ಉತ್ತಮಂ ಸುಚಿರಂ ನೈವ: ಆಪತ್ತು ಉತ್ತಮರನ್ನು ಬಹುಕಾಲ ಮುಸುಕುವುದಿಲ್ಲ

ಎಲ್ಲರ ಬದುಕಿನಲ್ಲೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಕೆಟ್ಟ ದಿನ ಬರುತ್ತದೆ. ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಹಿನ್ನಡೆ, ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಸೋಲು, ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟ. ಆ ದಿನಗಳು ಯಾರನ್ನೂ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಪ್ರಶ್ನೆ ಇರುವುದು ಅವು ಎಷ್ಟು ಕಾಲ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ. ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ ಚಂದ್ರನ ಗ್ರಹಣದ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಅದಕ್ಕೆ ಉತ್ತರ ಕೊಡುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ಸಜ್ಜನಪ್ರಶಂಸಾ, ಶ್ಲೋಕ 64 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Praise of Good People, verse 64

ವಿಷಯ: ಆಪತ್ತು ಕ್ಷಣಿಕ · Misfortune is brief

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಉತ್ತಮಂ ಸುಚಿರಂ ನೈವ ವಿಪದೋಽಭಿಭವಂತ್ಯಲಮ್
ರಾಹುಗ್ರಸನಸಂಭೂತಿಃ ಕ್ಷಣಂ ವಿಚ್ಛಾಯಯೇದ್ವಿಧುಮ್

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

उत्तमं सुचिरं नैव विपदोऽभिभवन्त्यलम्
राहुग्रसनसम्भूतिः क्षणं विच्छाययेद्विधुम्

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

uttamaṃ suciraṃ naiva vipado’bhibhavantyalam
rāhugrasanasambhūtiḥ kṣaṇaṃ vicchāyayedvidhum

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಉತ್ತಮಂ (उत्तमं, uttamaṃ) = ಉತ್ತಮನನ್ನು (the excellent one)
ಸುಚಿರಂ (सुचिरं, suciraṃ) = ಬಹುಕಾಲ (for very long)
ನೈವ (नैव, naiva) = ಖಂಡಿತ ಇಲ್ಲ (certainly not)
ವಿಪದೋಽಭಿಭವಂತ್ಯಲಮ್ (विपदोऽभिभवन्त्यलम्, vipado’bhibhavantyalam) = ಆಪತ್ತುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಮಣಿಸುತ್ತವೆ (calamities overpower fully)
ರಾಹುಗ್ರಸನಸಂಭೂತಿಃ (राहुग्रसनसम्भूतिः, rāhugrasanasambhūtiḥ) = ರಾಹುವಿನ ಗ್ರಾಸದಿಂದ ಆಗುವ ಸ್ಥಿತಿ (the state that arises from Rahu’s seizing)
ಕ್ಷಣಂ (क्षणं, kṣaṇaṃ) = ಕ್ಷಣ ಕಾಲ (for a moment)
ವಿಚ್ಛಾಯಯೇದ್ವಿಧುಮ್ (विच्छाययेद्विधुम्, vicchāyayedvidhum) = ಚಂದ್ರನ ಕಾಂತಿಯನ್ನು ಕುಂದಿಸೀತು (may dim the moon’s lustre)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಆಪತ್ತುಗಳು ಉತ್ತಮನನ್ನು ಬಹುಕಾಲ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಮಣಿಸಲಾರವು. ರಾಹುವಿನ ಗ್ರಾಸದಿಂದ ಆಗುವ ಗ್ರಹಣ ಚಂದ್ರನನ್ನು ಕ್ಷಣ ಮಾತ್ರ ಮಂಕಾಗಿಸುತ್ತದೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Misfortunes cannot overpower the excellent for long. The eclipse that comes of Rahu seizing the moon dims it only for a moment.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ರಾಹು ಚಂದ್ರನನ್ನು ನುಂಗುತ್ತಾನೆ ಎಂಬುದು ಗ್ರಹಣದ ಹಳೆಯ ಕಥೆ. ವಿಚ್ಛಾಯ ಎಂದರೆ ಕಾಂತಿ ಅಥವಾ ಛಾಯೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಚಂದ್ರ ಅಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ, ಕೆಲಕಾಲ ಮಂಕಾಗುತ್ತಾನೆ.

The old story says Rahu swallows the moon at an eclipse. Vicchaya means losing lustre. The moon is not destroyed, only dimmed.

ಸುಚಿರಂ ನೈವ ಎಂಬ ಮಾತು ಗಮನಿಸಬೇಕು. ಆಪತ್ತು ಬರುವುದೇ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಕವಿ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ, ಬಹುಕಾಲ ಉಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.

Note the phrase suciram naiva. The poet does not say misfortune never comes, only that it does not stay long.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 46. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 46. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಸೋತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬ ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ವೈದ್ಯನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದನ್ನು ಬೋಧಕರು ಕಂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಗ್ರಹಣದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರನ ಬಗ್ಗೆ ತೀರ್ಮಾನ ಬರೆಯಬಾರದು.

Teachers have seen a student who failed one examination grow into a fine doctor the next year. One should not pass judgement on the moon during an eclipse.

ಎಲ್ಲ ಆಪತ್ತೂ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಕಳೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಭರವಸೆ ಕೊಡುತ್ತಿಲ್ಲ. ಅದು ಕವಿಯ ನೋಟ, ಕಷ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದವರಿಗೆ ತಾಳ್ಮೆಗೆ ಒಂದು ಕಾರಣ ಕೊಡುತ್ತದೆ.

The verse does not promise that every misfortune passes in a moment. It is the poet’s view, and gives someone in trouble one reason for patience.