ಸೌಂದರ್ಯ ಲಹರೀ ಶ್ಲೋಕ 10 – ಅರ್ಥ

ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)

ಸುಧಾಧಾರಾಸಾರೈಃ         ಚರಣ-ಯುಗಲಾಂತರ್ವಿಗಲಿತೈಃ
ಪ್ರಪಂಚಂ ಸಿಂಚಂತೀ         ಪುನರಪಿ ರಸಾಮ್ನಾಯಮಹಸಃ ।
ಅವಾಪ್ಯ ಸ್ವಾಂ ಭೂಮಿಂ         ಭುಜಗನಿಭಮಧ್ಯುಷ್ಟವಲಯಂ
ಸ್ವಮಾತ್ಮಾನಂ ಕೃತ್ವಾ         ಸ್ವಪಿಷಿ ಕುಲಕುಂಡೇ ಕುಹರಿಣಿ ॥ 10 ॥

ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)

सुधाधारासारैः        चरणयुगलान्तर्विगलितैः
प्रपञ्चं सिञ्चन्ती        पुनरपि रसाम्नायमहसः ।
अवाप्य स्वां भूमिं        भुजगनिभमध्युष्टवलयं
स्वमात्मानं कृत्वा        स्वपिषि कुलकुण्डे कुहरिणि ॥ 10 ॥

ಶ್ಲೋಕ (IAST)

sudhādhārāsāraiḥ        caraṇayugalāntarvigalitaiḥ
prapañcaṃ siñcantī        punarapi rasāmnāyamahasaḥ |
avāpya svāṃ bhūmiṃ        bhujaganibhamadhyuṣṭavalayaṃ
svamātmānaṃ kṛtvā        svapiṣi kulakuṇḍe kuhariṇi || 10 ||

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

• ಸುಧಾಧಾರಾಸಾರೈಃ (सुधाधारासारैः, sudhādhārāsāraiḥ) = ಅಮೃತದ ಧಾರೆಗಳ ಮಳೆಯಿಂದ (with the downpour of streams of nectar)
• ಚರಣಯುಗಲ (चरणयुगल, caraṇayugala) = ಎರಡು ಪಾದಗಳ (of your two feet)
• ಅಂತಃ (अन्तः, antaḥ) = ನಡುವಿನಿಂದ (from between)
• ವಿಗಲಿತೈಃ (विगलितैः, vigalitaiḥ) = ಒಸರಿ ಇಳಿಯುವ (that trickle down)
• ಪ್ರಪಂಚಂ (प्रपञ्चं, prapañcaṃ) = ಈ ಜಗತ್ತನ್ನು, ದೇಹದ ನಾಡಿಗಳನ್ನು (the world, and the channels of the body)
• ಸಿಂಚಂತೀ (सिञ्चन्ती, siñcantī) = ತೋಯಿಸುತ್ತಾ (drenching)
• ಪುನರಪಿ (पुनरपि, punarapi) = ಮತ್ತೆ (once again)
• ರಸಾಮ್ನಾಯಮಹಸಃ (रसाम्नायमहसः, rasāmnāyamahasaḥ) = ಸಹಸ್ರಾರದ ಅಮೃತಮಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ (from the nectar-filled radiance above)
• ಅವಾಪ್ಯ (अवाप्य, avāpya) = ತಲುಪಿ (having reached)
• ಸ್ವಾಂ ಭೂಮಿಂ (स्वां भूमिं, svāṃ bhūmiṃ) = ನಿನ್ನದೇ ನೆಲೆಯನ್ನು (your own ground)
• ಭುಜಗನಿಭಂ (भुजगनिभं, bhujaganibhaṃ) = ಹಾವಿನಂತಿರುವ (resembling a serpent)
• ಅಧ್ಯುಷ್ಟವಲಯಂ (अध्युष्टवलयं, adhyuṣṭavalayaṃ) = ಮೂರೂವರೆ ಸುತ್ತಿನ (with three and a half coils)
• ಸ್ವಂ ಆತ್ಮಾನಂ (स्वं आत्मानं, svaṃ ātmānaṃ) = ನಿನ್ನನ್ನೇ (your own self)
• ಕೃತ್ವಾ (कृत्वा, kṛtvā) = ಹಾಗೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು (having made)
• ಸ್ವಪಿಷಿ (स्वपिषि, svapiṣi) = ನಿದ್ರಿಸುತ್ತೀಯೆ (you sleep)
• ಕುಲಕುಂಡೇ (कुलकुण्डे, kulakuṇḍe) = ಮೂಲಾಧಾರದ ಕುಂಡದಲ್ಲಿ (in the kula-kunda)
• ಕುಹರಿಣಿ (कुहरिणि, kuhariṇi) = ಅದರ ಪೊಟರೆಯಲ್ಲಿ (in its hollow)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ನಿನ್ನ ಎರಡು ಪಾದಗಳ ನಡುವಿನಿಂದ ಒಸರುವ ಅಮೃತದ ಧಾರೆಗಳಿಂದ ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ನಾಡಿಗಳನ್ನೂ ತೋಯಿಸಿ, ಸಹಸ್ರಾರದ ಅಮೃತಮಯ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಮತ್ತೆ ಕೆಳಗಿಳಿದು ನಿನ್ನದೇ ನೆಲೆಯನ್ನು ತಲುಪುತ್ತೀಯೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮೂರೂವರೆ ಸುತ್ತು ಸುತ್ತಿದ ಹಾವಿನ ರೂಪವನ್ನು ತಾಳಿ, ಮೂಲಾಧಾರದ ಕುಂಡದ ಪೊಟರೆಯಲ್ಲಿ ನಿದ್ರಿಸುತ್ತೀಯೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Drenching every channel of the body with the streams of nectar that trickle from between your two feet, you descend once more from the nectar-filled radiance above and return to your own ground. There you take the form of a serpent of three and a half coils and sleep in the hollow of the kula-kunda at the muladhara.