ನಮ್ಮ ಮನೆಯ ಹತ್ತಿರದ ಒಬ್ಬ ಹಿರಿಯರನ್ನು ನೆನೆಯಿರಿ. ಅವರ ಬಳಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಇಲ್ಲ, ಆದರೂ ಊರಿನ ಎಲ್ಲರೂ ಸಲಹೆಗೆ ಅವರ ಬಳಿಗೇ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ.
ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಂಥವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕು ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಿ, ಅವು ಇರುವವರು ಬಡವರಾದರೂ ಸೇವೆಗೆ ಯೋಗ್ಯರು ಎನ್ನುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಸರ್ವಸಹಾ ಯೇ ಋಜವಃ ಪ್ರತಿಜ್ಞಾತಾರ್ಥಪಾಲಕಾಃ
ಪರೋಪಕಾರಿಣಃ ಸೇವ್ಯಾ ನಿರ್ಧನಾ ಅಪಿ ತೇ ಜನಾಃ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
सर्वसहा ये ऋजवः प्रतिज्ञातार्थपालकाः
परोपकारिणः सेव्या निर्धना अपि ते जनाः
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
sarvasahā ye ṛjavaḥ pratijñātārthapālakāḥ
paropakāriṇaḥ sevyā nirdhanā api te janāḥ
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಸರ್ವಸಹಾ (सर्वसहा, sarvasahā) = ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಹಿಸುವವರು (those who bear everything)
- ಯೇ (ये, ye) = ಯಾರು (who)
- ಋಜವಃ (ऋजवः, ṛjavaḥ) = ನೇರ ಸ್ವಭಾವದವರು (the straightforward)
- ಪ್ರತಿಜ್ಞಾತಾರ್ಥಪಾಲಕಾಃ (प्रतिज्ञातार्थपालकाः, pratijñātārthapālakāḥ) = ಕೊಟ್ಟ ಮಾತಿನ ವಿಷಯವನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರು (keepers of what they have pledged)
- ಪರೋಪಕಾರಿಣಃ (परोपकारिणः, paropakāriṇaḥ) = ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಉಪಕಾರ ಮಾಡುವವರು (doers of good to others)
- ಸೇವ್ಯಾ (सेव्या, sevyā) = ಗೌರವಿಸಲು ಯೋಗ್ಯರು (worthy of being served)
- ನಿರ್ಧನಾ (निर्धना, nirdhanā) = ಬಡವರು (poor)
- ಅಪಿ (अपि, api) = ಆದರೂ (even though)
- ತೇ (ते, te) = ಅಂಥ (such)
- ಜನಾಃ (जनाः, janāḥ) = ಜನರು (people)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಯಾರು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಹಿಸುವವರೋ, ನೇರ ಸ್ವಭಾವದವರೋ, ಕೊಟ್ಟ ಮಾತನ್ನು ಪಾಲಿಸುವವರೋ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಬ್ಬರಿಗೆ ಉಪಕಾರ ಮಾಡುವವರೋ, ಅಂಥ ಜನರು ಬಡವರಾದರೂ ಗೌರವಿಸಲು ಯೋಗ್ಯರು.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Those who bear everything, who are straightforward, who keep what they have pledged and who do good to others: such people are worth honouring even if they are poor.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಸರ್ವಸಹಾ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಭೂಮಿಗೂ ಹೇಳುವುದುಂಟು. ಅದು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹೊರುವವಳು. ಇಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರ ಬಗ್ಗೆ ಬಳಸಿರುವುದರಿಂದ ಭೂಮಿಯಂತೆ ತಾಳ್ಮೆಯುಳ್ಳವರು ಎಂಬ ಧ್ವನಿ ಬರುತ್ತದೆ.
The word sarvasaha is also used of the earth, which bears everything. Used here of people, it carries a hint of earth-like patience.
ನಾಲ್ಕು ಗುಣಗಳು ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬರುತ್ತವೆ, ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಬಡತನದ ವಿರೋಧ ಬರುತ್ತದೆ. ಅಪಿ ಎಂಬ ಪದ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ. ಅಂದರೆ ಬಡತನ ಇದ್ದರೂ ಎಂದು. ಮುದ್ರಿತ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪದ ಸರ್ವಸಹಾ ಎಂದೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ, ಅದನ್ನು ನಾವು ಹಾಗೆಯೇ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ.
Four qualities come one after another, and the contrast with poverty comes last. The word api matters here: it means even though they are poor. In the printed book the first word appears as sarvasaha, and we have taken it as printed.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 165. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 165. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಯಾರಿಗೆ ಗೌರವ ಕೊಡುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ನಮ್ಮನ್ನೇ ಒಮ್ಮೆ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ವಾರ್ಡ್ ಸಿಬ್ಬಂದಿ, ಚಾಲಕ ಅಥವಾ ಹಿರಿಯ ದಾದಿಯಲ್ಲಿ ಈ ನಾಲ್ಕು ಗುಣಗಳನ್ನು ನಾವು ಹಲವು ಬಾರಿ ಕಂಡಿರುತ್ತೇವೆ.
We may ask ourselves whom we honour. In a ward attendant, a driver or a senior nurse we have often seen these four qualities.
ಬಡತನ ಒಂದು ಗುಣ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕೊರತೆಯಿಂದಲೇ ಗೌರವ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದೇ ಅದರ ಮಾತು. ಇದು ಹಣದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವ ಸಲಹೆಯೂ ಅಲ್ಲ.
The verse is not calling poverty a virtue. Its point is that lack of money does not take away the claim to honour. It is no advice about money.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.


ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ