ಮುಂಜಾನೆ ಊರಿನ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕತ್ತಲಿರುವಾಗಲೇ ದೂರದ ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿ ಹೊಳೆಯತೊಡಗುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೂ ಎಳೆಯ ಸೂರ್ಯ ಅಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ತಲುಪಿರುತ್ತಾನೆ.
ತೇಜಸ್ವಿಪ್ರಶಂಸೆಯ ವಿಭಾಗದ ಮೊದಲ ಪದ್ಯ ಈ ದೃಶ್ಯವನ್ನೇ ಬಳಸಿ ಒಂದು ಮಾತು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಪದ್ಯ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಬಾಲಸ್ಯಾಪಿ ರವೇಃ ಪಾದಾಃ ಪತಂತ್ಯುಪರಿ ಭೂಭೃತಾಮ್
ತೇಜಸಾ ಸಹ ಜಾತಾನಾಂ ವಯಃ ಕುತ್ರೋಪಯುಜ್ಯತೇ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
बालस्यापि रवेः पादाः पतन्त्युपरि भूभृताम्
तेजसा सह जातानां वयः कुत्रोपयुज्यते
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
bālasyāpi raveḥ pādāḥ patantyupari bhūbhṛtām
tejasā saha jātānāṃ vayaḥ kutropayujyate
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಬಾಲಸ್ಯಾಪಿ (बालस्यापि, bālasyāpi) = ಎಳೆಯವನಾದರೂ (ಬಾಲಸ್ಯ + ಅಪಿ) (even of the young)
- ರವೇಃ (रवेः, raveḥ) = ಸೂರ್ಯನ (of the sun)
- ಪಾದಾಃ (पादाः, pādāḥ) = ಕಿರಣಗಳು, ಪಾದಗಳು (rays, feet)
- ಪತಂತ್ಯುಪರಿ (पतन्त्युपरि, patantyupari) = ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ (ಪತಂತಿ + ಉಪರಿ) (fall upon)
- ಭೂಭೃತಾಮ್ (भूभृताम्, bhūbhṛtām) = ಪರ್ವತಗಳ, ರಾಜರ (of mountains, of kings)
- ತೇಜಸಾ (तेजसा, tejasā) = ತೇಜಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ (with brilliance)
- ಸಹ (सह, saha) = ಜೊತೆಗೆ (together)
- ಜಾತಾನಾಂ (जातानां, jātānāṃ) = ಹುಟ್ಟಿದವರಿಗೆ (of those born)
- ವಯಃ (वयः, vayaḥ) = ವಯಸ್ಸು (age)
- ಕುತ್ರೋಪಯುಜ್ಯತೇ (कुत्रोपयुज्यते, kutropayujyate) = ಎಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ (ಕುತ್ರ + ಉಪಯುಜ್ಯತೇ) (where is it of use)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಎಳೆಯ ಸೂರ್ಯನ ಕಿರಣಗಳೂ ಪರ್ವತಗಳ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ. ತೇಜಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೇ ಹುಟ್ಟಿದವರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸು ಎಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Even the rays of the young sun fall upon the heads of mountains. For those born together with brilliance, where does age come into use?
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಪಾದ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಕಿರಣ ಮತ್ತು ಕಾಲು ಎಂಬ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ಭೂಭೃತ್ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ರಾಜ ಎರಡೂ ಅರ್ಥ. ಮುದ್ರಿತ ಪುಟದ ಅಡಿಟಿಪ್ಪಣಿ ಎರಡನೆಯ ಓದನ್ನೂ ಹೇಳುತ್ತದೆ: ಎಳೆಯವನ ಪಾದಗಳೂ ರಾಜರ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತವೆ.
Pada means both a ray and a foot. Bhubhrit means both a mountain and a king. The footnote of the printed page gives the second reading as well: even a youngster’s feet fall on the heads of kings.
ಇಡೀ ಪದ್ಯ ಒಂದು ದೃಷ್ಟಾಂತ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಹೊರಡುವ ತೀರ್ಮಾನ. ಮೊದಲ ಸಾಲು ಸೂರ್ಯನ ಬಗ್ಗೆ, ಎರಡನೆಯದು ಅದರಿಂದ ಮನುಷ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ತೆಗೆದ ಪಾಠ. ಸೂರ್ಯ ಇಲ್ಲಿ ಉದಾಹರಣೆ ಮಾತ್ರ, ಇದು ಹುಟ್ಟಿನಿಂದ ಬಂದ ತೇಜಸ್ಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದ ಮಾತು.
The whole verse is an illustration and the conclusion drawn from it. The first line is about the sun, the second the lesson for people. The sun is only the example. The verse speaks of brilliance that is inborn.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 78. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 78. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಹೊಸದಾಗಿ ಸೇರಿದ ಯುವ ವೈದ್ಯನ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅವಲೋಕನ ಹಿರಿಯರ ಕಣ್ಣಿಗೂ ಬೀಳದ ವಿಷಯವನ್ನು ಹಿಡಿಯುವುದುಂಟು. ಮಾತನಾಡಿದವರ ವಯಸ್ಸು ನೋಡಿ ತಳ್ಳಿಹಾಕದೆ, ಮಾತಿನ ಸಾರವನ್ನು ಕೇಳುವುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಅಭ್ಯಾಸ.
A newly joined young doctor’s sharp observation sometimes catches what even seniors missed. It is a good habit to hear the point rather than dismiss it by the speaker’s age.
ಹಾಗೆಂದು ಅನುಭವಕ್ಕೆ ಬೆಲೆ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗದು. ಪದ್ಯ ಹೇಳುತ್ತಿರುವುದು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ವಯಸ್ಸು ಒಂದೇ ಮಾನದಂಡ ಅಲ್ಲ ಎಂದು ಮಾತ್ರ.
That does not mean experience has no value. The verse says only that age is not the sole yardstick for judging ability.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ