ಹೊಸ ವೈದ್ಯ ಪದವಿ ಪಡೆದು ಬಂದಾಗ, ಹಿರಿಯರು ಇನ್ನೂ ಒಂದು ವಿಷಯ ಬೇಕು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ: ರೋಗಿಯ ಮೇಲೆ ದಯೆ. ಜ್ಞಾನ ಒಂದೇ ಸಾಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಹಳೆಯ ಮಾತು.
ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಂಥ ಎಂಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಸಾಲಾಗಿ ಕೇಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯಲ್ಲೂ ವಿನಾ ಎಂಬ ಪದ ಬರುತ್ತದೆ, ಉತ್ತರ ಹೇಳದೆಯೇ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಕಾ ವಿದ್ಯಾ ಕವಿತಾಂ ವಿನಾರ್ಥಿನಿ ಜನೇ ತ್ಯಾಗಂ ವಿನಾ ಶ್ರೀಶ್ಚ ಕಾ ಕೋ ಧರ್ಮಃ ಕೃಪಯಾ ವಿನಾ ಕ್ಷಿತಿಪತಿಃ ಕೋ ನಾಮ ನೀತಿಂ ವಿನಾ
ಕಃ ಸೂನುರ್ವಿನಯಂ ವಿನಾ ಕುಲವಧೂಃ ಕಾ ಸ್ವಾಮಿಭಕ್ತಿಂ ವಿನಾ ಭೋಗ್ಯಂ ಕಿಂ ರಮಣೀಂ ವಿನಾ ಕ್ಷಿತಿತಲೇ ಕಿಂ ಜನ್ಮ ಕೀರ್ತಿಂ ವಿನಾ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
का विद्या कवितां विनार्थिनि जने त्यागं विना श्रीश्च का को धर्मः कृपया विना क्षितिपतिः को नाम नीतिं विना
कः सूनुर्विनयं विना कुलवधूः का स्वामिभक्तिं विना भोग्यं किं रमणीं विना क्षितितले किं जन्म कीर्तिं विना
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
kā vidyā kavitāṃ vinārthini jane tyāgaṃ vinā śrīśca kā ko dharmaḥ kṛpayā vinā kṣitipatiḥ ko nāma nītiṃ vinā
kaḥ sūnurvinayaṃ vinā kulavadhūḥ kā svāmibhaktiṃ vinā bhogyaṃ kiṃ ramaṇīṃ vinā kṣititale kiṃ janma kīrtiṃ vinā
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಕಾ ವಿದ್ಯಾ (का विद्या, kā vidyā) = ಯಾವ ವಿದ್ಯೆ (what learning)
- ಕವಿತಾಂ (कवितां, kavitāṃ) = ಕವಿತೆಯನ್ನು (poetry)
- ವಿನಾರ್ಥಿನಿ (विनार्थिनि, vinārthini) = ಇಲ್ಲದೆ, ಬೇಡುವವನಲ್ಲಿ (ವಿನಾ + ಅರ್ಥಿನಿ) (without, to a petitioner)
- ಜನೇ (जने, jane) = ಜನರಲ್ಲಿ (among people)
- ತ್ಯಾಗಂ ವಿನಾ (त्यागं विना, tyāgaṃ vinā) = ಕೊಡುವ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದೆ (without giving)
- ಶ್ರೀಶ್ಚ ಕಾ (श्रीश्च का, śrīśca kā) = ಸಂಪತ್ತೂ ಯಾವುದು (ಶ್ರೀಃ + ಚ + ಕಾ) (and what wealth)
- ಕೋ ಧರ್ಮಃ (को धर्मः, ko dharmaḥ) = ಯಾವ ಧರ್ಮ (what righteousness)
- ಕೃಪಯಾ ವಿನಾ (कृपया विना, kṛpayā vinā) = ದಯೆ ಇಲ್ಲದೆ (without compassion)
- ಕ್ಷಿತಿಪತಿಃ (क्षितिपतिः, kṣitipatiḥ) = ರಾಜ (a king)
- ಕೋ ನಾಮ (को नाम, ko nāma) = ಯಾರು ತಾನೇ (who indeed)
- ನೀತಿಂ ವಿನಾ (नीतिं विना, nītiṃ vinā) = ನೀತಿ ಇಲ್ಲದೆ (without sound policy)
- ಕಃ (कः, kaḥ) = ಯಾವ (what)
- ಸೂನುರ್ವಿನಯಂ ವಿನಾ (सूनुर्विनयं विना, sūnurvinayaṃ vinā) = ಮಗ, ವಿನಯ ಇಲ್ಲದೆ (ಸೂನುಃ + ವಿನಯಂ ವಿನಾ) (son, without modesty)
- ಕುಲವಧೂಃ ಕಾ (कुलवधूः का, kulavadhūḥ kā) = ಒಳ್ಳೆಯ ಮನೆತನದ ವಧು ಯಾರು (what bride of a good family)
- ಸ್ವಾಮಿಭಕ್ತಿಂ ವಿನಾ (स्वामिभक्तिं विना, svāmibhaktiṃ vinā) = ಪತಿಯ ಮೇಲೆ ಭಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ (without devotion to her husband)
- ಭೋಗ್ಯಂ ಕಿಂ (भोग्यं किं, bhogyaṃ kiṃ) = ಅನುಭವಿಸುವ ಸುಖ ಯಾವುದು (what pleasure of enjoyment)
- ರಮಣೀಂ ವಿನಾ (रमणीं विना, ramaṇīṃ vinā) = ಮನೋಹರ ಸಂಗಾತಿ ಇಲ್ಲದೆ (without a lovely companion)
- ಕ್ಷಿತಿತಲೇ (क्षितितले, kṣititale) = ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ (on the face of the earth)
- ಕಿಂ ಜನ್ಮ (किं जन्म, kiṃ janma) = ಯಾವ ಜನ್ಮ (what birth)
- ಕೀರ್ತಿಂ ವಿನಾ (कीर्तिं विना, kīrtiṃ vinā) = ಕೀರ್ತಿ ಇಲ್ಲದೆ (without fame)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಕವಿತೆ ಇಲ್ಲದ ವಿದ್ಯೆ ಯಾವ ವಿದ್ಯೆ. ಬೇಡುವವರಿಗೆ ಕೊಡದ ಸಂಪತ್ತು ಯಾವ ಸಂಪತ್ತು. ದಯೆ ಇಲ್ಲದ ಧರ್ಮ ಯಾವ ಧರ್ಮ. ನೀತಿ ಇಲ್ಲದ ರಾಜ ಯಾವ ರಾಜ. ವಿನಯ ಇಲ್ಲದ ಮಗ ಯಾರು. ಪತಿಭಕ್ತಿ ಇಲ್ಲದ ಕುಲವಧು ಯಾರು. ಮನೋಹರ ಸಂಗಾತಿ ಇಲ್ಲದ ಭೋಗ ಯಾವುದು. ಕೀರ್ತಿ ಇಲ್ಲದ ಜನ್ಮ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಯಾವ ಜನ್ಮ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
What is learning without poetry. What is wealth without giving to the one who asks. What is righteousness without compassion. What is a king without sound policy. What is a son without modesty. What is a bride of good family without devotion to her husband. What is pleasure without a lovely companion. And what is a birth on this earth without fame.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಎಂಟು ಪ್ರಶ್ನೆಗಳೂ ಒಂದೇ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿವೆ: ಏನದು, ಇಲ್ಲದೆ ಏನು. ವಿನಾ ಎಂಬ ಪದ ಪ್ರತಿ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನೂ ಮುಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ಹೇಳದೆಯೇ ಉತ್ತರ ಸ್ಪಷ್ಟ ಎನ್ನುವುದು ಕವಿಯ ಚಾತುರ್ಯ.
The eight questions follow a single pattern, what is it without that. The word vina closes each one. The poet’s skill is that the answer is plain without being stated.
ಕೆಲವು ಉತ್ತರಗಳು ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಕವಿತೆ ಇಲ್ಲದ ವಿದ್ಯೆ ವ್ಯರ್ಥ ಎನ್ನುವುದು ಕವಿಯ ಸ್ವಂತ ಒಲವಿನಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಭೋಗ್ಯ ಎಂದರೆ ಅನುಭವಿಸುವ ಸುಖ, ಇಲ್ಲಿ ಅದು ಸಂಗಾತಿಯ ಒಡನಾಟವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
Some of the answers show the outlook of an older time. That learning without poetry is empty reads like the poet’s own leaning. Bhogya means a pleasure to be enjoyed, and here it points to a companion’s company.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 179. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 179. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ವಿದ್ಯೆ, ಸಂಪತ್ತು, ಅಧಿಕಾರ ಯಾವುದೇ ಇರಲಿ, ಅದರ ಜೊತೆ ಬರಬೇಕಾದ ಗುಣ ಯಾವುದು ಎಂದು ಕೇಳುವ ಅಭ್ಯಾಸ ಒಳ್ಳೆಯದು. ವೈದ್ಯಕೀಯ ಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ದಯೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ರೋಗಿ ಅದನ್ನು ತಕ್ಷಣ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾನೆ.
Whether it is learning, wealth or office, it is a good habit to ask which quality should travel with it. If medical knowledge lacks compassion, the patient notices at once.
ಈ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ತಮಗೆ ಒಪ್ಪುವ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿ ಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಎಲ್ಲ ಉತ್ತರಗಳನ್ನೂ ಹಾಗೆಯೇ ಒಪ್ಪಬೇಕಿಲ್ಲ.
From the list one may choose a single question that suits oneself. Not every answer needs to be accepted as it stands.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.




ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ