ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಓಡಿಹೋಗುವವಳು, ಜಾರಿಕೊಳ್ಳುವವಳು. ಈಗ ಒಂದು ಧೈರ್ಯದ ಮಾತು ಬರುತ್ತದೆ. ಒಂದೇ ಸಮನೆ ಹಿಂದೆ ಬಿದ್ದ ಹಠ ಇದ್ದರೆ ಎಷ್ಟು ಓಡಿಯಾಳು ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಇದು.
ಈ ಆರ್ಯಾ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಶ್ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡುವವನು ತಾನೇ ಒಬ್ಬ ಶ್ರಮಜೀವಿ. ಅವನು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬೋಧಿಸಿ ಸವಾಲು ಹಾಕುತ್ತಾನೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಸುವ್ಯವಸಾಯಿನಿ ಶೂರೇ ಕ್ಲೇಶಸಹಿಷ್ಣಾವನಾಕುಲಾರಂಭೇ
ಮಯಿ ಪೃಷ್ಠತೋ ವಿಲಗ್ನೇ ಯಾಸ್ಯಸಿ ಕಮಲೇ ಕಿಯದ್ದೂರಮ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
सुव्यवसायिनि शूरे क्लेशसहिष्णावनाकुलारम्भे
मयि पृष्ठतो विलग्ने यास्यसि कमले कियद्दूरम्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
suvyavasāyini śūre kleśasahiṣṇāvanākulārambhe
mayi pṛṣṭhato vilagne yāsyasi kamale kiyaddūram
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸುವ್ಯವಸಾಯಿನಿ (सुव्यवसायिनि, suvyavasāyini) = ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವವನಾದ ನನ್ನಲ್ಲಿ (in me, who works well)
- ಶೂರೇ (शूरे, śūre) = ಶೂರನಾದ (who am brave)
- ಕ್ಲೇಶಸಹಿಷ್ಣಾವನಾಕುಲಾರಂಭೇ (क्लेशसहिष्णावनाकुलारम्भे, kleśasahiṣṇāvanākulārambhe) = ಕಷ್ಟವನ್ನು ಸಹಿಸುವ, ಗಾಬರಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಆರಂಭಿಸುವ [ಕ್ಲೇಶಸಹಿಷ್ಣೌ + ಅನಾಕುಲಾರಂಭೇ] (who bear hardship and begin undertakings without flurry)
- ಮಯಿ (मयि, mayi) = ನನ್ನಲ್ಲಿ (in me)
- ಪೃಷ್ಠತೋ (पृष्ठतो, pṛṣṭhato) = ಹಿಂದಿನಿಂದ (from behind)
- ವಿಲಗ್ನೇ (विलग्ने, vilagne) = ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಾಗ (clinging on)
- ಯಾಸ್ಯಸಿ (यास्यसि, yāsyasi) = ಹೋಗುವೆ (will you go)
- ಕಮಲೇ (कमले, kamale) = ಕಮಲೆಯೇ, ಲಕ್ಷ್ಮಿಯೇ (O Kamala, O Lakshmi)
- ಕಿಯದ್ದೂರಮ್ (कियद्दूरम्, kiyaddūram) = ಎಷ್ಟು ದೂರ (how far)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವ, ಶೂರನಾದ, ಕಷ್ಟ ಸಹಿಸುವ, ಗಾಬರಿಯಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಆರಂಭಿಸುವ ನಾನು ನಿನ್ನ ಹಿಂದೆಯೇ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವಾಗ, ಕಮಲೆಯೇ, ನೀನು ಎಷ್ಟು ದೂರ ಹೋಗಬಲ್ಲೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
I work hard, I am brave, I bear hardship and I begin my undertakings without flurry. With me clinging to your back, O Kamala, how far can you go?
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಇಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸಾಲಿನ ಎಲ್ಲ ಪದಗಳೂ ಸಪ್ತಮೀ ವಿಭಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇವೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ಎರಡನೇ ಸಾಲಿನ ಮಯಿ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷಣಗಳು. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತನಾಡುವವನು ಈ ಗುಣಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆಯೇ ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಓದಿದ್ದೇವೆ.
All the words of the first line stand in the locative and all describe the word mayi in the second line. So we have read the speaker as describing himself.
ಮುದ್ರಿತ ಪಾಠದಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ ಪದ ಕಿಯದ್ದೂರಂ, ಅಂದರೆ ಎಷ್ಟು ದೂರ. ಲಕ್ಷ್ಮಿಯ ಚಂಚಲತೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಹಿಂದಿನ ಶ್ಲೋಕಗಳು ದೂರುತ್ತವೆ, ಇಲ್ಲಿ ಆ ಚಂಚಲತೆಗೆ ಹಠದಿಂದ ಉತ್ತರ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ.
The printed text ends with kiyaddura, how far. The earlier verses complain of Lakshmi’s fickleness, and here the speaker answers that fickleness with stubborn will.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 62. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 62. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಅದೃಷ್ಟ ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಭಯ ಇರುವಾಗ, ಹಿಂದೆ ಬಿಡದೆ ಇರುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಒಂದು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಧೈರ್ಯ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ನಿತ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸದ ಶಿಸ್ತು ಅಂಥದ್ದೇ ಒಂದು ಬೆಂಬಲ.
When we fear that luck will leave, the habit of not letting go gives a measure of courage. The discipline of daily practice is just such a support.
ಅದಲ್ಲದೆ ಇದು ಭರವಸೆಯೂ ಅಲ್ಲ, ಪ್ರಯತ್ನದ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಮಾತು. ಫಲ ಯಾವಾಗಲೂ ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಎಚ್ಚರದೊಂದಿಗೆ ಓದಿದರೆ ಇದು ಸಮತೋಲನದ ಮಾತಾಗುತ್ತದೆ.
Besides, this is not a promise but a proud statement about effort. Read with the awareness that results are not always in our hands, it becomes a balanced saying.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ