ಯಾರಾದರೂ ಸಹಾಯ ಕೇಳಿ ಬಂದಾಗ ಕೆಲವರ ಮುಖ ಸಪ್ಪಗಾಗುತ್ತದೆ, ಕೆಲವರದು ಅರಳುತ್ತದೆ. ಆ ಮುಖವೇ ಅವರ ಗುಣವನ್ನು ಹೇಳಿಬಿಡುತ್ತದೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅರಳುವ ಮುಖದ ಕಡೆಗೆ ನಮ್ಮ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಶ್ಲೋಕ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಯಾಚಿತೋ ಯಃ ಪ್ರಹೃಷ್ಯೇತ ದತ್ತ್ವಾ ಚ ಪ್ರೀತಿಮಾನ್ಭವೇತ್
ತಂ ದೃಷ್ಟ್ವಾಪ್ಯಥವಾ ಶ್ರುತ್ವಾ ನರಃ ಸ್ವರ್ಗಮವಾಪ್ನುಯಾತ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
याचितो यः प्रहृष्येत दत्त्वा च प्रीतिमान्भवेत्
तं दृष्ट्वाप्यथवा श्रुत्वा नरः स्वर्गमवाप्नुयात्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
yācito yaḥ prahṛṣyeta dattvā ca prītimānbhavet
taṃ dṛṣṭvāpyathavā śrutvā naraḥ svargamavāpnuyāt
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯಾಚಿತೋ (याचितो, yācito) = ಕೇಳಿದಾಗ (when asked)
- ಯಃ (यः, yaḥ) = ಯಾರು (who)
- ಪ್ರಹೃಷ್ಯೇತ (प्रहृष्येत, prahṛṣyeta) = ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾನೋ (is gladdened)
- ದತ್ತ್ವಾ (दत्त्वा, dattvā) = ಕೊಟ್ಟು (having given)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಪ್ರೀತಿಮಾನ್ಭವೇತ್ (प्रीतिमान्भवेत्, prītimānbhavet) = ಪ್ರೀತಿಯುಳ್ಳವನಾಗುತ್ತಾನೋ [ಪ್ರೀತಿಮಾನ್ + ಭವೇತ್] (becomes full of joy)
- ತಂ (तं, taṃ) = ಅವನನ್ನು (him)
- ದೃಷ್ಟ್ವಾಪ್ಯಥವಾ (दृष्ट्वाप्यथवा, dṛṣṭvāpyathavā) = ನೋಡಿ ಅಥವಾ [ದೃಷ್ಟ್ವಾ + ಅಪಿ + ಅಥವಾ] (having seen, or else)
- ಶ್ರುತ್ವಾ (श्रुत्वा, śrutvā) = ಕೇಳಿ (having heard)
- ನರಃ (नरः, naraḥ) = ಮನುಷ್ಯ (a man)
- ಸ್ವರ್ಗಮವಾಪ್ನುಯಾತ್ (स्वर्गमवाप्नुयात्, svargamavāpnuyāt) = ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು [ಸ್ವರ್ಗಮ್ + ಅವಾಪ್ನುಯಾತ್] (may reach heaven)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಕೇಳಿದಾಗ ಯಾರು ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾನೋ, ಕೊಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತಾನೋ, ಅಂತಹವನನ್ನು ನೋಡಿ ಅಥವಾ ಅವನ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ ಮನುಷ್ಯ ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
He who is glad when asked and full of warmth after giving: by seeing such a man, or even by hearing of him, a person may reach heaven.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಇಲ್ಲಿ ಹೊಗಳಿಕೆ ಕೊಡುವ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಅಲ್ಲ, ಕೊಡುವಾಗಿನ ಮನಸ್ಸಿಗೆ. ಕೇಳಿದಾಗ ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ಕೊಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಪ್ರೀತಿ, ಈ ಎರಡು ಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ಗಮನಿಸುತ್ತದೆ.
The praise here is not for the act of giving but for the mind in giving. The verse watches two moments, gladness on being asked and warmth after giving.
ಸ್ವರ್ಗವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಎಂಬುದು ಉತ್ಪ್ರೇಕ್ಷೆಯ ಕಾವ್ಯಶೈಲಿ. ಅವಾಪ್ನುಯಾತ್ ಎಂಬುದು ಸಂಭವನೀಯ ರೂಪ, ಆದ್ದರಿಂದ ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂದು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿದ್ದೇವೆ. ನೋಡುವುದೂ ಕೇಳುವುದೂ ಸಾಕು ಎಂಬುದು ಒಳ್ಳೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪ್ರಭಾವ ಹರಡುವುದನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
Reaching heaven is the poetic style of exaggeration. Avapnuyat is a form of possibility, so we read it as may reach. Seeing and hearing being enough tells how the influence of a good person spreads.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 70. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 70. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯ ವೈದ್ಯ ತನ್ನ ತಿಳಿವನ್ನು ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಸಂತೋಷದಿಂದ ಹಂಚಿದರೆ, ಕಲಿಯುವವರು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಕೇಳಲು ಹಿಂಜರಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಕೊಡುವ ರೀತಿಯೇ ಕೊಡುವ ವಸ್ತುವಿನ ಅರ್ಧ ಮೌಲ್ಯ.
When a senior doctor shares knowledge gladly with students, they do not hesitate to ask again and again. The manner of giving is half the worth of the gift.
ಸ್ವರ್ಗದ ಭರವಸೆ ಶ್ಲೋಕದ ಕಾವ್ಯಶೈಲಿ. ಇಂದು ನಾವು ಅದನ್ನು ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಮನಸ್ಸು ಹಗುರಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಓದಬಹುದು.
The promise of heaven is the verse’s poetic manner. Today we may read it as the mind feeling lighter on meeting such a person.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ