ಮದುವೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಮೈತುಂಬ ಒಡವೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಬಂದವರನ್ನು ನೋಡಿ, ಹಿರಿಯರು ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳುವುದುಂಟು: ಸ್ವಲ್ಪ ಒಳಗಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಿ. ಅದರ ಹಿಂದೆ ಇರುವುದು ಕಳ್ಳನ ಭಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ, ಇತರರ ಮನಸ್ಸು ಕದಡುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅರಿವೂ ಹೌದು.
ಧನಪ್ರಶಂಸಾ ವಿಭಾಗದ ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ ಆ ಅರಿವನ್ನು ಬಹಳ ದೂರ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ನ ವಿತ್ತಂ ದರ್ಶಯೇತ್ಪ್ರಾಜ್ಞಃ ಕಸ್ಯಚಿತ್ಸ್ವಲ್ಪಮಪ್ಯಹೋ
ಮುನೇರಪಿ ಯತಸ್ತಸ್ಯ ದರ್ಶನಾಚ್ಚಲತೇ ಮನಃ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
न वित्तं दर्शयेत्प्राज्ञः कस्यचित्स्वल्पमप्यहो
मुनेरपि यतस्तस्य दर्शनाच्चलते मनः
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
na vittaṃ darśayetprājñaḥ kasyacitsvalpamapyaho
munerapi yatastasya darśanāccalate manaḥ
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ನ (न, na) = ಬೇಡ, ಮಾಡಬಾರದು (not)
- ವಿತ್ತಂ (वित्तं, vittaṃ) = ಸಂಪತ್ತನ್ನು (wealth)
- ದರ್ಶಯೇತ್ಪ್ರಾಜ್ಞಃ (दर्शयेत्प्राज्ञः, darśayetprājñaḥ) = ತೋರಿಸಬಾರದು, ಜ್ಞಾನಿ (ದರ್ಶಯೇತ್, ಪ್ರಾಜ್ಞಃ) (should show, the wise man (darsayet, prajnah))
- ಕಸ್ಯಚಿತ್ಸ್ವಲ್ಪಮಪ್ಯಹೋ (कस्यचित्स्वल्पमप्यहो, kasyacitsvalpamapyaho) = ಯಾರಿಗೂ, ಸ್ವಲ್ಪವನ್ನಾದರೂ, ಅಯ್ಯೋ (ಕಸ್ಯಚಿತ್, ಸ್ವಲ್ಪಂ, ಅಪಿ, ಅಹೋ) (to anyone, even a little, mark you (kasyacit, svalpam, api, aho))
- ಮುನೇರಪಿ (मुनेरपि, munerapi) = ಮುನಿಯ ಕೂಡ (ಮುನೇಃ, ಅಪಿ) (of even a sage (muneh, api))
- ಯತಃ (यतः, yataḥ) = ಏಕೆಂದರೆ (for)
- ತಸ್ಯ (तस्य, tasya) = ಅದರ (of it)
- ದರ್ಶನಾತ್ (दर्शनात्, darśanāt) = ನೋಡುವುದರಿಂದ (from the sight)
- ಚಲತೇ (चलते, calate) = ಕದಲುತ್ತದೆ (wavers)
- ಮನಃ (मनः, manaḥ) = ಮನಸ್ಸು (the mind)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಬುದ್ಧಿವಂತನು ತನ್ನ ಹಣವನ್ನು, ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಸರಿ, ಯಾರಿಗೂ ತೋರಿಸಬಾರದು. ಏಕೆಂದರೆ ಅದನ್ನು ಕಂಡರೆ ಮುನಿಯ ಮನಸ್ಸೂ ಕದಲುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
The wise man should show his wealth to no one, not even a little. For at the sight of it even a sage’s mind wavers.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಮುನಿ ಎಂದರೆ ಮನನ ಮಾಡುವವನು, ಅಂದರೆ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದವನು ಎಂಬ ಭಾವ. ಅಂಥವನ ಮನಸ್ಸೇ ಕದಲುವುದಾದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯರ ಪಾಡೇನು ಎಂಬ ತರ್ಕ ಇಲ್ಲಿ ಇದೆ.
A muni is one given to reflection, and the image is of someone who has mastered desire. The argument is that if even his mind wavers, ordinary people have no chance.
ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವುದು ಹಣ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ಅಲ್ಲ, ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಬಗ್ಗೆ. ಶ್ಲೋಕ ನೋಡುವವನ ಮನಸ್ಸಿನ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಹೊಂದಿದವನ ಗುಣವನ್ನಲ್ಲ.
It speaks of displaying wealth, not of holding it. It concerns the effect on the one who looks, not the character of the one who owns.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 64. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 64. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಇಂದು ಹಣ ತೋರಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆ ಚಿತ್ರಗಳು ನೋಡುವವರಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಸೂಯೆ ಹುಟ್ಟಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ.
Today display happens most on social media. The verse reminds us that such pictures stir comparison and envy in those who look.
ನಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲೂ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ವಿನಯದಿಂದ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗಳ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಹಗುರ.
It applies at work too. Sharing a small success with modesty sits lighter on colleagues.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ