ಸಂತೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಕೆಯನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯುವ ಮನುಷ್ಯ ಹಗ್ಗ ಎಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಹಿಡಿ ಹಸಿರು ಸೊಪ್ಪನ್ನು ಅದರ ಮೂಗಿನ ಮುಂದೆ ಹಿಡಿದು ನಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮೇಕೆ ತಾನಾಗಿ ಹಿಂದೆಯೇ ಬರುತ್ತದೆ.
ತೃಷ್ಣೆ ತನ್ನನ್ನು ಇದೇ ರೀತಿ ಕರೆದೊಯ್ದಿತು ಎಂದು ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕದ ಮಾತುಗಾರ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಒಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಧ್ವನಿಯ ಶ್ಲೋಕ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಆಸನ್ನಾನ್ಪುರತೋ ಭಾವಾಂದರ್ಶಯಿತ್ವಾ ಪುರಃ ಪುರಃ
ಛಾಗೋ ಹರಿತಮುಷ್ಟ್ಯೇವ ದೂರಂ ನೀತೋಽಸ್ಮಿ ತೃಷ್ಣಯಾ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
आसन्नान्पुरतो भावान्दर्शयित्वा पुरः पुरः
छागो हरितमुष्ट्येव दूरं नीतोऽस्मि तृष्णया
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
āsannānpurato bhāvāndarśayitvā puraḥ puraḥ
chāgo haritamuṣṭyeva dūraṃ nīto’smi tṛṣṇayā
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಆಸನ್ನಾನ್ಪುರತೋ (आसन्नान्पुरतो, āsannānpurato) = ಹತ್ತಿರದ್ದಾಗಿರುವಂತಹವನ್ನು, ಮುಂದೆ (ಆಸನ್ನಾನ್ ಪುರತಃ) (things close at hand, just ahead)
- ಭಾವಾಂದರ್ಶಯಿತ್ವಾ (भावान्दर्शयित्वा, bhāvāndarśayitvā) = ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿ (ಭಾವಾನ್ ದರ್ಶಯಿತ್ವಾ) (having shown the objects)
- ಪುರಃ ಪುರಃ (पुरः पुरः, puraḥ puraḥ) = ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ (further and further ahead)
- ಛಾಗೋ (छागो, chāgo) = ಮೇಕೆ (a goat)
- ಹರಿತಮುಷ್ಟ್ಯೇವ (हरितमुष्ट्येव, haritamuṣṭyeva) = ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಹಿಡಿಯಿಂದ ಎಂಬಂತೆ (ಹರಿತ ಮುಷ್ಟ್ಯಾ ಇವ) (as if by a fistful of green grass)
- ದೂರಂ (दूरं, dūraṃ) = ದೂರಕ್ಕೆ (far away)
- ನೀತೋಽಸ್ಮಿ (नीतोऽस्मि, nīto’smi) = ನನ್ನನ್ನು ಕರೆದೊಯ್ಯಲಾಗಿದೆ (ನೀತಃ ಅಸ್ಮಿ) (I have been led)
- ತೃಷ್ಣಯಾ (तृष्णया, tṛṣṇayā) = ತೃಷ್ಣೆಯಿಂದ (by craving)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಹತ್ತಿರದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ ತೋರಿಸುತ್ತ, ಮೇಕೆಗೆ ಹಸಿರು ಹುಲ್ಲಿನ ಹಿಡಿ ತೋರಿಸಿ ದೂರ ಕರೆದೊಯ್ಯುವಂತೆ, ತೃಷ್ಣೆ ನನ್ನನ್ನು ಬಹುದೂರ ಕರೆದೊಯ್ದಿತು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
By showing me, always a little further on, things that seemed close at hand, craving has led me a long way, as a goat is led by a fistful of green grass.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಶ್ಲೋಕ ಮಾತಾಡುವುದು ಉತ್ತಮ ಪುರುಷದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ನಾನು ಎಂಬ ಧ್ವನಿಯಲ್ಲಿ. ಇದು ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಬುದ್ಧಿ ಹೇಳುವ ಶೈಲಿಯಲ್ಲ, ತನ್ನ ಅನುಭವವನ್ನೇ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವ ಶೈಲಿ. ಅದರಿಂದಲೇ ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ವಿನಯದ ಬಣ್ಣ ಬಂದಿದೆ.
The verse speaks in the first person, in the voice of I. It is not a way of lecturing others but of owning one’s own experience, which gives it a modest colour.
ಪುರಃ ಪುರಃ ಎಂಬ ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮುಖ್ಯ. ಹುಲ್ಲಿನ ಹಿಡಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದಿರುತ್ತದೆ, ತಲುಪಿದ ಕೂಡಲೇ ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತದೆ.
The repetition of puraḥ puraḥ matters. The handful of grass is always a step ahead, and the moment it is reached it moves one more step away.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 76. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 76. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಇನ್ನೊಂದು ಪದವಿ ಮುಗಿದರೆ ನೆಮ್ಮದಿ, ಮುಂದಿನ ಹುದ್ದೆ ಸಿಕ್ಕರೆ ನೆಮ್ಮದಿ ಎಂದು ನಡೆಯುತ್ತಲೇ ಹೋಗುವ ಅನೇಕರ ದಾರಿಯನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೂ ತಪ್ಪಲ್ಲ, ಆದರೆ ಹುಲ್ಲಿನ ಹಿಡಿ ಎಷ್ಟು ದೂರ ಸರಿದಿದೆ ಎಂದು ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು.
The picture recalls the road of many who keep walking on, thinking there will be peace after one more degree or one more post. None of it is wrong, but now and then we need to see how far the grass has moved.
ಮೇಕೆ ತನ್ನ ಇಚ್ಛೆಯಿಂದಲೇ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮ ಆಯ್ಕೆ ಎಂದುಕೊಂಡ ಹಲವು ಸಂಗತಿಗಳು ಹೀಗೆಯೇ ತೋರಿಸಿದ ಹಿಡಿಯ ಹಿಂದೆ ಹೋದುದಾಗಿರಬಹುದು, ಆ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದು ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ.
The goat thinks it comes by its own wish. Many things we call our own choice may likewise have been following a shown handful, and admitting that possibility is the first step.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ