬದಿಯಿಂದ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಸುಖಾರ್ಥೀ ತ್ಯಜತೇ ವಿದ್ಯಾಂ ವಿದ್ಯಾರ್ಥೀ ತ್ಯಜತೇ ಸುಖಮ್
ಸುಖಾರ್ಥಿನಃ ಕುತೋ ವಿದ್ಯಾ ಕುತೋ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಃ ಸುಖಮ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
सुखार्थी त्यजते विद्यां विद्यार्थी त्यजते सुखम्
सुखार्थिनः कुतो विद्या कुतो विद्यार्थिनः सुखम्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
sukhārthī tyajate vidyāṃ vidyārthī tyajate sukham
sukhārthinaḥ kuto vidyā kuto vidyārthinaḥ sukham
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸುಖಾರ್ಥೀ (सुखार्थी, sukhārthī) = ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸುವವನು (one who seeks comfort)
- ತ್ಯಜತೇ (त्यजते, tyajate) = ಬಿಡುತ್ತಾನೆ (gives up)
- ವಿದ್ಯಾಂ (विद्यां, vidyāṃ) = ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು (learning)
- ವಿದ್ಯಾರ್ಥೀ (विद्यार्थी, vidyārthī) = ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು (one who seeks learning)
- ತ್ಯಜತೇ (त्यजते, tyajate) = ಬಿಡುತ್ತಾನೆ (gives up)
- ಸುಖಮ್ (सुखम्, sukham) = ಸುಖವನ್ನು (comfort)
- ಸುಖಾರ್ಥಿನಃ (सुखार्थिनः, sukhārthinaḥ) = ಸುಖ ಬಯಸುವವನಿಗೆ (for the comfort seeker)
- ಕುತೋ (कुतो, kuto) = ಎಲ್ಲಿಂದ (ಕುತಃ) (from where)
- ವಿದ್ಯಾ (विद्या, vidyā) = ವಿದ್ಯೆ (learning)
- ಕುತೋ (कुतो, kuto) = ಎಲ್ಲಿಂದ (ಕುತಃ) (from where)
- ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿನಃ (विद्यार्थिनः, vidyārthinaḥ) = ವಿದ್ಯೆ ಬಯಸುವವನಿಗೆ (for the seeker of learning)
- ಸುಖಮ್ (सुखम्, sukham) = ಸುಖ (comfort)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಸುಖವನ್ನು ಬಯಸುವವನು ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಬಯಸುವವನು ಸುಖವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ. ಸುಖ ಬಯಸುವವನಿಗೆ ವಿದ್ಯೆ ಎಲ್ಲಿಂದ, ವಿದ್ಯೆ ಬಯಸುವವನಿಗೆ ಸುಖ ಎಲ್ಲಿಂದ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
One who seeks comfort gives up learning. One who seeks learning gives up comfort. Where would learning come from for the comfort seeker, and where would comfort come from for the seeker of learning.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಸುಖಾರ್ಥೀ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾರ್ಥೀ ಎಂಬ ಎರಡು ಪದಗಳು ಒಂದರ ಪ್ರತಿಬಿಂಬ ಇನ್ನೊಂದು. ಅರ್ಥೀ ಎಂದರೆ ಬಯಸುವವನು. ಎರಡೂ ಸಾಲುಗಳು ಪದಗಳನ್ನು ಅದಲುಬದಲು ಮಾಡಿದ ಒಂದೇ ವಾಕ್ಯ.
Sukharthi and vidyarthi mirror each other. Arthi means one who seeks. The two lines are one sentence with the words swapped over.
ಇಲ್ಲಿ ಸುಖ ಎಂದರೆ ಆರಾಮದ ಬದುಕು. ಸುಖವೇ ಬೇಡ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕಲಿಯುವ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆರಾಮವನ್ನು ಬದಿಗಿಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾವು ಅರ್ಥೈಸುತ್ತೇವೆ.
Here sukha means a life of ease. The verse does not say that comfort is unwanted. We take it to suggest that ease has to be set aside during the days of learning.
ಮುದ್ರಿತ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಅನುಸ್ವಾರ ಮತ್ತು ವಿಸರ್ಗದ ಚುಕ್ಕೆ ಮಸುಕಾಗಿದೆ. ವ್ಯಾಕರಣದ ಪ್ರಕಾರ ಅವು ಇರಬೇಕು, ಆದ್ದರಿಂದ ಪಾಠವನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಪಾಠ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿರಬಹುದು.
In the printed page some anusvara and visarga dots are faint. Grammar requires them, so we have given the text with them. The reading may be slightly uncertain.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 158. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 158. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಓದುವ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ರಾತ್ರಿ ಪಾಳಿ, ಪುಸ್ತಕ ಮತ್ತು ನಿದ್ದೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸಿಗುವುದು ಕಡಿಮೆ. ಕಲಿಕೆಗಾಗಿ ಕೆಲವು ಆರಾಮಗಳನ್ನು ಬಿಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಶ್ಲೋಕದ ಮಾತಿಗೆ ಹತ್ತಿರ.
In the years of medical training, night duty, books and sleep rarely come together. That some comforts must be given up for learning is close to what the verse says.
ಆದರೆ ಸುಖವನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಬಿಡುವುದು ಯಾರಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯದಲ್ಲ. ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಇಲ್ಲದ ಕಲಿಕೆ ಬೇಗ ಸೋಲಬಹುದು. ಶ್ಲೋಕದ ಮಾತನ್ನು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಒತ್ತು ಎಂದು ಓದುವುದು ಸರಿ.
But giving up comfort altogether is good for nobody. Learning without rest may tire early. It is fair to read the verse as a sharp emphasis.

