ಕಲ್ಯಾಣವೃಷ್ಟಿ ಎಂದರೆ ಮಂಗಳದ ಮಳೆ. ಈ ಹದಿನಾರು ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಭಕ್ತನು ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿಯಾದ ಜಗನ್ಮಾತೆಯ ಕರುಣೆಯ ನೋಟವನ್ನು ಬೇಡುತ್ತಾನೆ. ಅವಳ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದರೂ ಸಾಕು ಎಂದು ಅವನ ನಂಬಿಕೆ.
Kalyana-vrishti means a shower of auspiciousness. In these sixteen verses the devotee asks for the compassionate glance of Tripurasundari, the Mother of the worlds. He trusts that even a single bow at her feet is enough.
ಸ್ತೋತ್ರದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಹ್ರೀಂಕಾರ ಎಂಬ ಬೀಜಾಕ್ಷರವು ಅವಳ ನಾಮ ಮತ್ತು ರೂಪ ಎರಡೂ ಆಗಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕವು ಇದನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಜಪಿಸುವವನಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಫಲವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
Midway through, the seed syllable Hrim appears as both her name and her form. The last verse names the reward for one who recites the hymn daily.
ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)
ಕಲ್ಯಾಣವೃಷ್ಟಿಭಿರಿವಾಮೃತಪೂರಿತಾಭಿ-
ರ್ಲಕ್ಷ್ಮೀಸ್ವಯಂವರಣಮಂಗಲದೀಪಿಕಾಭಿಃ ।
ಸೇವಾಭಿರಂಬ ತವ ಪಾದಸರೋಜಮೂಲೇ
ನಾಕಾರಿ ಕಿಂ ಮನಸಿ ಭಾಗ್ಯವತಾಂ ಜನಾನಾಂ ॥ 1 ॥
ಏತಾವದೇವ ಜನನಿ ಸ್ಪೃಹಣೀಯಮಾಸ್ತೇ
ತ್ವದ್ವಂದನೇಷು ಸಲಿಲಸ್ಥಗಿತೇ ಚ ನೇತ್ರೇ ।
ಸಾನ್ನಿಧ್ಯಮುದ್ಯದರುಣಾಯುತಸೋದರಸ್ಯ
ತ್ವದ್ವಿಗ್ರಹಸ್ಯ ಪರಯಾ ಸುಧಯಾಪ್ಲುತಸ್ಯ ॥ 2 ॥
ಈಶತ್ವನಾಮಕಲುಷಾಃ ಕತಿ ವಾ ನ ಸಂತಿ
ಬ್ರಹ್ಮಾದಯಃ ಪ್ರತಿಭವಂ ಪ್ರಲಯಾಭಿಭೂತಾಃ ।
ಏಕಃ ಸ ಏವ ಜನನಿ ಸ್ಥಿರಸಿದ್ಧಿರಾಸ್ತೇ
ಯಃ ಪಾದಯೋಸ್ತವ ಸಕೃತ್ಪ್ರಣತಿಂ ಕರೋತಿ ॥ 3 ॥
ಲಬ್ಧ್ವಾ ಸಕೃತ್ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ ತಾವಕೀನಂ
ಕಾರುಣ್ಯಕಂದಲಿತಕಾಂತಿಭರಂ ಕಟಾಕ್ಷಂ ।
ಕಂದರ್ಪಕೋಟಿಸುಭಗಾಸ್ತ್ವಯಿ ಭಕ್ತಿಭಾಜಃ
ಸಮ್ಮೋಹಯಂತಿ ತರುಣೀರ್ಭುವನತ್ರಯೇಽಪಿ ॥ 4 ॥
ಹ್ರೀಂಕಾರಮೇವ ತವ ನಾಮ ಗೃಣಂತಿ ವೇದಾ
ಮಾತಸ್ತ್ರಿಕೋಣನಿಲಯೇ ತ್ರಿಪುರೇ ತ್ರಿನೇತ್ರೇ ।
ತ್ವತ್ಸಂಸ್ಮೃತೌ ಯಮಭಟಾಭಿಭವಂ ವಿಹಾಯ
ದೀವ್ಯಂತಿ ನಂದನವನೇ ಸಹ ಲೋಕಪಾಲೈಃ ॥ 5 ॥
ಹಂತುಃ ಪುರಾಮಧಿಗಲಂ ಪರಿಪೀಯಮಾನಃ
ಕ್ರೂರಃ ಕಥಂ ನ ಭವಿತಾ ಗರಲಸ್ಯ ವೇಗಃ ।
ನಾಶ್ವಾಸನಾಯ ಯದಿ ಮಾತರಿದಂ ತವಾರ್ಧಂ
ದೇಹಸ್ಯ ಶಶ್ವದಮೃತಾಪ್ಲುತಶೀತಲಸ್ಯ ॥ 6 ॥
ಸರ್ವಜ್ಞತಾಂ ಸದಸಿ ವಾಕ್ಪಟುತಾಂ ಪ್ರಸೂತೇ
ದೇವಿ ತ್ವದಂಘ್ರಿಸರಸೀರುಹಯೋಃ ಪ್ರಣಾಮಃ ।
ಕಿಂ ಚ ಸ್ಫುರನ್ಮಕುಟಮುಜ್ಜ್ವಲಮಾತಪತ್ರಂ
ದ್ವೇ ಚಾಮರೇ ಚ ಮಹತೀಂ ವಸುಧಾಂ ದದಾತಿ ॥ 7 ॥
ಕಲ್ಪದ್ರುಮೈರಭಿಮತಪ್ರತಿಪಾದನೇಷು
ಕಾರುಣ್ಯವಾರಿಧಿಭಿರಂಬ ಭವತ್ಕಟಾಕ್ಷೈಃ ।
ಆಲೋಕಯ ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ ಮಾಮನಾಥಂ
ತ್ವಯ್ಯೇವ ಭಕ್ತಿಭರಿತಂ ತ್ವಯಿ ಬದ್ಧತೃಷ್ಣಂ ॥ 8 ॥
ಹಂತೇತರೇಷ್ವಪಿ ಮನಾಂಸಿ ನಿಧಾಯ ಚಾನ್ಯೇ
ಭಕ್ತಿಂ ವಹಂತಿ ಕಿಲ ಪಾಮರದೈವತೇಷು ।
ತ್ವಾಮೇವ ದೇವಿ ಮನಸಾ ಸಮನುಸ್ಮರಾಮಿ
ತ್ವಾಮೇವ ನೌಮಿ ಶರಣಂ ಜನನಿ ತ್ವಮೇವ ॥ 9 ॥
ಲಕ್ಷ್ಯೇಷು ಸತ್ಸ್ವಪಿ ಕಟಾಕ್ಷನಿರೀಕ್ಷಣಾನಾ-
ಮಾಲೋಕಯ ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ ಮಾಂ ಕದಾಚಿತ್ ।
ನೂನಂ ಮಯಾ ತು ಸದೃಶಃ ಕರುಣೈಕಪಾತ್ರಂ
ಜಾತೋ ಜನಿಷ್ಯತಿ ಜನೋ ನ ಚ ಜಾಯತೇ ವಾ ॥ 10 ॥
ಹ್ರೀಂಹ್ರೀಮಿತಿ ಪ್ರತಿದಿನಂ ಜಪತಾಂ ತವಾಖ್ಯಾಂ
ಕಿಂ ನಾಮ ದುರ್ಲಭಮಿಹ ತ್ರಿಪುರಾಧಿವಾಸೇ ।
ಮಾಲಾಕಿರೀಟಮದವಾರಣಮಾನನೀಯಾ
ತಾನ್ಸೇವತೇ ವಸುಮತೀ ಸ್ವಯಮೇವ ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ॥ 11 ॥
ಸಂಪತ್ಕರಾಣಿ ಸಕಲೇಂದ್ರಿಯನಂದನಾನಿ
ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಾನನಿರತಾನಿ ಸರೋರುಹಾಕ್ಷಿ ।
ತ್ವದ್ವಂದನಾನಿ ದುರಿತಾಹರಣೋದ್ಯತಾನಿ
ಮಾಮೇವ ಮಾತರನಿಶಂ ಕಲಯಂತು ನಾನ್ಯಂ ॥ 12 ॥
ಕಲ್ಪೋಪಸಂಹೃತಿಷು ಕಲ್ಪಿತತಾಂಡವಸ್ಯ
ದೇವಸ್ಯ ಖಂಡಪರಶೋಃ ಪರಭೈರವಸ್ಯ ।
ಪಾಶಾಂಕುಶೈಕ್ಷವಶರಾಸನಪುಷ್ಪಬಾಣಾ
ಸಾ ಸಾಕ್ಷಿಣೀ ವಿಜಯತೇ ತವ ಮೂರ್ತಿರೇಕಾ ॥ 13 ॥
ಲಗ್ನಂ ಸದಾ ಭವತು ಮಾತರಿದಂ ತವಾರ್ಧಂ
ತೇಜಃ ಪರಂ ಬಹುಲಕುಂಕುಮಪಂಕಶೋಣಂ ।
ಭಾಸ್ವತ್ಕಿರೀಟಮಮೃತಾಂಶುಕಲಾವತಂಸಂ
ಮಧ್ಯೇ ತ್ರಿಕೋಣನಿಲಯಂ ಪರಮಾಮೃತಾರ್ದ್ರಂ ॥ 14 ॥
ಹ್ರೀಂಕಾರಮೇವ ತವ ನಾಮ ತದೇವ ರೂಪಂ
ತ್ವನ್ನಾಮ ದುರ್ಲಭಮಿಹ ತ್ರಿಪುರೇ ಗೃಣಂತಿ ।
ತ್ವತ್ತೇಜಸಾ ಪರಿಣತಂ ವಿಯದಾದಿಭೂತಂ
ಸೌಖ್ಯಂ ತನೋತಿ ಸರಸೀರುಹಸಂಭವಾದೇಃ ॥ 15 ॥
ಹ್ರೀಂಕಾರತ್ರಯಸಂಪುಟೇನ ಮಹತಾ ಮಂತ್ರೇಣ ಸಂದೀಪಿತಂ
ಸ್ತೋತ್ರಂ ಯಃ ಪ್ರತಿವಾಸರಂ ತವ ಪುರೋ ಮಾತರ್ಜಪೇನ್ಮಂತ್ರವಿತ್ ।
ತಸ್ಯ ಕ್ಷೋಣಿಭುಜೋ ಭವಂತಿ ವಶಗಾ ಲಕ್ಷ್ಮೀಶ್ಚಿರಸ್ಥಾಯಿನೀ
ವಾಣೀ ನಿರ್ಮಲಸೂಕ್ತಿಭಾರಭರಿತಾ ಜಾಗರ್ತಿ ದೀರ್ಘಂ ವಯಃ ॥ 16 ॥
ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari
कल्याणवृष्टिभिरिवामृतपूरिताभि-
र्लक्ष्मीस्वयंवरणमंगलदीपिकाभिः ।
सेवाभिरंब तव पादसरोजमूले
नाकारि किं मनसि भाग्यवतां जनानां ॥ 1 ॥
एतावदेव जननि स्पृहणीयमास्ते
त्वद्वंदनेषु सलिलस्थगिते च नेत्रे ।
सान्निध्यमुद्यदरुणायुतसोदरस्य
त्वद्विग्रहस्य परया सुधयाप्लुतस्य ॥ 2 ॥
ईशत्वनामकलुषाः कति वा न संति
ब्रह्मादयः प्रतिभवं प्रलयाभिभूताः ।
एकः स एव जननि स्थिरसिद्धिरास्ते
यः पादयोस्तव सकृत्प्रणतिं करोति ॥ 3 ॥
लब्ध्वा सकृत्त्रिपुरसुंदरि तावकीनं
कारुण्यकंदलितकांतिभरं कटाक्षं ।
कंदर्पकोटिसुभगास्त्वयि भक्तिभाजः
सम्मोहयंति तरुणीर्भुवनत्रयेऽपि ॥ 4 ॥
ह्रींकारमेव तव नाम गृणंति वेदा
मातस्त्रिकोणनिलये त्रिपुरे त्रिनेत्रे ।
त्वत्संस्मृतौ यमभटाभिभवं विहाय
दीव्यंति नंदनवने सह लोकपालैः ॥ 5 ॥
हंतुः पुरामधिगलं परिपीयमानः
क्रूरः कथं न भविता गरलस्य वेगः ।
नाश्वासनाय यदि मातरिदं तवार्धं
देहस्य शश्वदमृताप्लुतशीतलस्य ॥ 6 ॥
सर्वज्ञतां सदसि वाक्पटुतां प्रसूते
देवि त्वदंघ्रिसरसीरुहयोः प्रणामः ।
किं च स्फुरन्मकुटमुज्ज्वलमातपत्रं
द्वे चामरे च महतीं वसुधां ददाति ॥ 7 ॥
कल्पद्रुमैरभिमतप्रतिपादनेषु
कारुण्यवारिधिभिरंब भवत्कटाक्षैः ।
आलोकय त्रिपुरसुंदरि मामनाथं
त्वय्येव भक्तिभरितं त्वयि बद्धतृष्णं ॥ 8 ॥
हंतेतरेष्वपि मनांसि निधाय चान्ये
भक्तिं वहंति किल पामरदैवतेषु ।
त्वामेव देवि मनसा समनुस्मरामि
त्वामेव नौमि शरणं जननि त्वमेव ॥ 9 ॥
लक्ष्येषु सत्स्वपि कटाक्षनिरीक्षणाना-
मालोकय त्रिपुरसुंदरि मां कदाचित् ।
नूनं मया तु सदृशः करुणैकपात्रं
जातो जनिष्यति जनो न च जायते वा ॥ 10 ॥
ह्रींह्रीमिति प्रतिदिनं जपतां तवाख्यां
किं नाम दुर्लभमिह त्रिपुराधिवासे ।
मालाकिरीटमदवारणमाननीया
तान्सेवते वसुमती स्वयमेव लक्ष्मीः ॥ 11 ॥
संपत्कराणि सकलेंद्रियनंदनानि
साम्राज्यदाननिरतानि सरोरुहाक्षि ।
त्वद्वंदनानि दुरिताहरणोद्यतानि
मामेव मातरनिशं कलयंतु नान्यं ॥ 12 ॥
कल्पोपसंहृतिषु कल्पिततांडवस्य
देवस्य खंडपरशोः परभैरवस्य ।
पाशांकुशैक्षवशरासनपुष्पबाणा
सा साक्षिणी विजयते तव मूर्तिरेका ॥ 13 ॥
लग्नं सदा भवतु मातरिदं तवार्धं
तेजः परं बहुलकुंकुमपंकशोणं ।
भास्वत्किरीटममृतांशुकलावतंसं
मध्ये त्रिकोणनिलयं परमामृतार्द्रं ॥ 14 ॥
ह्रींकारमेव तव नाम तदेव रूपं
त्वन्नाम दुर्लभमिह त्रिपुरे गृणंति ।
त्वत्तेजसा परिणतं वियदादिभूतं
सौख्यं तनोति सरसीरुहसंभवादेः ॥ 15 ॥
ह्रींकारत्रयसंपुटेन महता मंत्रेण संदीपितं
स्तोत्रं यः प्रतिवासरं तव पुरो मातर्जपेन्मंत्रवित् ।
तस्य क्षोणिभुजो भवंति वशगा लक्ष्मीश्चिरस्थायिनी
वाणी निर्मलसूक्तिभारभरिता जागर्ति दीर्घं वयः ॥ 16 ॥
IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration
kalyāṇavṛṣṭibhirivāmṛtapūritābhi-
rlakṣmīsvayaṃvaraṇamaṃgaladīpikābhiḥ |
sevābhiraṃba tava pādasarojamūle
nākāri kiṃ manasi bhāgyavatāṃ janānāṃ || 1 ||
etāvadeva janani spṛhaṇīyamāste
tvadvaṃdaneṣu salilasthagite ca netre |
sānnidhyamudyadaruṇāyutasodarasya
tvadvigrahasya parayā sudhayāplutasya || 2 ||
īśatvanāmakaluṣāḥ kati vā na saṃti
brahmādayaḥ pratibhavaṃ pralayābhibhūtāḥ |
ekaḥ sa eva janani sthirasiddhirāste
yaḥ pādayostava sakṛtpraṇatiṃ karoti || 3 ||
labdhvā sakṛttripurasuṃdari tāvakīnaṃ
kāruṇyakaṃdalitakāṃtibharaṃ kaṭākṣaṃ |
kaṃdarpakoṭisubhagāstvayi bhaktibhājaḥ
sammohayaṃti taruṇīrbhuvanatraye’pi || 4 ||
hrīṃkārameva tava nāma gṛṇaṃti vedā
mātastrikoṇanilaye tripure trinetre |
tvatsaṃsmṛtau yamabhaṭābhibhavaṃ vihāya
dīvyaṃti naṃdanavane saha lokapālaiḥ || 5 ||
haṃtuḥ purāmadhigalaṃ paripīyamānaḥ
krūraḥ kathaṃ na bhavitā garalasya vegaḥ |
nāśvāsanāya yadi mātaridaṃ tavārdhaṃ
dehasya śaśvadamṛtāplutaśītalasya || 6 ||
sarvajñatāṃ sadasi vākpaṭutāṃ prasūte
devi tvadaṃghrisarasīruhayoḥ praṇāmaḥ |
kiṃ ca sphuranmakuṭamujjvalamātapatraṃ
dve cāmare ca mahatīṃ vasudhāṃ dadāti || 7 ||
kalpadrumairabhimatapratipādaneṣu
kāruṇyavāridhibhiraṃba bhavatkaṭākṣaiḥ |
ālokaya tripurasuṃdari māmanāthaṃ
tvayyeva bhaktibharitaṃ tvayi baddhatṛṣṇaṃ || 8 ||
haṃtetareṣvapi manāṃsi nidhāya cānye
bhaktiṃ vahaṃti kila pāmaradaivateṣu |
tvāmeva devi manasā samanusmarāmi
tvāmeva naumi śaraṇaṃ janani tvameva || 9 ||
lakṣyeṣu satsvapi kaṭākṣanirīkṣaṇānā-
mālokaya tripurasuṃdari māṃ kadācit |
nūnaṃ mayā tu sadṛśaḥ karuṇaikapātraṃ
jāto janiṣyati jano na ca jāyate vā || 10 ||
hrīṃhrīmiti pratidinaṃ japatāṃ tavākhyāṃ
kiṃ nāma durlabhamiha tripurādhivāse |
mālākirīṭamadavāraṇamānanīyā
tānsevate vasumatī svayameva lakṣmīḥ || 11 ||
saṃpatkarāṇi sakaleṃdriyanaṃdanāni
sāmrājyadānaniratāni saroruhākṣi |
tvadvaṃdanāni duritāharaṇodyatāni
māmeva mātaraniśaṃ kalayaṃtu nānyaṃ || 12 ||
kalpopasaṃhṛtiṣu kalpitatāṃḍavasya
devasya khaṃḍaparaśoḥ parabhairavasya |
pāśāṃkuśaikṣavaśarāsanapuṣpabāṇā
sā sākṣiṇī vijayate tava mūrtirekā || 13 ||
lagnaṃ sadā bhavatu mātaridaṃ tavārdhaṃ
tejaḥ paraṃ bahulakuṃkumapaṃkaśoṇaṃ |
bhāsvatkirīṭamamṛtāṃśukalāvataṃsaṃ
madhye trikoṇanilayaṃ paramāmṛtārdraṃ || 14 ||
hrīṃkārameva tava nāma tadeva rūpaṃ
tvannāma durlabhamiha tripure gṛṇaṃti |
tvattejasā pariṇataṃ viyadādibhūtaṃ
saukhyaṃ tanoti sarasīruhasaṃbhavādeḥ || 15 ||
hrīṃkāratrayasaṃpuṭena mahatā maṃtreṇa saṃdīpitaṃ
stotraṃ yaḥ prativāsaraṃ tava puro mātarjapenmaṃtravit |
tasya kṣoṇibhujo bhavaṃti vaśagā lakṣmīścirasthāyinī
vāṇī nirmalasūktibhārabharitā jāgarti dīrghaṃ vayaḥ || 16 ||
ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ
- 1 ಓ ತಾಯೇ, ಮಂಗಳದ ಮಳೆಯಂತೆ ಅಮೃತ ತುಂಬಿದ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಸ್ವಯಂವರದ ಮಂಗಳದೀಪದಂತೆ ಬೆಳಗುವ ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲಗಳ ಸೇವೆಗಳು, ಭಾಗ್ಯವಂತರ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕಲ್ಯಾಣವನ್ನು ತಾನೇ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.
O Mother, which blessing do the services at your lotus feet not bring about in the minds of the fortunate? They are like showers of auspiciousness filled with nectar, like the wedding lamps at the choosing of her husband by Lakshmi. - 2 ಓ ಜನನಿ, ನಾನು ಬಯಸುವುದು ಇಷ್ಟೇ. ನಿನಗೆ ವಂದಿಸುವಾಗ ನನ್ನ ಕಣ್ಣುಗಳು ಕಣ್ಣೀರಿನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿರಲಿ. ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಉದಯಸೂರ್ಯರಂತೆ ಕೆಂಪಾಗಿ ಹೊಳೆಯುವ, ಪರಮ ಅಮೃತದಲ್ಲಿ ಮಿಂದ ನಿನ್ನ ರೂಪದ ಸಾನ್ನಿಧ್ಯ ನನಗೆ ದೊರೆಯಲಿ.
O Mother, this alone is what I long for. May my eyes be veiled with tears as I bow to you, and may I be granted the nearness of your form, which glows like ten thousand rising suns and is bathed in supreme nectar. - 3 ತಮ್ಮನ್ನು ಈಶ್ವರರೆಂದು ಕರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಮೊದಲಾದ ಎಷ್ಟೋ ಮಂದಿ ಇಲ್ಲವೇ. ಆದರೆ ಪ್ರತಿ ಕಲ್ಪದಲ್ಲೂ ಪ್ರಳಯಕ್ಕೆ ಸಿಲುಕುತ್ತಾರೆ. ಓ ಜನನಿ, ನಿನ್ನ ಪಾದಗಳಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿದವನೊಬ್ಬನೇ ಸ್ಥಿರವಾದ ಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದು ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ.
Are there not many, Brahma and others, who bear the name of lord, yet are overtaken by dissolution in every cycle? O Mother, only the one who has bowed even once at your feet remains established in lasting attainment. - 4 ಓ ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ, ಕರುಣೆಯಿಂದ ಮೊಳೆತ ಕಾಂತಿಯ ಸಮೂಹವುಳ್ಳ ನಿನ್ನ ಕಟಾಕ್ಷವನ್ನು ಒಮ್ಮೆ ಪಡೆದು, ನಿನ್ನಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿಯುಳ್ಳವರು ಕೋಟಿ ಮನ್ಮಥರಿಗಿಂತ ಸುಂದರರಾಗಿ ಮೂರು ಲೋಕಗಳ ಯುವತಿಯರನ್ನೂ ಮೋಹಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
O Tripurasundari, having once received your glance, radiant with the sprouting of compassion, those devoted to you become more handsome than a crore of Kamadevas and charm the young women of all three worlds. - 5 ಓ ತಾಯೇ, ತ್ರಿಕೋಣದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ, ಮೂರು ಕಣ್ಣುಗಳ ತ್ರಿಪುರೇ, ವೇದಗಳು ಹ್ರೀಂಕಾರವನ್ನೇ ನಿನ್ನ ನಾಮವೆಂದು ಹಾಡುತ್ತವೆ. ನಿನ್ನನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುವವರು ಯಮದೂತರ ಭಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಲೋಕಪಾಲಕರೊಡನೆ ನಂದನವನದಲ್ಲಿ ವಿಹರಿಸುತ್ತಾರೆ.
O Mother of the triangle, O three-eyed Tripura, the Vedas chant the syllable Hrim alone as your name. Those who remember you leave behind the terror of Yama’s messengers and sport in the garden Nandana with the guardians of the quarters. - 6 ತ್ರಿಪುರಾಂತಕನಾದ ಶಿವನು ಕುಡಿದ ಹಾಲಾಹಲದ ಉಗ್ರ ವೇಗವು ಅವನ ಕಂಠದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ತಾನೇ ಭಯಂಕರವಾಗದೆ ಇರುತ್ತಿತ್ತು. ಓ ಮಾತೆ, ಸದಾ ಅಮೃತದಲ್ಲಿ ಮಿಂದು ತಂಪಾದ ನಿನ್ನ ದೇಹದ ಈ ಅರ್ಧವು ಅವನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ನೀಡದಿದ್ದರೆ ಅದು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ.
How could the fierce force of the poison that Shiva, destroyer of the three cities, drank have failed to be terrible in his throat? It would have been so, O Mother, had this half of your body, ever cool and steeped in nectar, not given him comfort. - 7 ಓ ದೇವಿ, ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲಗಳಿಗೆ ಮಾಡಿದ ನಮಸ್ಕಾರವು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ತಿಳಿದ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಮತ್ತು ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಮಾತಿನ ಚತುರತೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ಹೊಳೆಯುವ ಕಿರೀಟ, ಪ್ರಕಾಶಮಾನ ಛತ್ರ, ಎರಡು ಚಾಮರಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶಾಲವಾದ ಭೂಮಿಯನ್ನೂ ಕೊಡುತ್ತದೆ.
O Goddess, a bow at your lotus feet brings omniscience and eloquence in the assembly. It also bestows a shining crown, a bright royal parasol, two fly-whisks and a vast realm of earth. - 8 ಓ ಅಂಬ, ಬಯಸಿದ್ದನ್ನು ಕೊಡುವುದರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಗಳಂತಿರುವ, ಕರುಣೆಯ ಸಾಗರಗಳಾದ ನಿನ್ನ ಕಟಾಕ್ಷಗಳಿಂದ, ಓ ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ, ದಿಕ್ಕಿಲ್ಲದ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು. ನಾನು ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಭಕ್ತಿ ತುಂಬಿದವನು, ನಿನ್ನಲ್ಲೇ ಆಸೆ ಬಂಧಿಸಿದವನು.
O Mother, with your glances that are wish-fulfilling trees in granting desires and oceans of compassion, look upon me, O Tripurasundari, helpless as I am. I am filled with devotion to you alone, and my longing is bound to you alone. - 9 ಅಯ್ಯೋ, ಇತರರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕ್ಷುದ್ರ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸನ್ನಿಟ್ಟು ಭಕ್ತಿ ತೋರುತ್ತಾರೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಓ ದೇವಿ, ನಾನಾದರೋ ನಿನ್ನನ್ನೇ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತೇನೆ, ನಿನ್ನನ್ನೇ ನಮಿಸುತ್ತೇನೆ. ಓ ಜನನಿ, ನೀನೇ ನನಗೆ ಶರಣು.
Alas, others, they say, set their minds on other lesser deities and show them devotion. As for me, O Goddess, I remember you alone with my mind, I bow to you alone, and you alone, O Mother, are my refuge. - 10 ಓ ತ್ರಿಪುರಸುಂದರಿ, ನಿನ್ನ ಕಟಾಕ್ಷ ನೋಟಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುವವರು ಎಷ್ಟೋ ಮಂದಿ ಇದ್ದರೂ ಒಮ್ಮೆಯಾದರೂ ನನ್ನನ್ನು ನೋಡು. ನನ್ನಂಥ ಕರುಣೆಗೆ ಪಾತ್ರನಾದ ಮನುಷ್ಯನು ಹುಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಮುಂದೆ ಹುಟ್ಟುವುದೂ ಇಲ್ಲ, ಈಗಲೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ಖಚಿತ.
O Tripurasundari, though there are many targets for your sidelong glance, look on me at least once. Surely no person so fit to receive compassion as I has been born, will be born, or is being born now. - 11 ಓ ತ್ರಿಪುರದ ಅಧಿದೇವತೆಯೇ, ಪ್ರತಿದಿನ ಹ್ರೀಂ ಹ್ರೀಂ ಎಂದು ನಿನ್ನ ನಾಮವನ್ನು ಜಪಿಸುವವರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ದುರ್ಲಭವಾದದ್ದು ಏನಿದೆ. ಹೂಮಾಲೆ, ಕಿರೀಟ ಮತ್ತು ಮದ್ದಾನೆಗಳಿಂದ ಗೌರವಿಸಲ್ಪಡುವ ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಿ ತಾವಾಗಿಯೇ ಅವರ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
O Goddess who dwell in Tripura, what is hard to obtain here for those who repeat your name Hrim Hrim every day? The earth, honoured with garlands, crowns and rutting elephants, and Lakshmi herself, wait on them of their own accord. - 12 ಓ ಕಮಲನೇತ್ರೆ, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕೊಡುವ, ಎಲ್ಲ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಿಗೆ ಆನಂದ ನೀಡುವ, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನೇ ದಾನ ಮಾಡುವ, ಪಾಪಗಳನ್ನು ಕಳೆಯಲು ಸಿದ್ಧವಾದ ನಿನ್ನ ವಂದನೆಗಳು ಸದಾ ನನ್ನನ್ನೇ ಹಿಂಬಾಲಿಸಲಿ, ಬೇರೆಯವರನ್ನಲ್ಲ.
O lotus-eyed Mother, may the bows made to you, which bring wealth, delight all the senses, give away kingdoms and are ready to remove sins, attend upon me constantly and no one else. - 13 ಕಲ್ಪದ ಅಂತ್ಯದ ಪ್ರಳಯಗಳಲ್ಲಿ ತಾಂಡವ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವ, ಕೊಡಲಿ ಹಿಡಿದ ಪರಭೈರವ ದೇವನಿಗೆ, ಪಾಶ, ಅಂಕುಶ, ಕಬ್ಬಿನ ಬಿಲ್ಲು ಮತ್ತು ಹೂವಿನ ಬಾಣಗಳನ್ನು ಧರಿಸಿದ ನಿನ್ನ ಒಂದೇ ರೂಪವು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಜಯಿಸುತ್ತದೆ.
Victorious is that one form of yours, bearing noose, goad, sugarcane bow and flower arrows, which stands as witness to the God Parabhairava, the axe-bearer, who dances the tandava at the dissolutions at the end of an age. - 14 ಓ ಮಾತೆ, ಕುಂಕುಮದ ಲೇಪದಂತೆ ಕೆಂಪಾದ, ಹೊಳೆಯುವ ಕಿರೀಟವುಳ್ಳ, ಚಂದ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಮುಡಿದ, ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ತ್ರಿಕೋಣವನ್ನು ನೆಲೆಯಾಗಿ ಹೊಂದಿದ, ಪರಮ ಅಮೃತದಿಂದ ತೇವವಾದ ನಿನ್ನ ಈ ಅರ್ಧಭಾಗದ ಪರಮ ತೇಜಸ್ಸು ನನ್ನ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸದಾ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರಲಿ.
O Mother, may this supreme radiance of this half of yours remain ever fixed in my mind. It is red with abundant saffron paste, wears a shining crown adorned with the crescent moon, has the triangle at its centre, and is moist with the highest nectar. - 15 ಹ್ರೀಂಕಾರವೇ ನಿನ್ನ ನಾಮ ಮತ್ತು ಅದೇ ನಿನ್ನ ರೂಪ. ಓ ತ್ರಿಪುರೇ, ದುರ್ಲಭವಾದ ನಿನ್ನ ನಾಮವನ್ನು ಅರಿತವರು ಜಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಿನ್ನ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಆಕಾಶವೇ ಮೊದಲಾದ ಭೂತಗಳು ರೂಪುಗೊಂಡಿವೆ, ಅದು ಬ್ರಹ್ಮನೇ ಮೊದಲಾದವರಿಗೂ ಸುಖವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
The syllable Hrim is your name and it is also your form. O Tripura, those who know it chant your rare name. By your radiance the elements beginning with space have taken shape, and that radiance spreads well-being even to Brahma and the rest. - 16 ಮೂರು ಹ್ರೀಂಕಾರಗಳ ಸಂಪುಟದ ಮಹಾಮಂತ್ರದಿಂದ ಬೆಳಗಿದ ಈ ಸ್ತೋತ್ರವನ್ನು, ಓ ಮಾತೆ, ಮಂತ್ರವನ್ನರಿತವನು ಪ್ರತಿದಿನ ನಿನ್ನ ಮುಂದೆ ಜಪಿಸಿದರೆ ರಾಜರು ಅವನ ವಶವಾಗುತ್ತಾರೆ, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನೆಲೆಸುತ್ತಾಳೆ, ನಿರ್ಮಲ ಸೂಕ್ತಿಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದ ವಾಣಿ ಜಾಗೃತಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಆಯುಸ್ಸು ದೀರ್ಘವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
It is said that when one who knows the mantra recites this hymn daily before you, O Mother, lit up by the great mantra of three Hrims enclosed together, kings come under his sway, Lakshmi stays firmly, speech full of pure and elegant sayings stays awake, and life grows long.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn
ಈ ಸ್ತೋತ್ರವು ಶಂಕರ ಭಗವತ್ಪಾದರದ್ದು ಎಂದು ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ನಾವು ಖಚಿತವಾದ ಸಂಗತಿಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ, ರಚನೆಯ ಕಾಲವನ್ನೂ ಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ.
Tradition ascribes this hymn to Shankara Bhagavatpada. We do not present that as certain, and we give no date of composition.
ಹದಿನಾರು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಮೊದಲ ಹದಿನೈದರಲ್ಲಿ ದೇವಿಯ ಮಹಿಮೆ ಮತ್ತು ಭಕ್ತನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇದೆ. ಹದಿನಾರನೆಯ ಶ್ಲೋಕವು ಜಪಿಸಿದವನಿಗೆ ದೊರೆಯುವ ಫಲವನ್ನು ಹೇಳುವ ಫಲಶ್ರುತಿ. ಅದರ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಸಂಪತ್ತು, ವಾಕ್ಚಾತುರ್ಯ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾಯುಸ್ಸಿನದು, ರೋಗ ನಿವಾರಣೆಯದಲ್ಲ.
Of the sixteen verses, the first fifteen carry the Goddess’s glory and the devotee’s prayer. The sixteenth is a phalashruti stating the reward of recitation. Its promises concern wealth, eloquence and long life, and not the cure of disease.
ಪಾಠವನ್ನು ನಾವು ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿರುವಂತೆಯೇ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಹ್ರೀಂಕಾರದ ಬೀಜಾಕ್ಷರದ ಉಲ್ಲೇಖವು ಐದು, ಹನ್ನೊಂದು, ಹದಿನೈದು ಮತ್ತು ಹದಿನಾರನೆಯ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
We give the text as it stands on the website of the Sringeri Sharada Peetham. The seed syllable Hrim is mentioned in verses five, eleven, fifteen and sixteen.
ಕೆಲವು ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಚ್ಯಾರ್ಥವು ಎರಡು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಓದಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರನೆಯ ಮತ್ತು ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ ಶ್ಲೋಕಗಳ ತವಾರ್ಧಂ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ದೇವಿಯ ದೇಹದ ಅರ್ಧಭಾಗ ಎಂದು ನಾವು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ, ಅಂದರೆ ಶಿವನೊಡನೆ ಸೇರಿದ ಅರ್ಧನಾರೀಶ್ವರ ರೂಪದ ಭಾಗ. ಹದಿನೈದನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಎರಡನೆಯ ಸಾಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಸಾರವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
In a few lines the sense can be read in two ways. For instance, we take the word tavardham in verses six and fourteen to mean the half of the Goddess’s body, the part joined with Shiva in the Ardhanarishvara form. The second line of verse fifteen is somewhat unclear, so we give its gist only.
ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಬಹಳ ದಿನ ಒಣಗಿದ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಮೊದಲ ಮಳೆ ಬಿದ್ದಾಗ ಮಣ್ಣಿನ ಪರಿಮಳ ಹಬ್ಬುತ್ತದೆ. ಆ ವಾಸನೆಗೆ ನಾವೆಲ್ಲ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಿಂತು ಉಸಿರೆಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಕಲ್ಯಾಣವೃಷ್ಟಿ ಎಂಬ ಹೆಸರೇ ಅಂಥ ಒಂದು ಕ್ಷಣವನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಕೃಪೆಯು ಬರುವುದು ಒಣಗಿದ ಮನಸ್ಸಿಗೇ ಎಂಬ ಭರವಸೆ ಇಲ್ಲಿದೆ.
When the first rain falls on long-dry ground, the scent of the earth rises. All of us pause for a moment and breathe it in. The very name Kalyana-vrishti recalls such a moment, with the assurance that grace comes to the parched mind.
ಭಕ್ತನು ತನ್ನ ದೈನ್ಯವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಡದೆ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಪಾಠ. ನಮ್ಮ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಮೌನವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು, ಬಾಗಿ ನಿಲ್ಲುವ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಶಾಂತಿ ಬೇಗ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪರಂಪರೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
It is a good lesson that the devotee states his helplessness openly. Tradition holds that peace comes sooner to a mind that quietly accepts its want and bows.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ