ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಓದುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾತಾಡುವವರು ಕೆಲವರೇ. ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳು ಎಷ್ಟು ಅಪರೂಪ ಎಂದು ಎಣಿಸುವುದು ನಮಗೆ ಸಹಜ.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಂತಹ ಒಂದು ಎಣಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ತಿರುವು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಶ್ಲೋಕ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಶತೇಷು ಜಾಯತೇ ಶೂರಃ ಸಹಸ್ರೇಷು ಚ ಪಂಡಿತಃ
ವಕ್ತಾ ದಶಸಹಸ್ರೇಷು ದಾತಾ ಭವತಿ ವಾ ನ ವಾ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
शतेषु जायते शूरः सहस्रेषु च पण्डितः
वक्ता दशसहस्रेषु दाता भवति वा न वा
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
śateṣu jāyate śūraḥ sahasreṣu ca paṇḍitaḥ
vaktā daśasahasreṣu dātā bhavati vā na vā
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಶತೇಷು (शतेषु, śateṣu) = ನೂರರಲ್ಲಿ (among hundreds)
- ಜಾಯತೇ (जायते, jāyate) = ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ (is born)
- ಶೂರಃ (शूरः, śūraḥ) = ಶೂರ (a hero)
- ಸಹಸ್ರೇಷು (सहस्रेषु, sahasreṣu) = ಸಾವಿರಗಳಲ್ಲಿ (among thousands)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಪಂಡಿತಃ (पण्डितः, paṇḍitaḥ) = ಪಂಡಿತ (a scholar)
- ವಕ್ತಾ (वक्ता, vaktā) = ವಾಗ್ಮಿ (a speaker)
- ದಶಸಹಸ್ರೇಷು (दशसहस्रेषु, daśasahasreṣu) = ಹತ್ತು ಸಾವಿರಗಳಲ್ಲಿ (among tens of thousands)
- ದಾತಾ (दाता, dātā) = ದಾನಿ (a giver)
- ಭವತಿ (भवति, bhavati) = ಇರುತ್ತಾನೆ (is)
- ವಾ (वा, vā) = ಅಥವಾ (or)
- ನ (न, na) = ಇಲ್ಲ (not)
- ವಾ (वा, vā) = ಅಥವಾ (or)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ನೂರು ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಶೂರ ಹುಟ್ಟುತ್ತಾನೆ, ಸಾವಿರ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಪಂಡಿತ, ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವಾಗ್ಮಿ. ಆದರೆ ದಾನಿ ಇರಬಹುದು, ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Among a hundred, a hero is born. Among a thousand, a scholar. Among ten thousand, a speaker. But a giver may be found, or may not.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಭವತಿ ವಾ ನ ವಾ ಎಂದರೆ ಇರುತ್ತಾನೆ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲ. ಶೂರ, ಪಂಡಿತ, ವಾಗ್ಮಿ ಮೂವರಿಗೂ ಅಂಕಿ ಕೊಟ್ಟು ದಾನಿಗೆ ಅಂಕಿಯನ್ನೇ ಕೊಡದಿರುವುದು ಶ್ಲೋಕದ ಚುರುಕು.
Bhavati va na va means he is, or he is not. The sting is that the hero, the scholar and the speaker each get a number while the giver gets none.
ನೂರು, ಸಾವಿರ, ಹತ್ತು ಸಾವಿರ ಎಂಬುದು ನಿಖರ ಲೆಕ್ಕವಲ್ಲ. ಅಪರೂಪತನ ಏರುತ್ತ ಹೋಗುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆ. ವಕ್ತಾ ಎಂದರೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಮಾತಾಡಬಲ್ಲವನು.
Hundred, thousand and ten thousand are not exact counts. They are an exaggeration showing rarity rising step by step. Vakta means one who can speak with effect.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 70. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 70. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಒಬ್ಬ ಒಳ್ಳೆಯ ವೈದ್ಯನನ್ನೋ ಶಿಕ್ಷಕನನ್ನೋ ತಯಾರಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ತನ್ನ ಸಮಯ, ತಿಳಿವು, ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವ ಮನಸ್ಸನ್ನು ತಯಾರಿಸುವುದು ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಷ್ಟ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
One can train a good doctor or teacher. The verse hints that training a mind that shares its time, knowledge and wealth is harder still.
ದಾನ ಎಂದರೆ ಹಣ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ಸಮಯವನ್ನು, ತಿಳಿವನ್ನು ಕೊಡುವವರೂ ಈ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಾವು ಓದಬಹುದು.
Giving is not only about money. We may read those who give time and understanding as belonging to this group too.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ