ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಂ: ತನ್ನ ದೋಷದ ಕನ್ನಡಕದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಜಗತ್ತು

ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಂ ಸುಭಾಷಿತ: ತನ್ನ ದೋಷದಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಮುಚ್ಚಿದವರಿಗೆ ಚೆಲುವೂ ತಿರುವುಮುರುವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು IAST ಪಾಠ, ಪದಶಃ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ.

ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಂ, ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು, ಜೀವನ ಸೂತ್ರ

ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ತೀರ್ಮಾನ ಮೊದಲೇ ಕುಳಿತಿದ್ದರೆ ಕಣ್ಣ ಮುಂದಿನ ಸಂಗತಿಯೂ ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆಯೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಇದು ಕ್ಲಿನಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಾಗಲಿ ಮನೆಯಲ್ಲಾಗಲಿ ನಮಗೆ ಪರಿಚಿತ.

ಆರ್ಯಾ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದನ್ನು ಪಿತ್ತ ಬಂದವನಿಗೆ ಶಂಖವೂ ಹಳದಿಯಾಗಿ ಕಾಣುವ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯನೀತಿಃ, ಶ್ಲೋಕ 801 · Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana, General Wisdom of Conduct, verse 801

ವಿಷಯ: ತನ್ನ ದೋಷದಿಂದ ಮಸುಕಾದ ನೋಟ · A view clouded by one’s own flaws

ಛಂದಸ್ಸು: ಆರ್ಯಾ · Arya


ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಮತಿಸುಂದರಮೇವ ಭಾತಿ ವಿಪರೀತಮ್
ಪಶ್ಯತಿ ಪಿತ್ತೋಪಹತಃ ಶಶಿಶುಭ್ರಂ ಶಂಖಮಪಿ ಪೀತಮ್

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

निजदोषावृतमनसामतिसुन्दरमेव भाति विपरीतम्
पश्यति पित्तोपहतः शशिशुभ्रं शङ्खमपि पीतम्

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

nijadoṣāvṛtamanasāmatisundarameva bhāti viparītam
paśyati pittopahataḥ śaśiśubhraṃ śaṅkhamapi pītam

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

  • ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಮತಿಸುಂದರಮೇವ (निजदोषावृतमनसामतिसुन्दरमेव, nijadoṣāvṛtamanasāmatisundarameva) = ತಮ್ಮದೇ ದೋಷಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಿದ ಮನಸ್ಸಿನವರಿಗೆ ಅತಿ ಸುಂದರವಾದುದೂ (ನಿಜದೋಷಾವೃತಮನಸಾಂ + ಅತಿಸುಂದರಂ + ಏವ) (to those whose minds are veiled by their own flaws, even what is most beautiful (nijadoshavritamanasam + atisundaram + eva))
  • ಭಾತಿ (भाति, bhāti) = ಕಾಣುತ್ತದೆ (appears)
  • ವಿಪರೀತಮ್ (विपरीतम्, viparītam) = ತಿರುವುಮುರುವಾಗಿ (the wrong way round)
  • ಪಶ್ಯತಿ (पश्यति, paśyati) = ನೋಡುತ್ತಾನೆ (sees)
  • ಪಿತ್ತೋಪಹತಃ (पित्तोपहतः, pittopahataḥ) = ಪಿತ್ತದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದವನು (one afflicted by bile)
  • ಶಶಿಶುಭ್ರಂ (शशिशुभ्रं, śaśiśubhraṃ) = ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ (white as the moon)
  • ಶಂಖಮಪಿ (शङ्खमपि, śaṅkhamapi) = ಶಂಖವನ್ನೂ (ಶಂಖಂ + ಅಪಿ) (even a conch (shankham + api))
  • ಪೀತಮ್ (पीतम्, pītam) = ಹಳದಿಯಾಗಿ (as yellow)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ತಮ್ಮದೇ ದೋಷಗಳಿಂದ ಮನಸ್ಸು ಮುಚ್ಚಿಹೋದವರಿಗೆ ಅತಿ ಸುಂದರವಾದುದೂ ತಿರುವುಮುರುವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಪಿತ್ತದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದವನು ಚಂದ್ರನಂತೆ ಬಿಳುಪಾದ ಶಂಖವನ್ನೂ ಹಳದಿಯಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಾನೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

To those whose minds are veiled by their own flaws, even what is most beautiful appears the wrong way round. A man afflicted by bile sees even a conch, white as the moon, as yellow.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಪಿತ್ತೋಪಹತ ಎಂದರೆ ಪಿತ್ತದಿಂದ ಪೀಡಿತನಾದವನು. ಪಿತ್ತದ ದೋಷವಿದ್ದರೆ ಬಿಳಿ ವಸ್ತುವೂ ಹಳದಿಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಹಳೆಯ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹೋಲಿಕೆ. ಇದನ್ನು ಇಂದಿನ ವೈದ್ಯಕೀಯದ ವಿವರಣೆ ಎಂದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.

Pittopahata means one afflicted by bile. That a bile disorder makes a white thing look yellow is a comparison found in old poetry. It should not be taken as an explanation by present-day medicine.

ಶಂಖ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ ಭಾರತೀಯ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ಬಿಳುಪಿಗೆ ಹೆಸರಾದವು. ಅದೇ ಬಿಳುಪು ಹಳದಿಯಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತದೆ ಎಂದರೆ ದೋಷ ನೋಡುವವನದು, ವಸ್ತುವಿನದಲ್ಲ ಎಂದು ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳಿದಂತೆ.

In Indian poetry the conch and the moon are the stock images of pure white. That very whiteness appearing yellow is a sharp way of saying that the fault lies with the viewer, not the thing viewed.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 171. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 171. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ತನ್ನ ಬಗ್ಗೆ ಅಥವಾ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಬಗ್ಗೆ ಮೊದಲೇ ಒಂದು ತೀರ್ಮಾನ ಇದ್ದರೆ ಎಲ್ಲವೂ ಅದರ ಬಣ್ಣದಲ್ಲೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ರೋಗನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ನಂತರದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೂ ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆಯೇ ನೋಡುತ್ತಾನೆ.

If we already hold a verdict about ourselves or about someone else, everything takes on its colour. A student who has fixed the diagnosis in mind before examining will read the later findings so as to fit it.

ನಮ್ಮ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ತಿರುಚಿದೆಯೇ ಎಂದು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ಕಣ್ಣು ಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯ ಎರಡನೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಬಾಗಿಲು ತೆರೆದಿಡುವುದು ಅದಕ್ಕೆ ಒಂದು ದಾರಿ.

To ask whether our own view is bent, we may need another pair of eyes. Keeping the door open to a colleague’s second opinion is one way to do it.


ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸುಭಾಷಿತಗಳು, ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ: ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು

Fine sayings from the Subhashitaratnabhandagara, in the order of the book

ಸುಭಾಷಿತ ಎಂದರೇನು ಎಂಬ ಪರಿಚಯಕ್ಕೆ: ಬದುಕನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ನುಡಿಗನ್ನಡಿ

For an introduction to what a subhashita is: our opening essay


ಹೊಸ ಬರಹ ಬಂದಾಗ ತಿಳಿಯಿರಿ

ಅನಗತ್ಯ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿವರಕ್ಕೆ ಗೌಪ್ಯತಾ ನೀತಿ ನೋಡಿ.

ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.

ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ

ನಿಮ್ಮ ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ * ಗುರುತಿದೆ


ಮೇಲಕ್ಕೆ