ಇದೊಂದು ವಾಣಿಯಾದ ಸರಸ್ವತಿಗೆ ತನ್ನ ದೋಷಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಂಡು ರಕ್ಷಣೆ ಕೇಳುವ ನಾಲ್ಕು ಶ್ಲೋಕಗಳ ಸ್ತೋತ್ರ. ದೇವಿಯನ್ನು ವಿಧಿಯ ಅಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಾನಸ ಸರೋವರದ ಹಂಸ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ.
This is a hymn of four verses in which the devotee tells Vani, Sarasvati, his shortcomings and asks for protection. The Goddess is called the swan of the Manasa lake of Vidhi, that is, of Brahma.
ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕ ವಾಣಿ ಪಾಹಿ ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸೇ ಎಂಬ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭಕ್ತ ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಕಠಿಣವಾಗಿಯೇ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ, ಅದು ವಿನಮ್ರತೆಯ ರೂಪ. ಈ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಪಾಠ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಲಿಪ್ಯಂತರ, ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಶ್ಲೋಕದ ಅರ್ಥ ಇದೆ.
Each verse ends with the prayer vani pahi vidhimanasahamse. The devotee speaks harshly of himself, and that is a form of humility. This page gives the text in Kannada, Devanagari and Roman transliteration, and the meaning of each verse.
ಪಾಠ (ಕನ್ನಡ)
ಪಾಪಿಷು ಪ್ರಥಮತೋ ಗಣನೀಯಂ ಪುಣ್ಯವಜ್ಜನಸುದೂರಗತಂ ಮಾಮ್ ।
ನಾಗರಾಜಮಿವ ಪಂಕಜಚಕ್ಷುರ್ವಾಣಿ ಪಾಹಿ ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸೇ ॥ 1 ॥
ಮಾಂಸರಕ್ತಮಲಪೂರ್ಣಶರೀರೇ ಪೂತಿಗಂಧನಿಲಯೇಽಸ್ಥಿರವರ್ಯೇ ।
ಆತ್ಮಬುದ್ಧಿಮಚಲಾಂ ದಧತಂ ಮಾಂ ವಾಣಿ ಪಾಹಿ ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸೇ ॥ 2 ॥
ಮೋಹಲೋಭಮುಖರೋಗವಿಶೀರ್ಣಂ ಜನ್ಮಮೃತ್ಯುಭಯತಪ್ತಹೃದಬ್ಜಮ್ ।
ಶಾಂತಿದಾಂತಿಮುಖಮಾತೃವಿಹೀನಂ ವಾಣಿ ಪಾಹಿ ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸೇ ॥ 3 ॥
ವೇದಶೀರ್ಷಪರಿಶೀಲನಶೂನ್ಯಂ ಪಾದಪದ್ಮನಮನೇಽಪ್ಯಲಸಂ ತೇ ।
ಪಾಣಿಪಂಕಜಲಸಚ್ಛುಕಬಾಲೇ ವಾಣಿ ಪಾಹಿ ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸೇ ॥ 4 ॥
ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಠText in Devanagari
पापिषु प्रथमतो गणनीयं पुण्यवज्जनसुदूरगतं माम् ।
नागराजमिव पंकजचक्षुर्वाणि पाहि विधिमानसहंसे ॥ 1 ॥
मांसरक्तमलपूर्णशरीरे पूतिगंधनिलयेऽस्थिरवर्ये ।
आत्मबुद्धिमचलां दधतं मां वाणि पाहि विधिमानसहंसे ॥ 2 ॥
मोहलोभमुखरोगविशीर्णं जन्ममृत्युभयतप्तहृदब्जम् ।
शांतिदांतिमुखमातृविहीनं वाणि पाहि विधिमानसहंसे ॥ 3 ॥
वेदशीर्षपरिशीलनशून्यं पादपद्मनमनेऽप्यलसं ते ।
पाणिपंकजलसच्छुकबाले वाणि पाहि विधिमानसहंसे ॥ 4 ॥
IAST ಲಿಪ್ಯಂತರದಲ್ಲಿ ಪಾಠText in IAST transliteration
pāpiṣu prathamato gaṇanīyaṃ puṇyavajjanasudūragataṃ mām |
nāgarājamiva paṃkajacakṣurvāṇi pāhi vidhimānasahaṃse || 1 ||
māṃsaraktamalapūrṇaśarīre pūtigaṃdhanilaye’sthiravarye |
ātmabuddhimacalāṃ dadhataṃ māṃ vāṇi pāhi vidhimānasahaṃse || 2 ||
mohalobhamukharogaviśīrṇaṃ janmamṛtyubhayataptahṛdabjam |
śāṃtidāṃtimukhamātṛvihīnaṃ vāṇi pāhi vidhimānasahaṃse || 3 ||
vedaśīrṣapariśīlanaśūnyaṃ pādapadmanamane’pyalasaṃ te |
pāṇipaṃkajalasacchukabāle vāṇi pāhi vidhimānasahaṃse || 4 ||
ಶ್ಲೋಕಗಳ ಅರ್ಥ
- 1 ಪಾಪಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಎಣಿಸಬೇಕಾದವನು, ಪುಣ್ಯವಂತ ಜನರಿಂದ ಬಹು ದೂರ ಹೋದವನು ನಾನು. ಆನೆಗಳ ರಾಜನನ್ನು ಕಮಲಕಣ್ಣಿನ ವಿಷ್ಣು ಕಾಪಾಡಿದಂತೆ, ಓ ವಾಣಿ, ವಿಧಿಯ ಮಾನಸಸರೋವರದ ಹಂಸವೇ, ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು.
I am the one to be counted first among sinners, one who has gone far from virtuous people. As the lotus-eyed Vishnu protected the king of elephants, O Vani, swan of the Manasa lake of Brahma, protect me. - 2 ಮಾಂಸ, ರಕ್ತ ಮತ್ತು ಮಲದಿಂದ ತುಂಬಿದ, ದುರ್ವಾಸನೆಯ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾದ, ಸ್ಥಿರವಲ್ಲದ ಈ ಶರೀರದಲ್ಲಿ ಇದೇ ನಾನು ಎಂಬ ಭಾವನೆಯನ್ನು ದೃಢವಾಗಿ ಹೊತ್ತಿರುವ ನನ್ನನ್ನು, ಓ ವಾಣಿ, ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸವೇ, ಕಾಪಾಡು.
In this body, full of flesh, blood and filth, a foul-smelling dwelling and not lasting, I firmly hold the idea that this is myself. O Vani, swan of Brahma’s Manasa lake, protect me. - 3 ಮೋಹ ಮತ್ತು ಲೋಭವೆಂಬ ಬಾಯಿಯ ರೋಗದಿಂದ ಜೀರ್ಣವಾದ, ಜನ್ಮ ಮತ್ತು ಮೃತ್ಯುವಿನ ಭಯದಿಂದ ಸುಡುತ್ತಿರುವ ಹೃದಯಕಮಲವುಳ್ಳ, ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ದಮ ಮೊದಲಾದ ತಾಯಿಯಂತಹ ಗುಣಗಳಿಲ್ಲದ ನನ್ನನ್ನು, ಓ ವಾಣಿ, ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸವೇ, ಕಾಪಾಡು.
Worn down by the sickness of delusion and greed, with a heart-lotus scorched by the fear of birth and death, and lacking the motherly qualities that begin with peace and self-control, protect me, O Vani, swan of Brahma’s Manasa lake. - 4 ವೇದಾಂತದ ಅಧ್ಯಯನವಿಲ್ಲದವನು, ನಿನ್ನ ಪಾದಕಮಲಗಳಿಗೆ ನಮಿಸಲೂ ಸೋಮಾರಿಯಾದವನು ನಾನು. ಕೈಕಮಲದ ಮೇಲೆ ಹೊಳೆಯುವ ಮರಿಗಿಳಿಯುಳ್ಳವಳೇ, ಓ ವಾಣಿ, ವಿಧಿಮಾನಸಹಂಸವೇ, ನನ್ನನ್ನು ಕಾಪಾಡು.
I am without study of the Upanishads, and too lazy even to bow at your lotus feet. You who hold a young parrot shining on your lotus hand, O Vani, swan of Brahma’s Manasa lake, protect me.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಬಗ್ಗೆAbout this hymn
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಕರ್ತೃವನ್ನು ಶೃಂಗೇರಿ ಜಾಲತಾಣದ ಮೂಲ ಹೆಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಲವನ್ನು ನಾವು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
The source on the Sringeri website does not name the author. We do not give a date.
ಇದು ಭಕ್ತನ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಗೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ. ಮೊದಲ ಶ್ಲೋಕ ಪಾಪ, ಎರಡನೆಯದು ದೇಹಾಭಿಮಾನ, ಮೂರನೆಯದು ಮೋಹ ಲೋಭ ಮತ್ತು ಮರಣಭಯ, ನಾಲ್ಕನೆಯದು ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ನಮನದ ಕೊರತೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ದೇಹವನ್ನೇ ನಾನು ಎಂದು ಭಾವಿಸುವುದು ಅದ್ವೈತ ಪರಂಪರೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಅಜ್ಞಾನವೆಂದು ಪರಿಗಣಿತ.
This is a prayer of confession. The first verse speaks of sin, the second of identifying with the body, the third of delusion, greed and fear of death, and the fourth of want of study and of bowing. Taking the body to be oneself, as in the second verse, is regarded in the Advaita tradition as the root ignorance.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪದಗಳು ಸಂದೇಹದವು. ಎರಡನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಅಸ್ಥಿರವರ್ಯೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಥಿರವಲ್ಲದ ಎಂದು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಮೂರನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಮುಖಮಾತೃವಿಹೀನಂ ಎಂಬುದನ್ನು ಶಾಂತಿ ದಮ ಮೊದಲಾದವುಗಳೆಂಬ ತಾಯಿಯಂತಹ ಗುಣಗಳಿಲ್ಲದವನು ಎಂದು ಅರ್ಥೈಸಿದ್ದೇವೆ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ಒಂದು ಪದದಲ್ಲಿ ಅದೃಶ್ಯ ಚಿಹ್ನೆ ಇದೆ, ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಅದರಿಂದ ಬದಲಾವಣೆ ಇಲ್ಲ.
Some words in the text are doubtful. We have taken asthiravarye in the second verse to mean not lasting. For mukhamatrviheenam in the third verse we have understood it as lacking the motherly qualities such as peace and self-control. One word in the fourth verse contains an invisible character, which does not change the sense.
ಮೂರನೆಯ ಶ್ಲೋಕದ ರೋಗ ಎಂಬುದು ಮೋಹ ಲೋಭಗಳ ಮನೋದೋಷದ ರೂಪಕ, ದೇಹದ ರೋಗ ಗುಣವಾಗುವ ಭರವಸೆಯಲ್ಲ. ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ಪಠಣ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
The word sickness in the third verse is a figure for the faults of delusion and greed, and not a promise of curing bodily disease. Prayer and chanting do not replace medical treatment.
ಆಧಾರ: ಶೃಂಗೇರಿ ಶ್ರೀ ಶಾರದಾ ಪೀಠದ ಜಾಲತಾಣದ ಸ್ತೋತ್ರ ವಿಭಾಗ. ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದೇವೆ. · Source: the stotra section of the Sringeri Sri Sharada Peetham website (sringeri.net). Where readings differ, the difference is noted here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಶಾಂತ ಕೊಳದಲ್ಲಿ ಹಂಸ ನೀರನ್ನು ಕೆದಕದೆ ಸರಾಗವಾಗಿ ತೇಲಿ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಹಂಸ ನೀರನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹಾಲನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸ್ವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಪರಂಪರೆಯ ಮಾತೂ ಇದೆ. ವಿವೇಕದ ಚಿತ್ರ ಅದು.
We have all watched a swan glide across a still pond without disturbing the water. Tradition also says that a swan takes the milk and leaves the water, a picture of discernment.
ಈ ಸ್ತೋತ್ರದ ಭಕ್ತನಂತೆ ನಮ್ಮ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಡದೆ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಷ್ಟ, ಆದರೆ ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ಕಲಿಕೆ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.
It is hard to name our shortcomings without hiding them, as the devotee of this hymn does, but learning begins there.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ