ಸದ್ಭಿಃ ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನೋಽಪಿ: ಉಜ್ಜಿದರೂ ಬೆಳ್ಳಗಾಗದ ಇದ್ದಿಲು

ಸದ್ಭಿಃ ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನೋಽಪಿ ಸುಭಾಷಿತ: ಸಜ್ಜನರು ತಿಳಿ ಹೇಳಿದರೂ ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನವನು ಉಜ್ಜಿದ ಇದ್ದಿಲಿನಂತೆ ನಿರ್ಮಲನಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕನ್ನಡ, ದೇವನಾಗರಿ ಮತ್ತು IAST ಪಾಠ, ಪದಶಃ ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ.

ಸದ್ಭಿಃ ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನೋಽಪಿ, ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು, ಜೀವನ ಸೂತ್ರ

ಒಂದೇ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಒಂದೇ ಪಾಠ ಹೇಳಿದರೂ ಕೆಲವರು ಕೇಳಿಯೂ ಕೇಳದಂತೆ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ಇದು ಹೊಸ ಅನುಭವವಲ್ಲ.

ಈ ಶ್ಲೋಕ ಅದೇ ಮಾತನ್ನು ಕಟುವಾದ ಹೋಲಿಕೆಯಿಂದ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದರ ಛಂದಸ್ಸಿನ ಹೆಸರನ್ನು ನಾವು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಲ್ಲ. ಎರಡು ಸಾಲು, ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಹದಿನಾರು ಅಕ್ಷರ ಎಂದಷ್ಟೇ ಹೇಳಬಹುದು.

ಮೂಲ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ, ಸಾಮಾನ್ಯನೀತಿಃ, ಶ್ಲೋಕ 541 · Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana, General Wisdom of Conduct, verse 541

ವಿಷಯ: ತಿದ್ದಿಕೊಳ್ಳದ ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸು · The unreformable wicked mind

ಛಂದಸ್ಸು: ಎರಡು ಸಾಲುಗಳ ಪದ್ಯ, ಪ್ರತಿ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 16 ಅಕ್ಷರ · A two-line verse, about 16 syllables a line (exact metre name not confirmed)


ಸುಭಾಷಿತ (ಕನ್ನಡ)

ಸದ್ಭಿಃ ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನೋಽಪಿ ದುರಾತ್ಮಾ ಪಾಪಪೂರುಷಃ
ಘೃಷ್ಯಮಾಣ ಇವಾಂಗಾರೋ ನಿರ್ಮಲತ್ವಂ ನ ಗಚ್ಛತಿ

ಸುಭಾಷಿತ (ದೇವನಾಗರಿ)

सद्भिः संबोध्यमानोऽपि दुरात्मा पापपूरुषः
घृष्यमाण इवाङ्गारो निर्मलत्वं न गच्छति

ಸುಭಾಷಿತ (IAST)

sadbhiḥ saṃbodhyamāno’pi durātmā pāpapūruṣaḥ
ghṛṣyamāṇa ivāṅgāro nirmalatvaṃ na gacchati

ಪದಶಃ ಅರ್ಥ

  • ಸದ್ಭಿಃ (सद्भिः, sadbhiḥ) = ಸಜ್ಜನರಿಂದ (by the good)
  • ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನೋಽಪಿ (संबोध्यमानोऽपि, saṃbodhyamāno’pi) = ತಿಳಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರೂ ಸಹ (ಸಂಬೋಧ್ಯಮಾನಃ + ಅಪಿ) (even while being counselled (sambodhyamanah + api))
  • ದುರಾತ್ಮಾ (दुरात्मा, durātmā) = ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನವನು (the evil-minded)
  • ಪಾಪಪೂರುಷಃ (पापपूरुषः, pāpapūruṣaḥ) = ಪಾಪಿಯಾದ ಮನುಷ್ಯ (the sinful man)
  • ಘೃಷ್ಯಮಾಣ (घृष्यमाण, ghṛṣyamāṇa) = ಉಜ್ಜುತ್ತಿರುವ (being rubbed)
  • ಇವಾಂಗಾರೋ (इवाङ्गारो, ivāṅgāro) = ಇದ್ದಿಲಿನಂತೆ (ಇವ + ಅಂಗಾರಃ) (like charcoal (iva + angarah))
  • ನಿರ್ಮಲತ್ವಂ (निर्मलत्वं, nirmalatvaṃ) = ನಿರ್ಮಲತೆಯನ್ನು (cleanness, purity)
  • ನ (न, na) = ಇಲ್ಲ (not)
  • ಗಚ್ಛತಿ (गच्छति, gacchati) = ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ (reaches)

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)

ಸಜ್ಜನರು ಎಷ್ಟೇ ತಿಳಿ ಹೇಳಿದರೂ ದುಷ್ಟ ಮನಸ್ಸಿನ ಪಾಪಿ ಮನುಷ್ಯ ಉಜ್ಜಿದ ಇದ್ದಿಲಿನಂತೆ ನಿರ್ಮಲನಾಗುವುದಿಲ್ಲ.

ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)

Even when the good counsel him, the evil-minded sinner does not become clean, like charcoal that is rubbed.

ಈ ಸುಭಾಷಿತದ ಬಗ್ಗೆAbout this subhashita

ಇದು ಪರೋಕ್ಷ ಹೋಲಿಕೆಯ ಶ್ಲೋಕ. ಅಂಗಾರ ಎಂದರೆ ಇದ್ದಿಲು ಅಥವಾ ಕೆಂಡ. ಇಲ್ಲಿ ಉಜ್ಜುವ ಮಾತು ಬಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇದ್ದಿಲು ಎಂದು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದೇವೆ. ಎಷ್ಟು ಉಜ್ಜಿದರೂ ಅದರ ಕಪ್ಪು ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ.

This is a verse built on a comparison. Angara means charcoal or an ember. Since rubbing is mentioned we take it as charcoal, whose black does not go however much it is rubbed.

ನಿರ್ಮಲ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಎರಡು ಅರ್ಥ: ಕೊಳೆಯಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ದೋಷವಿಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸು. ಇದ್ದಿಲು ಬೆಳ್ಳಗಾಗದಿರುವುದು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯ ಶುದ್ಧನಾಗದಿರುವುದು ಒಂದೇ ಪದದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.

The word nirmala has two senses: free of dirt and free of fault. The charcoal that does not turn clean and the man who does not turn pure are joined in one word.

ಆಧಾರ: ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರ, ರಾಜ ಪ್ರಕರಣ (ನಿರ್ಣಯಸಾಗರ ಮುದ್ರಣಾಲಯ, ಮುಂಬಯಿ), ಪುಟ 165. ಶ್ಲೋಕದ ಪಾಠವನ್ನು ಮುದ್ರಿತ ಪ್ರತಿಯ ಸ್ಕ್ಯಾನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಅಕ್ಷರಶಃ ಹೋಲಿಸಿದ್ದೇವೆ. ಅರ್ಥ ಮತ್ತು ವಿವರಣೆ ನಮ್ಮದು.

Source: Subhashitaratnabhandagara, Raja Prakarana (Nirnaya Sagar Press, Bombay), page 165. The text of the verse was checked letter by letter against a scan of the printed book. The meaning and notes are ours.

ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today

ಬಹಳ ಬಾರಿ ಹೇಳಿದರೂ ಬದಲಾಗದ ಒಬ್ಬರನ್ನು ನೋಡಿ ಶಿಕ್ಷಕರಿಗೆ ನಿರಾಶೆ ಆಗುವುದುಂಟು. ಅಂಥ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪು ಹೇಳಿದವರದಲ್ಲ ಎಂದು ಈ ಶ್ಲೋಕ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳುತ್ತದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.

Teachers are sometimes disheartened by one who does not change however often told. In such a moment the verse can be said to console them that the fault is not the teller’s.

ಆದರೆ ಯಾರನ್ನೂ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಕೆಟ್ಟವರೆಂದು ಮುದ್ರೆ ಹಾಕುವ ಮೊದಲು ಯೋಚಿಸಬೇಕು. ಶ್ಲೋಕದ ಹೋಲಿಕೆ ಕಟುವಾಗಿದೆ, ಬದುಕು ಅಷ್ಟು ಸರಳವಲ್ಲ.

But we should think before stamping anyone as bad for ever. The verse’s comparison is harsh, and life is not so simple.


ಸುಭಾಷಿತರತ್ನಭಾಂಡಾಗಾರದ ಸುಭಾಷಿತಗಳು, ಪುಸ್ತಕದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ: ಸುಭಾಷಿತ ರತ್ನಗಳು

Fine sayings from the Subhashitaratnabhandagara, in the order of the book

ಸುಭಾಷಿತ ಎಂದರೇನು ಎಂಬ ಪರಿಚಯಕ್ಕೆ: ಬದುಕನ್ನು ಹಿಡಿದಿಡುವ ನುಡಿಗನ್ನಡಿ

For an introduction to what a subhashita is: our opening essay


ಹೊಸ ಬರಹ ಬಂದಾಗ ತಿಳಿಯಿರಿ

ಅನಗತ್ಯ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ವಿವರಕ್ಕೆ ಗೌಪ್ಯತಾ ನೀತಿ ನೋಡಿ.

ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.

ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ

ನಿಮ್ಮ ಇಮೇಲ್ ವಿಳಾಸ ಪ್ರಕಟವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಕಡೆ * ಗುರುತಿದೆ


ಮೇಲಕ್ಕೆ