ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಮನೆತನ, ಜೇಬಿನಲ್ಲಿ ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಇಂಥ ಸ್ಥಿತಿಯ ಮನೆಗಳನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲ ನೋಡಿದ್ದೇವೆ.
ಈ ಅನುಷ್ಟುಪ್ ಶ್ಲೋಕ ಆ ನೋವಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಪದರ ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಬಡತನದ ಜೊತೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯ ಕೊರತೆಯೂ ಇದ್ದರೆ ದುಃಖ ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)
ಯದಿ ನಾಮ ಕುಲೇ ಜನ್ಮ ತತ್ಕಿಮರ್ಥಂ ದರಿದ್ರತಾ
ದರಿದ್ರತ್ವೇಽಪಿ ಮೂರ್ಖತ್ವಮಹೋ ದುಃಖಪರಂಪರಾ
ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)
यदि नाम कुले जन्म तत्किमर्थं दरिद्रता
दरिद्रत्वेऽपि मूर्खत्वमहो दुःखपरम्परा
ಸುಭಾಷಿತ (IAST)
yadi nāma kule janma tatkimarthaṃ daridratā
daridratve’pi mūrkhatvamaho duḥkhaparamparā
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಯದಿ (यदि, yadi) = ಒಂದು ವೇಳೆ (if)
- ನಾಮ (नाम, nāma) = ನಿಜವಾಗಿ (indeed)
- ಕುಲೇ (कुले, kule) = ಕುಲದಲ್ಲಿ (in a family)
- ಜನ್ಮ (जन्म, janma) = ಜನ್ಮ (birth)
- ತತ್ಕಿಮರ್ಥಂ (तत्किमर्थं, tatkimarthaṃ) = ಹಾಗಾದರೆ ಏಕೆ (ತತ್ ಕಿಮರ್ಥಂ) (then why)
- ದರಿದ್ರತಾ (दरिद्रता, daridratā) = ಬಡತನ (poverty)
- ದರಿದ್ರತ್ವೇಽಪಿ (दरिद्रत्वेऽपि, daridratve’pi) = ಬಡತನದಲ್ಲೂ (ದರಿದ್ರತ್ವೇ ಅಪಿ) (and in poverty too)
- ಮೂರ್ಖತ್ವಮಹೋ (मूर्खत्वमहो, mūrkhatvamaho) = ಮೂರ್ಖತನ, ಅಯ್ಯೋ (ಮೂರ್ಖತ್ವಂ ಅಹೋ) (foolishness, alas)
- ದುಃಖಪರಂಪರಾ (दुःखपरम्परा, duḥkhaparamparā) = ದುಃಖಗಳ ಸಾಲು (a chain of sorrows)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ಕುಲದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಮನೆತನದಲ್ಲಿ, ಹುಟ್ಟಿದ್ದರೂ ಬಡತನ ಏಕೆ ಬಂತು. ಬಡತನದ ಮೇಲೆ ಮೂರ್ಖತನವೂ ಸೇರಿದರೆ, ಅಯ್ಯೋ, ಅದು ದುಃಖಗಳ ಸಾಲೇ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
If one was indeed born into a family, a good house, why this poverty? And if foolishness is added to the poverty, alas, it becomes a chain of sorrows.
ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita
ಕುಲ ಎಂದಷ್ಟೇ ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಮನೆತನ ಎಂಬುದು ನಮ್ಮ ಓದು. ಮೊದಲ ಸಾಲು ಒಂದು ಪ್ರಶ್ನೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಶ್ಲೋಕ ಉತ್ತರ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ.
The verse says only kula, family. Good family is our reading. The first half is a question that the verse does not answer.
ಪರಂಪರೆ ಎಂದರೆ ಒಂದರ ಹಿಂದೆ ಒಂದು ಬರುವ ಸಾಲು. ಬಡತನ ಒಂದು ದುಃಖ, ಅರಿವಿನ ಕೊರತೆ ಇನ್ನೊಂದು. ಎರಡು ಕೊಂಡಿ ಸೇರಿ ಸರಪಳಿ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಚಿತ್ರ ಇಲ್ಲಿದೆ.
Parampara means a line, one after another. Poverty is one sorrow and want of understanding is another. The picture is of two links joining into a chain.
ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 66. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.
Source: Subhashitaratnabhandagara, Samanya Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 66. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ಬಡತನ ಯಾರ ತಪ್ಪೂ ಅಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆಯ ಕೊರತೆ ಅದನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ಭಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ಲೋಕ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಓದುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕರೆ ಅದನ್ನು ಬಿಡಬೇಡ ಎಂಬ ಸಂದೇಶ ಇಲ್ಲಿ ಮರೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಾವು ಭಾವಿಸುತ್ತೇವೆ.
Poverty may be no one’s fault. But the verse says that want of understanding makes it heavier still. We feel there is a hidden message here: do not let go of a chance to learn.
ಒಳ್ಳೆಯ ಮನೆತನ ಹೆಸರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದ್ದು ಒಳಗೆ ಬರಿದಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯ ನೋವನ್ನು ಶ್ಲೋಕ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಇದ್ದಾಗ ಸಹಾಯ ಕೇಳುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದನ್ನು ನಾವೆಲ್ಲ ಕಂಡಿದ್ದೇವೆ.
The verse catches the pain of a good name that is only a name, with nothing left within. We have all seen how a family’s standing makes it hard to ask for help.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ