ಜಗಳ ಎಷ್ಟೇ ದೊಡ್ಡದಾದರೂ ಒಂದು ಕ್ಷಮೆಯ ಮಾತಿಗೆ ಕರಗುವುದುಂಟು. ಯಾವುದೇ ಸಂಗತಿಗೂ ತನ್ನದೇ ಆದ ಕೊನೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಈ ಶ್ಲೋಕ ನಾಲ್ಕು ವಿಷಯಗಳ ಕೊನೆಯನ್ನು ಒಂದೊಂದು ಪದದಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕೂ ಸಂಯುಕ್ತ ಪದಗಳು ಅಂತ ಎಂದರೆ ಕೊನೆ ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಮುಗಿಯುತ್ತವೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ವಿಶಾಖಾಂತಾ ಗತಾ ಮೇಘಾಃ ಪ್ರಸೂತಾಂತಂ ಚ ಯೌವನಮ್
ಪ್ರಣಾಮಾಂತಃ ಸತಾಂ ಕೋಪೋ ಯಾಚನಾಂತಂ ಹಿ ಗೌರವಮ್
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
विशाखान्ता गता मेघाः प्रसूतान्तं च यौवनम्
प्रणामान्तः सतां कोपो याचनान्तं हि गौरवम्
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
viśākhāntā gatā meghāḥ prasūtāntaṃ ca yauvanam
praṇāmāntaḥ satāṃ kopo yācanāntaṃ hi gauravam
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ವಿಶಾಖಾಂತಾ (विशाखान्ता, viśākhāntā) = ವಿಶಾಖಾ ನಕ್ಷತ್ರವೇ ಕೊನೆಯಾದವು (those whose end is Vishakha)
- ಗತಾ (गता, gatā) = ಹೋದವು (ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಇರುವ ರೂಪ) (gone (the form as printed))
- ಮೇಘಾಃ (मेघाः, meghāḥ) = ಮೋಡಗಳು (the clouds)
- ಪ್ರಸೂತಾಂತಂ (प्रसूतान्तं, prasūtāntaṃ) = ಹೆರಿಗೆಯೇ ಕೊನೆಯಾದದ್ದು (that which ends with childbirth)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಯೌವನಮ್ (यौवनम्, yauvanam) = ಯೌವನ (youth)
- ಪ್ರಣಾಮಾಂತಃ (प्रणामान्तः, praṇāmāntaḥ) = ನಮಸ್ಕಾರವೇ ಕೊನೆಯಾದದ್ದು (that which ends with a bow)
- ಸತಾಂ (सतां, satāṃ) = ಸಜ್ಜನರ (of good people)
- ಕೋಪೋ (कोपो, kopo) = ಕೋಪ (anger)
- ಯಾಚನಾಂತಂ (याचनान्तं, yācanāntaṃ) = ಬೇಡುವುದೇ ಕೊನೆಯಾದದ್ದು (that which ends with begging)
- ಹಿ (हि, hi) = ನಿಜವಾಗಿ (indeed)
- ಗೌರವಮ್ (गौरवम्, gauravam) = ಗೌರವ, ಘನತೆ (dignity)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಮೋಡಗಳು ವಿಶಾಖಾ ನಕ್ಷತ್ರದ ಕೊನೆಯೊಂದಿಗೆ ಹೊರಟುಹೋದವು. ಯೌವನ ಹೆರಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಸಜ್ಜನರ ಕೋಪ ನಮಸ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಘನತೆ ಬೇಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
The clouds are gone by the end of Vishakha. Youth ends with childbirth. The anger of good people ends with a bow. And dignity ends with begging.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ವಿಶಾಖಾ ಒಂದು ನಕ್ಷತ್ರದ ಹೆಸರು. ಮೋಡಗಳ ಕಾಲ ಈ ನಕ್ಷತ್ರದ ವೇಳೆಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಲೆಕ್ಕ ಇಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು. ಇದನ್ನು ನಾವು ಖಚಿತವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ.
Vishakha is the name of a star group. An old reckoning that the season of clouds ends by this star may lie behind the line. We do not state this with certainty.
ಮುದ್ರಿತ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಗತಾ ಎಂದೇ ಇದೆ. ಮೋಡಗಳು ಎಂಬ ಬಹುವಚನಕ್ಕೆ ಗತಾಃ ಎಂದಿದ್ದರೆ ವ್ಯಾಕರಣ ಸರಿಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದು ಮುದ್ರಣದ ತಪ್ಪಿರಬಹುದು. ನಾವು ಮುದ್ರಿತ ಪಾಠವನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸಿದ್ದೇವೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಪಾಠ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನಿಶ್ಚಿತ.
The printed book reads gata. For the plural clouds, gatah would be grammatically correct, so it may be a misprint. We have followed the printed text, so the reading may be slightly uncertain.
ಯೌವನ ಹೆರಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ಗ್ರಹಿಕೆ. ಅದನ್ನು ಇಂದಿನ ಅನುಭವ ಎಂದು ನಾವು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ.
That youth ends with childbirth is a view of an older time. We do not offer it as today’s experience.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 157. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 157. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಸಜ್ಜನರ ಸಿಟ್ಟು ವಿನಯದ ಒಂದು ಮಾತಿಗೆ ಕರಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತದೆ ಶ್ಲೋಕ. ತಪ್ಪು ನಮ್ಮದಾದಾಗ ಒಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಕ್ಷಮೆ ಎಷ್ಟೋ ದೂರ ಹೋಗುತ್ತದೆ.
The verse says the anger of good people melts at one humble word. When the fault is ours, an honest apology goes a long way.
ಬೇಡುವವನ ಘನತೆ ಕುಗ್ಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಮಾತು ಕೊಡುವವರಿಗೆ ಒಂದು ಎಚ್ಚರಿಕೆ. ಕೇಳಲು ಬಂದವನ ಮಾನ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಕೊಡುವುದು ಕೊಡುವವನ ಕೈಯಲ್ಲಿದೆ.
That a beggar’s dignity shrinks is a warning to those who give. It lies in the giver’s hands to give in a way that keeps the asker’s honour.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.





ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ