ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ವಿವರಿಸುವುದು ಒಂದು ಕೆಲಸ. ಅದನ್ನು ನಡೆಸಿ ತೋರಿಸುವುದು ಬೇರೆಯದೇ ಕೆಲಸ.
ಈ ಆರ್ಯಾ ಶ್ಲೋಕ ಆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಊಟದ ತಟ್ಟೆಯ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ವ್ಯಾಖ್ಯಾತುಮೇವ ಕೇಚಿತ್ಕುಶಲಾಃ ಶಾಸ್ತ್ರಂ ಪ್ರಯೋಕ್ತುಮಲಮನ್ಯೇ ।
ಉಪನಾಮಯತಿ ಕರೋಽನ್ನಂ ರಸಾಂಸ್ತು ಜಿಹ್ವೈವ ಜಾನಾತಿ ॥
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
व्याख्यातुमेव केचित्कुशलाः शास्त्रं प्रयोक्तुमलमन्ये ।
उपनामयति करोऽन्नं रसांस्तु जिह्वैव जानाति ॥
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
vyākhyātumeva kecitkuśalāḥ śāstraṃ prayoktumalamanye |
upanāmayati karo’nnaṃ rasāṃstu jihvaiva jānāti ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ವ್ಯಾಖ್ಯಾತುಮ್ ಏವ (व्याख्यातुम् एव, vyākhyātum eva) = ವಿವರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ (only in expounding)
- ಕೇಚಿತ್ ಕುಶಲಾಃ (केचित् कुशलाः, kecit kuśalāḥ) = ಕೆಲವರು ನಿಪುಣರು (some are skilled)
- ಶಾಸ್ತ್ರಮ್ (शास्त्रम्, śāstram) = ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು (a science)
- ಪ್ರಯೋಕ್ತುಮ್ ಅಲಮ್ ಅನ್ಯೇ (प्रयोक्तुम् अलम् अन्ये, prayoktum alam anye) = ಬೇರೆಯವರು ಅದನ್ನು ಬಳಸಬಲ್ಲರು (others are able to apply it)
- ಉಪನಾಮಯತಿ (उपनामयति, upanāmayati) = ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ತರುತ್ತದೆ (brings it near)
- ಕರಃ (करः, karaḥ) = ಕೈ (the hand)
- ಅನ್ನಮ್ (अन्नम्, annam) = ಅನ್ನವನ್ನು (the food)
- ರಸಾನ್ ತು (रसान् तु, rasān tu) = ರುಚಿಗಳನ್ನಾದರೋ (but the flavours)
- ಜಿಹ್ವಾ ಏವ ಜಾನಾತಿ (जिह्वा एव जानाति, jihvā eva jānāti) = ನಾಲಿಗೆಯೇ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ (only the tongue knows)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಕೆಲವರು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ವಿವರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ನಿಪುಣರು, ಬೇರೆಯವರು ಅದನ್ನು ನಡೆಸಿ ತೋರಿಸಬಲ್ಲರು. ಅನ್ನವನ್ನು ಬಾಯಿಯ ಹತ್ತಿರಕ್ಕೆ ತರುವುದು ಕೈ, ಆದರೆ ರುಚಿಯನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದು ನಾಲಿಗೆ ಮಾತ್ರ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Some are skilled only in expounding a science; others are able to apply it. The hand brings the food to the mouth, but only the tongue knows the flavours.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಪ್ರಯೋಕ್ತುಮ್ ಎಂದರೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸುವುದು, ಬಳಸುವುದು. ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಿ ತೋರಿಸುವವನೇ ಅದನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ತಿಳಿದವನು ಎಂಬ ನಿಲುವು ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬರುತ್ತದೆ.
Prayoktum means to apply, to put to use. The view that the one who applies a science is the one who truly knows it recurs through this section.
ಕೈ ಮತ್ತು ನಾಲಿಗೆಯ ಹೋಲಿಕೆ ಸರಳವಾದರೂ ನಿಖರ. ಕೈಯನ್ನು ದೂರುತ್ತಿಲ್ಲ, ಅದರ ಕೆಲಸ ಬೇರೆ ಎಂದಷ್ಟೇ ಹೇಳುತ್ತಿದೆ.
The comparison of hand and tongue is simple but exact. It does not blame the hand; it only says that the hand’s work is a different work.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 39. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 39. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಲಿತದ್ದು ಮತ್ತು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ್ದು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಎಂಬುದು ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ದಿನದ ಪಾಠ. ಪುಸ್ತಕ ಓದಿದ ಮಾತ್ರಕ್ಕೆ ಕೈ ನಡುಗದೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
That what is learnt from a text and what is done with the hands are two different things is a daily lesson in medicine. Reading the book does not by itself steady the hand.
ಆದ್ದರಿಂದ ಕಲಿಸುವಾಗ ಮಾಡಿ ತೋರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಜಾಗ ಇಡಬೇಕು. ಕೇಳಿದ್ದನ್ನು ಮಾಡಿ ನೋಡಿದಾಗಲೇ ಅದು ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.
So in teaching, room must be left for doing. What is heard stays only after it has been done.