ದಿನೇಶ ಸ್ತವ ಎರಡೇ ಶ್ಲೋಕಗಳ ಪುಟ್ಟ ಸ್ತೋತ್ರ. ದಿನದ ಒಡೆಯನಾದ ಸೂರ್ಯನನ್ನು ಭಕ್ತನು ನೇರವಾಗಿ ಕರೆದು ತನ್ನ ಕೋರಿಕೆಯನ್ನು ಇಡುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಸರೋವರದ ಕೆಸರನ್ನು ಒಣಗಿಸು ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ.
The Dinesha Stava is a small hymn of just two verses. The devotee calls directly to the Sun, lord of the day, and lays his request before him. In the first verse he asks the Sun to dry up the mud in the lake of his mind.
ಎರಡನೆಯ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಹೆಮ್ಮೆಯನ್ನೇ ಮಾತಿನ ಹಿಡಿಯಾಗಿ ಮಾಡಿ, ಹೊರಗಿನ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಓಡಿಸಿದರೆ ಸಾಲದು, ಒಳಗಿನ ಅಂಧತ್ವವನ್ನೂ ಕಳೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ. ಎರಡೂ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಲಿಗೆಯ ದನಿಯಲ್ಲಿದೆ.
In the second verse he takes the Sun’s own pride as his handle, and says that driving out the outer darkness is not enough: remove the blindness within as well. In both verses the prayer has a touch of friendly boldness.
ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)
ಮಾನಸಸರೋಗತಂ ಮೇ
ಶೋಷಯ ಪಂಕಂ ಖರೋಸ್ರ ದಿನನಾಥ ।
ನೋ ಚೇತ್ಖರತ್ವಮೇಷಾ-
ಮಸ್ರಾಣಾಂ ಭೂಯಾತ್ಕಥಂ ಬ್ರೂಹಿ ॥ 1 ॥
ನಿವಾರ್ಯ ಬಾಹ್ಯಂ ಪರಮಂಧಕಾರಂ
ದಿನೇಶ ಗರ್ವಂ ಕುರುಷೇ ವೃಥಾ ತ್ವಂ ।
ಯದ್ಯಸ್ತಿ ಶಕ್ತಿಸ್ತವ ಮಾಮಕೀನ-
ಮಂತಃಸ್ಥಮಾಂಧ್ಯಂ ವಿನಿವಾರಯಾಶು ॥ 2 ॥
ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari
मानससरोगतं मे
शोषय पंकं खरोस्र दिननाथ ।
नो चेत्खरत्वमेषा-
मस्राणां भूयात्कथं ब्रूहि ॥ 1 ॥
निवार्य बाह्यं परमंधकारं
दिनेश गर्वं कुरुषे वृथा त्वं ।
यद्यस्ति शक्तिस्तव मामकीन-
मंतःस्थमांध्यं विनिवारयाशु ॥ 2 ॥
IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration
mānasasarogataṃ me
śoṣaya paṃkaṃ kharosra dinanātha |
no cetkharatvameṣā-
masrāṇāṃ bhūyātkathaṃ brūhi || 1 ||
nivārya bāhyaṃ paramaṃdhakāraṃ
dineśa garvaṃ kuruṣe vṛthā tvaṃ |
yadyasti śaktistava māmakīna-
maṃtaḥsthamāṃdhyaṃ vinivārayāśu || 2 ||
ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ
- 1 ಓ ದಿನನಾಥನೇ, ಖರ ಕಿರಣನೇ, ನನ್ನ ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಸರೋವರದಲ್ಲಿರುವ ಕೆಸರನ್ನು ಒಣಗಿಸು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನಿನ್ನ ಈ ಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಖರತ್ವ, ಅಂದರೆ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ, ಹೇಗೆ ಬರುತ್ತದೆ ಹೇಳು.
O lord of the day, O Sun of fierce rays, dry up the mud in the lake of my mind. If you do not, tell me how these rays of yours could be called fierce. - 2 ಓ ದಿನೇಶನೇ, ಹೊರಗಿನ ದಟ್ಟ ಕತ್ತಲೆಯನ್ನು ಓಡಿಸಿ ನೀನು ವೃಥಾ ಗರ್ವ ಪಡುತ್ತೀಯೆ. ನಿನಗೆ ಶಕ್ತಿ ಇದ್ದರೆ ನನ್ನೊಳಗಿರುವ ಅಂಧತ್ವವನ್ನು ಬೇಗನೆ ಕಳೆ.
O lord of the day, you take pride in vain for driving out the thick darkness outside. If you have the power, quickly remove the blindness that sits within me.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn
ಇದೊಂದು ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ. ಮೂಲವು ಇದನ್ನು ಜಗದ್ಗುರು ಶ್ರೀ ಸಚ್ಚಿದಾನಂದ ಶಿವಾಭಿನವ ನೃಸಿಂಹ ಭಾರತೀ ಮಹಾಸ್ವಾಮಿಗಳು ಶೃಂಗಗಿರಿಯ ಬಳಿಯ ಸೂರ್ಯನಾರಾಯಣ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದರು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ರಚನೆಯ ಕಾಲವನ್ನು ನಾವು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
This hymn is from the website of the Sringeri Sri Sharada Peetham. The source says that Jagadguru Sri Sachchidananda Shivabhinava Nrisimha Bharati Mahaswami composed it at the Suryanarayana temple near Shringagiri. We give no date of composition.
ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದ ಖರೋಸ್ರ ಪದದಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆಯ ಹೆಸರು ಇದೆ. ಸ್ತೋತ್ರದ ಯುಕ್ತಿ ಈ ಹೆಸರಿನ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿದೆ: ಒಣಗಿಸಲಾರದ ಕಿರಣಕ್ಕೆ ತೀಕ್ಷ್ಣ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಹೇಗೆ ಹೊಂದೀತು ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ.
The word kharausra in the first verse carries the name of the sharpness of the Sun’s rays. The hymn’s argument rests on this name: how could a ray that cannot dry mud deserve to be called sharp?
ಪಾಠವನ್ನು ಮೂಲ ಕೊಟ್ಟಂತೆಯೇ ಮುದ್ರಿಸಿದ್ದೇವೆ, ಯಾಂತ್ರಿಕ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಮಾತ್ರ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕದ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಓದುವ ಕ್ರಮ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನುಮಾನಾಸ್ಪದ. ಖರೋಸ್ರ ಪದವನ್ನು ನಾವು ಖರ ಕಿರಣನೇ ಎಂಬ ಸಂಬೋಧನೆಯಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ಮನಸ್ಸೆಂಬ ಸರೋವರದ ಕೆಸರು ಎಂಬುದು ಮೊದಲ ಎರಡು ಸಾಲುಗಳ ಅರ್ಥ ಎಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ.
We print the text as the source gives it, with only mechanical clean-up. The way the lines of the first verse are read is a little doubtful. We take kharausra as a call, O Sun of fierce rays, and take the mud in the lake of the mind to be the sense of the first two lines.
ಸ್ತೋತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡೇ ಶ್ಲೋಕಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಪಠಣದ ಫಲವನ್ನು ಹೇಳುವ ಶ್ಲೋಕ ಇಲ್ಲ.
The hymn has only two verses and no verse on the fruit of reciting.
ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಬಿಸಿಲಿನ ದಿನ ಮನೆಯ ಹಿಂದಿನ ಹಗ್ಗದ ಮೇಲೆ ಒದ್ದೆ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಹರವಿದಾಗ, ಸಂಜೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವು ಒಣಗುತ್ತವೆ. ಬಿಸಿಲು ಬಟ್ಟೆಯೊಳಗಿನ ತೇವವನ್ನು ಸದ್ದಿಲ್ಲದೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೊರಗಿನ ಕತ್ತಲೆ ಕಳೆಯುವುದಕ್ಕಿಂತ ಈ ಕೆಲಸ ಸ್ವಲ್ಪ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಎಂದು ನಮಗೆ ಅನಿಸುತ್ತದೆ.
On a sunny day we spread wet clothes on a line behind the house, and by evening they are dry. The sun draws the dampness out of the cloth without a sound. We feel this work is a little more delicate than driving out the dark outside.
ನಮ್ಮ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ಅಂತಹ ತೇವ ಇರುತ್ತದೆ: ಹಳೆಯ ಅಸಮಾಧಾನ, ಸಣ್ಣ ಅಸೂಯೆ, ಬಿಡದ ಯೋಚನೆ. ಎರಡನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಇದನ್ನೇ ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಹೊರಗಿನ ಬೆಳಕು ಸಿಕ್ಕರೂ ಒಳಗೆ ಉಳಿದ ಮಂಕನ್ನು ಕಳೆ ಎಂದು ಕೇಳುವುದು, ದಿನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿಮಿಷ ನಿಂತು ಹೇಳಲು ತಕ್ಕ ಮಾತು.
Our minds hold such dampness too: an old grievance, a small envy, a thought that will not leave. The prayer of the second verse asks for exactly this. To ask that the dullness left within be removed, even when the outer light has come, is a fitting thing to say after standing quietly for a minute at the start of the day.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ