ಅಕೃತ್ವಾ ಪರಸಂತಾಪಂ: ಮೂರು ಷರತ್ತಿನ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಸಾಕಷ್ಟು

ಕೆಲವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಇದ್ದರೂ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಹೇಗೋ ಕೊರತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದರೂ ತೃಪ್ತಿ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ.

ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಪದ್ಯ ಆ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಹಿಂದಿನ ಒಂದು ಮಾಪನವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಎಷ್ಟು ಸಿಕ್ಕಿತು ಎಂದಲ್ಲ, ಹೇಗೆ ಸಿಕ್ಕಿತು ಎಂಬುದು.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ಸಂತೋಷಪ್ರಶಂಸಾ, ಶ್ಲೋಕ 2 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Praise of Contentment, verse 2

ವಿಷಯ: ಸಿಕ್ಕಿದ ರೀತಿಯಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಾಕಾಗುವುದು · Little is enough when it is gained rightly

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಅಕೃತ್ವಾ ಪರಸಂತಾಪಮಗತ್ವಾ ಖಲನಮ್ರತಾಮ್
ಅನುತ್ಸೃಜ್ಯ ಸತಾಂ ಮಾರ್ಗಂ ಯತ್ಸ್ವಲ್ಪಮಪಿ ತದ್ಬಹು

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

अकृत्वा परसंतापमगत्वा खलनम्रताम्
अनुत्सृज्य सतां मार्गं यत्स्वल्पमपि तद्बहु

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

akṛtvā parasaṃtāpamagatvā khalanamratām
anutsṛjya satāṃ mārgaṃ yatsvalpamapi tadbahu

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಅಕೃತ್ವಾ (अकृत्वा, akṛtvā) = ಮಾಡದೆ (without causing)
ಪರಸಂತಾಪಮಗತ್ವಾ (परसंतापमगत्वा, parasaṃtāpamagatvā) = ಇತರರ ನೋವನ್ನು ಮತ್ತು ಹೋಗದೆ (ಪರಸಂತಾಪಂ ಅಗತ್ವಾ ಎಂದು ಬಿಡಿಸಬಹುದು) (the pain of others, and without going (it splits as parasantapam, agatva))
ಖಲನಮ್ರತಾಮ್ (खलनम्रताम्, khalanamratām) = ದುಷ್ಟರಿಗೆ ಬಾಗುವುದನ್ನು, ದುಷ್ಟರ ವಿನಯವನ್ನು (the bowing to the wicked)
ಅನುತ್ಸೃಜ್ಯ (अनुत्सृज्य, anutsṛjya) = ಬಿಟ್ಟುಬಿಡದೆ (without abandoning)
ಸತಾಂ (सतां, satāṃ) = ಸಜ್ಜನರ (of the good)
ಮಾರ್ಗಂ (मार्गं, mārgaṃ) = ದಾರಿಯನ್ನು (the path)
ಯತ್ಸ್ವಲ್ಪಮಪಿ (यत्स्वल्पमपि, yatsvalpamapi) = ಯಾವುದು ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ (ಯತ್ ಸ್ವಲ್ಪಂ ಅಪಿ ಎಂದು ಬಿಡಿಸಬಹುದು) (whatever, though small)
ತದ್ಬಹು (तद्बहु, tadbahu) = ಅದು ಬಹಳ (ತತ್ ಬಹು ಎಂದು ಬಿಡಿಸಬಹುದು) (that is much)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಇತರರಿಗೆ ನೋವು ಕೊಡದೆ, ದುಷ್ಟರ ಮುಂದೆ ಬಾಗದೆ, ಸಜ್ಜನರ ದಾರಿಯನ್ನು ಬಿಡದೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಸ್ವಲ್ಪವಾದರೂ ಅದು ಬಹಳವೇ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

What comes without causing pain to others, without bowing to the wicked and without leaving the path of the good is much, however little it is.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಸಂತಾಪ ಎಂದರೆ ಬಿಸಿ ತಾಗುವಂತೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಆಗುವ ನೋವು. ಇತರರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸುಡದೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದು ಎಂಬ ಭಾವ ಇಲ್ಲಿ ಇದೆ.

Santapa is the pain that burns the mind like heat. The sense here is what is gained without burning anyone else’s mind.

ಇಲ್ಲಿ ಮೂರು ಷರತ್ತುಗಳು ಒಂದರ ಹಿಂದೊಂದು ಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿಷ್ಕರ್ಷೆ. ಈ ರಚನೆಯೇ ಪದ್ಯವನ್ನು ನೆನಪಿಡಲು ಸುಲಭ ಮಾಡುತ್ತದೆ.

Three conditions come one after another and a conclusion at the end. This very build makes the verse easy to remember.

ನಾವು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾಠದಲ್ಲಿದ್ದ ವರ್ತ್ಮ ಎಂಬ ಪದದ ಬದಲು ಮುದ್ರಿತ ಪುಸ್ತಕದ ಮಾರ್ಗ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಎರಡೂ ದಾರಿ ಎಂದೇ ಅರ್ಥ.

We took the word marga from the printed book in place of vartma in the digital text. Both mean a path.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 75. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 75. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಒಂದು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕ ಸಣ್ಣ ಸಂಬಳವೂ ಯಾರಿಗೂ ಅನ್ಯಾಯ ಮಾಡದೆ ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದಾದರೆ ರಾತ್ರಿ ಮಲಗುವಾಗ ಮನಸ್ಸು ಹಗುರ. ಆ ಹಗುರತೆಯೇ ಈ ಪದ್ಯ ಹೇಳುವ ಬಹಳ.

Even a modest pay from a hospital, if earned without wronging anyone, leaves the mind light at bedtime. That lightness is the much the verse speaks of.

ಇದು ಸ್ವಲ್ಪದಲ್ಲೇ ತೃಪ್ತಿ ಪಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುವ ಒತ್ತಾಯ ಅಲ್ಲ. ಸಿಕ್ಕುವ ರೀತಿಯನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಒಂದು ಕಸೌಟಿ ಎಂದು ನಾವು ಓದುತ್ತೇವೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಹಣಕಾಸಿನ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.

This is not an insistence on settling for little. We read it as a test for how something is gained, and it is not financial advice.