ಪರೀವಾದಸ್ತಥ್ಯೋ ಭವತಿ: ನಿಜವಾದರೂ ಸುಳ್ಳಾದರೂ ನಿಂದೆ

ಪರೀವಾದಸ್ತಥ್ಯೋ ಭವತಿ ಸುಭಾಷಿತ: ಮಹಾತ್ಮರ ಮೇಲಿನ ನಿಂದೆ ನಿಜವಾದರೂ ಸುಳ್ಳಾದರೂ ಮಹಿಮೆ ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು IAST ಪಾಠ, ಪದಶಃ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ.

ಪರೀವಾದಸ್ತಥ್ಯೋ ಭವತಿ, ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು, ಜೀವನ ಸೂತ್ರ

ಊರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಒಳ್ಳೆಯ ವೈದ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಸುದ್ದಿ ಹರಡಿದರೆ ಅದು ನಿಜವೇ ಎಂದು ಯಾರೂ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾತು ಹರಡಿದ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಅದರ ನಿಜ ಹರಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದೇ ನೋವನ್ನು ಸೂರ್ಯನ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ನಿಂದೆ ಸುಳ್ಳಾದರೂ ಸಹ ಹಾನಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಠಿಣ ಮಾತನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯನೀತಿಃ, ಶ್ಲೋಕ 977 · Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana, General Wisdom of Conduct, verse 977

ವಿಷಯ: ನಿಂದೆಯಿಂದ ಕುಗ್ಗುವ ಮಹಿಮೆ · Slander and fading glory

ಛಂದಸ್ಸು: ಎರಡು ಸಾಲುಗಳ ಪದ್ಯ, ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 34 ಅಕ್ಷರ · A two-line verse, about 34 syllables a line (exact metre name not confirmed)


ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಪರೀವಾದಸ್ತಥ್ಯೋ ಭವತಿ ವಿತಥೋ ವಾಪಿ ಮಹತಾಂ ತಥಾಪ್ಯುಚ್ಚೈರ್ಧಾಮ್ನೋ ಹರತಿ ಮಹಿಮಾನಂ ಜನರವಃ
ತುಲೋತ್ತೀರ್ಣಸ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಕಟಿತಹತಾಶೇಷತಮಸೋ ರವೇಸ್ತಾದೃಕ್ತೇಜೋ ನಹಿ ಭವತಿ ಕನ್ಯಾಂ ಗತವತಃ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

परीवादस्तथ्यो भवति वितथो वापि महतां तथाप्युच्चैर्धाम्नो हरति महिमानं जनरवः
तुलोत्तीर्णस्यापि प्रकटितहताशेषतमसो रवेस्तादृक्तेजो नहि भवति कन्यां गतवतः

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

parīvādastathyo bhavati vitatho vāpi mahatāṃ tathāpyuccairdhāmno harati mahimānaṃ janaravaḥ
tulottīrṇasyāpi prakaṭitahatāśeṣatamaso ravestādṛktejo nahi bhavati kanyāṃ gatavataḥ

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

  • ಪರೀವಾದಸ್ತಥ್ಯೋ (परीवादस्तथ्यो, parīvādastathyo) = ನಿಂದೆ, ನಿಜವಾದುದು (ಪರೀವಾದಃ ತಥ್ಯಃ) (slander, true (parivadah tathyah))
  • ಭವತಿ (भवति, bhavati) = ಆಗುತ್ತದೆ (be)
  • ವಿತಥೋ (वितथो, vitatho) = ಸುಳ್ಳಾದುದು (false)
  • ವಾಪಿ (वापि, vāpi) = ಅಥವಾ ಕೂಡ (or even)
  • ಮಹತಾಂ (महतां, mahatāṃ) = ದೊಡ್ಡವರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ (in the case of the great)
  • ತಥಾಪ್ಯುಚ್ಚೈರ್ಧಾಮ್ನೋ (तथाप्युच्चैर्धाम्नो, tathāpyuccairdhāmno) = ಆದರೂ ಉನ್ನತ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳವನ (ತಥಾಪಿ ಉಚ್ಚೈಃ ಧಾಮ್ನಃ) (yet of one of lofty radiance (tathapi uccaih dhamnah))
  • ಹರತಿ (हरति, harati) = ಕಸಿಯುತ್ತದೆ (takes away)
  • ಮಹಿಮಾನಂ (महिमानं, mahimānaṃ) = ಮಹಿಮೆಯನ್ನು (the greatness)
  • ಜನರವಃ (जनरवः, janaravaḥ) = ಜನರ ಸದ್ದು, ಲೋಕದ ಮಾತು (the noise of people)
  • ತುಲೋತ್ತೀರ್ಣಸ್ಯಾಪಿ (तुलोत्तीर्णस्यापि, tulottīrṇasyāpi) = ತುಲೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಬಂದವನಾದರೂ (ತುಲಾ ಉತ್ತೀರ್ಣಸ್ಯ ಅಪಿ) (even of one who has come through the Tula (tula uttirnasya api))
  • ಪ್ರಕಟಿತಹತಾಶೇಷತಮಸೋ (प्रकटितहताशेषतमसो, prakaṭitahatāśeṣatamaso) = ಅಂಧಕಾರವನ್ನೆಲ್ಲ ಹೋಗಲಾಡಿಸಿ ತೋರಿಸಿದವನ (ಪ್ರಕಟಿತ ಹತ ಅಶೇಷ ತಮಸಃ) (who has shown, having destroyed, all the darkness (prakatita hata asesa tamasah))
  • ರವೇಸ್ತಾದೃಕ್ತೇಜೋ (रवेस्तादृक्तेजो, ravestādṛktejo) = ಸೂರ್ಯನ ಅಂಥ ತೇಜಸ್ಸು (ರವೇಃ ತಾದೃಕ್ ತೇಜಃ) (of the sun such radiance (raveh tadrk tejah))
  • ನಹಿ (नहि, nahi) = ಇರುವುದಿಲ್ಲ (is not)
  • ಭವತಿ (भवति, bhavati) = ಆಗುತ್ತದೆ (comes to be)
  • ಕನ್ಯಾಂ (कन्यां, kanyāṃ) = ಕನ್ಯಾ ರಾಶಿಗೆ (to Kanya)
  • ಗತವತಃ (गतवतः, gatavataḥ) = ಹೋದವನಿಗೆ (for one who has gone)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಮಹಾತ್ಮರ ಮೇಲಿನ ನಿಂದೆ ನಿಜವಾಗಿರಲಿ ಸುಳ್ಳಾಗಿರಲಿ, ಲೋಕದ ಮಾತು ಉನ್ನತ ತೇಜಸ್ಸುಳ್ಳವನ ಮಹಿಮೆಯನ್ನು ಕುಗ್ಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂಧಕಾರವನ್ನೆಲ್ಲ ಓಡಿಸಿ ತುಲೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಬಂದ ಸೂರ್ಯನಿಗೂ ಕನ್ಯೆಗೆ ಹೋದಾಗ ಮೊದಲಿನ ತೇಜಸ್ಸು ಇರುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Whether the slander against the great is true or false, public talk lessens the glory of one of lofty radiance. Even the sun, who has driven off all the darkness and come through the Tula, no longer has that radiance once he has gone into Kanya.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಇದು ಹೋಲಿಕೆಯ ಚಿತ್ರ. ಲೋಕದ ಮಾತಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ ಮಹಾತ್ಮನನ್ನು ರಾಶಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ತೇಜಸ್ಸು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಸೂರ್ಯನಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸತ್ಯ ಇರಲಿ ಇಲ್ಲದಿರಲಿ ಹಾನಿ ಒಂದೇ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಕಹಿ ಸತ್ಯ.

This is a comparison. A great person caught in public talk is likened to the sun losing radiance in a particular sign. The bitter point is that the harm is the same whether or not there is truth in it.

ತುಲಾ ಮತ್ತು ಕನ್ಯಾ ಎಂಬ ಪದಗಳು ರಾಶಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದೇವೆ. ಆದರೆ ಈ ಪದಗಳ ಖಗೋಳದ ಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಶ್ಲೇಷೆ ಇದೆಯೇ ಎಂಬುದು ನಮಗೆ ಖಚಿತವಿಲ್ಲ. ಮುಖ್ಯ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಇದರಿಂದ ಬಾಧೆ ಇಲ್ಲ.

We take tula and kanya to name two signs of the zodiac. But we are not sure of the astronomical picture behind them, or whether a pun is meant. The main meaning is not affected.

ಇಲ್ಲಿನ ಪಾಠ ಮುದ್ರಿತ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಪದವನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾಠಕ್ಕಿಂತ ಬೇರೆ ರೀತಿ ಓದಿದ್ದೇವೆ. ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಅನುಸ್ವಾರ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಓದು ಸ್ವಲ್ಪ ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿರಬಹುದು.

The text here follows the printed book. We read one word differently from the digital text. Because some anusvara marks are faint in the print, the reading may be slightly uncertain.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 177. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 177. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಒಬ್ಬ ವೈದ್ಯನ ಬಗ್ಗೆ ಹರಡಿದ ಸುಳ್ಳು ಮಾತು ನಂತರ ಸ್ಪಷ್ಟನೆ ಬಂದರೂ ರೋಗಿಗಳ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕೇಳಿದ ಮಾತನ್ನು ಮುಂದೆ ಹರಡುವ ಮುನ್ನ ಒಂದು ಕ್ಷಣ ನಿಲ್ಲುವುದು ನಮ್ಮ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ.

A false rumour about a doctor can stay in patients’ minds even after it is corrected. Pausing a moment before passing on what we heard is within our hands.

ಶ್ಲೋಕ ಲೋಕದ ನಡೆಯನ್ನು ಹೇಳುತ್ತದೆ, ದೊಡ್ಡವರ ಟೀಕೆಯೇ ಬೇಡ ಎಂದಲ್ಲ. ನಿಜವಾದ ಟೀಕೆಗೆ ಕಿವಿ ಕೊಡುವುದು ತಿಳಿದವರ ಲಕ್ಷಣ.

The verse describes how the world behaves. It does not say the great must not be criticised. Listening to a true criticism is the mark of a wise person.


ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸುಭಾಷಿತಗಳು, ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ: ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು

Fine sayings from the Subhashitaratnabhandagara, in the order of the book

ಸುಭಾಷಿತ ಎಂದರೇನು ಎಂಬ ಪರಿಚಯಕ್ಕೆ: ಬದುಕನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ನುಡಿಗನ್ನಡಿ

For an introduction to what a subhashita is: our opening essay


ಹೊಸ ಬರಹ ಬಂದಾಗ ತಿಳಿಯಿರಿ

ಅನಗತ್ಯ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿವರಕ್ಕೆ ಗೌಪ್ಯತಾ ನೀತಿ ನೋಡಿ.

ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.

ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ

ನಿಮ್ಮ ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ * ಗುರುತಿದೆ


ಮೇಲಕ್ಕೆ