ನಮಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಯಾವುದು ಎಂದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಅದನ್ನು ಬಿಡಲು ಮನಸ್ಸು ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಪ್ರಿಯವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಆಸೆಯನ್ನು ಒಬ್ಬ ಮೋಹಕ ಹೆಣ್ಣಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಆಸೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿರೂಪ ಮಾತ್ರ, ಯಾವ ನಿಜವಾದ ಸ್ತ್ರೀಯ ವರ್ಣನೆಯೂ ಅಲ್ಲ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ನಾಸ್ತ್ಯನ್ಯಾ ತೃಷ್ಣಯಾ ತುಲ್ಯಾ ಕಾಪಿ ಸ್ತ್ರೀ ಸುಭಗಾ ಕ್ವಚಿತ್
ಯಾ ಪ್ರಾಣಾನಪಿ ಮುಷ್ಣಂತೀ ಭವತ್ಯೇವಾಧಿಕಂ ಪ್ರಿಯಾ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
नास्त्यन्या तृष्णया तुल्या कापि स्त्री सुभगा क्वचित्
या प्राणानपि मुष्णन्ती भवत्येवाधिकं प्रिया
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
nāstyanyā tṛṣṇayā tulyā kāpi strī subhagā kvacit
yā prāṇānapi muṣṇantī bhavatyevādhikaṃ priyā
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ನಾಸ್ತ್ಯನ್ಯಾ (नास्त्यन्या, nāstyanyā) = ಬೇರೆ ಇಲ್ಲ (ನ ಅಸ್ತಿ ಅನ್ಯಾ) (there is no other (na asti anya))
- ತೃಷ್ಣಯಾ (तृष्णया, tṛṣṇayā) = ಆಸೆಗೆ (to craving)
- ತುಲ್ಯಾ (तुल्या, tulyā) = ಸಮಾನಳು (equal)
- ಕಾಪಿ (कापि, kāpi) = ಯಾರೂ ಒಬ್ಬಳು (any woman at all)
- ಸ್ತ್ರೀ (स्त्री, strī) = ಹೆಣ್ಣು (woman)
- ಸುಭಗಾ (सुभगा, subhagā) = ಮನೋಹರಳು (charming)
- ಕ್ವಚಿತ್ (क्वचित्, kvacit) = ಎಲ್ಲಾದರೂ (anywhere)
- ಯಾ (या, yā) = ಯಾರು (who)
- ಪ್ರಾಣಾನಪಿ (प्राणानपि, prāṇānapi) = ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನೂ (even the life-breaths)
- ಮುಷ್ಣಂತೀ (मुष्णन्ती, muṣṇantī) = ಕದಿಯುತ್ತಾ (while stealing)
- ಭವತ್ಯೇವಾಧಿಕಂ (भवत्येवाधिकं, bhavatyevādhikaṃ) = ಹೆಚ್ಚೇ ಆಗುತ್ತಾಳೆ (ಭವತಿ ಏವ ಅಧಿಕಂ) (becomes all the more (bhavati eva adhikam))
- ಪ್ರಿಯಾ (प्रिया, priyā) = ಪ್ರಿಯಳು (dear)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಆಸೆಗೆ ಸಮಾನಳಾದ ಮನೋಹರ ಹೆಣ್ಣು ಬೇರೆ ಎಲ್ಲಿಯೂ ಇಲ್ಲ. ಅವಳು ಪ್ರಾಣಗಳನ್ನೇ ಕದಿಯುತ್ತಿದ್ದರೂ ಇನ್ನಷ್ಟು ಪ್ರಿಯಳಾಗುತ್ತಾಳೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Nowhere is there another charming woman equal to Craving. Even as she steals the very life-breath, she becomes all the more dear.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಇದು ವ್ಯಕ್ತಿರೂಪದ ಹೋಲಿಕೆ. ಆಸೆಯನ್ನು ಹೆಣ್ಣು ಎಂದು ಕರೆದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ತೃಷ್ಣಾ ಶಬ್ದ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಎಂಬುದು. ಶ್ಲೋಕ ಸೌಂದರ್ಯದ ವರ್ಣನೆ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಕಳ್ಳತನದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
This is a personification. Craving is called a woman because the Sanskrit word trishna is feminine. The verse describes no beauty. It speaks of theft.
ಚಮತ್ಕಾರ ಇರುವುದು ಕಳ್ಳನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವ ವಿಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಳ್ಳನ ಮೇಲೆ ಕೋಪ ಬರುತ್ತದೆ, ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರೀತಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಕ್ಷರ ಸ್ವಲ್ಪ ಸವೆದಿದೆ, ಅಧಿಕಂ ಎಂಬ ಓದನ್ನು ಸಂದರ್ಭದಿಂದ ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಪಾದಟಿಪ್ಪಣಿಯಲ್ಲಿ ಮುಷ್ಣಂತೀ ಬದಲು ಹರಂತೀ ಎಂಬ ಪಾಠಾಂತರ ಇದೆ.
The wit lies in loving the thief. An ordinary thief draws anger, here affection grows. One letter in the print is slightly worn, and we confirmed the reading adhikam from context. A footnote gives the variant harantI for mushnantI.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 76. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 76. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಧೂಮಪಾನ, ಅತಿ ಕೆಲಸ, ಅನಗತ್ಯ ಖರೀದಿ ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ನಮ್ಮಿಂದ ಏನನ್ನೋ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರೂ ಹಿತವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ ನೋಡುವುದೇ ಮೊದಲ ಹೆಜ್ಜೆ.
Many habits take something from us and yet feel pleasant. Naming what is being lost is the first step.
ಇದು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅಥವಾ ಹಣಕಾಸಿನ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ. ಪ್ರಿಯವಾದದ್ದು ಎಲ್ಲವೂ ಕೆಟ್ಟದ್ದಲ್ಲ ಎಂಬುದೂ ನಿಜ. ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುವುದು ಆಸೆಗೆ ಮಾತ್ರ, ಅದರ ಪ್ರಿಯತೆಯೇ ಅದರ ಅಪಾಯ ಎಂದು.
This is not medical or financial advice. It is also true that not everything dear is harmful. The verse speaks of craving alone, whose charm is its danger.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ