ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಎದುರಾಳಿ ತಂಡದ ಅಭಿಮಾನಿಗಳೂ ಚಪ್ಪಾಳೆ ತಟ್ಟಿದರೆ, ಆ ಆಟಗಾರ ನಿಜಕ್ಕೂ ದೊಡ್ಡವನು ಎಂದು ನಾವು ಒಪ್ಪುತ್ತೇವೆ.
ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಪದ್ಯ ಅಂಥ ಮನುಷ್ಯನನ್ನೇ ಪುರುಷ ಎಂದು ಮಾನ್ಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಗ್ರಸಮಾನಮಿವೌಜಾಂಸಿ ಸಹಸಾ ಗೌರವೇರಿತಮ್
ನಾಮ ಯಸ್ಯಾಭಿನಂದಂತಿ ದ್ವಿಷೋಽಪಿ ಸ ಮತಃ ಪುಮಾನ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
ग्रसमानमिवौजांसि सहसा गौरवेरितम्
नाम यस्याभिनन्दन्ति द्विषोऽपि स मतः पुमान्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
grasamānamivaujāṃsi sahasā gauraveritam
nāma yasyābhinandanti dviṣo’pi sa mataḥ pumān
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಗ್ರಸಮಾನಮಿವೌಜಾಂಸಿ (ग्रसमानमिवौजांसि, grasamānamivaujāṃsi) = ನುಂಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ತೇಜಸ್ಸುಗಳನ್ನು (ಗ್ರಸಮಾನಮ್ ಇವ ಓಜಾಂಸಿ) (as if devouring brilliances (grasamanam iva ojamsi))
- ಸಹಸಾ (सहसा, sahasā) = ಥಟ್ಟನೆ (suddenly)
- ಗೌರವೇರಿತಮ್ (गौरवेरितम्, gauraveritam) = ಗೌರವದಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಿದ (ಗೌರವ ಈರಿತಮ್) (uttered with weight (gaurava iritam))
- ನಾಮ (नाम, nāma) = ಹೆಸರು (name)
- ಯಸ್ಯಾಭಿನಂದಂತಿ (यस्याभिनन्दन्ति, yasyābhinandanti) = ಯಾರ ಹೆಸರನ್ನು ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೋ (ಯಸ್ಯ ಅಭಿನಂದಂತಿ) (whose name they applaud (yasya abhinandanti))
- ದ್ವಿಷೋಽಪಿ (द्विषोऽपि, dviṣo’pi) = ಶತ್ರುಗಳೂ (ದ್ವಿಷಃ ಅಪಿ) (even enemies (dvishah api))
- ಸ (स, sa) = ಅವನು (he)
- ಮತಃ (मतः, mataḥ) = ಪರಿಗಣಿತನು (is held to be)
- ಪುಮಾನ್ (पुमान्, pumān) = ಪುರುಷ (a man)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಗೌರವದಿಂದ ಉಚ್ಚರಿಸಿದ ಯಾರ ಹೆಸರು ತೇಜಸ್ಸುಗಳನ್ನು ಥಟ್ಟನೆ ನುಂಗುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆಯೋ, ಯಾರ ಹೆಸರನ್ನು ಶತ್ರುಗಳೂ ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೋ, ಅವನನ್ನು ನಿಜವಾದ ಪುರುಷ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
The man whose name, spoken with respect, seems at once to swallow other brilliances, and whose name even his enemies applaud, is held to be a true man.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಓಜಾಂಸಿ ಎಂದರೆ ತೇಜಸ್ಸುಗಳು. ಅದು ಯಾರ ತೇಜಸ್ಸು ಎಂದು ಪದ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಿಲ್ಲ. ಇತರರ, ಅದರಲ್ಲೂ ಎದುರಾಳಿಗಳ ತೇಜಸ್ಸು ಎಂದು ನಾವು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ಅನಿಶ್ಚಿತ ತಿಳಿವಳಿಕೆ.
Ojamsi means brilliances. The verse does not make clear whose brilliance. We have taken it as that of others, especially rivals. This reading is slightly uncertain.
ಹೆಸರೇ ತೇಜಸ್ಸುಗಳನ್ನು ನುಂಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಅತಿಶಯೋಕ್ತಿ. ಅಂದರೆ ಒಂದು ಹೆಸರು ಹೇಳಿದಾಗ ಸುತ್ತಲಿನವರು ಮಂಕಾಗುವಷ್ಟು ಗೌರವ ಆ ಹೆಸರಿಗಿದೆ ಎಂಬ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆ.
Saying that a name devours other brilliances is exaggeration. It means the name carries so much respect that those around seem dimmed when it is spoken.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 77. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 77. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಶತ್ರುವೂ ಮೆಚ್ಚುವುದು ಎಂದರೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪಂಥದವರೂ ನಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಒಪ್ಪಬೇಕು. ಸಹೋದ್ಯೋಗಿ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ ಮೆಚ್ಚುವ ಹೆಸರು ಗಳಿಸುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಕಷ್ಟ.
To be praised even by an enemy means people of other camps must accept our work. A name that a colleague or a rival respects is the hardest to earn.
ಹೆಸರು ಗಳಿಸುವುದೇ ಗುರಿಯಾದರೆ ಪದ್ಯದ ಮಾತು ತಲೆಕೆಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಕೆಲಸದ ಫಲ ಎಂದು ಓದುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಸರಿ ಎನಿಸುತ್ತದೆ.
If earning a name becomes the aim, the verse turns upside down. It seems truer to read admiration as the fruit of the work.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ