ಮದುವೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗೆ ಮೊದಲು ಕುರ್ಚಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ನೋಡಿದರೆ, ಅದು ಯಾವಾಗಲೂ ಅತ್ಯಂತ ಹಿರಿಯರಿಗೆ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ.
ಸಮಾಜದ ಈ ಸ್ವಭಾವವನ್ನು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಒಂದು ಕಟುವಾದ ಉದಾಹರಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಶ್ಲೋಕ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ವಿಭವೋ ಹಿ ಯಥಾ ಲೋಕೇ ನ ಶರೀರಾಣಿ ದೇಹಿನಾಮ್
ಚಾಂಡಾಲೋಽಪಿ ನರಃ ಪೂಜ್ಯೋ ಯಸ್ಯಾಸ್ತಿ ವಿಪುಲಂ ಧನಮ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
विभवो हि यथा लोके न शरीराणि देहिनाम्
चाण्डालोऽपि नरः पूज्यो यस्यास्ति विपुलं धनम्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
vibhavo hi yathā loke na śarīrāṇi dehinām
cāṇḍālo’pi naraḥ pūjyo yasyāsti vipulaṃ dhanam
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ವಿಭವೋ (विभवो, vibhavo) = ಸಂಪತ್ತು, ವೈಭವ (wealth, splendour)
- ಹಿ (हि, hi) = ನಿಜವಾಗಿ (indeed)
- ಯಥಾ (यथा, yathā) = ಹೇಗೋ ಹಾಗೆ, ಲೋಕರೂಢಿಯಂತೆ (as it is, as the way goes)
- ಲೋಕೇ (लोके, loke) = ಲೋಕದಲ್ಲಿ (in the world)
- ನ (न, na) = ಅಲ್ಲ (not)
- ಶರೀರಾಣಿ (शरीराणि, śarīrāṇi) = ದೇಹಗಳು (bodies)
- ದೇಹಿನಾಮ್ (देहिनाम्, dehinām) = ದೇಹಧಾರಿಗಳ, ಮನುಷ್ಯರ (of embodied beings)
- ಚಾಂಡಾಲೋಽಪಿ (चाण्डालोऽपि, cāṇḍālo’pi) = ಚಾಂಡಾಲನೂ ಸಹ (ಚಾಂಡಾಲಃ + ಅಪಿ) (even a chandala (chandalah + api))
- ನರಃ (नरः, naraḥ) = ಮನುಷ್ಯ (a man)
- ಪೂಜ್ಯೋ (पूज्यो, pūjyo) = ಗೌರವಿಸಬೇಕಾದವನು (worthy of honour)
- ಯಸ್ಯಾಸ್ತಿ (यस्यास्ति, yasyāsti) = ಯಾರಿಗೆ ಇದೆಯೋ (ಯಸ್ಯ + ಅಸ್ತಿ) (whoever has (yasya + asti))
- ವಿಪುಲಂ (विपुलं, vipulaṃ) = ವಿಪುಲವಾದ (abundant)
- ಧನಮ್ (धनम्, dhanam) = ಧನ (wealth)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಲೋಕದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗೌರವ ಸಿಗುವುದು ಸಂಪತ್ತಿಗೆ, ಮನುಷ್ಯರ ದೇಹಗಳಿಗಲ್ಲ. ಯಾರ ಬಳಿ ವಿಪುಲ ಧನ ಇದೆಯೋ, ಅವನು ಚಾಂಡಾಲನೇ ಆಗಿದ್ದರೂ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
As the world goes, it is wealth that is honoured, not the bodies of living men. A man who has abundant riches is worthy of honour, even if he is a chandala.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಮೊದಲ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಪದ ಇಲ್ಲ. ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಮಾತನ್ನು ಓದುವವರು ತಾವೇ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅದಕ್ಕೆ ಅನುವಾದದಲ್ಲಿ ಹಾಗೆ ಸೇರಿಸಿದ್ದೇವೆ.
The first line has no verb. The reader supplies the sense of being honoured, and we have added it in the translation.
ಚಾಂಡಾಲ ಎಂಬುದು ಹಿಂದಿನ ಸಮಾಜದ ಜಾತಿವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಳಗಿನ ಸ್ಥಾನ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದ್ದ ಒಂದು ವರ್ಗದ ಹೆಸರು. ಕವಿ ಆ ಪೂರ್ವಗ್ರಹವನ್ನು ಒಪ್ಪಿ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಸಮಾಜ ಹಣದ ಮುಂದೆ ತನ್ನ ಭೇದವನ್ನೇ ಮರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಆ ಪದದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ನಾವು ಸಮರ್ಥಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
Chandala was the name of a group that the old caste order placed at the very bottom. The poet does not endorse that prejudice. He shows that society forgets its own distinctions in front of money. We do not defend the use of the word.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 64. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 64. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸ್ವಾಗತ ಕೌಂಟರ್‌ನಲ್ಲೂ ಇದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಯಾರು ಹೇಗೆ ಉಡುಪು ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಿ ನಮ್ಮ ನಡವಳಿಕೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಬದಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ.
You can see it even at a hospital reception desk. Our manner shifts a little with how someone is dressed. Noticing that is the first step.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಹೊಗಳುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಓದುವುದಕ್ಕಿಂತ, ಜಗತ್ತನ್ನು ಇದ್ದಂತೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಓದುವುದು ಹೆಚ್ಚು ನ್ಯಾಯ. ಗೌರವ ಯಾರಿಗೂ ಅವರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಖಾತೆಯಿಂದ ಅಲ್ಲ, ಅವರ ನಡತೆಯಿಂದ ಸಿಗಬೇಕು.
It is fairer to read the verse as describing the world as it is than as praising wealth. Respect should come to a person for conduct, not for a bank balance.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ