ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಇದಂ ತೇ ನಾತಪಸ್ಕಾಯ ನಾಭಕ್ತಾಯ ಕದಾಚನ।
ನ ಚಾಶುಶ್ರೂಷವೇ ವಾಚ್ಯಂ ನ ಚ ಮಾಂ ಯೋಽಭ್ಯಸೂಯತಿ ॥ 67 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
इदं ते नातपस्काय नाभक्ताय कदाचन।
न चाशुश्रूषवे वाच्यं न च मां योऽभ्यसूयति ॥ 67 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
idaṃ te nātapaskāya nābhaktāya kadācana|
na cāśuśrūṣave vācyaṃ na ca māṃ yo’bhyasūyati || 67 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಇದಂ ತೇ ಅತಪಸ್ಕಾಯ (इदं ते अतपस्काय, idaṃ te atapaskāya) = ಇದನ್ನು ತಪಸ್ಸಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ನೀನು (this, by you, to one without austerity)
- ಅಭಕ್ತಾಯ ಕದಾಚನ ನ (अभक्ताय कदाचन न, abhaktāya kadācana na) = ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಎಂದೂ ಅಲ್ಲ (nor ever to one without devotion)
- ಅಶುಶ್ರೂಷವೇ ಚ ನ ವಾಚ್ಯಮ್ (अशुश्रूषवे च न वाच्यम्, aśuśrūṣave ca na vācyam) = ಕೇಳಲು ಬಯಸದವನಿಗೂ ಹೇಳಬಾರದು (nor to one unwilling to listen should it be told)
- ಯಃ ಮಾಂ ಅಭ್ಯಸೂಯತಿ ನ ಚ (यः मां अभ्यसूयति न च, yaḥ māṃ abhyasūyati na ca) = ನನ್ನಲ್ಲಿ ದೋಷ ಹುಡುಕುವವನಿಗೂ ಅಲ್ಲ (nor to one who finds fault with me)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ತಪಸ್ಸಿಲ್ಲದವನಿಗೆ, ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನಿಗೆ, ಕೇಳಲು ಬಯಸದವನಿಗೆ, ನನ್ನಲ್ಲಿ ದೋಷ ಹುಡುಕುವವನಿಗೆ ಇದನ್ನು ನೀನು ಎಂದೂ ಹೇಳಬಾರದು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
This should never be told by you to one without austerity, nor to one without devotion, nor to one unwilling to listen, nor to one who finds fault with me.
ಶ್ಲೋಕ 18.67ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 18.67
ಬೋಧನೆಯ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ನಿಯಮ. ಶ್ರೀಧರ ಸ್ವಾಮಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಗೀತೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ನಿಯಮ, ‘ಅತಪಸ್ಕ’ ಸ್ವಧರ್ಮಾನುಷ್ಠಾನವಿಲ್ಲದವನು. ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ನಾಲ್ಕು ಅರ್ಹತೆಗಳನ್ನು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ: ತಪಸ್ವಿಯಾದರೂ ಗುರು ಮತ್ತು ದೇವರಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನಿಗೆ ಬೇಡ, ಭಕ್ತ ತಪಸ್ವಿಯಾದರೂ ಕೇಳಲು ಬಯಸದವನಿಗೆ ಬೇಡ.
After the teaching comes the rule for passing it on. According to Sridhara Swami this is the rule for continuing the tradition of the Gita, and the ‘atapaska’ is one who does not practise his own dharma. Shankara stacks the four qualifications one on another: not to an ascetic who lacks devotion to guru and God, and not even to a devoted ascetic who does not wish to listen.
ರಾಮಾನುಜಾಚಾರ್ಯರು ‘ಅಭಕ್ತ’ವನ್ನು ಹೇಳುವ ನಿನ್ನಲ್ಲೂ ನನ್ನಲ್ಲೂ ಭಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದವನು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ‘ಅಭ್ಯಸೂಯೆ’ಯನ್ನು ಭಗವಂತನ ಸ್ವರೂಪ, ಐಶ್ವರ್ಯ, ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದಾಗ ದೋಷ ಹುಡುಕುವುದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಇಲ್ಲ.
Ramanuja takes ‘abhakta’ as one who has no devotion to you, the speaker, or to me, and ‘abhyasuya’ as finding fault when the Lord’s nature, sovereignty and qualities are spoken of. Madhva’s comment on this verse is not in our source text.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಸಲಹೆ ಫಲಿಸಲು ಕೇಳುವವರ ಸಿದ್ಧತೆಯೂ ಬೇಕು. ಆರೋಗ್ಯ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲೂ ಇದು ನಿಜ: ವ್ಯಕ್ತಿ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಸಿದ್ಧನಾದಾಗ ಕೊಟ್ಟ ಮಾಹಿತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ.
For advice to bear fruit, the listener must be ready too. This is true of health education as well: information given when a person is ready to change has far more effect.
ಕೇಳಲು ಬಯಸದವರ ಮೇಲೆ ಉಪದೇಶ ಹೇರುವುದು ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕೆಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸರಿಯಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಕಾಯುವುದೂ ಕಾಳಜಿಯೇ.
Forcing advice on those who do not want to hear it spoils relationships. Waiting for the right moment is also care.