ಈ ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತೊಂದು ಶ್ಲೋಕಗಳಿವೆ. ಶಿವನನ್ನು ಅವನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಮುಡಿಯವರೆಗೆ, ಒಂದೊಂದು ಅಂಗವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸುವುದು ಇದರ ಕ್ರಮ. ಪಾದ, ಗೆಜ್ಜೆ, ಹರಡು, ತೊಡೆ, ಸೊಂಟ, ಎದೆ, ತೋಳು, ಕಂಠ, ತುಟಿ, ಮೂಗು, ಕಿವಿ, ಕಣ್ಣು, ಹಣೆ, ಜಟೆ ಮತ್ತು ಮುಕುಟದ ಚಂದ್ರನವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ.
The hymn has forty-one verses. It describes Shiva limb by limb from his feet to his head. It moves through the feet, anklets, shanks, thighs, hips, chest, arms, throat, lip, nose, ears, eyes, forehead, matted hair and the moon on the crown.
ಮೊದಲ ಹನ್ನೆರಡು ಶ್ಲೋಕಗಳು ಕೈಲಾಸ, ಶಿವನ ಆಯುಧಗಳು, ವಾಹನ, ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ಗಣಗಳನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತವೆ. ಹದಿಮೂರರಿಂದ ಹದಿನೈದರವರೆಗೆ ಅರಮನೆ, ಸಭೆ ಮತ್ತು ಸಿಂಹಾಸನ ಬರುತ್ತವೆ. ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಪರಿವಾರದ ಸೇವೆ, ನೃತ್ಯ, ಸಂಗೀತ, ಸರ್ವರಿಗೂ ನಮನ ಮತ್ತು ಫಲಶ್ರುತಿಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲೂ ಒಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇದೆ.
The first twelve verses praise Kailasa, Shiva’s weapons, mount, children and attendants. Verses thirteen to fifteen present the palace, assembly hall and throne. The closing verses describe the service of his retinue, dance, music, a salutation to all beings and the fruit of reciting. Each verse carries a prayer.
ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)
ಕಲ್ಯಾಣಂ ನೋ ವಿಧತ್ತಾಂ ಕಟಕತಟಲಸತ್ಕಲ್ಪವಾಟೀನಿಕುಂಜ-
ಕ್ರೀಡಾಸಂಸಕ್ತವಿದ್ಯಾಧರನಿಕರವಧೂಗೀತರುದ್ರಾಪದಾನಃ ।
ತಾರೈರ್ಹೇರಂಬನಾದೈಸ್ತರಲಿತನಿನದತ್ತಾರಕಾರಾತಿಕೇಕೀ
ಕೈಲಾಸಃ ಶರ್ವನಿರ್ವೃತ್ಯಭಿಜನಕಪದಃ ಸರ್ವದಾ ಪರ್ವತೇಂದ್ರಃ ॥ 1 ॥
ಯಸ್ಯ ಪ್ರಾಹುಃ ಸ್ವರೂಪಂ ಸಕಲದಿವಿಷದಾಂ ಸಾರಸರ್ವಸ್ವಯೋಗಂ
ಯಸ್ಯೇಷುಃ ಶಾರ್ಂಗಧನ್ವಾ ಸಮಜನಿ ಜಗತಾಂ ರಕ್ಷಣೇ ಜಾಗರೂಕಃ ।
ಮೌರ್ವೀ ದರ್ವೀಕರಾಣಾಮಪಿ ಚ ಪರಿವೃಢಃ ಪೂಸ್ತ್ರಯೀ ಸಾ ಚ ಲಕ್ಷ್ಯಂ
ಸೋಽವ್ಯಾದವ್ಯಾಜಮಸ್ಮಾನಶಿವಭಿದನಿಶಂ ನಾಕಿನಾಂ ಶ್ರೀಪಿನಾಕಃ ॥ 2 ॥
ಆತಂಕಾವೇಗಹಾರೀ ಸಕಲದಿವಿಷದಾಮಂಘ್ರಿಪದ್ಮಾಶ್ರಯಾಣಾಂ
ಮಾತಂಗಾದ್ಯುಗ್ರದೈತ್ಯಪ್ರಕರತನುಗಲದ್ರಕ್ತಧಾರಾಕ್ತಧಾರಃ ।
ಕ್ರೂರಃ ಶೂರಾಯುತಾನಾಮಪಿ ಚ ಪರಿಭವಂ ಸ್ವೀಯಭಾಸಾ ವಿತನ್ವ
ನ್ಘೋರಾಕಾರಃ ಕುಠಾರೋ ದೃಢತರದುರಿತಾಖ್ಯಾಟವೀಂ ಪಾಟಯೇನ್ನಃ ॥ 3 ॥
ಕಾಲಾರಾತೇಃ ಕರಾಗ್ರೇ ಕೃತವಸತಿರುರಃಶಾಣಶಾತೋ ರಿಪೂಣಾಂ
ಕಾಲೇ ಕಾಲೇ ಕುಲಾದ್ರಿಪ್ರವರತನಯಯಾ ಕಲ್ಪಿತಸ್ನೇಹಲೇಪಃ ।
ಪಾಯಾನ್ನಃ ಪಾವಕಾರ್ಚಿಃಪ್ರಸರಸಖಮುಖಃ ಪಾಪಹಂತಾ ನಿತಾಂತಂ
ಶೂಲಃ ಶ್ರೀಪಾದಸೇವಾಭಜನರಸಜುಷಾಂ ಪಾಲನೈಕಾಂತಶೀಲಃ ॥ 4 ॥
ದೇವಸ್ಯಾಂಕಾಶ್ರಯಾಯಾಃ ಕುಲಗಿರಿದುಹಿತುರ್ನೇತ್ರಕೋಣಪ್ರಚಾರ-
ಪ್ರಸ್ತಾರಾನತ್ಯುದಾರಾಂಪಿಪಠಿಷುರಿವ ಯೋ ನಿತ್ಯಮತ್ಯಾದರೇಣ ।
ಆಧತ್ತೇ ಭಂಗಿತುಂಗೈರನಿಶಮವಯವೈರಂತರಂಗಂ ಸಮೋದಂ
ಸೋಮಾಪೀಡಸ್ಯ ಸೋಽಯಂ ಪ್ರದಿಶತು ಕುಶಲಂ ಪಾಣಿರಂಗಃ ಕುರಂಗಃ ॥ 5 ॥
ಕಂಠಪ್ರಾಂತಾವಸಜ್ಜತ್ಕನಕಮಯಮಹಾಘಂಟಿಕಾಘೋರಘೋಷೈಃ
ಕಂಠಾರಾವೈರಕುಂಠೈರಪಿ ಭರಿತಜಗಚ್ಚಕ್ರವಾಲಾಂತರಾಲಃ ।
ಚಂಡಃ ಪ್ರೋದ್ದಂಡಶೃಂಗಃ ಕಕುದಕಬಲಿತೋತ್ತುಂಗಕೈಲಾಸಶೃಂಗಃ
ಕಂಠೇಕಾಲಸ್ಯ ವಾಹಃ ಶಮಯತು ಶಮಲಂ ಶಾಶ್ವತಃ ಶಾಕ್ವರೇಂದ್ರಃ ॥ 6 ॥
ನಿರ್ಯದ್ದಾನಾಂಬುಧಾರಾಪರಿಮಲತರಲೀಭೂತರೋಲಂಬಪಾಲೀ-
ಝಂಕಾರೈಃ ಶಂಕರಾದ್ರೇಃ ಶಿಖರಶತದರೀಃ ಪೂರಯಂಭೂರಿಘೋಷೈಃ ।
ಶಾರ್ವಃ ಸೌವರ್ಣಶೈಲಪ್ರತಿಮಪೃಥುವಪುಃ ಸರ್ವವಿಘ್ನಾಪಹರ್ತಾ
ಶರ್ವಾಣ್ಯಾಃ ಪೂರ್ವಸೂನುಃ ಸ ಭವತು ಭವತಾಂ ಸ್ವಸ್ತಿದೋ ಹಸ್ತಿವಕ್ತ್ರಃ ॥ 7 ॥
ಯಃ ಪುಣ್ಯೈರ್ದೇವತಾನಾಂ ಸಮಜನಿ ಶಿವಯೋಃ ಶ್ಲಾಘ್ಯವೀರ್ಯೈಕಮತ್ಯಾ-
ದ್ಯನ್ನಾಮ್ನಿ ಶ್ರೂಯಮಾಣೇ ದಿತಿಜಭಟಘಟಾ ಭೀತಿಭಾರಂ ಭಜಂತೇ ।
ಭೂಯಾತ್ಸೋಽಯಂ ವಿಭೂತ್ಯೈ ನಿಶಿತಶರಶಿಖಾಪಾಟಿತಕ್ರೌಂಚಶೈಲಃ
ಸಂಸಾರಾಗಾಧಕೂಪೋದರಪತಿತಸಮುತ್ತಾರಕಸ್ತಾರಕಾರಿಃ ॥ 8 ॥
ಆರೂಢಃ ಪ್ರೌಢವೇಗಪ್ರವಿಜಿತಪವನಂ ತುಂಗತುಂಗಂ ತುರಂಗಂ
ಚೇಲಂ ನೀಲಂ ವಸಾನಃ ಕರತಲವಿಲಸತ್ಕಾಂಡಕೋದಂಡದಂಡಃ ।
ರಾಗದ್ವೇಷಾದಿನಾನಾವಿಧಮೃಗಪಟಲೀಭೀತಿಕೃದ್ಭೂತಭರ್ತಾ
ಕುರ್ವನ್ನಾಖೇಟಲೀಲಾಂ ಪರಿಲಸತು ಮನಃಕಾನನೇ ಮಾಮಕೀನೇ ॥ 9 ॥
ಅಂಭೋಜಾಭ್ಯಾಂ ಚ ರಂಭಾರಥಚರಣಲತಾದ್ವಂದ್ವಕುಂಭೀಂದ್ರಕುಂಭೈ-
ರ್ಬಿಂಬೇನೇಂದೋಶ್ಚ ಕಂಬೋರುಪರಿ ವಿಲಸತಾ ವಿದ್ರುಮೇಣೋತ್ಪಲಾಭ್ಯಾಂ ।
ಅಂಭೋದೇನಾಪಿ ಸಂಭಾವಿತಮುಪಜನಿತಾಡಂಬರಂ ಶಂಬರಾರೇಃ
ಶಂಭೋಃ ಸಂಭೋಗಯೋಗ್ಯಂ ಕಿಮಪಿ ಧನಮಿದಂ ಸಂಭವೇತ್ಸಂಪದೇ ನಃ ॥ 10 ॥
ವೇಣೀಸೌಭಾಗ್ಯವಿಸ್ಮಾಪಿತತಪನಸುತಾಚಾರುವೇಣೀವಿಲಾಸಾ-
ನ್ವಾಣೀನಿರ್ಧೂತವಾಣೀಕರತಲವಿಧೃತೋದಾರವೀಣಾವಿರಾವಾನ್ ।
ಏಣೀನೇತ್ರಾಂತಭಂಗೀನಿರಸನನಿಪುಣಾಪಾಂಗಕೋಣಾನುಪಾಸೇ
ಶೋಣಾಂಪ್ರಾಣಾನುದೂಢಪ್ರತಿನವಸುಷಮಾಕಂದಲಾನಿಂದುಮೌಲೇಃ ॥ 11 ॥
ನೃತ್ತಾರಂಭೇಷು ಹಸ್ತಾಹತಮುರಜಧಿಮಿದ್ಧಿಂಕೃತೈರತ್ಯುದಾರೈ-
ಶ್ಚಿತ್ತಾನಂದಂ ವಿಧತ್ತಂ ಸದಸಿ ಭಗವತಃ ಸಂತತಂ ಯಃ ಸ ನಂದೀ ।
ಚಂಡೀಶಾದ್ಯಾಸ್ತಥಾನ್ಯೇ ಚತುರಗುಣಗಣಪ್ರೀಣಿತಸ್ವಾಮಿಸತ್ಕಾ-
ರೋತ್ಕರ್ಷೋದ್ಯತ್ಪ್ರಸಾದಾಃ ಪ್ರಮಥಪರಿವೃಢಾಃ ಪಾಂತು ಸಂತೋಷಿಣೋ ನಃ ॥ 12 ॥
ಮುಕ್ತಾಮಾಣಿಕ್ಯಜಾಲೈಃ ಪರಿಕಲಿತಮಹಾಸಾಲಮಾಲೋಕನೀಯಂ
ಪ್ರತ್ಯುಪ್ತಾನರ್ಘರತ್ನೈರ್ದಿಶಿ ದಿಶಿ ಭವನೈಃ ಕಲ್ಪಿತೈರ್ದಿಕ್ಪತೀನಾಂ ।
ಉದ್ಯಾನೈರದ್ರಿಕನ್ಯಾಪರಿಜನವನಿತಾಮಾನನೀಯೈಃ ಪರೀತಂ
ಹೃದ್ಯಂ ಹೃದ್ಯಸ್ತು ನಿತ್ಯಂ ಮಮ ಭುವನಪತೇರ್ಧಾಮ ಸೋಮಾರ್ಧಮೌಲೇಃ ॥ 13 ॥
ಸ್ತಂಭೈರ್ಜಂಭಾರಿರತ್ನಪ್ರವರವಿರಚಿತೈಃ ಸಂಭೃತೋಪಾಂತಭಾಗಂ
ಶುಂಭತ್ಸೋಪಾನಮಾರ್ಗಂ ಶುಚಿಮಣಿನಿಚಯೈರ್ಗುಂಭಿತಾನಲ್ಪಶಿಲ್ಪಂ ।
ಕುಂಭೈಃ ಸಂಪೂರ್ಣಶೋಭಂ ಶಿರಸಿ ಸುಘಟಿತೈಃ ಶಾತಕುಂಭೈರಪಂಕೈಃ
ಶಂಭೋಃ ಸಂಭಾವನೀಯಂ ಸಕಲಮುನಿಜನೈಃ ಸ್ವಸ್ತಿದಂ ಸ್ಯಾತ್ಸದೋ ನಃ ॥ 14 ॥
ನ್ಯಸ್ತೋ ಮಧ್ಯೇ ಸಭಾಯಾಃ ಪರಿಸರವಿಲಸತ್ಪಾದಪೀಠಾಭಿರಾಮೋ
ಹೃದ್ಯಃ ಪಾದೈಶ್ಚತುರ್ಭಿಃ ಕನಕಮಣಿಮಯೈರುಚ್ಚಕೈರುಜ್ಜ್ವಲಾತ್ಮಾ ।
ವಾಸೋರತ್ನೇನ ಕೇನಾಪ್ಯಧಿಕಮೃದುತರೇಣಾಸ್ತೃತೋ ವಿಸ್ತೃತಶ್ರೀಃ
ಪೀಠಃ ಪೀಡಾಭರಂ ನಃ ಶಮಯತು ಶಿವಯೋಃ ಸ್ವೈರಸಂವಾಸಯೋಗ್ಯಃ ॥ 15 ॥
ಆಸೀನಸ್ಯಾಧಿಪೀಠಂ ತ್ರಿಜಗದಧಿಪತೇರಂಘ್ರಿಪೀಠಾನುಷಕ್ತೌ
ಪಾಥೋಜಾಭೋಗಭಾಜೌ ಪರಿಮೃದುಲತಲೋಲ್ಲಾಸಿಪದ್ಮಾದಿರೇಖೌ ।
ಪಾತಾಂ ಪಾದಾವುಭೌ ತೌ ನಮದಮರಕಿರೀಟೋಲ್ಲಸಚ್ಚಾರುಹೀರ-
ಶ್ರೇಣೀಶೋಣಾಯಮಾನೋನ್ನತನಖದಶಕೋದ್ಭಾಸಮಾನೌ ಸಮಾನೌ ॥ 16 ॥
ಯನ್ನಾದೋ ವೇದವಾಚಾಂ ನಿಗದತಿ ನಿಖಿಲಂ ಲಕ್ಷಣಂ ಪಕ್ಷಿಕೇತೋ-
ರ್ಲಕ್ಷ್ಮೀಸಂಭೋಗಸೌಖ್ಯಂ ವಿರಚಯತಿ ಯಯೋಶ್ಚಾಪರೋ ರೂಪಭೇದಃ ।
ಶಂಭೋಃ ಸಂಭಾವನೀಯೇ ಪದಕಮಲಸಮಾಸಂಗತಸ್ತುಂಗಶೋಭೇ
ಮಾಂಗಲ್ಯಂ ನಃ ಸಮಗ್ರಂ ಸಕಲಸುಖಕರೇ ನೂಪುರೇ ಪೂರಯೇತಾಂ ॥ 17 ॥
ಅಂಗೇ ಶೃಂಗಾರಯೋನೇಃ ಸಪದಿ ಶಲಭತಾಂ ನೇತ್ರವಹ್ನೌ ಪ್ರಯಾತೇ
ಶತ್ರೋರುದ್ಧೃತ್ಯ ತಸ್ಮಾದಿಷುಧಿಯುಗಮಧೋ ನ್ಯಸ್ತಮಗ್ರೇ ಕಿಮೇತತ್ ।
ಶಂಕಾಮಿತ್ಥಂ ನತಾನಾಮಮರಪರಿಷದಾಮಂತರಂಕೂರಯತ್ತ-
ತ್ಸಂಘಾತಂ ಚಾರು ಜಂಘಾಯುಗಮಖಿಲಪತೇರಂಹಸಾಂ ಸಂಹರೇನ್ನಃ ॥ 18 ॥
ಜಾನುದ್ವಂದ್ವೇನ ಮೀನಧ್ವಜನೃವರಸಮುದ್ಗೋಪಮಾನೇನ ಸಾಕಂ
ರಾಜಂತೌ ರಾಜರಂಭಾಕರಿಕರಕನಕಸ್ತಂಭಸಂಭಾವನೀಯೌ ।
ಊರೂ ಗೌರೀಕರಾಂಭೋರುಹಸರಸಸಮಾಮರ್ದನಾನಂದಭಾಜೌ
ಚಾರೂ ದೂರೀಕ್ರಿಯಾಸ್ತಾಂ ದುರಿತಮುಪಚಿತಂ ಜನ್ಮಜನ್ಮಾಂತರೇ ನಃ ॥ 19 ॥
ಆಮುಕ್ತಾನರ್ಘರತ್ನಪ್ರಕರಕರಪರಿಷ್ವಕ್ತಕಲ್ಯಾಣಕಾಂಚೀ-
ದಾಮ್ನಾ ಬದ್ಧೇನ ದುಗ್ಧದ್ಯುತಿನಿಚಯಮುಷಾ ಚೀನಪಟ್ಟಾಂಬರೇಣ ।
ಸಂವೀತೇ ಶೈಲಕನ್ಯಾಸುಚರಿತಪರಿಪಾಕಾಯಮಾಣೇ ನಿತಂಬೇ
ನಿತ್ಯಂ ನರ್ನರ್ತು ಚಿತ್ತಂ ಮಮ ನಿಖಿಲಜಗತ್ಸ್ವಾಮಿನಃ ಸೋಮಮೌಲೇಃ ॥ 20 ॥
ಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಾನುರಜ್ಯದ್ದಿನಕರಸರುಚಾ ಕಾಲಧೌತೇನ ಗಾಢಂ
ವ್ಯಾನದ್ಧಃ ಸ್ನಿಗ್ಧಮುಗ್ಧಃ ಸರಸಮುದರಬಂಧೇನ ವೀತೋಪಮೇನ ।
ಉದ್ದೀಪೈಃ ಸ್ವಪ್ರಕಾಶೈರುಪಚಿತಮಹಿಮಾ ಮನ್ಮಥಾರೇರುದಾರೋ
ಮಧ್ಯೋ ಮಿಥ್ಯಾರ್ಥಸಧ್ರ್ಯಙ್ಮಮ ದಿಶತು ಸದಾ ಸಂಗತಿಂ ಮಂಗಲಾನಾಂ ॥ 21 ॥
ನಾಭೀಚಕ್ರಾಲವಾಲಾನ್ನವನವಸುಷಮಾದೋಹದಶ್ರೀಪರೀತಾ-
ದುದ್ಗಚ್ಛಂತೀ ಪುರಸ್ತಾದುದರಪಥಮತಿಕ್ರಮ್ಯ ವಕ್ಷಃ ಪ್ರಯಾಂತೀ ।
ಶ್ಯಾಮಾ ಕಾಮಾಗಮಾರ್ಥಪ್ರಕಥನಲಿಪಿವದ್ಭಾಸತೇ ಯಾ ನಿಕಾಮಂ
ಸಾ ಮಾ ಸೋಮಾರ್ಧಮೌಲೇಃ ಸುಖಯತು ಸತತಂ ರೋಮವಲ್ಲೀಮತಲ್ಲೀ ॥ 22 ॥
ಆಶ್ಲೇಷೇಷ್ವದ್ರಿಜಾಯಾಃ ಕಠಿನಕುಚತಟೀಲಿಪ್ತಕಾಶ್ಮೀರಪಂಕ-
ವ್ಯಾಸಂಗಾದುದ್ಯದರ್ಕದ್ಯುತಿಭಿರುಪಚಿತಸ್ಪರ್ಧಮುದ್ದಾಮಹೃದ್ಯಂ ।
ದಕ್ಷಾರಾತೇರುದೂಢಪ್ರತಿನವಮಣಿಮಾಲಾವಲೀಭಾಸಮಾನಂ
ವಕ್ಷೋ ವಿಕ್ಷೋಭಿತಾಘಂ ಸತತನತಿಜುಷಾಂ ರಕ್ಷತಾದಕ್ಷತಂ ನಃ ॥ 23 ॥
ವಾಮಾಂಕೇ ವಿಸ್ಫುರಂತ್ಯಾಃ ಕರತಲವಿಲಸಚ್ಚಾರುರಕ್ತೋತ್ಪಲಾಯಾಃ
ಕಾಂತಾಯಾ ವಾಮವಕ್ಷೋರುಹಭರಶಿಖರೋನ್ಮರ್ದನವ್ಯಗ್ರಮೇಕಂ ।
ಅನ್ಯಾಂಸ್ತ್ರೀನಪ್ಯುದಾರಾನ್ವರಪರಶುಮೃಗಾಲಂಕೃತಾನಿಂದುಮೌಲೇ-
ರ್ಬಾಹೂನಾಬದ್ಧಹೇಮಾಂಗದಮಣಿಕಟಕಾನಂತರಾಲೋಕಯಾಮಃ ॥ 24 ॥
ಸಂಭ್ರಾಂತಾಯಾಃ ಶಿವಾಯಾಃ ಪತಿವಿಲಯಭಿಯಾ ಸರ್ವಲೋಕೋಪತಾಪಾ-
ತ್ಸಂವಿಗ್ನಸ್ಯಾಪಿ ವಿಷ್ಣೋಃ ಸರಭಸಮುಭಯೋರ್ವಾರಣಪ್ರೇರಣಾಭ್ಯಾಂ ।
ಮಧ್ಯೇ ತ್ರೈಶಂಕವೀಯಾಮನುಭವತಿ ದಶಾಂ ಯತ್ರ ಹಾಲಾಹಲೋಷ್ಮಾ
ಸೋಽಯಂ ಸರ್ವಾಪದಾಂ ನಃ ಶಮಯತು ನಿಚಯಂ ನೀಲಕಂಠಸ್ಯ ಕಂಠಃ ॥ 25 ॥
ಹೃದ್ಯೈರದ್ರೀಂದ್ರಕನ್ಯಾಮೃದುದಶನಪದೈರ್ಮುದ್ರಿತೋ ವಿದ್ರುಮಶ್ರೀ-
ರುದ್ದ್ಯೋತಂತ್ಯಾ ನಿತಾಂತಂ ಧವಲಧವಲಯಾ ಮಿಶ್ರಿತೋ ದಂತಕಾಂತ್ಯಾ ।
ಮುಕ್ತಾಮಾಣಿಕ್ಯಜಾಲವ್ಯತಿಕರಸದೃಶಾ ತೇಜಸಾ ಭಾಸಮಾನಃ
ಸದ್ಯೋಜಾತಸ್ಯ ದದ್ಯಾದಧರಮಣಿರಸೌ ಸಂಪದಾಂ ಸಂಚಯಂ ನಃ ॥ 26 ॥
ಕರ್ಣಾಲಂಕಾರನಾನಾಮಣಿನಿಕರರುಚಾಂ ಸಂಚಯೈರಂಚಿತಾಯಾಂ
ವರ್ಣ್ಯಾಯಾಂ ಸ್ವರ್ಣಪದ್ಮೋದರಪರಿವಿಲಸತ್ಕರ್ಣಿಕಾಸನ್ನಿಭಾಯಾಂ ।
ಪದ್ಧತ್ಯಾಂ ಪ್ರಾಣವಾಯೋಃ ಪ್ರಣತಜನಹೃದಂಭೋಜವಾಸಸ್ಯ ಶಂಭೋ-
ರ್ನಿತ್ಯಂ ನಶ್ಚಿತ್ತಮೇತದ್ವಿರಚಯತು ಸುಖೇನಾಸಿಕಾಂ ನಾಸಿಕಾಯಾಂ ॥ 27 ॥
ಅತ್ಯಂತಂ ಭಾಸಮಾನೇ ರುಚಿರತರರುಚಾಂ ಸಂಗಮಾತ್ಸನ್ಮಣೀನಾ-
ಮುದ್ಯಚ್ಚಂಡಾಂಶುಧಾಮಪ್ರಸರನಿರಸನಸ್ಪಷ್ಟದೃಷ್ಟಾಪದಾನೇ ।
ಭೂಯಾಸ್ತಾಂ ಭೂತಯೇ ನಃ ಕರಿವರಜಯಿನಃ ಕರ್ಣಪಾಶಾವಲಂಬೇ
ಭಕ್ತಾಲೀಭಾಲಸಜ್ಜಜ್ಜನಿಮರಣಲಿಪೇಃ ಕುಂಡಲೇ ಕುಂಡಲೇ ತೇ ॥ 28 ॥
ಯಾಭ್ಯಾಂ ಕಾಲವ್ಯವಸ್ಥಾ ಭವತಿ ತನುಮತಾಂ ಯೋ ಮುಖಂ ದೇವತಾನಾಂ
ಯೇಷಾಮಾಹುಃ ಸ್ವರೂಪಂ ಜಗತಿ ಮುನಿವರಾ ದೇವತಾನಾಂ ತ್ರಯೀಂ ತಾಂ ।
ರುದ್ರಾಣೀವಕ್ತ್ರಪಂಕೇರುಹಸತತವಿಹಾರೋತ್ಸುಕೇಂದಿಂದಿರೇಭ್ಯ-
ಸ್ತೇಭ್ಯಸ್ತ್ರಿಭ್ಯಃ ಪ್ರಣಾಮಾಂಜಲಿಮುಪರಚಯೇ ತ್ರೀಕ್ಷಣಸ್ಯೇಕ್ಷಣೇಭ್ಯಃ ॥ 29 ॥
ವಾಮಂ ವಾಮಾಂಕಗಾಯಾ ವದನಸರಸಿಜೇ ವ್ಯಾವಲದ್ವಲ್ಲಭಾಯಾ
ವ್ಯಾನಮ್ರೇಷ್ವನ್ಯದನ್ಯತ್ಪುನರಲಿಕಭವಂ ವೀತನಿಃಶೇಷರೌಕ್ಷ್ಯಂ ।
ಭೂಯೋ ಭೂಯೋಽಪಿ ಮೋದಾನ್ನಿಪತದತಿದಯಾಶೀತಲಂ ಚೂತಬಾಣೇ
ದಕ್ಷಾರೇರೀಕ್ಷಣಾನಾಂ ತ್ರಯಮಪಹರತಾದಾಶು ತಾಪತ್ರಯಂ ನಃ ॥ 30 ॥
ಯಸ್ಮಿನ್ನರ್ಧೇಂದುಮುಗ್ಧದ್ಯುತಿನಿಚಯತಿರಸ್ಕಾರನಿಸ್ತಂದ್ರಕಾಂತೌ
ಕಾಶ್ಮೀರಕ್ಷೋದಸಂಕಲ್ಪಿತಮಿವ ರುಚಿರಂ ಚಿತ್ರಕಂ ಭಾತಿ ನೇತ್ರಂ ।
ತಸ್ಮಿನ್ನುಲ್ಲೋಲಚಿಲ್ಲೀನಟವರತರುಣೀಲಾಸ್ಯರಂಗಾಯಮಾಣೇ
ಕಾಲಾರೇಃ ಫಾಲದೇಶೇ ವಿಹರತು ಹೃದಯಂ ವೀತಚಿಂತಾಂತರಂ ನಃ ॥ 31 ॥
ಸ್ವಾಮಿನ್ಗಂಗಾಮಿವಾಂಗೀಕುರು ತವ ಶಿರಸಾ ಮಾಮಪೀತ್ಯರ್ಥಯಂತೀಂ
ಧನ್ಯಾಂ ಕನ್ಯಾಂ ಖರಾಂಶೋಃ ಶಿರಸಿ ವಹತಿ ಕಿಂ ನ್ವೇಷ ಕಾರುಣ್ಯಶಾಲೀ ।
ಇತ್ಥಂ ಶಂಕಾಂ ಜನಾನಾಂ ಜನಯದತಿಘನಂ ಕೈಶಿಕಂ ಕಾಲಮೇಘ-
ಚ್ಛಾಯಂ ಭೂಯಾದುದಾರಂ ತ್ರಿಪುರವಿಜಯಿನಃ ಶ್ರೇಯಸೇ ಭೂಯಸೇ ನಃ ॥ 32 ॥
ಶೃಂಗಾರಾಕಲ್ಪಯೋಗ್ಯೈಃ ಶಿಖರಿವರಸುತಾಸತ್ಸಖೀಹಸ್ತಲೂನೈಃ
ಸೂನೈರಾಬದ್ಧಮಾಲಾವಲಿಪರಿವಿಲಸತ್ಸೌರಭಾಕೃಷ್ಟಭೃಂಗಂ ।
ತುಂಗಂ ಮಾಣಿಕ್ಯಕಾಂತ್ಯಾ ಪರಿಹಸಿತಸುರಾವಾಸಶೈಲೇಂದ್ರಶೃಂಗಂ
ಸಂಘಂ ನಃ ಸಂಕಟಾನಾಂ ವಿಘಟಯತು ಸದಾ ಕಾಂಕಟೀಕಂ ಕಿರೀಟಂ ॥ 33 ॥
ವಕ್ರಾಕಾರಃ ಕಲಂಕೀ ಜಡತನುರಹಮಪ್ಯಂಘ್ರಿಸೇವಾನುಭಾವಾ-
ದುತ್ತಂಸತ್ವಂ ಪ್ರಯಾತಃ ಸುಲಭತರಘೃಣಾಸ್ಯಂದಿನಶ್ಚಂದ್ರಮೌಲೇಃ ।
ತತ್ಸೇವಂತಾಂ ಜನೌಘಾಃ ಶಿವಮಿತಿ ನಿಜಯಾವಸ್ಥಯೈವ ಬ್ರುವಾಣಂ
ವಂದೇ ದೇವಸ್ಯ ಶಂಭೋರ್ಮುಕುಟಸುಘಟಿತಂ ಮುಗ್ಧಪೀಯೂಷಭಾನುಂ ॥ 34 ॥
ಕಾಂತ್ಯಾ ಸಂಫುಲ್ಲಮಲ್ಲೀಕುಸುಮಧವಲಯಾ ವ್ಯಾಪ್ಯ ವಿಶ್ವಂ ವಿರಾಜ-
ನ್ವೃತ್ತಾಕಾರೋ ವಿತನ್ವನ್ಮುಹುರಪಿ ಚ ಪರಾಂ ನಿರ್ವೃತಿಂ ಪಾದಭಾಜಾಂ ।
ಸಾನಂದಂ ನಂದಿದೋಷ್ಣಾ ಮಣಿಕಟಕವತಾ ವಾಹ್ಯಮಾನಃ ಪುರಾರೇಃ
ಶ್ವೇತಚ್ಛತ್ರಾಖ್ಯಶೀತದ್ಯುತಿರಪಹರತಾದಾಪದಸ್ತಾಪದಾ ನಃ ॥ 35 ॥
ದಿವ್ಯಾಕಲ್ಯೋಜ್ಜ್ವಲಾನಾಂ ಶಿವಗಿರಿಸುತಯೋಃ ಪಾರ್ಶ್ವಯೋರಾಶ್ರಿತಾನಾಂ
ರುದ್ರಾಣೀಸತ್ಸಖೀನಾಂ ಮದತರಲಕಟಾಕ್ಷಾಂಚಲೈರಂಚಿತಾನಾಂ ।
ಉದ್ವೇಲ್ಲದ್ಬಾಹುವಲ್ಲೀವಿಲಸನಸಮಯೇ ಚಾಮರಾಂದೋಲನೀನಾ-
ಮುದ್ಭೂತಃ ಕಂಕಣಾಲೀವಲಯಕಲಕಲೋ ವಾರಯೇದಾಪದೋ ನಃ ॥ 36 ॥
ಸ್ವರ್ಗೌಕಃಸುಂದರೀಣಾಂ ಸುಲಲಿತವಪುಷಾಂ ಸ್ವಾಮಿಸೇವಾಪರಾಣಾಂ
ವಲ್ಗದ್ಭೂಷಾಣಿ ವಕ್ತ್ರಾಂಬುಜಪರಿವಿಗಲನ್ಮುಗ್ಧಗೀತಾಮೃತಾನಿ ।
ನಿತ್ಯಂ ನೃತ್ತಾನ್ಯುಪಾಸೇ ಭುಜವಿಧೃತಿಪದನ್ಯಾಸಭಾವಾವಲೋಕ-
ಪ್ರತ್ಯುದ್ಯತ್ಪ್ರೀತಿಮಾದ್ಯತ್ಪ್ರಮಥನಟನಟೀದತ್ತಸಂಭಾವನಾನಿ ॥ 37 ॥
ಸ್ಥಾನಪ್ರಾಪ್ತ್ಯಾ ಸ್ವರಾಣಾಂ ಕಿಮಪಿ ವಿಶದತಾಂ ವ್ಯಂಜಯನ್ಮಂಜುವೀಣಾ-
ಸ್ವಾನಾವಚ್ಛಿನ್ನತಾಲಕ್ರಮಮಮೃತಮಿವಾಸ್ವಾದ್ಯಮಾನಂ ಶಿವಾಭ್ಯಾಂ ।
ನಾನಾರಾಗಾತಿಹೃದ್ಯಂ ನವರಸಮಧುರಸ್ತೋತ್ರಜಾತಾನುವಿದ್ಧಂ
ಗಾನಂ ವೀಣಾಮಹರ್ಷೇಃ ಕಲಮತಿಲಲಿತಂ ಕರ್ಣಪೂರಾಯತಾಂ ನಃ ॥ 38 ॥
ಚೇತೋ ಜಾತಪ್ರಮೋದಂ ಸಪದಿ ವಿದಧತೀ ಪ್ರಾಣಿನಾಂ ವಾಣಿನೀನಾಂ
ಪಾಣಿದ್ವಂದ್ವಾಗ್ರಜಾಗ್ರತ್ಸುಲಲಿತರಣಿತಸ್ವರ್ಣತಾಲಾನುಕೂಲಾ ।
ಸ್ವೀಯಾರಾವೇಣ ಪಾಥೋಧರರವಪಟುನಾ ನಾದಯಂತೀ ಮಯೂರೀಂ
ಮಾಯೂರೀ ಮಂದಭಾವಂ ಮಣಿಮುರಜಭವಾ ಮಾರ್ಜನಾ ಮಾರ್ಜಯೇನ್ನಃ ॥ 39 ॥
ದೇವೇಭ್ಯೋ ದಾನವೇಭ್ಯಃ ಪಿತೃಮುನಿಪರಿಷತ್ಸಿದ್ಧವಿದ್ಯಾಧರೇಭ್ಯಃ
ಸಾಧ್ಯೇಭ್ಯಶ್ಚಾರಣೇಭ್ಯೋ ಮನುಜಪಶುಪತಜ್ಜಾತಿಕೀಟಾದಿಕೇಭ್ಯಃ ।
ಶ್ರೀಕೈಲಾಸಪ್ರರೂಢಾಸ್ತೃಣವಿಟಪಿಮುಖಾಶ್ಚಾಪಿ ಯೇ ಸಂತಿ ತೇಭ್ಯಃ
ಸರ್ವೇಭ್ಯೋ ನಿರ್ವಿಚಾರಂ ನತಿಮುಪರಚಯೇ ಶರ್ವಪಾದಾಶ್ರಯೇಭ್ಯಃ ॥ 40 ॥
ಧ್ಯಾಯನ್ನಿತ್ಯಂ ಪ್ರಭಾತೇ ಪ್ರತಿದಿವಸಮಿದಂ ಸ್ತೋತ್ರರತ್ನಂ ಪಠೇದ್ಯಃ
ಕಿಂ ವಾ ಬ್ರೂಮಸ್ತದೀಯಂ ಸುಚರಿತಮಥವಾ ಕೀರ್ತಯಾಮಃ ಸಮಾಸಾತ್ ।
ಸಂಪಜ್ಜಾತಂ ಸಮಗ್ರಂ ಸದಸಿ ಬಹುಮತಿಂ ಸರ್ವಲೋಕಪ್ರಿಯತ್ವಂ
ಸಂಪ್ರಾಪ್ಯಾಯುಃಶತಾಂತೇ ಪದಮಯತಿ ಪರಬ್ರಹ್ಮಣೋ ಮನ್ಮಥಾರೇಃ ॥ 41 ॥
ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari
कल्याणं नो विधत्तां कटकतटलसत्कल्पवाटीनिकुंज-
क्रीडासंसक्तविद्याधरनिकरवधूगीतरुद्रापदानः ।
तारैर्हेरंबनादैस्तरलितनिनदत्तारकारातिकेकी
कैलासः शर्वनिर्वृत्यभिजनकपदः सर्वदा पर्वतेंद्रः ॥ 1 ॥
यस्य प्राहुः स्वरूपं सकलदिविषदां सारसर्वस्वयोगं
यस्येषुः शार्ंगधन्वा समजनि जगतां रक्षणे जागरूकः ।
मौर्वी दर्वीकराणामपि च परिवृढः पूस्त्रयी सा च लक्ष्यं
सोऽव्यादव्याजमस्मानशिवभिदनिशं नाकिनां श्रीपिनाकः ॥ 2 ॥
आतंकावेगहारी सकलदिविषदामंघ्रिपद्माश्रयाणां
मातंगाद्युग्रदैत्यप्रकरतनुगलद्रक्तधाराक्तधारः ।
क्रूरः शूरायुतानामपि च परिभवं स्वीयभासा वितन्व
न्घोराकारः कुठारो दृढतरदुरिताख्याटवीं पाटयेन्नः ॥ 3 ॥
कालारातेः कराग्रे कृतवसतिरुरःशाणशातो रिपूणां
काले काले कुलाद्रिप्रवरतनयया कल्पितस्नेहलेपः ।
पायान्नः पावकार्चिःप्रसरसखमुखः पापहंता नितांतं
शूलः श्रीपादसेवाभजनरसजुषां पालनैकांतशीलः ॥ 4 ॥
देवस्यांकाश्रयायाः कुलगिरिदुहितुर्नेत्रकोणप्रचार-
प्रस्तारानत्युदारांपिपठिषुरिव यो नित्यमत्यादरेण ।
आधत्ते भंगितुंगैरनिशमवयवैरंतरंगं समोदं
सोमापीडस्य सोऽयं प्रदिशतु कुशलं पाणिरंगः कुरंगः ॥ 5 ॥
कंठप्रांतावसज्जत्कनकमयमहाघंटिकाघोरघोषैः
कंठारावैरकुंठैरपि भरितजगच्चक्रवालांतरालः ।
चंडः प्रोद्दंडशृंगः ककुदकबलितोत्तुंगकैलासशृंगः
कंठेकालस्य वाहः शमयतु शमलं शाश्वतः शाक्वरेंद्रः ॥ 6 ॥
निर्यद्दानांबुधारापरिमलतरलीभूतरोलंबपाली-
झंकारैः शंकराद्रेः शिखरशतदरीः पूरयंभूरिघोषैः ।
शार्वः सौवर्णशैलप्रतिमपृथुवपुः सर्वविघ्नापहर्ता
शर्वाण्याः पूर्वसूनुः स भवतु भवतां स्वस्तिदो हस्तिवक्त्रः ॥ 7 ॥
यः पुण्यैर्देवतानां समजनि शिवयोः श्लाघ्यवीर्यैकमत्या-
द्यन्नाम्नि श्रूयमाणे दितिजभटघटा भीतिभारं भजंते ।
भूयात्सोऽयं विभूत्यै निशितशरशिखापाटितक्रौंचशैलः
संसारागाधकूपोदरपतितसमुत्तारकस्तारकारिः ॥ 8 ॥
आरूढः प्रौढवेगप्रविजितपवनं तुंगतुंगं तुरंगं
चेलं नीलं वसानः करतलविलसत्कांडकोदंडदंडः ।
रागद्वेषादिनानाविधमृगपटलीभीतिकृद्भूतभर्ता
कुर्वन्नाखेटलीलां परिलसतु मनःकानने मामकीने ॥ 9 ॥
अंभोजाभ्यां च रंभारथचरणलताद्वंद्वकुंभींद्रकुंभै-
र्बिंबेनेंदोश्च कंबोरुपरि विलसता विद्रुमेणोत्पलाभ्यां ।
अंभोदेनापि संभावितमुपजनिताडंबरं शंबरारेः
शंभोः संभोगयोग्यं किमपि धनमिदं संभवेत्संपदे नः ॥ 10 ॥
वेणीसौभाग्यविस्मापिततपनसुताचारुवेणीविलासा-
न्वाणीनिर्धूतवाणीकरतलविधृतोदारवीणाविरावान् ।
एणीनेत्रांतभंगीनिरसननिपुणापांगकोणानुपासे
शोणांप्राणानुदूढप्रतिनवसुषमाकंदलानिंदुमौलेः ॥ 11 ॥
नृत्तारंभेषु हस्ताहतमुरजधिमिद्धिंकृतैरत्युदारै-
श्चित्तानंदं विधत्तं सदसि भगवतः संततं यः स नंदी ।
चंडीशाद्यास्तथान्ये चतुरगुणगणप्रीणितस्वामिसत्का-
रोत्कर्षोद्यत्प्रसादाः प्रमथपरिवृढाः पांतु संतोषिणो नः ॥ 12 ॥
मुक्तामाणिक्यजालैः परिकलितमहासालमालोकनीयं
प्रत्युप्तानर्घरत्नैर्दिशि दिशि भवनैः कल्पितैर्दिक्पतीनां ।
उद्यानैरद्रिकन्यापरिजनवनितामाननीयैः परीतं
हृद्यं हृद्यस्तु नित्यं मम भुवनपतेर्धाम सोमार्धमौलेः ॥ 13 ॥
स्तंभैर्जंभारिरत्नप्रवरविरचितैः संभृतोपांतभागं
शुंभत्सोपानमार्गं शुचिमणिनिचयैर्गुंभितानल्पशिल्पं ।
कुंभैः संपूर्णशोभं शिरसि सुघटितैः शातकुंभैरपंकैः
शंभोः संभावनीयं सकलमुनिजनैः स्वस्तिदं स्यात्सदो नः ॥ 14 ॥
न्यस्तो मध्ये सभायाः परिसरविलसत्पादपीठाभिरामो
हृद्यः पादैश्चतुर्भिः कनकमणिमयैरुच्चकैरुज्ज्वलात्मा ।
वासोरत्नेन केनाप्यधिकमृदुतरेणास्तृतो विस्तृतश्रीः
पीठः पीडाभरं नः शमयतु शिवयोः स्वैरसंवासयोग्यः ॥ 15 ॥
आसीनस्याधिपीठं त्रिजगदधिपतेरंघ्रिपीठानुषक्तौ
पाथोजाभोगभाजौ परिमृदुलतलोल्लासिपद्मादिरेखौ ।
पातां पादावुभौ तौ नमदमरकिरीटोल्लसच्चारुहीर-
श्रेणीशोणायमानोन्नतनखदशकोद्भासमानौ समानौ ॥ 16 ॥
यन्नादो वेदवाचां निगदति निखिलं लक्षणं पक्षिकेतो-
र्लक्ष्मीसंभोगसौख्यं विरचयति ययोश्चापरो रूपभेदः ।
शंभोः संभावनीये पदकमलसमासंगतस्तुंगशोभे
मांगल्यं नः समग्रं सकलसुखकरे नूपुरे पूरयेतां ॥ 17 ॥
अंगे शृंगारयोनेः सपदि शलभतां नेत्रवह्नौ प्रयाते
शत्रोरुद्धृत्य तस्मादिषुधियुगमधो न्यस्तमग्रे किमेतत् ।
शंकामित्थं नतानाममरपरिषदामंतरंकूरयत्त-
त्संघातं चारु जंघायुगमखिलपतेरंहसां संहरेन्नः ॥ 18 ॥
जानुद्वंद्वेन मीनध्वजनृवरसमुद्गोपमानेन साकं
राजंतौ राजरंभाकरिकरकनकस्तंभसंभावनीयौ ।
ऊरू गौरीकरांभोरुहसरससमामर्दनानंदभाजौ
चारू दूरीक्रियास्तां दुरितमुपचितं जन्मजन्मांतरे नः ॥ 19 ॥
आमुक्तानर्घरत्नप्रकरकरपरिष्वक्तकल्याणकांची-
दाम्ना बद्धेन दुग्धद्युतिनिचयमुषा चीनपट्टांबरेण ।
संवीते शैलकन्यासुचरितपरिपाकायमाणे नितंबे
नित्यं नर्नर्तु चित्तं मम निखिलजगत्स्वामिनः सोममौलेः ॥ 20 ॥
संध्याकालानुरज्यद्दिनकरसरुचा कालधौतेन गाढं
व्यानद्धः स्निग्धमुग्धः सरसमुदरबंधेन वीतोपमेन ।
उद्दीपैः स्वप्रकाशैरुपचितमहिमा मन्मथारेरुदारो
मध्यो मिथ्यार्थसध्र्यङ्मम दिशतु सदा संगतिं मंगलानां ॥ 21 ॥
नाभीचक्रालवालान्नवनवसुषमादोहदश्रीपरीता-
दुद्गच्छंती पुरस्तादुदरपथमतिक्रम्य वक्षः प्रयांती ।
श्यामा कामागमार्थप्रकथनलिपिवद्भासते या निकामं
सा मा सोमार्धमौलेः सुखयतु सततं रोमवल्लीमतल्ली ॥ 22 ॥
आश्लेषेष्वद्रिजायाः कठिनकुचतटीलिप्तकाश्मीरपंक-
व्यासंगादुद्यदर्कद्युतिभिरुपचितस्पर्धमुद्दामहृद्यं ।
दक्षारातेरुदूढप्रतिनवमणिमालावलीभासमानं
वक्षो विक्षोभिताघं सततनतिजुषां रक्षतादक्षतं नः ॥ 23 ॥
वामांके विस्फुरंत्याः करतलविलसच्चारुरक्तोत्पलायाः
कांताया वामवक्षोरुहभरशिखरोन्मर्दनव्यग्रमेकं ।
अन्यांस्त्रीनप्युदारान्वरपरशुमृगालंकृतानिंदुमौले-
र्बाहूनाबद्धहेमांगदमणिकटकानंतरालोकयामः ॥ 24 ॥
संभ्रांतायाः शिवायाः पतिविलयभिया सर्वलोकोपतापा-
त्संविग्नस्यापि विष्णोः सरभसमुभयोर्वारणप्रेरणाभ्यां ।
मध्ये त्रैशंकवीयामनुभवति दशां यत्र हालाहलोष्मा
सोऽयं सर्वापदां नः शमयतु निचयं नीलकंठस्य कंठः ॥ 25 ॥
हृद्यैरद्रींद्रकन्यामृदुदशनपदैर्मुद्रितो विद्रुमश्री-
रुद्द्योतंत्या नितांतं धवलधवलया मिश्रितो दंतकांत्या ।
मुक्तामाणिक्यजालव्यतिकरसदृशा तेजसा भासमानः
सद्योजातस्य दद्यादधरमणिरसौ संपदां संचयं नः ॥ 26 ॥
कर्णालंकारनानामणिनिकररुचां संचयैरंचितायां
वर्ण्यायां स्वर्णपद्मोदरपरिविलसत्कर्णिकासन्निभायां ।
पद्धत्यां प्राणवायोः प्रणतजनहृदंभोजवासस्य शंभो-
र्नित्यं नश्चित्तमेतद्विरचयतु सुखेनासिकां नासिकायां ॥ 27 ॥
अत्यंतं भासमाने रुचिरतररुचां संगमात्सन्मणीना-
मुद्यच्चंडांशुधामप्रसरनिरसनस्पष्टदृष्टापदाने ।
भूयास्तां भूतये नः करिवरजयिनः कर्णपाशावलंबे
भक्तालीभालसज्जज्जनिमरणलिपेः कुंडले कुंडले ते ॥ 28 ॥
याभ्यां कालव्यवस्था भवति तनुमतां यो मुखं देवतानां
येषामाहुः स्वरूपं जगति मुनिवरा देवतानां त्रयीं तां ।
रुद्राणीवक्त्रपंकेरुहसततविहारोत्सुकेंदिंदिरेभ्य-
स्तेभ्यस्त्रिभ्यः प्रणामांजलिमुपरचये त्रीक्षणस्येक्षणेभ्यः ॥ 29 ॥
वामं वामांकगाया वदनसरसिजे व्यावलद्वल्लभाया
व्यानम्रेष्वन्यदन्यत्पुनरलिकभवं वीतनिःशेषरौक्ष्यं ।
भूयो भूयोऽपि मोदान्निपतदतिदयाशीतलं चूतबाणे
दक्षारेरीक्षणानां त्रयमपहरतादाशु तापत्रयं नः ॥ 30 ॥
यस्मिन्नर्धेंदुमुग्धद्युतिनिचयतिरस्कारनिस्तंद्रकांतौ
काश्मीरक्षोदसंकल्पितमिव रुचिरं चित्रकं भाति नेत्रं ।
तस्मिन्नुल्लोलचिल्लीनटवरतरुणीलास्यरंगायमाणे
कालारेः फालदेशे विहरतु हृदयं वीतचिंतांतरं नः ॥ 31 ॥
स्वामिन्गंगामिवांगीकुरु तव शिरसा मामपीत्यर्थयंतीं
धन्यां कन्यां खरांशोः शिरसि वहति किं न्वेष कारुण्यशाली ।
इत्थं शंकां जनानां जनयदतिघनं कैशिकं कालमेघ-
च्छायं भूयादुदारं त्रिपुरविजयिनः श्रेयसे भूयसे नः ॥ 32 ॥
शृंगाराकल्पयोग्यैः शिखरिवरसुतासत्सखीहस्तलूनैः
सूनैराबद्धमालावलिपरिविलसत्सौरभाकृष्टभृंगं ।
तुंगं माणिक्यकांत्या परिहसितसुरावासशैलेंद्रशृंगं
संघं नः संकटानां विघटयतु सदा कांकटीकं किरीटं ॥ 33 ॥
वक्राकारः कलंकी जडतनुरहमप्यंघ्रिसेवानुभावा-
दुत्तंसत्वं प्रयातः सुलभतरघृणास्यंदिनश्चंद्रमौलेः ।
तत्सेवंतां जनौघाः शिवमिति निजयावस्थयैव ब्रुवाणं
वंदे देवस्य शंभोर्मुकुटसुघटितं मुग्धपीयूषभानुं ॥ 34 ॥
कांत्या संफुल्लमल्लीकुसुमधवलया व्याप्य विश्वं विराज-
न्वृत्ताकारो वितन्वन्मुहुरपि च परां निर्वृतिं पादभाजां ।
सानंदं नंदिदोष्णा मणिकटकवता वाह्यमानः पुरारेः
श्वेतच्छत्राख्यशीतद्युतिरपहरतादापदस्तापदा नः ॥ 35 ॥
दिव्याकल्योज्ज्वलानां शिवगिरिसुतयोः पार्श्वयोराश्रितानां
रुद्राणीसत्सखीनां मदतरलकटाक्षांचलैरंचितानां ।
उद्वेल्लद्बाहुवल्लीविलसनसमये चामरांदोलनीना-
मुद्भूतः कंकणालीवलयकलकलो वारयेदापदो नः ॥ 36 ॥
स्वर्गौकःसुंदरीणां सुललितवपुषां स्वामिसेवापराणां
वल्गद्भूषाणि वक्त्रांबुजपरिविगलन्मुग्धगीतामृतानि ।
नित्यं नृत्तान्युपासे भुजविधृतिपदन्यासभावावलोक-
प्रत्युद्यत्प्रीतिमाद्यत्प्रमथनटनटीदत्तसंभावनानि ॥ 37 ॥
स्थानप्राप्त्या स्वराणां किमपि विशदतां व्यंजयन्मंजुवीणा-
स्वानावच्छिन्नतालक्रमममृतमिवास्वाद्यमानं शिवाभ्यां ।
नानारागातिहृद्यं नवरसमधुरस्तोत्रजातानुविद्धं
गानं वीणामहर्षेः कलमतिललितं कर्णपूरायतां नः ॥ 38 ॥
चेतो जातप्रमोदं सपदि विदधती प्राणिनां वाणिनीनां
पाणिद्वंद्वाग्रजाग्रत्सुललितरणितस्वर्णतालानुकूला ।
स्वीयारावेण पाथोधररवपटुना नादयंती मयूरीं
मायूरी मंदभावं मणिमुरजभवा मार्जना मार्जयेन्नः ॥ 39 ॥
देवेभ्यो दानवेभ्यः पितृमुनिपरिषत्सिद्धविद्याधरेभ्यः
साध्येभ्यश्चारणेभ्यो मनुजपशुपतज्जातिकीटादिकेभ्यः ।
श्रीकैलासप्ररूढास्तृणविटपिमुखाश्चापि ये संति तेभ्यः
सर्वेभ्यो निर्विचारं नतिमुपरचये शर्वपादाश्रयेभ्यः ॥ 40 ॥
ध्यायन्नित्यं प्रभाते प्रतिदिवसमिदं स्तोत्ररत्नं पठेद्यः
किं वा ब्रूमस्तदीयं सुचरितमथवा कीर्तयामः समासात् ।
संपज्जातं समग्रं सदसि बहुमतिं सर्वलोकप्रियत्वं
संप्राप्यायुःशतांते पदमयति परब्रह्मणो मन्मथारेः ॥ 41 ॥
IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration
kalyāṇaṃ no vidhattāṃ kaṭakataṭalasatkalpavāṭīnikuṃja-
krīḍāsaṃsaktavidyādharanikaravadhūgītarudrāpadānaḥ |
tārairheraṃbanādaistaralitaninadattārakārātikekī
kailāsaḥ śarvanirvṛtyabhijanakapadaḥ sarvadā parvateṃdraḥ || 1 ||
yasya prāhuḥ svarūpaṃ sakaladiviṣadāṃ sārasarvasvayogaṃ
yasyeṣuḥ śārṃgadhanvā samajani jagatāṃ rakṣaṇe jāgarūkaḥ |
maurvī darvīkarāṇāmapi ca parivṛḍhaḥ pūstrayī sā ca lakṣyaṃ
so’vyādavyājamasmānaśivabhidaniśaṃ nākināṃ śrīpinākaḥ || 2 ||
ātaṃkāvegahārī sakaladiviṣadāmaṃghripadmāśrayāṇāṃ
mātaṃgādyugradaityaprakaratanugaladraktadhārāktadhāraḥ |
krūraḥ śūrāyutānāmapi ca paribhavaṃ svīyabhāsā vitanva
nghorākāraḥ kuṭhāro dṛḍhataraduritākhyāṭavīṃ pāṭayennaḥ || 3 ||
kālārāteḥ karāgre kṛtavasatiruraḥśāṇaśāto ripūṇāṃ
kāle kāle kulādripravaratanayayā kalpitasnehalepaḥ |
pāyānnaḥ pāvakārciḥprasarasakhamukhaḥ pāpahaṃtā nitāṃtaṃ
śūlaḥ śrīpādasevābhajanarasajuṣāṃ pālanaikāṃtaśīlaḥ || 4 ||
devasyāṃkāśrayāyāḥ kulagiriduhiturnetrakoṇapracāra-
prastārānatyudārāṃpipaṭhiṣuriva yo nityamatyādareṇa |
ādhatte bhaṃgituṃgairaniśamavayavairaṃtaraṃgaṃ samodaṃ
somāpīḍasya so’yaṃ pradiśatu kuśalaṃ pāṇiraṃgaḥ kuraṃgaḥ || 5 ||
kaṃṭhaprāṃtāvasajjatkanakamayamahāghaṃṭikāghoraghoṣaiḥ
kaṃṭhārāvairakuṃṭhairapi bharitajagaccakravālāṃtarālaḥ |
caṃḍaḥ proddaṃḍaśṛṃgaḥ kakudakabalitottuṃgakailāsaśṛṃgaḥ
kaṃṭhekālasya vāhaḥ śamayatu śamalaṃ śāśvataḥ śākvareṃdraḥ || 6 ||
niryaddānāṃbudhārāparimalataralībhūtarolaṃbapālī-
jhaṃkāraiḥ śaṃkarādreḥ śikharaśatadarīḥ pūrayaṃbhūrighoṣaiḥ |
śārvaḥ sauvarṇaśailapratimapṛthuvapuḥ sarvavighnāpahartā
śarvāṇyāḥ pūrvasūnuḥ sa bhavatu bhavatāṃ svastido hastivaktraḥ || 7 ||
yaḥ puṇyairdevatānāṃ samajani śivayoḥ ślāghyavīryaikamatyā-
dyannāmni śrūyamāṇe ditijabhaṭaghaṭā bhītibhāraṃ bhajaṃte |
bhūyātso’yaṃ vibhūtyai niśitaśaraśikhāpāṭitakrauṃcaśailaḥ
saṃsārāgādhakūpodarapatitasamuttārakastārakāriḥ || 8 ||
ārūḍhaḥ prauḍhavegapravijitapavanaṃ tuṃgatuṃgaṃ turaṃgaṃ
celaṃ nīlaṃ vasānaḥ karatalavilasatkāṃḍakodaṃḍadaṃḍaḥ |
rāgadveṣādinānāvidhamṛgapaṭalībhītikṛdbhūtabhartā
kurvannākheṭalīlāṃ parilasatu manaḥkānane māmakīne || 9 ||
aṃbhojābhyāṃ ca raṃbhārathacaraṇalatādvaṃdvakuṃbhīṃdrakuṃbhai-
rbiṃbeneṃdośca kaṃborupari vilasatā vidrumeṇotpalābhyāṃ |
aṃbhodenāpi saṃbhāvitamupajanitāḍaṃbaraṃ śaṃbarāreḥ
śaṃbhoḥ saṃbhogayogyaṃ kimapi dhanamidaṃ saṃbhavetsaṃpade naḥ || 10 ||
veṇīsaubhāgyavismāpitatapanasutācāruveṇīvilāsā-
nvāṇīnirdhūtavāṇīkaratalavidhṛtodāravīṇāvirāvān |
eṇīnetrāṃtabhaṃgīnirasananipuṇāpāṃgakoṇānupāse
śoṇāṃprāṇānudūḍhapratinavasuṣamākaṃdalāniṃdumauleḥ || 11 ||
nṛttāraṃbheṣu hastāhatamurajadhimiddhiṃkṛtairatyudārai-
ścittānaṃdaṃ vidhattaṃ sadasi bhagavataḥ saṃtataṃ yaḥ sa naṃdī |
caṃḍīśādyāstathānye caturaguṇagaṇaprīṇitasvāmisatkā-
rotkarṣodyatprasādāḥ pramathaparivṛḍhāḥ pāṃtu saṃtoṣiṇo naḥ || 12 ||
muktāmāṇikyajālaiḥ parikalitamahāsālamālokanīyaṃ
pratyuptānargharatnairdiśi diśi bhavanaiḥ kalpitairdikpatīnāṃ |
udyānairadrikanyāparijanavanitāmānanīyaiḥ parītaṃ
hṛdyaṃ hṛdyastu nityaṃ mama bhuvanapaterdhāma somārdhamauleḥ || 13 ||
staṃbhairjaṃbhāriratnapravaraviracitaiḥ saṃbhṛtopāṃtabhāgaṃ
śuṃbhatsopānamārgaṃ śucimaṇinicayairguṃbhitānalpaśilpaṃ |
kuṃbhaiḥ saṃpūrṇaśobhaṃ śirasi sughaṭitaiḥ śātakuṃbhairapaṃkaiḥ
śaṃbhoḥ saṃbhāvanīyaṃ sakalamunijanaiḥ svastidaṃ syātsado naḥ || 14 ||
nyasto madhye sabhāyāḥ parisaravilasatpādapīṭhābhirāmo
hṛdyaḥ pādaiścaturbhiḥ kanakamaṇimayairuccakairujjvalātmā |
vāsoratnena kenāpyadhikamṛdutareṇāstṛto vistṛtaśrīḥ
pīṭhaḥ pīḍābharaṃ naḥ śamayatu śivayoḥ svairasaṃvāsayogyaḥ || 15 ||
āsīnasyādhipīṭhaṃ trijagadadhipateraṃghripīṭhānuṣaktau
pāthojābhogabhājau parimṛdulatalollāsipadmādirekhau |
pātāṃ pādāvubhau tau namadamarakirīṭollasaccāruhīra-
śreṇīśoṇāyamānonnatanakhadaśakodbhāsamānau samānau || 16 ||
yannādo vedavācāṃ nigadati nikhilaṃ lakṣaṇaṃ pakṣiketo-
rlakṣmīsaṃbhogasaukhyaṃ viracayati yayoścāparo rūpabhedaḥ |
śaṃbhoḥ saṃbhāvanīye padakamalasamāsaṃgatastuṃgaśobhe
māṃgalyaṃ naḥ samagraṃ sakalasukhakare nūpure pūrayetāṃ || 17 ||
aṃge śṛṃgārayoneḥ sapadi śalabhatāṃ netravahnau prayāte
śatroruddhṛtya tasmādiṣudhiyugamadho nyastamagre kimetat |
śaṃkāmitthaṃ natānāmamarapariṣadāmaṃtaraṃkūrayatta-
tsaṃghātaṃ cāru jaṃghāyugamakhilapateraṃhasāṃ saṃharennaḥ || 18 ||
jānudvaṃdvena mīnadhvajanṛvarasamudgopamānena sākaṃ
rājaṃtau rājaraṃbhākarikarakanakastaṃbhasaṃbhāvanīyau |
ūrū gaurīkarāṃbhoruhasarasasamāmardanānaṃdabhājau
cārū dūrīkriyāstāṃ duritamupacitaṃ janmajanmāṃtare naḥ || 19 ||
āmuktānargharatnaprakarakarapariṣvaktakalyāṇakāṃcī-
dāmnā baddhena dugdhadyutinicayamuṣā cīnapaṭṭāṃbareṇa |
saṃvīte śailakanyāsucaritaparipākāyamāṇe nitaṃbe
nityaṃ narnartu cittaṃ mama nikhilajagatsvāminaḥ somamauleḥ || 20 ||
saṃdhyākālānurajyaddinakarasarucā kāladhautena gāḍhaṃ
vyānaddhaḥ snigdhamugdhaḥ sarasamudarabaṃdhena vītopamena |
uddīpaiḥ svaprakāśairupacitamahimā manmathārerudāro
madhyo mithyārthasadhryaṅmama diśatu sadā saṃgatiṃ maṃgalānāṃ || 21 ||
nābhīcakrālavālānnavanavasuṣamādohadaśrīparītā-
dudgacchaṃtī purastādudarapathamatikramya vakṣaḥ prayāṃtī |
śyāmā kāmāgamārthaprakathanalipivadbhāsate yā nikāmaṃ
sā mā somārdhamauleḥ sukhayatu satataṃ romavallīmatallī || 22 ||
āśleṣeṣvadrijāyāḥ kaṭhinakucataṭīliptakāśmīrapaṃka-
vyāsaṃgādudyadarkadyutibhirupacitaspardhamuddāmahṛdyaṃ |
dakṣārāterudūḍhapratinavamaṇimālāvalībhāsamānaṃ
vakṣo vikṣobhitāghaṃ satatanatijuṣāṃ rakṣatādakṣataṃ naḥ || 23 ||
vāmāṃke visphuraṃtyāḥ karatalavilasaccāruraktotpalāyāḥ
kāṃtāyā vāmavakṣoruhabharaśikharonmardanavyagramekaṃ |
anyāṃstrīnapyudārānvaraparaśumṛgālaṃkṛtāniṃdumaule-
rbāhūnābaddhahemāṃgadamaṇikaṭakānaṃtarālokayāmaḥ || 24 ||
saṃbhrāṃtāyāḥ śivāyāḥ pativilayabhiyā sarvalokopatāpā-
tsaṃvignasyāpi viṣṇoḥ sarabhasamubhayorvāraṇapreraṇābhyāṃ |
madhye traiśaṃkavīyāmanubhavati daśāṃ yatra hālāhaloṣmā
so’yaṃ sarvāpadāṃ naḥ śamayatu nicayaṃ nīlakaṃṭhasya kaṃṭhaḥ || 25 ||
hṛdyairadrīṃdrakanyāmṛdudaśanapadairmudrito vidrumaśrī-
ruddyotaṃtyā nitāṃtaṃ dhavaladhavalayā miśrito daṃtakāṃtyā |
muktāmāṇikyajālavyatikarasadṛśā tejasā bhāsamānaḥ
sadyojātasya dadyādadharamaṇirasau saṃpadāṃ saṃcayaṃ naḥ || 26 ||
karṇālaṃkāranānāmaṇinikararucāṃ saṃcayairaṃcitāyāṃ
varṇyāyāṃ svarṇapadmodaraparivilasatkarṇikāsannibhāyāṃ |
paddhatyāṃ prāṇavāyoḥ praṇatajanahṛdaṃbhojavāsasya śaṃbho-
rnityaṃ naścittametadviracayatu sukhenāsikāṃ nāsikāyāṃ || 27 ||
atyaṃtaṃ bhāsamāne ruciratararucāṃ saṃgamātsanmaṇīnā-
mudyaccaṃḍāṃśudhāmaprasaranirasanaspaṣṭadṛṣṭāpadāne |
bhūyāstāṃ bhūtaye naḥ karivarajayinaḥ karṇapāśāvalaṃbe
bhaktālībhālasajjajjanimaraṇalipeḥ kuṃḍale kuṃḍale te || 28 ||
yābhyāṃ kālavyavasthā bhavati tanumatāṃ yo mukhaṃ devatānāṃ
yeṣāmāhuḥ svarūpaṃ jagati munivarā devatānāṃ trayīṃ tāṃ |
rudrāṇīvaktrapaṃkeruhasatatavihārotsukeṃdiṃdirebhya-
stebhyastribhyaḥ praṇāmāṃjalimuparacaye trīkṣaṇasyekṣaṇebhyaḥ || 29 ||
vāmaṃ vāmāṃkagāyā vadanasarasije vyāvaladvallabhāyā
vyānamreṣvanyadanyatpunaralikabhavaṃ vītaniḥśeṣaraukṣyaṃ |
bhūyo bhūyo’pi modānnipatadatidayāśītalaṃ cūtabāṇe
dakṣārerīkṣaṇānāṃ trayamapaharatādāśu tāpatrayaṃ naḥ || 30 ||
yasminnardheṃdumugdhadyutinicayatiraskāranistaṃdrakāṃtau
kāśmīrakṣodasaṃkalpitamiva ruciraṃ citrakaṃ bhāti netraṃ |
tasminnullolacillīnaṭavarataruṇīlāsyaraṃgāyamāṇe
kālāreḥ phāladeśe viharatu hṛdayaṃ vītaciṃtāṃtaraṃ naḥ || 31 ||
svāmingaṃgāmivāṃgīkuru tava śirasā māmapītyarthayaṃtīṃ
dhanyāṃ kanyāṃ kharāṃśoḥ śirasi vahati kiṃ nveṣa kāruṇyaśālī |
itthaṃ śaṃkāṃ janānāṃ janayadatighanaṃ kaiśikaṃ kālamegha-
cchāyaṃ bhūyādudāraṃ tripuravijayinaḥ śreyase bhūyase naḥ || 32 ||
śṛṃgārākalpayogyaiḥ śikharivarasutāsatsakhīhastalūnaiḥ
sūnairābaddhamālāvaliparivilasatsaurabhākṛṣṭabhṛṃgaṃ |
tuṃgaṃ māṇikyakāṃtyā parihasitasurāvāsaśaileṃdraśṛṃgaṃ
saṃghaṃ naḥ saṃkaṭānāṃ vighaṭayatu sadā kāṃkaṭīkaṃ kirīṭaṃ || 33 ||
vakrākāraḥ kalaṃkī jaḍatanurahamapyaṃghrisevānubhāvā-
duttaṃsatvaṃ prayātaḥ sulabhataraghṛṇāsyaṃdinaścaṃdramauleḥ |
tatsevaṃtāṃ janaughāḥ śivamiti nijayāvasthayaiva bruvāṇaṃ
vaṃde devasya śaṃbhormukuṭasughaṭitaṃ mugdhapīyūṣabhānuṃ || 34 ||
kāṃtyā saṃphullamallīkusumadhavalayā vyāpya viśvaṃ virāja-
nvṛttākāro vitanvanmuhurapi ca parāṃ nirvṛtiṃ pādabhājāṃ |
sānaṃdaṃ naṃdidoṣṇā maṇikaṭakavatā vāhyamānaḥ purāreḥ
śvetacchatrākhyaśītadyutirapaharatādāpadastāpadā naḥ || 35 ||
divyākalyojjvalānāṃ śivagirisutayoḥ pārśvayorāśritānāṃ
rudrāṇīsatsakhīnāṃ madataralakaṭākṣāṃcalairaṃcitānāṃ |
udvelladbāhuvallīvilasanasamaye cāmarāṃdolanīnā-
mudbhūtaḥ kaṃkaṇālīvalayakalakalo vārayedāpado naḥ || 36 ||
svargaukaḥsuṃdarīṇāṃ sulalitavapuṣāṃ svāmisevāparāṇāṃ
valgadbhūṣāṇi vaktrāṃbujaparivigalanmugdhagītāmṛtāni |
nityaṃ nṛttānyupāse bhujavidhṛtipadanyāsabhāvāvaloka-
pratyudyatprītimādyatpramathanaṭanaṭīdattasaṃbhāvanāni || 37 ||
sthānaprāptyā svarāṇāṃ kimapi viśadatāṃ vyaṃjayanmaṃjuvīṇā-
svānāvacchinnatālakramamamṛtamivāsvādyamānaṃ śivābhyāṃ |
nānārāgātihṛdyaṃ navarasamadhurastotrajātānuviddhaṃ
gānaṃ vīṇāmaharṣeḥ kalamatilalitaṃ karṇapūrāyatāṃ naḥ || 38 ||
ceto jātapramodaṃ sapadi vidadhatī prāṇināṃ vāṇinīnāṃ
pāṇidvaṃdvāgrajāgratsulalitaraṇitasvarṇatālānukūlā |
svīyārāveṇa pāthodhararavapaṭunā nādayaṃtī mayūrīṃ
māyūrī maṃdabhāvaṃ maṇimurajabhavā mārjanā mārjayennaḥ || 39 ||
devebhyo dānavebhyaḥ pitṛmunipariṣatsiddhavidyādharebhyaḥ
sādhyebhyaścāraṇebhyo manujapaśupatajjātikīṭādikebhyaḥ |
śrīkailāsaprarūḍhāstṛṇaviṭapimukhāścāpi ye saṃti tebhyaḥ
sarvebhyo nirvicāraṃ natimuparacaye śarvapādāśrayebhyaḥ || 40 ||
dhyāyannityaṃ prabhāte pratidivasamidaṃ stotraratnaṃ paṭhedyaḥ
kiṃ vā brūmastadīyaṃ sucaritamathavā kīrtayāmaḥ samāsāt |
saṃpajjātaṃ samagraṃ sadasi bahumatiṃ sarvalokapriyatvaṃ
saṃprāpyāyuḥśatāṃte padamayati parabrahmaṇo manmathāreḥ || 41 ||
ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ
- 1 ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತವು ನಮಗೆ ಮಂಗಲವನ್ನು ಕರುಣಿಸಲಿ. ಅದರ ಇಳಿಜಾರಿನ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷದ ತೋಪುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸುವ ವಿದ್ಯಾಧರ ದಂಪತಿಗಳು ರುದ್ರನ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗಣೇಶನ ಗಂಭೀರ ಗರ್ಜನೆಯೂ ಕಾರ್ತಿಕೇಯನ ನವಿಲಿನ ಕೂಗೂ ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿವನ ಆನಂದದ ತಾಣವಾದ ಆ ಪರ್ವತರಾಜ ಯಾವಾಗಲೂ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ.
May Mount Kailasa grant us blessing. On its slopes, in groves of wish-fulfilling trees, Vidyadhara couples sing of Rudra’s deeds. The trumpeting of Ganesha and the cry of Skanda’s peacock echo there. That king of mountains, the home of Shiva’s delight, protects us always. - 2 ಯಾರ ಸ್ವರೂಪವು ಎಲ್ಲ ದೇವತೆಗಳ ಸಾರವೂ ಬಲವೂ ಒಂದಾದದ್ದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ, ಯಾರ ಬಾಣವಾಗಿ ವಿಷ್ಣು ಜಗತ್ತನ್ನು ಕಾಯಲು ಎಚ್ಚರದಿಂದಿದ್ದನೋ, ಸರ್ಪರಾಜನೇ ಯಾರ ಬಿಲ್ಲಿನ ನಾಣಾಗಿದ್ದನೋ, ಮೂರು ಪುರಗಳೇ ಯಾರ ಗುರಿಯೋ, ದೇವತೆಗಳ ಆ ಶ್ರೀ ಪಿನಾಕ ಧನುಸ್ಸು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಸದಾ ಅಮಂಗಲದಿಂದ ಕಾಪಾಡಲಿ.
Of this bow they say it is the combined essence of all the gods’ strength. Vishnu became its arrow, watchful to guard the worlds, the king of serpents was its string, and the three cities were its target. May that glorious Pinaka, the gods’ bow, freely protect us always from what is inauspicious. - 3 ತನ್ನ ಪಾದಪದ್ಮಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ದೇವತೆಗಳ ಭಯದ ಆವೇಗವನ್ನು ಹರಿಸುವ ಶಿವನ ಕೊಡಲಿ, ಮಾತಂಗನಂತಹ ಉಗ್ರ ದೈತ್ಯರ ದೇಹದಿಂದ ಸುರಿಯುವ ರಕ್ತಧಾರೆಯಲ್ಲಿ ತೊಯ್ದ ಅಲುಗನ್ನು ಉಳ್ಳದ್ದು. ಸಾವಿರಾರು ಶೂರರನ್ನೂ ತನ್ನ ಕಾಂತಿಯಿಂದಲೇ ಸೋಲಿಸುವ ಆ ಭಯಂಕರ ಕೊಡಲಿ ನಮ್ಮ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಪಾಪಗಳ ಕಾಡನ್ನು ಕಡಿದುಹಾಕಲಿ.
Shiva’s axe removes the surge of fear in the gods who shelter at his lotus feet, and its edge is wet with the blood streaming from fierce demons such as Matanga. Fearsome in form, it defeats thousands of heroes by its mere radiance. May it cut down the forest of our deep-rooted sins. - 4 ಯಮನ ವೈರಿಯಾದ ಶಿವನ ಕೈತುದಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ತ್ರಿಶೂಲವು ಶತ್ರುಗಳ ಎದೆಯೆಂಬ ಸಾಣೆಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಹರಿತವಾದದ್ದು. ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳಾದ ಪಾರ್ವತಿ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರೀತಿಯ ಲೇಪವನ್ನು ಹಚ್ಚುತ್ತಾಳೆ. ಬೆಂಕಿಯ ಜ್ವಾಲೆಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮುಖದ ಆ ಶೂಲವು ಪಾಪಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದು, ಶಿವನ ಪಾದಸೇವೆಯ ರಸವನ್ನು ಸವಿಯುವವರನ್ನು ಕಾಯುವುದೇ ಅದರ ಸ್ವಭಾವ. ಅದು ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ.
The trident rests at the tip of the hand of Death’s enemy, sharpened on the whetstone of his foes’ chests. The mountain king’s daughter anoints it with affection from time to time. Its tip shines like a flame, it destroys sin, and protecting those who delight in serving Shiva’s feet is its one nature. May it protect us. - 5 ಶಿವನ ಅಂಕದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತಿರುವ ಪಾರ್ವತಿಯ ಕಣ್ಣಂಚಿನ ಸಂಚಾರದ ಸೊಬಗುಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಬಯಸುವಂತೆ, ಯಾವ ಜಿಂಕೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಅತಿ ಆದರದಿಂದ ತನ್ನ ಬಾಗಿದ ಮತ್ತು ಎತ್ತರಿಸಿದ ಅಂಗಗಳಿಂದ ಅವನ ಅಂತರಂಗಕ್ಕೆ ಆನಂದವನ್ನು ತರುತ್ತದೆಯೋ, ಚಂದ್ರಶೇಖರನ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಆ ಜಿಂಕೆ ನಮಗೆ ಕ್ಷೇಮವನ್ನು ಕೊಡಲಿ.
The deer in the hand of the moon-crowned Lord seems eager to study the wandering glances at the corners of Parvati’s eyes, as she sits on his lap. With its bent and lifted limbs it ever brings delight to his heart. May that deer grant us well-being. - 6 ಕಂಠದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಜೋತಾಡುವ ಚಿನ್ನದ ದೊಡ್ಡ ಗಂಟೆಗಳ ಘೋರ ಸದ್ದಿನಿಂದಲೂ ತನ್ನ ಗರ್ಜನೆಗಳಿಂದಲೂ ಲೋಕದ ಅಂಚುಗಳವರೆಗೆ ತುಂಬುವ, ಚಂಡವಾದ, ಚೂಪಾದ ಕೊಂಬುಗಳ, ಡುಬ್ಬದಿಂದ ಕೈಲಾಸ ಶಿಖರವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಶಿವನ ವಾಹನ, ಶಾಶ್ವತನಾದ ಆ ವೃಷಭರಾಜ ನಮ್ಮ ಪಾಪವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲಿ.
The bull, Shiva’s mount, fills the whole span of the world with the fierce clang of the great golden bells at his neck and with his bellowing. He is fierce, with long sharp horns, and his hump seems to cover the lofty peak of Kailasa. May that eternal lord of bulls calm our sin. - 7 ಹರಿಯುವ ಮದಜಲದ ಪರಿಮಳಕ್ಕೆ ಮುತ್ತುವ ದುಂಬಿಗಳ ಝೇಂಕಾರದಿಂದಲೂ ತನ್ನ ದೊಡ್ಡ ಘೋಷಗಳಿಂದಲೂ ಕೈಲಾಸದ ನೂರಾರು ಗುಹೆಗಳನ್ನು ತುಂಬುವವನು, ಚಿನ್ನದ ಬೆಟ್ಟದಂತೆ ವಿಶಾಲ ದೇಹದವನು, ಎಲ್ಲ ವಿಘ್ನಗಳನ್ನು ಹರಿಸುವವನು ಪಾರ್ವತಿಯ ಹಿರಿಯ ಮಗನಾದ ಆನೆಮುಖದ ಗಣೇಶ. ಅವನು ನಿಮಗೆ ಶುಭ ಕೊಡಲಿ.
The elephant-faced son of Parvati, her firstborn, fills the hundreds of caves of Kailasa with the humming of bees drawn to the scent of his flowing ichor and with his own loud cries. His great body is like a golden mountain, and he removes all obstacles. May he bring you well-being. - 8 ದೇವತೆಗಳ ಪುಣ್ಯದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದವನು, ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯ ಹೊಗಳಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ವೀರ್ಯದ ಒಂದೇ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಜನಿಸಿದವನು. ಅವನ ಹೆಸರು ಕೇಳಿದರೆ ದೈತ್ಯ ಸೈನಿಕರ ಗುಂಪುಗಳು ಭಯದ ಭಾರವನ್ನು ಹೊರುತ್ತವೆ. ಹರಿತ ಬಾಣದ ತುದಿಯಿಂದ ಕ್ರೌಂಚ ಪರ್ವತವನ್ನು ಸೀಳಿದ, ಸಂಸಾರವೆಂಬ ಆಳವಾದ ಬಾವಿಯಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದವರನ್ನು ಮೇಲೆತ್ತುವ ತಾರಕಾರಿ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ನಮಗೆ ವೈಭವ ಕೊಡಲಿ.
Born of the gods’ merit and of the praiseworthy might of Shiva and Parvati, he is one at heart with them. When his name is heard, hosts of demon warriors are weighed down by fear. With the point of a sharp arrow he split Mount Krauncha, and he lifts up those fallen into the deep well of samsara. May Taraka’s foe, Subrahmanya, grant us prosperity. - 9 ವೇಗದಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯನ್ನೂ ಮೀರಿಸುವ ಎತ್ತರದ ಕುದುರೆಯನ್ನು ಏರಿ, ನೀಲ ವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಬಾಣ ಮತ್ತು ಬಿಲ್ಲನ್ನು ಹಿಡಿದಿರುವವನು. ರಾಗ, ದ್ವೇಷ ಮೊದಲಾದ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಮೃಗಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಭೂತನಾಥನು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯ ಲೀಲೆಯನ್ನು ಆಡುತ್ತ ಪ್ರಕಾಶಿಸಲಿ.
Riding a tall horse that outruns the wind, clad in blue cloth, with arrow and bow in hand, the lord of spirits strikes fear into the many beasts of attachment, aversion and the like. May he shine in the forest of my mind, playing at the hunt. - 10 ಕಮಲಗಳು, ಆನೆಯ ಕುಂಭಗಳು, ಚಂದ್ರಬಿಂಬ, ಶಂಖದಂತಹ ಕತ್ತಿನ ಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯುವ ಹವಳ, ನೀಲೋತ್ಪಲಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಘ: ಇವುಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಕೆಯಾಗಿ ತಂದರೂ ವರ್ಣಿಸಲಾಗದ ಅವಳ ಸೌಂದರ್ಯ, ಮನ್ಮಥನ ವೈರಿಯಾದ ಶಂಭುವಿನ ಆನಂದಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅಪೂರ್ವ ನಿಧಿ. ಅದು ನಮಗೆ ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಲಿ. ಈ ಪದ್ಯದ ಪಾಠ ಕೆಲವೆಡೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Lotuses, the temples of great elephants, the moon’s disc, coral shining above a conch-like neck, blue lotuses and a cloud: such images are brought to describe the Goddess, yet her beauty is beyond them. It is a rare treasure fit for the delight of Shambhu, foe of Cupid. May it become wealth for us. The wording is unclear in places, so we give the gist. - 11 ಅವಳ ಜಡೆಯ ಸೊಗಸು ಯಮುನೆಯ ಸುಂದರ ಅಲೆಯ ವಿಲಾಸವನ್ನೂ ಬೆರಗಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅವಳ ದನಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಕೈಯ ವೀಣೆಯ ನಾದವನ್ನೂ ಮೀರಿಸುತ್ತದೆ. ಜಿಂಕೆಯ ಕಣ್ಣಿನ ಬಾಗುವಿಕೆಯನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಕಡೆಗಣ್ಣ ನೋಟಗಳು ಚಂದ್ರಮೌಳಿಯ ಪ್ರಾಣದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯನೂತನ ಸೌಂದರ್ಯದ ಚಿಗುರುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ನಾನು ಉಪಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ. ಈ ಪದ್ಯದ ಪಾಠ ಅಸ್ಪಷ್ಟ, ಇದು ಸಾರಾಂಶ.
The grace of her braid astonishes even the Yamuna’s lovely waves, and her voice outdoes the vina held in the hand of Sarasvati. Her sidelong glances, which surpass the curve of a doe’s eye, bring ever-new shoots of beauty to the life of the moon-crested Lord. I worship these. The text is obscure here, so this is the gist. - 12 ನೃತ್ಯ ಆರಂಭವಾದಾಗ ಕೈಯಿಂದ ಬಾರಿಸಿದ ಮೃದಂಗದ ಧಿಮಿ ಧಿಮಿ ಧ್ವನಿಗಳಿಂದ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಭಗವಂತನ ಚಿತ್ತಕ್ಕೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಆನಂದ ಕೊಡುವ ನಂದಿ, ಹಾಗೆಯೇ ಚಂಡೀಶ ಮೊದಲಾದ ಇತರ ಪ್ರಮಥ ನಾಯಕರು ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ. ಚತುರ ಗುಣಗಳಿಂದ ಒಡೆಯನನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಿ ಅವನ ಸತ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಕೃಪೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಅವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಇರುವವರು.
May Nandi, who always delights the Lord’s mind in the assembly with the resounding dhimi of the drum struck by hand at the start of the dance, protect us, and so too Chandisha and the other leaders of Shiva’s attendants. They pleased their master with many accomplished qualities and rose in his honour and grace, and they are content. - 13 ಮುತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಜಾಲಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾಕಾರ ನೋಡಲು ಸುಂದರ. ಪ್ರತಿ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬೆಲೆಕಟ್ಟಲಾಗದ ರತ್ನಗಳು ಹೊದಿಸಿದ ದಿಕ್ಪಾಲಕರ ಭವನಗಳಿವೆ. ಪಾರ್ವತಿಯ ಪರಿವಾರದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮೆಚ್ಚುವ ಉದ್ಯಾನಗಳು ಸುತ್ತಲೂ ಇವೆ. ಅರ್ಧಚಂದ್ರಧಾರಿ ಭುವನಪತಿಯ ಹೃದಯಂಗಮವಾದ ಆ ನಿವಾಸ ನನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸದಾ ನೆಲೆಸಲಿ.
The great wall, hung with nets of pearls and rubies, is a delight to see. In every direction stand the mansions of the guardians of the quarters, studded with priceless gems, and the whole is ringed by gardens that the Goddess’s women attendants hold dear. May that heart-pleasing abode of the half-moon-crowned Lord of the worlds dwell always in my heart. - 14 ಇಂದ್ರನೀಲಾದಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರತ್ನಗಳಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಕಂಬಗಳು ಸುತ್ತಲೂ ತುಂಬಿವೆ. ಹೊಳೆಯುವ ಮೆಟ್ಟಿಲ ದಾರಿ, ಶುದ್ಧ ಮಣಿಗಳಿಂದ ಹೆಣೆದ ವಿಶಾಲ ಕುಸುರಿ ಕೆಲಸ ಇವೆ. ಮೇಲೆ ಕಳಂಕವಿಲ್ಲದ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಚಿನ್ನದ ಕಲಶಗಳಿಂದ ಶೋಭೆ ತುಂಬಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಮುನಿಗಳು ಗೌರವಿಸುವ ಶಂಭುವಿನ ಆ ಸಭಾಮಂಟಪ ನಮಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಶುಭ ಕೊಡಲಿ.
Its pillars are made of the finest gems, the sides are filled with them, the stairway shines, and the rich craftsmanship is inlaid with pure jewels. Its roof is crowned with faultless, well-made golden pots. May that hall of Shambhu, revered by all sages, always bring us well-being. - 15 ಸಭೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿರುವ ಸಿಂಹಾಸನ, ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಹೊಳೆಯುವ ಪಾದಪೀಠದಿಂದ ಸುಂದರ. ಚಿನ್ನ ಮತ್ತು ಮಣಿಗಳ ನಾಲ್ಕು ಎತ್ತರದ ಕಾಲುಗಳಿಂದ ಮನೋಹರವಾಗಿ ಬೆಳಗುತ್ತದೆ. ಅತಿ ಮೃದುವಾದ ಯಾವುದೋ ರತ್ನವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಹಾಸಿದೆ. ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿ ತಮ್ಮಿಷ್ಟದಂತೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ವಿರಾಜಿಸಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಆ ಪೀಠ ನಮ್ಮ ಪೀಡೆಯ ಭಾರವನ್ನು ತಣಿಸಲಿ.
The throne set in the middle of the hall is lovely with its footstool beside it, bright with four tall legs of gold and gems, and covered with some exceedingly soft jewelled cloth. It is fit for Shiva and Parvati to sit together at ease. May that seat calm the weight of our troubles. - 16 ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಒಡೆಯ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಾಗ, ಪಾದಪೀಠಕ್ಕೆ ತಾಗಿರುವ ಅವನ ಎರಡು ಪಾದಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಪಾಡಲಿ. ಅವು ಕಮಲದ ವೈಭವವುಳ್ಳವು, ಅಂಗಾಲಿನ ಮೃದುವಾದ ತಲದಲ್ಲಿ ಪದ್ಮ ಮೊದಲಾದ ರೇಖೆಗಳು ಬೆಳಗುತ್ತವೆ. ನಮಿಸುವ ದೇವತೆಗಳ ಕಿರೀಟದ ವಜ್ರಗಳ ಕೆಂಪು ಹೊಳಪಿನಿಂದ ಎತ್ತರದ ಹತ್ತು ಉಗುರುಗಳು ಹೊಳೆಯುತ್ತವೆ, ಎರಡೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯವು.
As the Lord of the three worlds sits on the throne, may his two feet, resting on the footstool, protect us. They have the beauty of lotuses, and the lines of a lotus and other marks shine on the soft soles. The ten raised toenails glow red with the rows of diamonds in the crowns of bowing gods, and the two feet are alike. - 17 ಯಾವ ಗೆಜ್ಜೆಗಳ ನಾದವು ವೇದವಾಣಿಯ ಎಲ್ಲ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆಯೋ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪವು ಗರುಡಧ್ವಜ ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಸಹವಾಸ ಸುಖ ನೀಡುತ್ತದೆಯೋ, ಶಂಭುವಿನ ಪೂಜ್ಯವಾದ ಪಾದಕಮಲಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿ ಎತ್ತರದ ಶೋಭೆಯಿಂದ ಇರುವ ಎಲ್ಲ ಸುಖ ಕೊಡುವ ಆ ಎರಡು ಗೆಜ್ಜೆಗಳು ನಮ್ಮ ಮಂಗಲವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲಿ. ಈ ಪದ್ಯದ ಒಂದು ಭಾಗದ ಪಾಠ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ.
Their sound is said to state every mark of the Vedic word, and their other aspect grants Vishnu, whose banner bears Garuda, the joy of Lakshmi’s company. May the two anklets clinging to Shambhu’s revered lotus feet, tall in splendour and giving every happiness, make our welfare complete. One part of this verse is unclear in the text. - 18 ಶೃಂಗಾರದ ಒಡೆಯನಾದ ಮನ್ಮಥನು ಶಿವನ ಕಣ್ಣಿನ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಪತಂಗದಂತೆ ಬಿದ್ದಾಗ, ಶತ್ರುವಾದ ಅವನ ದೇಹದಿಂದ ಎರಡು ಬತ್ತಳಿಕೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಮುಂದೆ ಕೆಳಗಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆಯೇ ಇದು ಎಂದು ನಮಸ್ಕರಿಸುವ ದೇವತೆಗಳ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ಸುಂದರ ಜೋಡಿ ಪಿಂಡಲಿಗಳು, ಅಖಿಲಪತಿಯ ಪಾಪಗಳ ರಾಶಿಯನ್ನು ನಮ್ಮಿಂದ ಹೋಗಲಾಡಿಸಲಿ.
When Cupid, lord of passion, fell like a moth into the fire of Shiva’s eye, did someone take the pair of quivers from the body of the enemy and set them down in front? So the devotees, the gods in assembly, wonder when they see the lovely pair of shanks. May they destroy the mass of our sins. - 19 ಮನ್ಮಥನ ಬಾಣದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಂತಹ ಮೊಣಕಾಲುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಶೋಭಿಸುವ, ರಂಭೆಯ ಬಾಳೆಕಂಬ, ರಾಜಗಜದ ಸೊಂಡಿಲು ಮತ್ತು ಚಿನ್ನದ ಕಂಬಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಲಾಗುವ ಎರಡು ತೊಡೆಗಳು, ಗೌರಿಯ ಕಮಲ ಕೈಗಳ ಪ್ರೀತಿಯ ಮಸಾಜಿನಿಂದ ಆನಂದ ಹೊಂದುತ್ತವೆ. ಆ ಸುಂದರ ತೊಡೆಗಳು ಜನ್ಮಜನ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಬಂದ ನಮ್ಮ ದುರಿತವನ್ನು ದೂರಮಾಡಲಿ.
The two thighs shine together with the knees, which are like Cupid’s casket of arrows. They are likened to banana stems, the trunks of royal elephants and golden pillars, and they delight in being tenderly pressed by Gauri’s lotus hands. May those lovely thighs drive away the evil we have gathered over birth after birth. - 20 ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗದ ರತ್ನಗಳು ಹುದುಗಿದ ಮಂಗಲಕರ ಡಾಬಿನ ಹಗ್ಗದಿಂದ ಕಟ್ಟಿದ, ಹಾಲಿನ ಕಾಂತಿಯನ್ನೇ ಕದಿಯುವ ಚೀನಾದ ರೇಷ್ಮೆ ಪೀತಾಂಬರದಿಂದ ಸುತ್ತಿದ ಶಿವನ ಸೊಂಟ, ಪರ್ವತಕನ್ಯೆಯ ಸುಕೃತದ ಫಲ ಪಕ್ವವಾದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಸಮಸ್ತ ಜಗತ್ತಿನ ಒಡೆಯ ಚಂದ್ರಮೌಳಿಯ ಆ ನಿತಂಬದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಮನಸ್ಸು ಯಾವಾಗಲೂ ನರ್ತಿಸಲಿ.
The hips of the Lord are bound by a girdle of auspicious cord set with priceless gems and wrapped in Chinese silk whose gleam rivals milk, and they seem the ripened fruit of the mountain-maiden’s good deeds. May my mind always dance on the hips of the moon-crowned Lord of the entire universe. - 21 ಸಂಜೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಸೂರ್ಯನಂತೆ ಕೆಂಪಾದ ಚಿನ್ನದ ಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ, ಅನುಪಮವಾದ ಹೊಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ನಿಗ್ಧ ಮತ್ತು ಮುಗ್ಧವಾಗಿ ಕಾಣುವ, ತನ್ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ಹೊಳೆಯುವ ದೀಪ್ತಿಯಿಂದ ಮಹಿಮೆ ಹೆಚ್ಚಿದ ಮನ್ಮಥಾರಿಯ ಉದಾರವಾದ ಸೊಂಟ ಸದಾ ನನಗೆ ಮಂಗಲಗಳ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಕರುಣಿಸಲಿ. ಒಂದು ಸಾಲಿನ ಪಾಠ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ, ಸಾರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Tightly bound by a golden band as ruddy as the sun at dusk, lovely and gentle in its incomparable waist-cord, and grand with a radiance that shines of itself, may the waist of Cupid’s foe grant me a share in all auspicious things. One line of the text is unclear, so we give the gist. - 22 ನಾಭಿಯ ಚಕ್ರವೆಂಬ ಪಾತಿಯಿಂದ ಹೊಸ ಹೊಸ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹಾಲಿನಂತೆ ಸ್ರವಿಸುವ ಶ್ರೀಯಿಂದ ಕೂಡಿ ಮುಂದೆ ಹೊರಟು, ಹೊಟ್ಟೆಯ ದಾರಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಎದೆಯ ಕಡೆ ಸಾಗುವ ಕಪ್ಪು ಕೂದಲ ಸಾಲು, ಕಾಮಶಾಸ್ತ್ರದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೇಳುವ ಲಿಪಿಯಂತೆ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ. ಚಂದ್ರಮೌಳಿಯ ರೋಮಲತೆಯೆಂಬ ಆ ಬಳ್ಳಿ ನನಗೆ ಸದಾ ಸುಖ ಕೊಡಲಿ.
From the circle of the navel, as from a basin that yields fresh beauty at every moment, a dark line of hair rises, crosses the path of the belly and runs towards the chest. It shines like a script that sets out the meaning of the treatise on love. May that creeper of hair on the moon-crowned Lord give me constant joy. - 23 ಆಲಿಂಗನದ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಪಾರ್ವತಿಯ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸ್ತನಗಳಿಗೆ ಹಚ್ಚಿದ ಕುಂಕುಮದ ಕೇಸರಿ ಲೇಪ ತಾಗಿ ಉದಯಿಸುವ ಸೂರ್ಯನ ಕಾಂತಿಯೊಡನೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವಂತೆ ಮನೋಹರವಾಗಿ, ಹೊಸ ಮಣಿಮಾಲೆಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ದಕ್ಷನ ವೈರಿಯ ಎದೆ, ನಿರಂತರ ನಮಸ್ಕರಿಸುವವರ ಪಾಪವನ್ನು ಕದಡಿ ನಮ್ಮನ್ನು ಅಕ್ಷತವಾಗಿ ರಕ್ಷಿಸಲಿ.
When he embraces Parvati, the saffron paste on her firm breasts touches his chest, which rivals the glow of the rising sun and shines with newly strung garlands of gems. May that chest of Daksha’s foe disturb the sin of those who ever bow to him, and keep us unharmed. - 24 ಎಡ ತೊಡೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯುವ, ಕೈಯಲ್ಲಿ ಸುಂದರ ಕೆಂಪು ಕಮಲವಿರುವ ಪ್ರಿಯೆಯ ಎಡ ಸ್ತನದ ತುದಿಯನ್ನು ನೇವರಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ ಒಂದು ತೋಳು. ವರ, ಕೊಡಲಿ ಮತ್ತು ಜಿಂಕೆಯಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಉದಾರ ಇತರ ಮೂರು ತೋಳುಗಳನ್ನು, ಚಿನ್ನದ ತೋಳ್ಬಂದಿ ಮತ್ತು ಮಣಿಕಂಕಣಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು, ನಾವು ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ನೋಡುತ್ತೇವೆ.
One arm is busy caressing the left breast of his beloved, who shines on his left lap with a lovely red lotus in her hand. We look next at the other three generous arms, adorned with the boon-giving gesture, the axe and the deer, and bound with golden armlets and jewelled bracelets. - 25 ತನ್ನ ಪತಿಯ ನಾಶದ ಭಯದಿಂದ ಹೆದರಿದ ಶಿವೆ, ಲೋಕಗಳ ಸಂಕಟದಿಂದ ಚಿಂತಿತನಾದ ವಿಷ್ಣು, ಇಬ್ಬರೂ ತಡೆಯುತ್ತ ಮತ್ತು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತ ಅವಸರ ಮಾಡಿದಾಗ, ಹಾಲಾಹಲದ ತಾಪ ತ್ರಿಶಂಕುವಿನಂತೆ ನಡುವೆ ನಿಂತ ಸ್ಥಿತಿ ಅನುಭವಿಸುವ ನೀಲಕಂಠನ ಆ ಕಂಠ ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲ ಆಪತ್ತುಗಳ ರಾಶಿಯನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲಿ.
Shiva’s consort feared for her husband’s destruction, and Vishnu was troubled by the torment of the worlds. One held back and the other urged on, both in haste, and the heat of the Halahala poison hung between them like Trishanku in mid-air. May the throat of the blue-throated Lord calm our whole mass of calamities. - 26 ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳ ಮೃದುವಾದ ಹಲ್ಲುಗಳ ಗುರುತುಗಳಿಂದ ಮುದ್ರಿತವಾದ, ಹವಳದ ಕಾಂತಿಯುಳ್ಳ, ಮಿನುಗುವ ಬಿಳಿ ಹಲ್ಲುಗಳ ಹೊಳಪಿನೊಡನೆ ಬೆರೆತ, ಮುತ್ತು ಮಾಣಿಕ್ಯಗಳ ಜಾಲದಂತಹ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಬೆಳಗುವ ಸದ್ಯೋಜಾತನ ಆ ಅಧರರತ್ನ ನಮಗೆ ಸಂಪತ್ತಿನ ರಾಶಿಯನ್ನು ಕೊಡಲಿ.
The lower lip of Sadyojata, marked by the tender teeth of the mountain king’s daughter, has the glow of coral, mingled with the brightness of white teeth and shining like a net of pearls and rubies. May that jewel of a lip give us a store of prosperity. - 27 ಕಿವಿಯ ಆಭರಣಗಳ ನಾನಾ ಮಣಿಗಳ ಕಾಂತಿಗಳ ರಾಶಿಯಿಂದ ತುಂಬಿರುವ, ಚಿನ್ನದ ಕಮಲದ ನಡುವಿನ ಬೀಜಕೋಶದಂತೆ ಶೋಭಿಸುವ ಶಂಭುವಿನ ಮೂಗಿನ ಮೇಲೆ ವರ್ಣನೆಗೆ ಯೋಗ್ಯ ಪ್ರಾಣವಾಯುವಿನ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ, ನಮ್ಮ ಈ ಚಿತ್ತ ಸದಾ ಸುಖವಾಗಿ ನೆಲೆಸಲಿ. ಭಕ್ತರ ಹೃದಯ ಕಮಲದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವವನು ಅವನು.
Filled with the gleam of the many gems of his ear ornaments, shining like the seed-cup in a golden lotus, the nose of Shambhu is worthy of praise, and by it the breath moves. May this mind of ours rest there always in ease. He is the one who dwells in the lotus hearts of his devotees. - 28 ಹೊಳೆಯುವ ಉತ್ತಮ ಮಣಿಗಳ ಸಂಗಮದಿಂದ ಅತಿ ಸುಂದರವಾಗಿ ಬೆಳಗುವ, ಉದಯಿಸುವ ಸೂರ್ಯನ ತೇಜಸ್ಸನ್ನು ಮೀರಿಸುವ, ಗಜಾಸುರನನ್ನು ಗೆದ್ದ ಶಿವನ ಕರ್ಣಪಾಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ ನಿನ್ನ ಎರಡು ಕುಂಡಲಗಳು ನಮಗೆ ವೈಭವ ತರಲಿ. ಅವು ಭಕ್ತರ ಹಣೆಯ ಮೇಲಿನ ಜನನ ಮರಣಗಳ ಬರಹವನ್ನು ಅಳಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಈ ಪದ್ಯದ ಪಾಠ ಅಸ್ಪಷ್ಟ.
May your two earrings, hanging at the ears of the conqueror of the great elephant demon, bring us prosperity. They shine most beautifully with the meeting of fine gems and outdo the brilliance of the rising sun. One may take them to wipe out the writing of birth and death on devotees’ brows. The text of this verse is unclear. - 29 ಯಾವ ಕಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಕಾಲದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಆಗುತ್ತದೆಯೋ, ಯಾರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನು ದೇವತೆಗಳ ಬಾಯಿ, ಯಾರ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಮುನಿಗಳು ದೇವತೆಗಳ ತ್ರಯೀ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೋ, ರುದ್ರಾಣಿಯ ಮುಖಕಮಲದಲ್ಲಿ ಸದಾ ವಿಹರಿಸಲು ಉತ್ಸುಕವಾದ ದುಂಬಿಗಳಂತಿರುವ ತ್ರಿನೇತ್ರನ ಆ ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ನಾನು ಕೈಮುಗಿದು ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.
By these eyes, the sun, moon and fire, the order of time is made for living beings. One of them is the mouth of the gods, and the sages call their nature the threefold group of deities. They are like bees eager to wander ever on the lotus face of Rudrani. To those three eyes of the three-eyed Lord I make my salutation with joined palms. - 30 ಎಡ ತೊಡೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಪ್ರಿಯೆಯ ಮುಖಕಮಲದ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗುವ ಎಡ ಕಣ್ಣು, ಮತ್ತೆ ಭಕ್ತರ ಕಡೆಗೆ ಬೇರೊಂದು ನೋಟ, ಹಣೆಯ ಕಣ್ಣಿನ ಕಾಠಿಣ್ಯವೆಲ್ಲ ತೊರೆದ ಇನ್ನೊಂದು. ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಮನ್ಮಥನ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವ ಅತಿ ದಯೆಯಿಂದ ತಂಪಾದ ದಕ್ಷಾರಿಯ ಮೂರು ನೋಟಗಳು ನಮ್ಮ ತಾಪತ್ರಯವನ್ನು ಬೇಗನೆ ಹರಿಸಲಿ.
One eye turns to the lotus face of the Goddess on his left lap. Another looks on the devotees who bow, and the one in the forehead, laying aside all its harshness, falls again and again with joy and cool compassion even on Cupid. May the three glances of Daksha’s foe quickly remove our threefold affliction. - 31 ಅರ್ಧಚಂದ್ರನ ಸುಂದರ ಕಾಂತಿಯನ್ನೂ ತಿರಸ್ಕರಿಸುವ ಮನೋಹರತೆಯಿಂದ, ಕೇಸರಿ ಪುಡಿಯಿಂದ ಚಿತ್ರಿಸಿದಂತೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಬೆಳಗುವ ಒಂದು ಕಣ್ಣು ಇರುವ, ಚಲಿಸುವ ಹುಬ್ಬುಗಳೆಂಬ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನರ್ತಕಿಯ ನೃತ್ಯರಂಗದಂತಿರುವ ಕಾಲಾರಿಯ ಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಹೃದಯವು ಬೇರೆ ಚಿಂತೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ವಿಹರಿಸಲಿ.
On the forehead of Death’s foe, which shames even the half-moon’s soft light, shines an eye that looks painted with saffron powder. The forehead is like a stage for the lively brows, those fine dancers. May our heart roam there, free of other cares. - 32 ಓ ಸ್ವಾಮಿ, ಗಂಗೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದಂತೆ ನಿನ್ನ ಶಿರಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನನ್ನನ್ನೂ ಸ್ವೀಕರಿಸು ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಿರುವ ಸೂರ್ಯನ ಧನ್ಯ ಕನ್ಯೆ ಯಮುನೆಯನ್ನು ಕರುಣಾಮಯನಾದ ಇವನು ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದಾನೆಯೇ ಎಂದು ಜನರಲ್ಲಿ ಅನುಮಾನ ಹುಟ್ಟಿಸುವ, ಕಾರ್ಮೋಡದ ನೆರಳಿನಂತಿರುವ ತ್ರಿಪುರವಿಜಯಿಯ ಉದಾರವಾದ ಜಟೆ ನಮಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಕೊಡಲಿ.
The thick matted hair of the conqueror of Tripura, dark as a rain cloud, makes people wonder: is the merciful Lord bearing on his head the blessed daughter of the Sun, Yamuna, who asks, “Lord, take me also on your head as you took Ganga”? May that generous hair bring us greater good. - 33 ಪರ್ವತರಾಜನ ಮಗಳ ಆಪ್ತ ಸಖಿಯರು ಕೈಯಿಂದ ಕೊಯ್ದ, ಅಲಂಕಾರಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಹೂವುಗಳ ಮಾಲೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿರುವ, ಅವುಗಳ ಪರಿಮಳಕ್ಕೆ ದುಂಬಿಗಳು ಸೆಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟ, ಮಾಣಿಕ್ಯದ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ಮೇರು ಶಿಖರವನ್ನೇ ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುವ ಎತ್ತರದ ರತ್ನಕಿರೀಟವು ನಮ್ಮ ಸಂಕಟಗಳ ರಾಶಿಯನ್ನು ಸದಾ ಛಿದ್ರಗೊಳಿಸಲಿ.
The tall jewelled crown is wreathed with garlands of flowers that the Goddess’s dear friends plucked and strung, and bees are drawn by their fragrance. Its ruby brilliance laughs at the peak of Mount Meru. May it always scatter the mass of our difficulties. - 34 ಡೊಂಕಾದ ಆಕಾರದ, ಕಳಂಕವುಳ್ಳ, ಜಡದೇಹದ ನಾನು ಕೂಡ ಸುಲಭ ಕೃಪೆ ಸುರಿಸುವ ಚಂದ್ರಮೌಳಿಯ ಪಾದಸೇವೆಯ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಶಿರೋಭೂಷಣದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಜನರು ಶಿವನನ್ನು ಸೇವಿಸಲಿ ಎಂದು ತನ್ನ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಲೇ ಹೇಳುವಂತಿರುವ ಶಂಭುವಿನ ಮುಕುಟದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿದ ಮುಗ್ಧ ಅಮೃತಕಿರಣ ಚಂದ್ರನಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸುತ್ತೇನೆ.
The crescent moon, curved, marked with a stain and dull of body, has gained the place of a head ornament by serving the feet of the easily compassionate moon-crested Lord. As if saying by its own state, “Let people serve Shiva”, it sits fixed in Shambhu’s crown. I bow to that gentle nectar-rayed moon. - 35 ಅರಳಿದ ಮಲ್ಲಿಗೆ ಹೂವಿನಂತಹ ಬಿಳುಪಿನ ಕಾಂತಿಯಿಂದ ವಿಶ್ವವನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿ ಬೆಳಗುವ, ದುಂಡಗಿನ ಆಕಾರದ, ಪಾದಭಕ್ತರಿಗೆ ಪರಮ ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೊಡುವ, ಮಣಿಕಂಕಣ ಧರಿಸಿದ ನಂದಿಯ ತೋಳಿನಿಂದ ಆನಂದದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಒಯ್ಯುವ ಪುರಾರಿಯ ಬಿಳಿಯ ಛತ್ರವೆಂಬ ಚಂದ್ರನು ತಾಪ ಕೊಡುವ ನಮ್ಮ ಆಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲಿ.
The white umbrella of Shiva, foe of the cities, is like a cool moon. Round in shape, it spreads over the world with a brightness like blossoming jasmine and again and again gives supreme peace to those at his feet. Nandi, with his jewelled bracelets, carries it joyfully in his arm. May it remove the troubles that scorch us. - 36 ದಿವ್ಯ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ, ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯ ಇಕ್ಕೆಲಗಳಲ್ಲಿ ನಿಂತ, ಮದದಿಂದ ಚಂಚಲವಾದ ಕಡೆಗಣ್ಣ ನೋಟಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ ರುದ್ರಾಣಿಯ ಆಪ್ತ ಸಖಿಯರು ಚಾಮರ ಬೀಸುವಾಗ ಅವರ ಬಳ್ಳಿಯಂತಹ ತೋಳುಗಳು ಮೇಲೆದ್ದು ಬೀಳುತ್ತವೆ. ಆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕಂಕಣ ಬಳೆಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟುವ ಕಲಕಲ ಧ್ವನಿ ನಮ್ಮ ಆಪತ್ತುಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡಲಿ.
On both sides of Shiva and Parvati stand the Goddess’s dear friends, bright with divine ornaments and graceful with their wandering sidelong glances. As they wave the whisks, their arms like creepers rise and fall, and the jingling of bracelets and bangles arises. May that sound ward off our calamities. - 37 ಸ್ವರ್ಗದ ಸುಂದರಿಯರು ಸುಂದರ ದೇಹದವರು ಒಡೆಯನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಅಲುಗಾಡುವ ಆಭರಣಗಳು, ಮುಖಕಮಲಗಳಿಂದ ಜಿನುಗುವ ಮುಗ್ಧ ಗೀತಾಮೃತ, ತೋಳಿನ ಬೀಸು, ಹೆಜ್ಜೆಯ ಇಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಭಾವ ನೋಟಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅವರ ನೃತ್ಯಗಳನ್ನು ನಾನು ಸದಾ ಉಪಾಸಿಸುತ್ತೇನೆ. ಸಂತಸದಿಂದ ಮತ್ತೇರಿದ ಪ್ರಮಥರ ನರ್ತಕಿಯರು ಅವುಗಳಿಗೆ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ.
The heavenly women, graceful of form, are engaged in the Lord’s service. I constantly honour their dances, with swaying ornaments, the sweet nectar of song flowing from their lotus faces, movement of arms, placing of feet and expressive glances. The dancing women among Shiva’s attendants, drunk with joy, give them their praise. - 38 ಸ್ವರಗಳು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನ ಸಿಕ್ಕಿ ಅವರ್ಣನೀಯ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವ, ಮಂಜುಳ ವೀಣಾನಾದದೊಡನೆ ನಿಲ್ಲದ ತಾಳದ ಕ್ರಮವುಳ್ಳ, ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿ ಅಮೃತದಂತೆ ಸವಿಯುವ, ನಾನಾ ರಾಗಗಳಿಂದ ಮನೋಹರವಾದ, ನವರಸ ಮಧುರ ಸ್ತೋತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ವೀಣಾ ಮಹರ್ಷಿಯ ಸುಂದರ ಗಾನ ನಮ್ಮ ಕಿವಿಯ ಆಭರಣವಾಗಲಿ.
May the lovely song of the great sage of the vina become an ornament for our ears. In it each note finds its place and shows a matchless clarity, the rhythm goes on unbroken with the sweet sound of the vina, and Shiva and Parvati relish it like nectar. It is charming with many ragas and woven with hymns sweet with the nine sentiments. - 39 ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಆನಂದ ಕೊಡುವ, ನರ್ತಕಿಯರ ಎರಡು ಕೈಗಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರದಿಂದ ಮೊಳಗುವ ಮನೋಹರ ಚಿನ್ನದ ತಾಳಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡ, ಮೇಘಗರ್ಜನೆಯಂತಹ ತನ್ನ ಧ್ವನಿಯಿಂದ ನವಿಲನ್ನು ಕೂಗಿಸುವ, ಮಣಿಮೃದಂಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ ನವಿಲಿನಂತಹ ಮಧುರ ನಾದವು ನಮ್ಮ ಮಂದತೆಯನ್ನು ತೊಳೆಯಲಿ. ಈ ಪದ್ಯದ ಪಾಠ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ, ಇದು ಸಾರಾಂಶ.
May the sound born of the jewelled drum wash away our dullness. It at once gives joy to the minds of living beings, keeps pace with the lovely golden cymbals struck at the fingertips of the dancing women, and by its thundering voice makes the peacock call out. The text is unclear in this verse, so this is the gist. - 40 ದೇವತೆಗಳಿಗೆ, ದಾನವರಿಗೆ, ಪಿತೃಗಳು, ಮುನಿಗಳು, ಸಿದ್ಧರು, ವಿದ್ಯಾಧರರ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ, ಸಾಧ್ಯರಿಗೆ, ಚಾರಣರಿಗೆ, ಮನುಷ್ಯರು, ಪಶುಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಕೀಟಗಳು ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಗೆ, ಕೈಲಾಸದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಹುಲ್ಲು, ಮರ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಗೂ ಶಿವನ ಪಾದಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ನಾನು ಯಾವ ಭೇದವೂ ಇಲ್ಲದೆ ನಮಸ್ಕಾರ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ.
I bow without distinction to gods and demons, to the company of ancestors, sages, Siddhas and Vidyadharas, to Sadhyas and Charanas, to humans, animals, birds, insects and the rest, and to the grasses and trees that grow on Kailasa. I bow to all who take refuge at Shiva’s feet. - 41 ಪ್ರತಿದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತ ಈ ಸ್ತೋತ್ರರತ್ನವನ್ನು ಪಠಿಸುವವನ ಪುಣ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಹೇಳೋಣ, ಅಥವಾ ಸಂಕ್ಷೇಪವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತೇವೆ. ಅವನು ಎಲ್ಲ ಸಂಪತ್ತನ್ನು, ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಗೌರವವನ್ನು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಲೋಕದ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪಡೆದು, ನೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮನ್ಮಥನ ವೈರಿಯ ಪರಬ್ರಹ್ಮನ ಪದವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
Of one who meditates and recites this jewel of a hymn each morning, what shall we say of his good fortune? Or we shall tell it briefly: he gains all prosperity, regard in assemblies and the affection of all, and at the end of a hundred years, it is said, he reaches the state of the Supreme Brahman, the foe of Cupid.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn
ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಶಂಕರ ಭಗವತ್ಪಾದರದ್ದು ಎಂದು ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಕರ್ತೃವಿನ ಹೆಸರು ಅಥವಾ ರಚನೆಯ ಕಾಲವನ್ನು ಹೇಳಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಅದನ್ನು ನಾವು ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
Tradition ascribes this hymn to Shankara Bhagavatpada. The source gives no author’s name or date, so we do not state them as certain.
ಇದೊಂದು ವರ್ಣನಾ ಸ್ತೋತ್ರ. ಕೈಲಾಸ, ಆಯುಧಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿವಾರದ ನಂತರ ಭವನ, ಸಭೆ ಮತ್ತು ಸಿಂಹಾಸನ ಬರುತ್ತವೆ. ನಂತರ ಹದಿನಾರರಿಂದ ಮೂವತ್ನಾಲ್ಕನೇ ಶ್ಲೋಕದವರೆಗೆ ಪಾದದಿಂದ ಮುಡಿಯವರೆಗೆ ಶಿವನ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಒಂದೊಂದಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪಾರ್ವತಿಯ ಉಲ್ಲೇಖ ಅನೇಕ ಕಡೆ ಬರುತ್ತದೆ.
This is a descriptive hymn. After Kailasa, the weapons and the retinue come the palace, hall and throne. Then verses sixteen to thirty-four describe Shiva’s limbs one by one from feet to crown. Parvati is mentioned in many places.
ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕ ನಾಲ್ಕು ಸಾಲುಗಳದ್ದು, ಸಾಲುಗಳು ಉದ್ದ, ಸಂಯುಕ್ತಾಕ್ಷರ ಮತ್ತು ಅನುಪ್ರಾಸ ಹೆಚ್ಚು. ಹೆಚ್ಚಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳು ಒಂದು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
Each verse has four long lines with many conjunct letters and much alliteration. Most verses end in a prayer.
ಪಾಠದ ಬಗ್ಗೆ: ಪಾಠವನ್ನು ಮೂಲ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಶ್ಲೋಕ 9, 10, 11, 17, 21, 28 ಮತ್ತು 39ರ ಪಾಠ ಕೆಲವೆಡೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿ ಸಾರವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
On the text: we give it as it stands on the source website. In verses 9, 10, 11, 17, 21, 28 and 39 the wording is unclear in places, and there we give only the gist.
ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ನಮಗೆ ತುಂಬ ಪ್ರೀತಿಯ ಮುಖವನ್ನು ನಾವು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ನೋಡಿದಾಗ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೆನೆಸಿ. ಹುಬ್ಬಿನ ವಕ್ರತೆ, ನಗುವಿನ ಸೆಳೆತ, ಕಣ್ಣಿನ ಮೂಲೆಯ ಸಣ್ಣ ಗೆರೆ ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ. ಇಷ್ಟು ವರ್ಷ ನೋಡಿದರೂ ಹೊಸದಾಗಿ ತೋರುತ್ತವೆ. ಈ ಸ್ತೋತ್ರ ಶಿವನನ್ನು ಹಾಗೆ ನೋಡುತ್ತದೆ, ಅವಸರವಿಲ್ಲದೆ, ಅಂಗದಿಂದ ಅಂಗಕ್ಕೆ.
Think of what happens when we look carefully at a face we love. The curve of a brow, the pull of a smile, the small line at the corner of an eye come to notice one by one, and seem new after all these years. This hymn looks at Shiva in that way, unhurried, from limb to limb.
ಇಂದು ನಾವು ಹೆಚ್ಚಿನದನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ನೋಡಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗುತ್ತೇವೆ. ಒಂದೇ ಒಂದು ಮುಖವನ್ನಾದರೂ ನಿಧಾನವಾಗಿ ನೋಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಒಂದೆಡೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಬಹುದು. ಸ್ತೋತ್ರವು ಅದನ್ನೇ ಕಲಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಮಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
Today we usually glance at most things once and move on. The habit of looking slowly at even one face may help the mind to rest in one place. To us, that is what the hymn teaches.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.





ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ