ಶತಂ ದದ್ಯಾನ್ನ ವಿವದೇತ್: ಕಾರಣವಿಲ್ಲದ ಜಗಳ ಮೂರ್ಖನ ಲಕ್ಷಣ

ಬಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಚಿಲ್ಲರೆ ಹಣಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ವಾಹಕನ ಜೊತೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ನಿಮಿಷ ವಾದ ಮಾಡಿದವರನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಕೊನೆಗೆ ಉಳಿದದ್ದು ಐದು ರೂಪಾಯಿ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಮನಸ್ಸು.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅಂತಹ ವಾದದ ಬೆಲೆಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನಲ್ಲಿದೆ. ಜ್ಞಾನಿ ಮತ್ತು ಮೂರ್ಖರ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಒಂದೇ ಗೆರೆಯಲ್ಲಿ ಎಳೆಯುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ, ದುರ್ಜನನಿಂದಾ, ಶ್ಲೋಕ 42 · Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana, In Censure of the Wicked, verse 42

ವಿಷಯ: ಕಾರಣವಿಲ್ಲದ ಜಗಳ · Quarrel without a cause

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh

ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಶತಂ ದದ್ಯಾನ್ನ ವಿವದೇದಿತಿ ವಿಜ್ಞಸ್ಯ ಸಂಮತಮ್
ವಿನಾ ಹೇತುಮಪಿ ದ್ವಂದ್ವಮೇತನ್ಮೂರ್ಖಸ್ಯ ಲಕ್ಷಣಮ್

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

शतं दद्यान्न विवदेदिति विज्ञस्य संमतम्
विना हेतुमपि द्वन्द्वमेतन्मूर्खस्य लक्षणम्

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

śataṃ dadyānna vivadediti vijñasya saṃmatam
vinā hetumapi dvandvametanmūrkhasya lakṣaṇam

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

ಶತಂ (शतं, śataṃ) = ನೂರನ್ನು (a hundred)
ದದ್ಯಾನ್ನ (दद्यान्न, dadyānna) = ಕೊಡಬೇಕು, ಆದರೆ ಬೇಡ (one may give, but not)
ವಿವದೇದಿತಿ (विवदेदिति, vivadediti) = ಜಗಳ ಆಡಬಾರದು ಎಂದು (one should quarrel, thus)
ವಿಜ್ಞಸ್ಯ (विज्ञस्य, vijñasya) = ತಿಳಿದವನ (of the knowing one)
ಸಂಮತಮ್ (संमतम्, saṃmatam) = ಅಭಿಪ್ರಾಯ (the opinion)
ವಿನಾ (विना, vinā) = ಇಲ್ಲದೆ (without)
ಹೇತುಮಪಿ (हेतुमपि, hetumapi) = ಕಾರಣವನ್ನೂ (even a reason)
ದ್ವಂದ್ವಮೇತನ್ (द्वन्द्वमेतन्, dvandvametan) = ಕಲಹ, ಇದು (strife, this)
ಮೂರ್ಖಸ್ಯ (मूर्खस्य, mūrkhasya) = ಮೂರ್ಖನ (of the fool)
ಲಕ್ಷಣಮ್ (लक्षणम्, lakṣaṇam) = ಲಕ್ಷಣ (the mark)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ನೂರು ಕೊಟ್ಟರೂ ಜಗಳ ಆಡಬಾರದು ಎಂಬುದು ತಿಳಿದವನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ. ಯಾವ ಕಾರಣವೂ ಇಲ್ಲದೆ ಕಲಹ ಮಾಡುವುದು ಮೂರ್ಖನ ಲಕ್ಷಣ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

It is the view of the wise that one may pay a hundred rather than quarrel. To pick a quarrel with no reason at all is the mark of a fool.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಇಲ್ಲಿ ಶತಂ ದದ್ಯಾತ್ ಎಂದರೆ ನೂರು ಕೊಡಬಹುದು ಎಂದು. ಅದು ನೂರು ನಾಣ್ಯವೋ ನೂರು ಮಾತೋ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಸ್ವಲ್ಪ ನಷ್ಟವನ್ನು ಸಹಿಸುವುದೇ ಇಲ್ಲಿನ ಮಾತು.

Shatam dadyat means one may give a hundred. The verse does not say whether it is a hundred coins or a hundred words. The point is to bear a small loss.

ದ್ವಂದ್ವ ಎಂದರೆ ಜೋಡಿ, ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಇಬ್ಬರ ನಡುವಿನ ಕಲಹ. ಜೊತೆಗೆ ವಿನಾ ಹೇತುಮ್ ಎಂದರೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಎಂದು. ಜಗಳವನ್ನೇ ಅಲ್ಲ, ಕಾರಣವಿಲ್ಲದ ಜಗಳವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮೂರ್ಖತನ ಎಂದಿದೆ.

Dvandva means a pair, and here a strife between two. Vina hetum means without a cause. The verse calls only the causeless quarrel foolish, not every quarrel.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 55. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 55. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಕ್ಲಿನಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಬಿಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ವ್ಯತ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ವಾದ ಬೆಳೆದಾಗ, ಒಂದು ಸಲ ಹಿಂದೆ ಸರಿದರೆ ಇಡೀ ದಿನದ ಶಾಂತಿ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಯಾವ ಜಗಳಕ್ಕೆ ಎಷ್ಟು ಬೆಲೆ ಎಂದು ಮೊದಲೇ ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.

When a small billing difference grows into an argument at a clinic, stepping back once saves the whole day. It helps to work out beforehand what a quarrel is worth.

ಆದರೆ ಕಾರಣವಿರುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರೋಗಿಯ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಮೌನವಾಗಿರಬೇಕು ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತಿಲ್ಲ. ಕಾರಣವಿಲ್ಲದ ಜಗಳವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅದು ಬಿಡಲು ಹೇಳುತ್ತದೆ.

The verse does not ask for silence where there is a cause, for instance where a patient’s safety is concerned. It asks us to drop only the causeless quarrel.