ಅಸಂಭೋಗೇನ ಸಾಮಾನ್ಯಂ: ಅನುಭವಿಸದ ಹಣ ಯಾರದು

ನಮ್ಮದು ಎಂಬ ಭಾವ ಎಲ್ಲ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬಳಸುವ ವಸ್ತು ನಮ್ಮದು ಎಂದು ದಿನವೂ ಅನಿಸುತ್ತದೆ. ಬಳಸದೆ ಇಟ್ಟ ವಸ್ತು ಕಳೆದುಹೋದಾಗಲೇ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ.

ಜಿಪುಣನ ಹಣದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನೇ ಈ ಶ್ಲೋಕ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಪದ್ಯ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ಕೃಪಣನಿಂದಾ, ಶ್ಲೋಕ 19 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, Against the Miser, verse 19

ವಿಷಯ: ಒಡೆತನದ ಸಾಕ್ಷಿ · The proof of ownership

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಅಸಂಭೋಗೇನ ಸಾಮಾನ್ಯಂ ಕೃಪಣಸ್ಯ ಧನಂ ಪರೈಃ
ಅಸ್ಯೇದಮಿತಿ ಸಂಬಂಧೋ ಹಾನೌ ದುಃಖೇನ ಗಮ್ಯತೇ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

असम्भोगेन सामान्यं कृपणस्य धनं परैः
अस्येदमिति संबन्धो हानौ दुःखेन गम्यते

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

asambhogena sāmānyaṃ kṛpaṇasya dhanaṃ paraiḥ
asyedamiti saṃbandho hānau duḥkhena gamyate

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಅಸಂಭೋಗೇನ (असम्भोगेन, asambhogena) = ಅನುಭವಿಸದ ಕಾರಣ (because it is not enjoyed)
ಸಾಮಾನ್ಯಂ (सामान्यं, sāmānyaṃ) = ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ (common to all)
ಕೃಪಣಸ್ಯ (कृपणस्य, kṛpaṇasya) = ಜಿಪುಣನ (of the miser)
ಧನಂ (धनं, dhanaṃ) = ಹಣ (wealth)
ಪರೈಃ (परैः, paraiḥ) = ಬೇರೆಯವರೊಂದಿಗೆ (with others)
ಅಸ್ಯೇದಮಿತಿ (अस्येदमिति, asyedamiti) = ಇವನದು ಇದು ಎಂಬ (ಅಸ್ಯ + ಇದಂ + ಇತಿ) (“this is his” (asya + idam + iti))
ಸಂಬಂಧೋ (संबन्धो, saṃbandho) = ಸಂಬಂಧ (the link)
ಹಾನೌ (हानौ, hānau) = ನಷ್ಟವಾದಾಗ (on loss)
ದುಃಖೇನ (दुःखेन, duḥkhena) = ದುಃಖದಿಂದ (by grief)
ಗಮ್ಯತೇ (गम्यते, gamyate) = ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ (is known)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಅನುಭವಿಸದ ಕಾರಣ ಜಿಪುಣನ ಹಣ ಬೇರೆಯವರ ಹಣದಂತೆಯೇ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ. ಇದು ಇವನದು ಎಂಬ ಸಂಬಂಧ ತಿಳಿಯುವುದು ಅದು ನಷ್ಟವಾದಾಗ ಆಗುವ ದುಃಖದಿಂದ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Because the miser never enjoys it, his wealth is no different from other people’s. The tie of this is his is known only by the grief when it is lost.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಂದರೆ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಮಾನ. ಅನುಭವಿಸದ ಧನಕ್ಕೂ ಬೇರೆಯವರ ಧನಕ್ಕೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೇ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಕವಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ.

Samanya means common to all. The poet says there is no difference between wealth that is never enjoyed and other people’s wealth.

ತನ್ನದು ಎಂಬ ಹಕ್ಕು ಇರುವುದು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲ, ನೋವಿನಲ್ಲಿ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ವ್ಯಂಗ್ಯ. ನಷ್ಟವಾದಾಗ ಅಳುವುದೇ ಇವನ ಒಡೆತನದ ಏಕೈಕ ಸಾಕ್ಷಿ.

The irony is that the claim of ownership rests not in use but in pain. Weeping at a loss is the only proof of his ownership.

ಮುದ್ರಿತ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪದ ಅಸಭೋಗೇನ ಎಂಬಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ನಡುವಿನ ಅಕ್ಷರ ಅಚ್ಚಿನಲ್ಲಿ ದಪ್ಪಗೆ ಬೆರೆತಿದೆ ಮತ್ತು ಉಳಿದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಡಿಜಿಟಲ್ ಪಾಠದಂತೆಯೇ ಇವೆ. ಅದನ್ನು ಅಚ್ಚಿನ ಸವೆತ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಅಸಂಭೋಗೇನ ಎಂಬ ರೂಪವನ್ನೇ ಇಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ. ಈ ಪಾಠ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನಿಶ್ಚಿತ ಎಂದು ಹೇಳಬೇಕು.

In the printed page the first word looks like asabhogena. The middle letter is thickly blurred in the print, and the other letters match the digital text. We have treated this as worn print and kept the form asambhogena. This reading should be called slightly uncertain.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 71. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 71. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಬಳಸದೆ ಇಟ್ಟ ವಸ್ತುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೂ ಹೀಗೇ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹಳೆಯ ಪುಸ್ತಕ, ಬಳಸದ ಉಪಕರಣ ಕಳೆದುಹೋದಾಗಲೇ ನಮ್ಮದು ಎನಿಸುತ್ತದೆ.

The same happens to us with things we keep unused. An old book or an unused instrument feels ours only when it is lost.

ಶ್ಲೋಕ ಒಡೆತನದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ ಕೇಳುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮದು ಎಂದು ನಾವು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟಿರುವುದರಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟನ್ನು ನಿಜವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತೇವೆ ಅಥವಾ ಹಂಚುತ್ತೇವೆ ಎಂಬುದೇ ಆ ಪ್ರಶ್ನೆ. ಹಣದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸಲಹೆಯೂ ಇಲ್ಲಿಲ್ಲ.

The verse asks a question about ownership. Of what we hold as ours, how much do we truly use or share. There is no advice on money here.