ಯದ್ದದಾತಿ ಯದಶ್ನಾತಿ: ಕೊಟ್ಟದ್ದೂ ತಿಂದದ್ದೂ ಮಾತ್ರ ನಮ್ಮದು

ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಪಾಸ್‌ಬುಕ್ಕಿನ ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಮೊತ್ತ ನಮ್ಮದು ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಅನುಭವಿಸಿ ಆಯಿತು ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಅದು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸಂಪತ್ತಿಗೆ ಬೇರೆಯೇ ಅಳತೆಗೋಲು ಇಡುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ. ಸಾವಿನ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಚುಚ್ಚುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ದಾನಪ್ರಶಂಸಾ, ಶ್ಲೋಕ 2 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Praise of Giving, verse 2

ವಿಷಯ: ಯಾವುದು ನಿಜವಾದ ಸಂಪತ್ತು · What counts as one’s own wealth

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಯದ್ದದಾತಿ ಯದಶ್ನಾತಿ ತದೇವ ಧನಿನೋ ಧನಮ್
ಅನ್ಯೇ ಮೃತಸ್ಯ ಕ್ರೀಡಂತಿ ದಾರೈರಪಿ ಧನೈರಪಿ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

यद्ददाति यदश्नाति तदेव धनिनो धनम्
अन्ये मृतस्य क्रीडन्ति दारैरपि धनैरपि

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

yaddadāti yadaśnāti tadeva dhanino dhanam
anye mṛtasya krīḍanti dārairapi dhanairapi

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಯದ್ದದಾತಿ (यद्ददाति, yaddadāti) = ಯಾವುದನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾನೋ (ಯತ್ ದದಾತಿ) (what one gives)
ಯದಶ್ನಾತಿ (यदश्नाति, yadaśnāti) = ಯಾವುದನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾನೋ (ಯತ್ ಅಶ್ನಾತಿ) (what one eats)
ತದೇವ (तदेव, tadeva) = ಅದೇ (that alone)
ಧನಿನೋ (धनिनो, dhanino) = ಶ್ರೀಮಂತನ (ಧನಿನಃ) (of the rich man)
ಧನಮ್ (धनम्, dhanam) = ಸಂಪತ್ತು (is the wealth)
ಅನ್ಯೇ (अन्ये, anye) = ಬೇರೆಯವರು (others)
ಮೃತಸ್ಯ (मृतस्य, mṛtasya) = ಸತ್ತವನ (of the dead man)
ಕ್ರೀಡಂತಿ (क्रीडन्ति, krīḍanti) = ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ (enjoy themselves)
ದಾರೈರಪಿ (दारैरपि, dārairapi) = ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೂ (ದಾರೈಃ ಅಪಿ) (even with the wives)
ಧನೈರಪಿ (धनैरपि, dhanairapi) = ಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೂ (ಧನೈಃ ಅಪಿ) (and with the riches)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಶ್ರೀಮಂತನು ಯಾವುದನ್ನು ದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾನೋ ಮತ್ತು ಯಾವುದನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತಾನೋ ಅದೇ ಅವನ ಸಂಪತ್ತು. ಅವನು ಸತ್ತ ಮೇಲೆ ಬೇರೆಯವರು ಅವನ ಪತ್ನಿಯರೊಂದಿಗೂ ಸಂಪತ್ತಿನೊಂದಿಗೂ ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

What a rich man gives away and what he eats is his wealth. When he is dead, others enjoy themselves with his wives and with his riches.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಕೊನೆಯ ಸಾಲಿನ ಕ್ರೀಡಂತಿ ಎಂದರೆ ಆಟವಾಡುತ್ತಾರೆ, ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅರ್ಥ. ಸತ್ತವನ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಬೇರೆಯವರು ಸಂತೋಷದಿಂದ ಅನುಭವಿಸುವುದನ್ನು ಹೇಳಲು ಕವಿ ಇಷ್ಟು ಹಗುರ ಪದ ಆರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅದೇ ಈ ಶ್ಲೋಕದ ಕಟುತನ.

Kridanti in the last line means they play, they enjoy themselves. The poet chose so light a word for others delighting in a dead man’s riches. That is the verse’s hardness.

ದಾನ ಮತ್ತು ಭೋಗ ಎರಡೇ ಸಂಪತ್ತಿನ ನಿಜವಾದ ಬಳಕೆ ಎಂದು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾತು ಹಿತೋಪದೇಶ ಅಥವಾ ಪಂಚತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕೇಳಿದ್ದೇವೆ, ಆದರೆ ಅದನ್ನು ನಾವು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಲ್ಲ.

The verse names giving and enjoying as the only true uses of wealth. We have heard that this saying occurs in the Hitopadesha or Panchatantra, but we have not confirmed it.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 68. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 68. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಮೊತ್ತದ ಬದಲು ಉಪಯೋಗದ ಲೆಕ್ಕ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಅಭ್ಯಾಸ. ಕೊಟ್ಟದ್ದೂ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದೂ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಒಮ್ಮೆ ಯೋಚಿಸಿ ನೋಡಿದರೆ ಸಂಪತ್ತಿನ ಬಗ್ಗೆ ನಮ್ಮ ಮಾತು ಬದಲಾಗಬಹುದು.

Keeping an account of use instead of sum is a good habit. If we once think how much was given and enjoyed, our talk of wealth may change.

ಶ್ಲೋಕ ಕೊಡುವುದನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸುವುದನ್ನೂ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸ್ವಂತ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಉಳಿಸಿಡುವವನಿಗೆ ಇದು ಒಂದು ಸೌಮ್ಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಎಂದು ನಾವು ಓದುತ್ತೇವೆ. ಇದು ಹಣಕಾಸಿನ ಸಲಹೆಯಲ್ಲ.

The verse names giving and enjoying together. We read it as a gentle caution to one who saves at the cost of his own health and joy. It is not financial advice.