ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ತಸ್ಯ ತೈರಭವದ್ ಯುದ್ಧಮತಿಪ್ರಬಲದಂಡಿನಃ ।
ನ್ಯೂನೈರಪಿ ಸ ತೈರ್ಯುದ್ಧೇ ಕೋಲಾವಿಧ್ವಂಸಿಭಿರ್ಜಿತಃ ॥ 6 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
तस्य तैरभवद् युद्धमतिप्रबलदण्डिनः ।
न्यूनैरपि स तैर्युद्धे कोलाविध्वंसिभिर्जितः ॥ 6 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
tasya tairabhavad yuddhamatiprabaladaṇḍinaḥ |
nyūnairapi sa tairyuddhe kolāvidhvaṃsibhirjitaḥ || 6 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ತಸ್ಯ (तस्य, tasya) = ಅವನಿಗೆ (for him)
- ತೈರಭವದ್ (तैरभवद्, tairabhavad) = ಅವರೊಡನೆ ಆಯಿತು (there was, with them)
- ಯುದ್ಧಮತಿಪ್ರಬಲದಂಡಿನಃ (युद्धमतिप्रबलदण्डिनः, yuddhamatiprabaladaṇḍinaḥ) = ಯುದ್ಧ, ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲವಾದ ದಂಡವನ್ನು (ಸೈನ್ಯಬಲವನ್ನು) ಹೊಂದಿದ್ದ (ಅವನಿಗೆ) (a war, (for him) who wielded an exceedingly strong rod of power, an army)
- ನ್ಯೂನೈರಪಿ (न्यूनैरपि, nyūnairapi) = ಕಡಿಮೆ ಬಲದವರಾಗಿದ್ದರೂ (though they were weaker)
- ಸ (स, sa) = ಅವನು (he)
- ತೈರ್ಯುದ್ಧೇ (तैर्युद्धे, tairyuddhe) = ಅವರಿಂದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ (by them, in battle)
- ಕೋಲಾವಿಧ್ವಂಸಿಭಿರ್ (कोलाविध्वंसिभिर्, kolāvidhvaṃsibhir) = ಕೋಲಾವಿಧ್ವಂಸಿಗಳಿಂದ (by the Kolavidhvamsins)
- ಜಿತಃ (जितः, jitaḥ) = ಸೋತನು (was defeated)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲವಾದ ಸೈನ್ಯಬಲ ಹೊಂದಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ ಅವರೊಡನೆ ಯುದ್ಧವಾಯಿತು. ಆ ಕೋಲಾವಿಧ್ವಂಸಿಗಳು ಬಲದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನು ಅವರಿಗೆ ಸೋತನು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
War broke out between them and him, though he wielded exceedingly great power. Weaker though those Kolavidhvamsins were, he was defeated by them in battle.
ಶ್ಲೋಕ 1.6ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 1.6
ದಂಡ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಶಿಕ್ಷಿಸುವ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಸೈನ್ಯ ಎಂಬ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ರಾಜನೀತಿಯಲ್ಲಿ ದಂಡ ಎಂದರೆ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಾಯುವ ಶಕ್ತಿ. ಅತಿಪ್ರಬಲದಂಡಿನಃ (ಅತ್ಯಂತ ಬಲಿಷ್ಠ ದಂಡವುಳ್ಳ) ಎಂಬುದು ತಸ್ಯ (ಅವನ) ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷಣ.
Danda means both the power to punish and an army. In statecraft danda is the force that guards the kingdom. Atiprabaladandinah (of one with an exceedingly strong danda) qualifies tasya (of him).
ನ್ಯೂನೈರಪಿ ಎಂದರೆ ಕಡಿಮೆಯವರಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲೂ ಬಲದಲ್ಲೂ. ಬಲಿಷ್ಠನಾದವನು ದುರ್ಬಲರಿಗೆ ಸೋತದ್ದರ ಹಿಂದೆ ದೈವದ ಇಚ್ಛೆಯನ್ನು, ಮಹಾಮಾಯೆಯ ಆಟವನ್ನು ಪರಂಪರೆಯ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರು ಕಾಣುತ್ತಾರೆ. ಕಥೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೆ ಸುರಥನನ್ನು ಮೇಧಸ ಋಷಿಯ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ದಾರಿ ಇಲ್ಲಿಂದ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.
Nyunair api means though they were fewer, in number and in strength. Traditional commentators see the will of providence, the play of Mahamaya, behind the strong man’s defeat by the weak. As story, this is where the road that leads Suratha to the hermitage of the sage Medhas begins.
ಕೋಲಾವಿಧ್ವಂಸಿಭಿಃ ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದ ಪದವೇ, ಇಲ್ಲಿ ತೃತೀಯಾ ವಿಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ (ಅವರಿಂದ). ಇಲ್ಲಿಯೂ ಎರಡು ಅರ್ಥಗಳು ಸಾಧ್ಯ: ಆ ಹೆಸರಿನ ರಾಜರು, ಅಥವಾ ಕೋಲಾ (ಕೋಲಾಪುರಿ) ನಗರವನ್ನು ಧ್ವಂಸ ಮಾಡಿದವರು. ಎರಡನೆಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮೊದಲು ಸುರಥನ ಒಂದು ನಗರವನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡಿ ನಂತರ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದರು ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಅರ್ಥವನ್ನೇ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
Kolavidhvamsibhih is the word of the previous verse, here in the instrumental (by them). Here too two readings are possible: the kings of that name, or those who destroyed the city of Kola (Kolapuri). On the second reading, they first laid waste a city of Suratha’s and then defeated him in battle. In the full meaning we have kept the first reading.
ಮುಂದಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಸುರಥ ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅರಸನಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾನೆ. ಇಡೀ ಭೂಮಂಡಲದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಇಳಿಕೆ ಹೀಗೆ ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
In the next verse Suratha returns to his capital and remains king of his own land alone. The emperor of the whole earth comes down step by step.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ದೊಡ್ಡ ತಂಡ, ಹೆಚ್ಚು ಹಣ, ಹೆಚ್ಚು ಅನುಭವ ಇದ್ದೂ ಒಂದು ಯೋಜನೆ ಕೈಕೊಡುವುದನ್ನು ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ನಾವು ನೋಡುತ್ತೇವೆ. ಕಡತದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಲೆಕ್ಕವೂ ನಮ್ಮ ಪರವಾಗಿ ಇದ್ದರೂ ಫಲ ಬೇರೆಯೇ ಆಗಬಹುದು.
In offices we see a project fail despite a larger team, more money and more experience. Every figure in the file may favour us, and the outcome can still go the other way.
ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಸುರಥನ ನಿಜವಾದ ಕಥೆ ಈ ಸೋಲಿನಿಂದಲೇ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೋಲನ್ನು ಅವಮಾನವೆಂದು ಬಚ್ಚಿಡುವ ಬದಲು ಅದನ್ನು ಒಂದು ತಿರುವಾಗಿ ನೋಡಲು ಇದು ನಮಗೆ ಜಾಗ ಕೊಡುತ್ತದೆ.
In the Purana, Suratha’s real story begins with this defeat. It leaves us room to see a loss as a turning point rather than a shame to be hidden.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ