ಪರಿಶುದ್ಧಾಮಪಿ ವೃತ್ತಿಂ: ಗಾಳಿ ತಿನ್ನುವ ಹಾವೂ ಕಚ್ಚುತ್ತದೆ

ಹೊಸ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಅಭ್ಯಾಸ ಶುರುಮಾಡಿ ಬದುಕನ್ನು ಶುದ್ಧಗೊಳಿಸಿಕೊಂಡೆ ಎನ್ನುವವರು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಅದಲ್ಲದೆ ಬದುಕಿನ ಕ್ರಮ ಬದಲಾದರೂ ಸ್ವಭಾವ ಬದಲಾಗದವರೂ ಇರುತ್ತಾರೆ.

ಈ ಆರ್ಯಾ ಶ್ಲೋಕ ಆ ಎರಡನೆಯ ರೀತಿಯವರ ಬಗ್ಗೆ, ಹಾವಿನ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ದುರ್ಜನನಿಂದಾ, ಶ್ಲೋಕ 130 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Censure of the Wicked, verse 130

ವಿಷಯ: ಶುದ್ಧ ಬದುಕಿನಲ್ಲೂ ಕೇಡು · Harm even in a pure way of life

ಛಂದಸ್ಸು: ಆರ್ಯಾ · Arya

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಪರಿಶುದ್ಧಾಮಪಿ ವೃತ್ತಿಂ ಸಮಾಶ್ರಿತೋ ದುರ್ಜನಃ ಪರಾನ್ವ್ಯಥತೇ
ಪವನಾಶಿನೋಽಪಿ ಭುಜಗಾಃ ಪರೋಪತಾಪಂ ನ ಮುಂಚಂತಿ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

परिशुद्धामपि वृत्तिं समाश्रितो दुर्जनः परान्व्यथते
पवनाशिनोऽपि भुजगाः परोपतापं न मुञ्चन्ति

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

pariśuddhāmapi vṛttiṃ samāśrito durjanaḥ parānvyathate
pavanāśino’pi bhujagāḥ paropatāpaṃ na muñcanti

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಪರಿಶುದ್ಧಾಮ್ ಅಪಿ (परिशुद्धाम् अपि, pariśuddhām api) = ತುಂಬ ಶುದ್ಧವಾದದ್ದನ್ನೂ (even a perfectly pure)
ವೃತ್ತಿಮ್ (वृत्तिम्, vṛttim) = ಜೀವನ ಕ್ರಮವನ್ನು (way of living)
ಸಮಾಶ್ರಿತಃ (समाश्रितः, samāśritaḥ) = ಆಶ್ರಯಿಸಿದವನಾದರೂ (having taken to)
ದುರ್ಜನಃ (दुर्जनः, durjanaḥ) = ದುರ್ಜನ (the wicked)
ಪರಾನ್ (परान्, parān) = ಇತರರನ್ನು (others)
ವ್ಯಥತೇ (व्यथते, vyathate) = ನೋಯಿಸುತ್ತಾನೆ (pains)
ಪವನಾಶಿನಃ ಅಪಿ (पवनाशिनः अपि, pavanāśinaḥ api) = ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ತಿನ್ನುವವರಾದರೂ (even though air-eaters)
ಭುಜಗಾಃ (भुजगाः, bhujagāḥ) = ಹಾವುಗಳು (snakes)
ಪರೋಪತಾಪಮ್ (परोपतापम्, paropatāpam) = ಇತರರಿಗೆ ತಾಪ ಕೊಡುವುದನ್ನು (troubling of others)
ನ ಮುಂಚಂತಿ (न मुञ्चन्ति, na muñcanti) = ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ (do not give up)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ದುರ್ಜನ ಪರಿಶುದ್ಧವಾದ ಜೀವನ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದರೂ ಇತರರಿಗೆ ನೋವು ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಗಾಳಿಯನ್ನೇ ತಿಂದು ಬದುಕುತ್ತವೆ ಎನ್ನಲಾದ ಹಾವುಗಳೂ ಇತರರಿಗೆ ತೊಂದರೆ ಕೊಡುವುದನ್ನು ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Even when the wicked man has taken to a perfectly pure way of living, he still pains others. Snakes, said to live on air alone, still do not give up troubling others.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಪವನಾಶಿ ಎಂದರೆ ಗಾಳಿಯನ್ನು ತಿನ್ನುವವನು, ಹಾವಿಗೆ ಹಳೆಯ ಕವಿಗಳು ಕೊಡುವ ಒಂದು ಹೆಸರು. ಹಾವು ಗಾಳಿ ತಿಂದು ಬದುಕುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ನಂಬಿಕೆ ಮಾತ್ರ, ಇಲ್ಲಿ ಅದು ಹೋಲಿಕೆಯ ಸಾಧನ.

Pavanashin, air-eater, is a name the old poets gave the snake. That it lives on air was an old belief only, and here it serves the comparison.

ವೃತ್ತಿ ಎಂದರೆ ಜೀವನೋಪಾಯ ಅಥವಾ ನಡತೆ. ಹಾವಿಗೆ ಹೊಟ್ಟೆಗಾಗಿ ಕೇಡು ಮಾಡುವ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ತಾಪ ಕೊಡುವುದು ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲೇ ಇದೆ ಎಂಬುದು ಶ್ಲೋಕದ ಒಳಾರ್ಥ.

Vrtti means livelihood or conduct. The hidden point is that though the snake has no need to harm for its belly, the habit of giving trouble is in its nature.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 57. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 57. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಒಬ್ಬರ ಉಡುಪು, ಆಹಾರ ಅಥವಾ ಆಚಾರ ಶುದ್ಧವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಅವರ ಸ್ವಭಾವವೂ ಶುದ್ಧ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಬಾರದು ಎಂದು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಎಚ್ಚರಿಸುತ್ತದೆ.

The verse warns us not to judge someone’s nature pure because their dress, food or observance looks pure.

ಹಾಗೆಂದು ಶುದ್ಧ ನಡತೆಯನ್ನು ಅನುಮಾನಿಸಬೇಕಿಲ್ಲ. ನಡತೆಯನ್ನು ಅವರು ಇತರರೊಡನೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ರೋಗಿಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ವರ್ತನೆ ಹೆಚ್ಚು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

That does not mean pure conduct is to be doubted. It is better to look at how a person deals with others. For a colleague in the hospital, behaviour with patients tells more.