ಜೀವನ್ನಪಿ ನ ತತ್ಕರ್ತುಂ: ಸತ್ತ ಮೇಲೂ ಉಳಿಯುವ ಹಾನಿ

ಮನೆಯ ಹಿರಿಯರು ತೀರಿಕೊಂಡ ಮೇಲೆ ಅವರು ಬರೆದಿಟ್ಟ ಒಂದು ಕಾಗದ ಅಥವಾ ಹೇಳಿಹೋದ ಒಂದು ಮಾತು ಕುಟುಂಬಗಳ ನಡುವೆ ವರ್ಷಗಟ್ಟಲೆ ಜಗಳ ಉಳಿಸಿರುವ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿವೆ.

ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕದ ಹಿಂದೆ ಅಂಥದ್ದೇ ಒಂದು ಕಟು ವೀಕ್ಷಣೆ ಇರುವಂತಿದೆ. ಅನ್ವಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಂದಿಗ್ಧವಾದ್ದರಿಂದ ನಾವು ಸರಳವಾದ ಓದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ದುರ್ಜನನಿಂದಾ, ಶ್ಲೋಕ 110 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Censure of the Wicked, verse 110

ವಿಷಯ: ಸತ್ತ ಮೇಲೂ ಉಳಿಯುವ ಹಾನಿ · Harm that outlives the wicked man

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಜೀವನ್ನಪಿ ನ ತತ್ಕರ್ತುಂ ಶಕ್ನೋತಿ ಸುಜನಸ್ತಥಾ
ದುರ್ಜನೋ ಯನ್ಮೃತಃ ಕುರ್ಯಾತ್ಪರೇಭ್ಯೋಽಹಿತಮುತ್ತರಮ್

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

जीवन्नपि न तत्कर्तुं शक्नोति सुजनस्तथा
दुर्जनो यन्मृतः कुर्यात्परेभ्योऽहितमुत्तरम्

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

jīvannapi na tatkartuṃ śaknoti sujanastathā
durjano yanmṛtaḥ kuryātparebhyo’hitamuttaram

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಜೀವನ್ (जीवन्, jīvan) = ಬದುಕಿರುವವನು (while living)
ಅಪಿ (अपि, api) = ಕೂಡ (even)
ನ (न, na) = ಇಲ್ಲ (not)
ತತ್ (तत्, tat) = ಅದನ್ನು (that)
ಕರ್ತುಮ್ (कर्तुम्, kartum) = ಮಾಡಲು (to do)
ಶಕ್ನೋತಿ (शक्नोति, śaknoti) = ಶಕ್ತನಾಗುತ್ತಾನೆ (is able)
ಸುಜನಃ (सुजनः, sujanaḥ) = ಸಜ್ಜನ (the good man)
ತಥಾ (तथा, tathā) = ಹಾಗೆ (in that way)
ದುರ್ಜನಃ (दुर्जनः, durjanaḥ) = ದುರ್ಜನ (the wicked man)
ಯತ್ (यत्, yat) = ಯಾವುದನ್ನು (which)
ಮೃತಃ (मृतः, mṛtaḥ) = ಸತ್ತವನು (being dead)
ಕುರ್ಯಾತ್ (कुर्यात्, kuryāt) = ಮಾಡಬಲ್ಲನೋ (may do)
ಪರೇಭ್ಯಃ (परेभ्यः, parebhyaḥ) = ಇತರರಿಗೆ (to others)
ಅಹಿತಮ್ (अहितम्, ahitam) = ಅಹಿತವನ್ನು (harm)
ಉತ್ತರಮ್ (उत्तरम्, uttaram) = ಮುಂದೆ, ನಂತರ (afterwards)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ದುರ್ಜನ ಸತ್ತ ಮೇಲೂ ಇತರರಿಗೆ ನಂತರ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಅಹಿತವನ್ನು, ಸಜ್ಜನ ಬದುಕಿದ್ದಾಗಲೂ ಮಾಡಲಾರ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

The harm that a wicked man can do to others afterwards, even when dead, a good man cannot do even while he lives.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಉತ್ತರಂ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಮುಂದೆ ಅಥವಾ ನಂತರ ಎಂಬ ಅರ್ಥವಿದೆ. ಸಾವಿನ ನಂತರದ ಕಾಲವನ್ನು ಅದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಾವು ಓದಿದ್ದೇವೆ. ಬೇರೆ ಓದುಗಳೂ ಸಾಧ್ಯ.

The word uttaram can mean afterwards. We have read it as pointing to the time after death. Other readings are possible.

ದುಷ್ಟನ ಹಾನಿ ಸತ್ತ ಮೇಲೂ ಹೇಗೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಬಿಟ್ಟುಹೋದ ಮಾತು, ಬೀಜ ಹಾಕಿದ ದ್ವೇಷ ಇಂಥವನ್ನು ನಾವು ಊಹಿಸಬಹುದು.

The verse does not say how the harm goes on after death. We may imagine words left behind or a hatred planted like a seed.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 56. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 56. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ನಮ್ಮ ನಂತರ ಯಾವ ಮಾತು ಮತ್ತು ಯಾವ ಗಾಯಗಳು ಉಳಿಯುತ್ತವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬದುಕಿರುವಾಗಲೇ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ವಿಲ್ ಬರೆಯುವಷ್ಟೇ ಎಚ್ಚರ ಮಾತಿಗೂ ಇರಬಹುದು.

While alive we can look at what words and wounds will remain after us. The care we give to drawing up a will may also be given to what we say.

ಅನ್ವಯ ಖಚಿತವಿಲ್ಲದ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಿಲ್ಲ. ದುಷ್ಟನ ಪ್ರಭಾವ ದೀರ್ಘ ಎನ್ನುವ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಹುದು.

A verse whose construction is not certain need not be pressed hard. We may keep only the hint that a wicked person’s influence can run long.