ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಾಗಿನಿಂದ ರಾತ್ರಿಯವರೆಗೆ ಓಡುತ್ತಲೇ ಇರುವ ಮನುಷ್ಯರನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಯಾರೋ ಅವರನ್ನು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಎಳೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ ಆ ಎಳೆತಕ್ಕೆ ಆಶೆ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡುತ್ತದೆ. ಅದರ ವಿಚಿತ್ರವನ್ನು ವಿರೋಧದ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಆಶಾ ನಾಮ ಮನುಷ್ಯಾಣಾಂ ಕಾಚಿದಾಶ್ಚರ್ಯಶೃಂಖಲಾ
ಯಯಾ ಬದ್ಧಾಃ ಪ್ರಧಾವಂತಿ ಮುಕ್ತಾಸ್ತಿಷ್ಠಂತಿ ಪಂಗುವತ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
आशा नाम मनुष्याणां काचिदाश्चर्यशृङ्खला
यया बद्धाः प्रधावन्ति मुक्तास्तिष्ठन्ति पङ्गुवत्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
āśā nāma manuṣyāṇāṃ kācidāścaryaśṛṅkhalā
yayā baddhāḥ pradhāvanti muktāstiṣṭhanti paṅguvat
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಆಶಾ (आशा, āśā) = ಆಶೆ (hope)
- ನಾಮ (नाम, nāma) = ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ (by name)
- ಮನುಷ್ಯಾಣಾಂ (मनुष्याणां, manuṣyāṇāṃ) = ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ (for men)
- ಕಾಚಿದಾಶ್ಚರ್ಯಶೃಂಖಲಾ (काचिदाश्चर्यशृङ्खला, kācidāścaryaśṛṅkhalā) = ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸರಪಳಿ (ಕಾಚಿತ್ + ಆಶ್ಚರ್ಯ + ಶೃಂಖಲಾ) (some wondrous chain (kachit + ashcharya + shrinkhala))
- ಯಯಾ (यया, yayā) = ಯಾವುದರಿಂದ (by which)
- ಬದ್ಧಾಃ (बद्धाः, baddhāḥ) = ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿದವರು (those bound)
- ಪ್ರಧಾವಂತಿ (प्रधावन्ति, pradhāvanti) = ಓಡುತ್ತಾರೆ (run about)
- ಮುಕ್ತಾಸ್ತಿಷ್ಠಂತಿ (मुक्तास्तिष्ठन्ति, muktāstiṣṭhanti) = ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿದವರು ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ (ಮುಕ್ತಾಃ + ತಿಷ್ಠಂತಿ) (the freed stand still (muktah + tishthanti))
- ಪಂಗುವತ್ (पङ्गुवत्, paṅguvat) = ಕುಂಟನಂತೆ (like a lame man)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಮನುಷ್ಯರಿಗೆ ಆಶೆ ಎಂಬುದು ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸರಪಳಿ. ಅದರಿಂದ ಕಟ್ಟಿಹಾಕಿದವರು ಓಡುತ್ತಾರೆ, ಅದರಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಪಡೆದವರು ಕುಂಟನಂತೆ ನಿಂತುಬಿಡುತ್ತಾರೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Hope is some wondrous chain for men. Those bound by it run about, and those set free from it stand still like a lame man.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸರಪಳಿಯಿಂದ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಚಲನೆ ನಿಲ್ಲುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದವರು ಓಡುತ್ತಾರೆ, ಬಿಟ್ಟವರು ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿರೋಧದ ಚಮತ್ಕಾರವೇ ಶ್ಲೋಕದ ತಿರುವು.
Ordinarily a chain stops movement. Here the bound run and the freed stand still. This play on apparent contradiction is the turn of the verse.
ಪಂಗುವತ್ ಎಂಬ ಹೋಲಿಕೆ ಆ ಕಾಲದ ನುಡಿಗಟ್ಟು. ಇಲ್ಲಿ ಅದು ಓಟ ನಿಂತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಚಿತ್ರ ಮಾತ್ರ. ಅಂಗವಿಕಲರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುವ ಮಾತಲ್ಲ.
The simile of the lame man is a turn of phrase of its time. Here it is only a picture of the running having stopped, and not a statement about disabled people.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 76. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 76. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಗುರಿಗಳ ಹಿಂದೆ ಓಡುವಾಗ ಯಾರು ಓಡಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ನಮ್ಮದೇ ಆಯ್ಕೆಯೋ, ನಿರೀಕ್ಷೆಯ ಎಳೆತವೋ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಉಪಯುಕ್ತ.
While running after goals we may check who is driving us. Whether it is our own choice or the pull of expectation is a useful question.
ಆಸೆಯನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಎಂದರೆ ಕೆಲಸ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದು ಎಂದಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನೂ ನೆನಪಿಡಬಹುದು. ಫಲದ ಆತುರವಿಲ್ಲದೆ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರಬಹುದು.
We may also remember that letting go of craving does not mean stopping work. Work done without haste for its fruit may well be steadier.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ