ಶ್ಲೋಕ (ಕನ್ನಡ)
ಅವಾಚ್ಯವಾದಾಂಶ್ಚ ಬಹೂನ್ವದಿಷ್ಯಂತಿ ತವಾಹಿತಾಃ।
ನಿಂದಂತಸ್ತವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಂ ತತೋ ದುಃಖತರಂ ನು ಕಿಮ್ ॥ 36 ॥
ಶ್ಲೋಕ (ದೇವನಾಗರಿ)
अवाच्यवादांश्च बहून्वदिष्यन्ति तवाहिताः।
निन्दन्तस्तव सामर्थ्यं ततो दुःखतरं नु किम् ॥ 36 ॥
ಶ್ಲೋಕ (English IAST)
avācyavādāṃśca bahūnvadiṣyanti tavāhitāḥ|
nindantastava sāmarthyaṃ tato duḥkhataraṃ nu kim || 36 ||
ಪದಶಃ ಅರ್ಥ
- ಅವಾಚ್ಯವಾದಾನ್ (अवाच्यवादान्, avācyavādān) = ಆಡಬಾರದ ಮಾತುಗಳನ್ನು (words that should not be spoken)
- ಚ (च, ca) = ಮತ್ತು (and)
- ಬಹೂನ್ (बहून्, bahūn) = ಅನೇಕ (many)
- ವದಿಷ್ಯಂತಿ (वदिष्यन्ति, vadiṣyanti) = ಆಡುತ್ತಾರೆ (will speak)
- ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
- ಅಹಿತಾಃ (अहिताः, ahitāḥ) = ಶತ್ರುಗಳು (enemies)
- ನಿಂದಂತಃ (निन्दन्तः, nindantaḥ) = ನಿಂದಿಸುತ್ತಾ (deriding)
- ತವ (तव, tava) = ನಿನ್ನ (your)
- ಸಾಮರ್ಥ್ಯಮ್ (सामर्थ्यम्, sāmarthyam) = ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು (capacity)
- ತತಃ (ततः, tataḥ) = ಅದಕ್ಕಿಂತ (than that)
- ದುಃಖತರಮ್ (दुःखतरम्, duḥkhataram) = ಹೆಚ್ಚು ದುಃಖಕರವಾದದ್ದು (more painful)
- ನು ಕಿಮ್ (नु किम्, nu kim) = ಇನ್ನೇನಿದೆ (what indeed is there)
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಕನ್ನಡ)
ನಿನ್ನ ಶತ್ರುಗಳು ನಿನ್ನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಿಂದಿಸುತ್ತಾ ಆಡಬಾರದ ಅನೇಕ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದುಃಖಕರವಾದದ್ದು ಇನ್ನೇನಿದೆ?
ಸಂಪೂರ್ಣ ಅರ್ಥ (ಇಂಗ್ಲಿಷ್)
Your enemies will speak many words that should not be spoken, deriding your capacity. What is more painful than that?
ಚಿಂತನ (Reflection)
ಶತ್ರುಗಳು ಆಡಬಾರದ ಮಾತುಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಯಾವುದನ್ನು ಹೀಗಳೆಯುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಶಂಕರರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅರ್ಜುನನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು, ನಿವಾತಕವಚರೊಡನೆ ನಡೆದಂಥ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ತೋರಿದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು. ಶ್ಲೋಕದ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಅವರು ನೇರ ಹೇಳಿಕೆಯಾಗಿ ಓದುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ನಿಂದೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವ ನೋವಿಗಿಂತ ಕಠಿಣವಾದ ನೋವು ಬೇರೆ ಇಲ್ಲ.
Enemies will say many things that ought not to be said. Shankara fills in what they will run down: Arjuna’s prowess, the prowess he showed in battles such as the one with the Nivatakavachas. He reads the verse’s closing question as a flat statement. There is no pain harder to bear than the pain of being so reviled.
ಶ್ರೀ ಶಂಕರ ಭಗವತ್ಪಾದರ ಭಗವದ್ಗೀತಾ ಭಾಷ್ಯ
Sri Shankara Bhagavatpada, Bhagavad Gita Bhashya
ಶ್ಲೋಕ 2.36ರ ವಿವರಣೆContext and commentary on verse 2.36
ಕೀರ್ತಿಯ ವಾದದ ಕೊನೆಯ ಶ್ಲೋಕ ಇದು. ಶತ್ರುಗಳ ಮಾತು ಅಲ್ಲಿಗೆ ನಿಲ್ಲುವುದಿಲ್ಲ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೇ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಇಲ್ಲಿನ ಅಂಶ. ಒಬ್ಬ ಯೋಧನಿಗೆ ಇದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ನೋಯಿಸುವ ಸಂಗತಿ ಇಲ್ಲ.
This is the last verse of the argument from fame. The point here is that the talk of enemies will not stop at reproach; it will question his very capacity. For a warrior nothing wounds more.
ಮುಂದಿನ ಮೂರು ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಧಾಟಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ‘ಸುಖ ದುಃಖ, ಲಾಭ ನಷ್ಟ, ಜಯ ಅಪಜಯಗಳನ್ನು ಸಮವಾಗಿ ಕಂಡು ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧನಾಗು’ ಎಂಬ ಮಾತು ಅಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಂದ ಕರ್ಮಯೋಗದ ಉಪದೇಶ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕೀರ್ತಿಯ ಈ ವಾದ ಎಲ್ಲಿ ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನೂ ಓದುಗರು ಗಮನಿಸಬೇಕು.
In the next three verses Krishna’s tone changes. There he says: ‘treat pleasure and pain, gain and loss, victory and defeat alike, and prepare for battle’. From there the teaching of karma yoga begins. So readers should notice where this argument from fame ends.
ಆಧಾರ: ಹಲವು ಮೂಲಗಳು. ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವಲ್ಲಿ ಎರಡೂ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದೇವೆ.
Sources: several. Where commentators differ, both readings are given here.
ಇಂದಿನ ಬದುಕಿಗೆFor life today
ನಮ್ಮ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನೇ ಪ್ರಶ್ನಿಸುವ ಮಾತು ಬೇರೆ ಯಾವ ಟೀಕೆಗಿಂತಲೂ ಆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ. ಇಂದು ಅಂಥ ಮಾತುಗಳಿಗೆ ಸಭೆಯೂ ಬೇಕಿಲ್ಲ, ಒಂದು ಫೋನ್ ಸಾಕು.
Words that question our capacity go deeper than any other criticism. Today such words need no assembly; a phone is enough.
ಆದರೆ ಒಂದು ಸಂಗತಿಯನ್ನು ನೆನಪಿಡಬೇಕು. ಟೀಕೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸವೂ, ಟೀಕೆಯನ್ನು ಮೀರಿಸಲು ಮಾಡುವ ಕೆಲಸವೂ ಎರಡೂ ಬೇರೆಯವರ ಮಾತಿನಿಂದಲೇ ನಡೆಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಮುಂದಿನ ಭಾಗ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಬೇರೆಯದೇ ಬೇರನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ.
But one thing is worth remembering. Work done to avoid criticism and work done to outdo criticism are both still being driven by other people’s words. The next part of the Bhagavad Gita gives work a different root.
ಪಾಠದಲ್ಲಿ ತಪ್ಪೋ ಬೇರೆ ಪಾಠಾಂತರವೋ ಕಂಡಿತೇ? ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಿ.
Noticed a mistake or a different reading? Tell us.
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಬರೆಯಿರಿ