ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಸೈಕಲ್ ತುಳಿಯುವ ಮಗು ಪುಸ್ತಕ ಓದಿ ಕಲಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಬಿದ್ದು, ಎದ್ದು, ಮತ್ತೆ ತುಳಿದು ಕಲಿಯುತ್ತದೆ.
ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಈ ಶ್ಲೋಕ ನಾಲ್ಕು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಸತ್ಯಾನುಸಾರಿಣೀ ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ ಕೀರ್ತಿಸ್ತ್ಯಾಗಾನುಸಾರಿಣೀ
ಅಭ್ಯಾಸಸಾರಿಣೀ ವಿದ್ಯಾ ಬುದ್ಧಿಃ ಕರ್ಮಾನುಸಾರಿಣೀ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
सत्यानुसारिणी लक्ष्मीः कीर्तिस्त्यागानुसारिणी
अभ्याससारिणी विद्या बुद्धिः कर्मानुसारिणी
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
satyānusāriṇī lakṣmīḥ kīrtistyāgānusāriṇī
abhyāsasāriṇī vidyā buddhiḥ karmānusāriṇī
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸತ್ಯಾನುಸಾರಿಣೀ (सत्यानुसारिणी, satyānusāriṇī) = ಸತ್ಯವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದು (following truth)
- ಲಕ್ಷ್ಮೀಃ (लक्ष्मीः, lakṣmīḥ) = ಲಕ್ಷ್ಮಿ, ಸಂಪತ್ತು (Lakshmi, wealth)
- ಕೀರ್ತಿಸ್ತ್ಯಾಗಾನುಸಾರಿಣೀ (कीर्तिस्त्यागानुसारिणी, kīrtistyāgānusāriṇī) = ಕೀರ್ತಿ, ತ್ಯಾಗವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದು (ಕೀರ್ತಿಃ + ತ್ಯಾಗಾನುಸಾರಿಣೀ) (fame, following giving up (kirtih + tyaganusarini))
- ಅಭ್ಯಾಸಸಾರಿಣೀ (अभ्याससारिणी, abhyāsasāriṇī) = ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು (following practice)
- ವಿದ್ಯಾ (विद्या, vidyā) = ವಿದ್ಯೆ (learning)
- ಬುದ್ಧಿಃ (बुद्धिः, buddhiḥ) = ಬುದ್ಧಿ (understanding)
- ಕರ್ಮಾನುಸಾರಿಣೀ (कर्मानुसारिणी, karmānusāriṇī) = ಕರ್ಮವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುವುದು (following deeds)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಸತ್ಯವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾಳೆ, ಕೀರ್ತಿ ತ್ಯಾಗವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತದೆ. ವಿದ್ಯೆ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ, ಬುದ್ಧಿ ಕರ್ಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Wealth follows truthfulness, fame follows giving up. Learning follows practice, and understanding follows deeds.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಅನುಸಾರಿಣೀ ಎಂದರೆ ಹಿಂದೆಯೇ ನಡೆಯುವವಳು. ನಾಲ್ಕೂ ಸ್ತ್ರೀಲಿಂಗ ಪದಗಳು ಸಾರಿಣೀ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಅಂತ್ಯದಿಂದ ಮುಗಿಯುವುದರಿಂದ ಶ್ಲೋಕಕ್ಕೆ ಒಂದು ಲಯ ಬರುತ್ತದೆ.
Anusarini means she who walks behind. All four feminine words end in sarini, which gives the verse its rhythm.
ಕರ್ಮ ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕೆಲಸ ಎಂದು ನಾವು ಅರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದ ಕರ್ಮ ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಹೇಳುವವರೂ ಇದ್ದಾರೆ. ಪದಗಳು ಎರಡಕ್ಕೂ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುತ್ತವೆ.
Karma here we take as deeds done. Some give it the sense of deeds from an earlier birth. The words allow both.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 157. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 157. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ನಾವು ಹೇಳುವ ಮಾತು ಇದೇ. ಒಂದು ಕೌಶಲ ಕೈಗೆ ಬರುವುದು ಅಭ್ಯಾಸದ ಹಿಂದೆ. ಹೊಲಿಗೆಯನ್ನು ನೂರು ಬಾರಿ ಹಾಕಿದ ವೈದ್ಯನ ಕೈಯೇ ಬೇರೆ.
This is what we tell our students. A skill comes to the hand only behind practice. The hand of a doctor who has put in a hundred sutures is a different hand.
ಕೀರ್ತಿಯನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟಿದರೆ ಅದು ದೂರ ಸರಿಯಬಹುದು. ಅದು ಕೊಡುವವನ ಹಿಂದೆ ಬರುತ್ತದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾನೆ ಕವಿ. ಇದು ಆದರ್ಶದ ಮಾತು, ಎಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ಹಾಗೆಯೇ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾವು ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ.
If one chases fame it may slip further away. The poet says it comes behind the one who gives. This is an ideal, and we are not saying it always happens so.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.





ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ