ಸ್ವಭಾವೇನ ಹಿ ತುಷ್ಯಂತಿ: ಯಾರನ್ನು ಯಾವುದು ತಣಿಸುತ್ತದೆ

ಸ್ವಭಾವೇನ ಹಿ ತುಷ್ಯಂತಿ ಸುಭಾಷಿತ: ದೇವರು, ಸಜ್ಜನರು, ತಂದೆ ಸಹಜ ಭಾವದಿಂದ ತೃಪ್ತರು. ಬಂಧುಗಳು ಊಟದಿಂದ, ಪಂಡಿತರು ಮಾತಿನಿಂದ. ಕನ್ನಡ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು IAST ಪಾಠ, ಪದಶಃ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ.

ಸ್ವಭಾವೇನ ಹಿ ತುಷ್ಯಂತಿ, ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು, ಜೀವನ ಸೂತ್ರ

ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಮನೆಗೆ ಬಂದ ಅತಿಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರ ತೃಪ್ತಿಯೂ ಒಂದೊಂದು ರೀತಿಯದು. ಸೋದರ ಮಾವ ಹೊಟ್ಟೆ ತುಂಬಿದರೆ ಖುಷಿ, ಹಳೆಯ ಗುರುಗಳು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತು ಕೇಳಿದರೆ ಖುಷಿ.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದೇ ಅನುಭವವನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಇಡುತ್ತದೆ. ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಎರಡು ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಐದು ಬಗೆಯ ಜನರ ತೃಪ್ತಿಯ ದಾರಿ ಬರುತ್ತದೆ.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯನೀತಿಃ, ಶ್ಲೋಕ 278 · Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana, General Wisdom of Conduct, verse 278

ವಿಷಯ: ತೃಪ್ತಿಯ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಾರಿ · Different paths to contentment

ಛಂದಸ್ಸು: ಅನುಷ್ಟುಪ್ · Anushtubh


ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಸ್ವಭಾವೇನ ಹಿ ತುಷ್ಯಂತಿ ದೇವಾಃ ಸತ್ಪುರುಷಾಃ ಪಿತಾ
ಜ್ಞಾತಯಸ್ತ್ವನ್ನಪಾನೇನ ವಾಕ್ಪ್ರದಾನೇನ ಪಂಡಿತಾಃ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

स्वभावेन हि तुष्यन्ति देवाः सत्पुरुषाः पिता
ज्ञातयस्त्वन्नपानेन वाक्प्रदानेन पण्डिताः

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

svabhāvena hi tuṣyanti devāḥ satpuruṣāḥ pitā
jñātayastvannapānena vākpradānena paṇḍitāḥ

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

  • ಸ್ವಭಾವೇನ (स्वभावेन, svabhāvena) = ಸಹಜ ಭಾವದಿಂದ, ನಿಷ್ಕಪಟತೆಯಿಂದ (by sincere nature)
  • ಹಿ (हि, hi) = ನಿಶ್ಚಯವಾಗಿ (indeed)
  • ತುಷ್ಯಂತಿ (तुष्यन्ति, tuṣyanti) = ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ (are pleased)
  • ದೇವಾಃ (देवाः, devāḥ) = ದೇವತೆಗಳು (the gods)
  • ಸತ್ಪುರುಷಾಃ (सत्पुरुषाः, satpuruṣāḥ) = ಸಜ್ಜನರು (good people)
  • ಪಿತಾ (पिता, pitā) = ತಂದೆ (the father)
  • ಜ್ಞಾತಯಸ್ತ್ವನ್ನಪಾನೇನ (ज्ञातयस्त्वन्नपानेन, jñātayastvannapānena) = ಬಂಧುಗಳು, ಆದರೆ ಅನ್ನಪಾನದಿಂದ (ಜ್ಞಾತಯಃ + ತು + ಅನ್ನಪಾನೇನ) (but kinsmen, by food and drink)
  • ವಾಕ್ಪ್ರದಾನೇನ (वाक्प्रदानेन, vākpradānena) = ಮಾತನ್ನು ಕೊಡುವುದರಿಂದ, ಅಂದರೆ ಆದರದ ಮಾತಿನಿಂದ (by the giving of speech)
  • ಪಂಡಿತಾಃ (पण्डिताः, paṇḍitāḥ) = ಪಂಡಿತರು (scholars)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ದೇವತೆಗಳು, ಸಜ್ಜನರು ಮತ್ತು ತಂದೆ ಸಹಜ ಭಾವದಿಂದಲೇ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಬಂಧುಗಳು ಅನ್ನಪಾನ ಕೊಟ್ಟರೆ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಪಂಡಿತರು ಆದರದ ಮಾತಿನಿಂದ ತೃಪ್ತರಾಗುತ್ತಾರೆ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Gods, good people and a father are pleased by sincere nature alone. Kinsmen are pleased by food and drink. Scholars are pleased by courteous speech.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ಸತ್ಪುರುಷಾಃ ಎಂದು ಬಹುವಚನದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಓದನ್ನು ಅದೇ ರೀತಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಸ್ವಭಾವ ಎಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಸಹಜ, ಕಪಟವಿಲ್ಲದ ಮನೋಭಾವ ಎಂಬ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಹೆಚ್ಚು ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಅನುಮಾನ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ.

The print reads satpurushah in the plural, so the reading follows it. Svabhava is best taken here as a natural, guileless disposition. Some doubt about this sense remains.

ವಾಕ್ಪ್ರದಾನ ಎಂದರೆ ಮಾತನ್ನು ಕೊಡುವುದು. ಪಂಡಿತನಿಗೆ ಬೆಲೆ ಕೊಟ್ಟು ಮಾತನಾಡಿಸುವುದು, ಅವನ ಮಾತಿಗೆ ಕಿವಿಗೊಡುವುದು ಎಂದು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾತ್ರ.

Vakpradana means the giving of speech. It can be taken as speaking to a scholar with respect and listening to his word. This is an interpretation only.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 159. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 159. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಜನರನ್ನು ತಣಿಸುವ ವಿಧಾನ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಪಾಠ. ರೋಗಿಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದದ್ದು ಬೇರೆ, ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಗೆ ಬೇಕಾದದ್ದು ಬೇರೆ. ಕೇಳಿಸಿಕೊಂಡು ಮಾತನಾಡುವವನು ಹೆಚ್ಚು ಯಶಸ್ವಿ.

The lesson is that there is no single way of pleasing people. What a patient’s family needs differs from what a colleague needs. One who listens before speaking does better.

ಅದಲ್ಲದೆ ಈ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನಿಯಮವೆಂದು ಅಲ್ಲ, ಒಂದು ಅನುಭವದ ಹೇಳಿಕೆ ಎಂದು ಓದುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ಬಂಧುವೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಮಾತನ್ನು ಬಯಸಬಹುದು, ಪಂಡಿತನೂ ಊಟವನ್ನು ಮೆಚ್ಚಬಹುದು.

It is better to read the list as a remark from experience than as a rule. A kinsman may want a kind word, and a scholar may enjoy a meal.


ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸುಭಾಷಿತಗಳು, ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ: ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು

Fine sayings from the Subhashitaratnabhandagara, in the order of the book

ಸುಭಾಷಿತ ಎಂದರೇನು ಎಂಬ ಪರಿಚಯಕ್ಕೆ: ಬದುಕನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ನುಡಿಗನ್ನಡಿ

For an introduction to what a subhashita is: our opening essay


ಹೊಸ ಬರಹ ಬಂದಾಗ ತಿಳಿಯಿರಿ

ಅನಗತ್ಯ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿವರಕ್ಕೆ ಗೌಪ್ಯತಾ ನೀತಿ ನೋಡಿ.

ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.

ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ

ನಿಮ್ಮ ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ * ಗುರುತಿದೆ


ಮೇಲಕ್ಕೆ